ایکوزانوئید

ایکوزانوئیدها از اکسیداسیون اسیدهای چرب ۲۰ کربنه غیر اشباع تشکیل می‌شوند. این مواد یک خانواده از پیام‌رسانهای بیولوژیکی هستند که در زمان کوتاه در سلول‌های نزدیک بافتی که آن‌ها را تولید کرده‌است اثر می‌کنند و به ویژه در ایمنی و التهاب نقش دارند.

 ساخت 
ایکوزانوئیدها در سلولها ذخیره نمی‌شوند بلکه در موارد نیاز بسرعت از اسیدهای چرب غشای سلول یا غشای هسته تولید می‌شوند. این مولکولها یا از اسیدهای چرب امگا ۳ یا امگا ۶ تولید می‌شوند. اکسیداسیون این اسیدهای چرب توسط دو گروه آنزیم سیکلواکسیژناز (COX) یا لیپواکسیژناز (LOX) انجام می‌شود.

 تقسیم بندی 
ایکوزانوئیدها را می‌توان به صورت عمده به دو گروه دسته‌بندی کرد: پروستانوئیدها و لکوترینها
 پروستانوئیدها: پروستاگلاندینها و ترمبوکسان ؛ پروستاگلاندینها مانند PGE1 ، PGF2α و PGI2 به‌وسیله راه سیکلواکسیژناز تشکیل می‌شوند. در این ترکیبات کربنهای ۱۸،۲۰، ۲۲ اکسیژنه شده‌اند.
 لکوترینها، لیپوکسیلینها، هیپوکسیلینها Hepoxilins و اسیدهای چرب مونوهیدروکسی که به‌وسیله راه لیپوکسیژناز تشکیل می‌شوند 

برخی از سایر انواع ایکوزانوئیدها عبارتند از
 اپوکسی و دی‌هیدروکسی فتی اسیدهای تشکیل شده به‌وسیله سیتوکروم پی ۴۵۰. 
 ایزوپروستان ها، ایزولکوترین‌ها و اسیدهای چرب پراکسید شده دیگر که به‌وسیله روش‌های غیر آنزیمی تشکیل می‌شوند.

 عملکرد 
+ عملکرد متابولیک برخی پروستانوئیدها و لکوترینها PGD2Promotion of sleep TXA2 Stimulation of plateletaggregation; vasoconstrictionPGE2 Smooth muscle contraction;inducing pain, heat, fever;bronchoconstriction15d-PGJ2تمایز آدیپوسیتPGF2αانقباض رحم هنگام  زایمانLTB4 کموتاکسی لکوسیتهاPGI2پروستاسیکلینInhibition of platelet aggregation;vasodilation; embryo implantation Cysteinyl-LTs Anaphylaxis; bronchial smoothmuscle contraction.†Shown eicosanoids are AA-derived; in general, EPA-derived have weaker activity 

 جستارهای وابسته 
 اسید آراشیدونیک
 پروستاگلاندین
 لکوترین

 منابع 

 ویکی‌پدیای انگلیسی

رده:ایکوزانوئیدها