جنت‌شهر

جَنَّت‌شَهر، شهری است در جنوب استان فارس و مرکز بخش جنت پنجمین بخش بزرگ استان فارس است.اطلس گیتاشناسی استان‌های ایران. تهران: سازمان گیتاشناسی، ۱۳۸۳ خورشیدی. این شهر در جاده شیراز-بندرعباس در پانزده کیلومتری جنوب‌شرقی شهر داراب، در ارتفاع ۱۵۰، ۱ متری و در کوهپایه قرار دارد و دارای آب و هوایی نسبتاً گرم می‌باشد که در زمستان‌ها بسیار متغیر می‌شود.

مردم این شهر بیشتر باغدار هستند و با باغهای بزرگ پرتقال خود تأثیر زیادی در بازار مرکبات کل کشور دارند؛ همچنین میوه‌هایی مانند انار، آلو، زرد آلو، خرمالو، بادام، نارنج، هلو، گردو، خرما، انار و… صیفی جات و سبزیجات متنوع تولید می‌کنند. در زمین‌های زراعی کشاورزان محصولاتی مانند گندم، پنبه، جو، یونجه، گیاهان دارویی و… تولید می‌کنند.
جنت شهر از باغ‌های وسیعی و بسیار سرسبزی برخوردار است، به همین دلیل به او لقب نگین سبز جنوب داده‌اند.
این شهر از چشمه ای بسیار زیبا به نام چشمه خرچنگ برخوردار است که این چشمه در بین رشته‌کوهای زاگرس واقع شده است.

 رتبه در استان 
جنت شهر مرکز بخش جنت پنجمین بخش پرجمعیت استان فارس می‌باشد.

لیست ۱۰ بخش پرجمعیت استان فارس که در آینده شهرستان خواهند شد.
ردیفبخششهرستانجمعیت سال ۱۳۹۵۱بخش درودزنمرودشت۳۷٬۸۲۶۲بخش جره و بالادهکازرون۳۵٬۵۲۴۳بخش سیدانمرودشت۳۲٬۸۵۰۴بخش ششده و قره بلاغفسا۳۰۷۰۲۵بخش جنتداراب۲۹٬۸۵۲۶بخش شیبکوهفسا۲۶٬۹۱۹۷بخش جویملارستان۲۵٬۰۸۱۸بخش میمندفیروزآباد۲۴٬۸۸۵۹بخش ارژنشیراز۲۳٬۴۶۱۱۰بخش فورگداراب۲۲٬۱۳۸
هم‌اکنون جمعیت بخش جنت  از ۲ شهرستان زیر بیشتر است
ردیفشهرستانمرکزجمعیت سال ۱۳۹۵۱بواناتبوانات۲۷٬۲۸۹۲سرچهانکره ای۲۳٬۱۲۹

 جمعیت 
جمعیت جنت‌شهر در سال ۱۳۹۵ خورشیدی ۱۳٬۵۹۸ تن بوده است. این شهر دارای مناطق زیاد تفریحی می‌باشد که هر ساله پذیرای تعداد زیای از گردشگران است. تعدادی از مناطق تفریحی این شهر عبارت اند از (باغ‌های سر سبز مرکبات، تنگه زیبای خرتنگ (خرچنگ). امامزاده شاه فصل، بوستان بزرگ عمومی و اشکفت میرباقری و قصر دختر و پیرمراد و سرچک و…).

 تغییر نام 
جنّت‌شهر پیش از ۱۳۷۲ ش، ده‌خیر نام داشت و در ۳ اسفند ۱۳۷۲، به موجب مصوبه هیئت وزیران آبادی ده‌خیر به شهر بدل شد و جنّت‌شهر نام گرفت.(ایران. قوانین و احکام، ص ۷۲۲)(فرهنگ جغرافیائی آبادیها، همان‌جا)

 جغرافیا 
فاصله جنّت‌شهر با شیراز از شمال‌غربی حدود ۲۷۸ کیلومتر است. این شهر در مسیر شهرهای داراب ـ حاجی‌آباد (مرکز شهرستان حاجی‌آباد در شمال استان هرمزگان) قرار دارد و با آبادی ده خیر سفلا، در فاصله حدود چهار کیلومتری مغرب، نیز در ارتباط است در این بخش دو امامزاده معروف در روستای فتح‌آباد به نام امامزادگان عبدالله وموسی که از نواده گان موسی بن جعفر است وجود دارد که مزار این‌ها در این منطقه باعث حضور زائران زیادی شده است

 پیشینه 
ناحیه‌ای که جنّت‌شهر در آن واقع شده، کمابیش منطبق بر کوره دارابگرد است.اصطخری (ص ۱۳۲)
در سده چهارم، در ذکر مسافت شیراز ـ جزومِ کرمان[جزوم: رموم/ زموم = زم (برای اطلاع بیشتر رجوع کنید به اصطخری، ص۹۶ـ۹۷؛ ترجمه فارسی، ص ۹۶؛ یاقوت حموی، ذیل «رَمٌّ»)] از رَمّ مهدی، میان دارابگرد و رستاق‌الرستاق، در فاصله پنج فرسخی از هریک، نام برده که تقریباً مطابق با جنّت‌شهر کنونی است. به نوشته شوارتس، محقق معاصر آلمانی، با توجه به جزء اول رمّ مهدی، به نظر می‌رسد که آبادی کردنشین بوده است.(ج ۲، ص ۱۰۹)
ویرانه‌های شهر جنّت قدیمی نزدیک جنت‌شهر است که هم‌اکنون آنجا روستایی وجود دارد به نام کوه سفید که اهالی آن از قشقاییانی هستند که از حدود صد سال پیش در آنجا یکجانشین شده‌اند و به زبان ترکی قشقایی صحبت می‌کنند.(مصطفوی، ص ۴۲۲؛ برای آگاهی از شهر جنّت قدیمی رجوع کنید به داراب *). ابن بلخی (ص ۱۳۱، ۱۵۹)
در قرن ششم قلعه‌ای به نام رُنْبه در نزدیکی تنگی به همین نام را معرفی کرده است، مکان قلعه مزبور مطابق با اطراف جنّت‌شهر است.(نیز رجوع کنید به آزما، ص ۱۴۰؛ نحوی، ص ۲۱)

این قلعه دست کم تا سده نهم از قلاع مهم فارس شمرده می‌شد. به گفته ابن بلخی، حاکم دارابگرد کسی بود که این قلعه را در اختیار بگیرد. حافظ ابرو (متوفی ۸۳۳) نیز از تنگ رنبه در کوره دارابجرد/ دارابگرد نام برده است(ج ۲، ص ۱۱۷).
در سده سیزدهم، خورموجی (ص ۴۸۹–۴۹۰) از ده خیر یاد کرده و در اواخر سده سیزدهم،فسائی (ج ۲، ص ۱۳۱۷، ۱۶۲۸) قلعه رنبه را در چهار فرسخی و ده خیر را در سه فرسخی مشرق شهر داراب، در بلوکی به همین نام، ضبط کرده است. در ۱۳۲۳ ش، این آبادی مرکز دهستان قریه‌الخیر بود و ۹۱۷، ۲ تن جمعیت داشت. در حدود ۱۳۳۰ ش نیز قصبه ده‌خیر علیا همین دهستان بود، ساکنان آن کشاورز بودند و از ث صنایع‌دستی، قالی‌بافی در آنجا رواج داشت.(ایران. وزارت کشور. معاونت سیاسی. دفتر تقسیمات کشوری، ج ۲، ص ۲۹۱؛ رزم‌آرا، ج ۷، ص ۱۰۷) امروزه طوایفی از ایل خمسه * در پیرامون این شهرِ رو به رشد، ییلاق و قشلاق می‌کنند.(رجوع کنید به مرکز آمار ایران۱۳۷۸ ش، ص ۱۰۸)

 محصولات 

یکی از مهم‌ترین سوغات بخش جنت، عسل، مرکبات و بهارنارنج این بخش است که توانسته آوازه ایی در سطح کشور و کشورهای حوزه خلیج فارس و خاورمیانه بدست آورد.

یکی از محصولات جالب این شهر، قارچ وحشی با نام محلی " هکال " است که این قارچ، همیشه بعد از باران در باغات این شهر به وجود می‌آید.

از دیگر محصولات می‌توان آبغوره، آب‌لیمو، انواع عرقیات نام برد.

 منابع 

 پرتال اطلاع‌رسانی شهرستان داراب
 بلندا و جایگاه

رده:شهرستان داراب
رده:شهرهای استان فارس
رده:شهرهای شهرستان داراب