استوا

بندانگشتی|300px|کشورهایی که خط استوا از آن‌ها می‌گذرد (رنگ قرمز) و کشورهایی که نصف‌النهار مبدأ از آن‌ها می‌گذرد (آبی).

اِستِوا  یا هموگار نام خطی فرضی است که کرهٔ زمین را به دو بخش نیمکره شمالی و نیمکره جنوبی تقسیم می‌کند.
فاصلهٔ نقاط بر روی خط استوا از قطب‌های شمال و جنوب به یک اندازه است. خط استوا مبدأ عرض جغرافیایی و درجهٔ آن صفر می‌باشد. ۹۰ درجهٔ عرض جغرافیایی به سمت شمال خط استوا و ۹۰ درجهٔ دیگر آن به سوی جنوب خط استوا کشیده شده است. در کرهٔ زمین، هر یک از این عرض‌ها به فاصله‌های برابر قرار گرفته و به‌طور میانگین هر درجهٔ آن معادل ۱۱۱/۰۴۲ کیلومتر یا ۶۹ مایل محاسبه شده است.آشیان ، بازدید: نوامبر ۲۰۰۹.

خط استوای زمین همچنین بزرگ‌ترین (طولانی‌ترین) مدار زمین و برابر با طول جغرافیای کره زمین با درازای ۴۰٬۰۷۶ کیلومتر است. هر اندازه به سوی شمال یا جنوب خط استوا برویم، محیط عرض جغرافیایی کوچکتر می‌شود تا اینکه در نقطهٔ قطب به درجهٔ صفر می‌رسد. سطح کرهٔ زمین در خط استوا به مقدار ۴۰٬۰۰۰ کیلومتر در شبانه‌روز حرکت می‌کند. این به‌معنای سرعتی برابر ۱٬۶۷۰ کیلومتر بر ساعت است. این سرعت از تقسیم محیط کرهٔ زمین در خط استوا (حدود ۴۰٬۰۷۰ کیلومتر) بر تعداد ساعات شبانه‌روز (۲۴) محاسبه می‌شود.پایگاه ملی داده‌های علوم زمین کشور : آشنایی با کرهٔ زمین، بازدید: نوامبر ۲۰۰۹.

 در ادبیات فارسی 
نام خط استوا در فارسی کاربردی دیرینه دارد و در اشعار فارسی نیز دیده می‌شود.

نمونه از خاقانی:دهخدا

از نظامی:

از سعدی:

از منوچری:

 محصولات 
در منطقه استوایی، کشت قهوه و کائوچو رواج دارد. چرا که این مناطق محیط بسیار مناسبی برای کشت این محصولات هستند و می‌توان گفت که مواد اولیهٔ بیشتر شرکت‌های مشهور تولید قهوهٔ جهان، در این مناطق وجود دارد و این کارخانه‌ها در مناطق استوایی دارای مزارع انحصاری هستند. در آغاز قرن نوزدهم میلادی هم کشورهای استعمارگر از این مسئله و سود زیادی که در کشت قهوه و کائوچو در این مناطق وجود دارد با خبر بودند. از همین رو در آن سال‌ها بخش زیادی از جنگل‌های استوایی را با آتش زدن یا قطع کردن درختان از بین بردند و به مزارع تبدیل کردند.

 گذر از مناطق 
 مختصات‌ها کشور، قلمرو یا دریا توضیحات  اقیانوس اطلس خلیج گینه   Ilhéu das Rolas  اقیانوس اطلس خلیج گینه       عبور از ۹ کیلومتری جنوب بوتمبو مرکزی   Passing 32 km south of central کامپالا  دریاچه ویکتوریا Passing through some islands of    Passing 6 km north of central کیسومو    اقیانوس هند Passing between Huvadhu Atoll and Fuvahmulah of the    The Batu Islands, سوماترا and the Lingga Islands  Karimata Strait   بورنئو  تنگه ماکاسار   سولاوسی  Gulf of Tomini  دریای ملوک   Kayoa and هالماهرا islands  دریای هالماهرا   Gebe Island  اقیانوس آرام Passing 570 m north of Waigeo island, Passing 13 km south of آرانوکا atoll, Passing 21 km south of جزیره بیکر،    Isabela Island in the گالاپاگوس  اقیانوس آرام   Passing 24 km north of central کوئیتو، near Mitad del Mundo   Passing 4.3 km north of the border with پرو   آمازوناسرورایماAmazonasپاراآماپاPará - islands in the mouth of the آمازون (رود)  اقیانوس اطلس

 منابع 

رده:دستگاه مختصات سماوی
رده:ژئودزی
رده:سامانه موقعیت‌یاب جهانی
رده:عرض‌های جغرافیایی
رده:مدارگان
رده:ناوبری