دبی (کمیت)

آبدهی، بِدِه، واباروا-(-dis)+بار(charge)  یا دِبی  در منابع آب به حجم آب جابجا شده از یک مقطع مشخص (رودخانه، کانال آب، دریچه سد، لوله یا هر سازه دیگر) در مدت زمان مشخص بِدِه یا دبی یا میزان آبدهی گفته می‌شود. واحد دبی m۳/s (متر مکعب بر ثانیه) است؛ که معمولاً برای اندازه‌گیری جریان استفاده می‌شود. رابطهٔ ریاضی آن به صورت زیر است:

که
  دبی بر حسب واحد ([L۳T−۱]; m۳/s یا ft۳/s)
  مساحت سطح مقطع ([L۲]; m۲ or ft۲)
  میانگین سرعت جریان([LT−۱]; m/s or ft/s)

+سرعت تقریبی آب در شبکه‌های مختلفکاربرد لولهسرعت جریان آبشبکه‌های توزیع۳ متر بر ثانیهآبیاری تحت فشار۲ متر بر ثانیهانشعابات مسکونی۱ متر بر ثانیه
برای درک بهتر از سرعت و دبی آب در لوله، مثال زیر می‌تواند راهنمای خوبی باشد.

اگر لوله آب را در ۳۳ سانتی‌متری زمین به صورت افقی نگه داریم فاصله آخرین نقطه پاشش آب تا ابتدای لوله را «پرتاب افقی» یا «d» بنامیم، جدول زیر نسبت بین کمیت‌های مختلف مرتبط با این مثال را در یک لوله یک اینچ نشان می‌دهد.

حال همین لوله را به صورت عمودی قرار می‌دهیم و فاصله نقطه اوج فواره یا بالاترین ارتفاع آب تا نوک لوله را پرتاب عمودی یا h می‌نامیم.
+قطر لوله
اینچسطح مقطع
لوله cm2پرتاب افقی
dپرتاب عمودی
hسرعت آب در لوله
متر بر ثانیهدبی آب
لیتر در ساعت۱۵25cm6cm1m/s۱۸۰۰۱۵10cm1cm0.4m/s۷۰۰۱۵76cm50cm3m/s۵۴۰۰۱۵3cm1mm0.125m/s۲۲۰
دبی آب در لوله با همان سرعت‌ها و پاشش‌های جدول فوق، برای لوله ۲ اینچ چهار برابر و برای لوله ۴ اینچ ۱۶ برابر مقادیر جدول فوق خواهد بود.

 جستارهای وابسته 
 منابع آب
 آب‌شناسی
 هیدرومتئورولوژی

 منابع 

 Davie, T. Fundamentals of hydrology, Routedage publication, london, ۲۰۰۲

رده:آبیاری و زهکشی
رده:آب‌شناسی
رده:رودها
رده:مهندسی هیدرولوژی
رده:نرخ‌های زمانی
رده:کمیت‌های فیزیکی