بوروندی

بوروندی با نام رسمی جمهوری بوروندی  کشوری محصور در خشکی در مرکز آفریقا است. پایتخت آن گیتگا و بزرگ‌ترین شهر آن بوجومبورا است. بوروندی کشوری است کوچک در منطقه دریاچه‌های بزرگ که از شمال با رواندا و از باختر با جمهوری دموکراتیک کنگو و از جنوب و خاور با تانزانیا مرز مشترک دارد. جمعیت بوروندی ۱۱٬۸۹۱٬۰۰۰ نفر استو زبان‌های رسمی این کشور فرانسوی و انگلیسی هستند. واحد پول این کشور فرانک بوروندی نام دارد.

۸۵ درصد از جمعیت این کشور از قوم هوتو و ۱۴ درصد توتسی هستند. درصد مسیحیان در بوروندی بین ۸۰ تا ۹۰ درصد جمعیت برآورد می‌شود که حدود ۶۵ درصد از آن‌ها کاتولیک رومی هستند. ۵ درصد جمعیت نیز به باورهای بومی اعتقاد دارند و بین ۲ تا ۵ درصد نیز مسلمانند که بیشتر در شهرهای اصلی زندگی می‌کنند.CIA – The World Factbook – Burundi CIA. Retrieved 8 June 2008.

بوروندی در سال ۱۹۶۲ به استقلال دست یافت. نظام سیاسی این کشور در ابتدا سلطنتی بود، اما مجموعه‌ای از ترورها، کودتاها و وضعیت کلی ناامنی منطقه‌ای به برپایی جمهوری و نظام تک‌حزبی در این کشور در سال ۱۹۶۶ انجامید. کشمکش‌های پاک‌سازی قومی و در نهایت دو جنگ داخلی و نسل‌کشی‌ها در دهه ۱۹۷۰ و دوباره در دهه ۱۹۹۰، مانع توسعه اقتصادی و اجتماعی کشور شد و این کشور را در سطح یکی از فقیرترین کشورهای جهان نگاه داشت.Eggers, Ellen K. (2006). Historical Dictionary of Burundi (3rd ed.). Lanham, Maryland: Scarecrow Press, Incorporated. . p. xlix.

 تاریخ 

بوروندی در سال‌های ۱۹۹۳ تا ۲۰۰۶ به جنگی داخلی میان شورشیان بوروندی و نیروهای ارتش درگرفت که در آن زمان اکثریت آن را توتسی‌ها تشکیل می‌دادند. این درگیری‌های قومی در آن موقع به قیمت جان حدود ۳۰۰ هزار نفر تمام شد.

پس از قتل رئیس‌جمهور ملشیور اندادایهMelchior Ndadaye در روز ۲۱ اکتبر ۱۹۹۳ به دست افسران توتسی، در فاصله ده روز «ده‌ها هزار» توتسی و اوتوی میانه‌رو به قتل رسیدند.

بندانگشتی|پیر انکورونزیزا رئیس‌جمهور سابق کشور بوروندی
این اولین رئیس‌جمهور اوتویی بود که چهار ماه قبل از کشته شدن در جریان نخستین انتخابات دمکراتیک این کشور برگزیده شده بود. شبح نسل‌کشی بر کشور همسایه رواندا سایه افکنده‌است.

قراردادهای صلح آروشواArusha تانزانیا، که در ماه اوت ۲۰۰۰ بین دولت و ۱۷ حزب سیاسی به امضا رسید، از طرف توتسی‌های عضو «انجمن قدرت دفاع از خود» (P A) و همین‌طور اوتوهای «نیروهای ملی آزادی» (F N L) رد شده‌است. ۳۰۰۰ شورشی «نیروهای ملی آزادی» که مورد حمایت جنبش‌های واپس گرای مذهبی و کلیساهای ادونتیستadventiste محلی هستند هنوز نفرت شدیدی نسبت به توتسی‌ها دارند و آن‌ها را به تدارک نسل‌کشی اوتوها متهم می‌کنند. این عده هم چنین مسئولیت قتل‌عام «گاتومبا»Gatumba را به عهده گرفته‌اند.

قتل‌عام ۱۵۲ پناهنده توتسی اهل کنگوBanyamulengues در روز ۱۳ اوت ۲۰۰۴ در اردوگاه گاتومبا در نزدیکی مرز جمهوری دمکراتیک کنگو (R D C) باعث بروز مجدد نگرانی و وحشت شده‌است . انتخابات عمومی پیش‌بینی شده برای ماه اکتبر آینده بدین ترتیب به دلیل بحران و فشارهای سیاسی به تعویق خواهد افتاد.

جامعه بین‌المللی امید داشت که با انعقاد پیمان صلح در سال ۲۰۰۶ خشونت‌های قومی در بوروندی پایان یابد. اما اینک شواهد خلاف این پیش‌بینی را نشان می‌دهد. شواهد گویای حیات مجدد وقایعی نظیر نسل‌کشی است و شکنجه، آدم‌ربایی، خشونت جنسی و قتل به‌ویژه علیه قوم توتسی بالا گرفته‌است. سازمان ملل متحد روز ۱۵ ژانویه ۲۰۱۶ خبر داد که بوروندی در خطر شعله‌ور شدن جنگ داخلی با انگیزه‌های قومی است.(www.dw.com), D. (2018). موج جدیدی از خشونت‌های قومی و تجاوزهای جنسی در بوروندی | DW | 15.01.2016. DW.COM. Retrieved 22 May 2018, from 

پی‌یر انکورونزیزا از سال ۲۰۰۵ رئیس‌جمهور بوروندی بوده‌است. بحران در بوروندی بعد از آن آغاز شد که پی‌یر انکورونزیزا، رئیس‌جمهور این کشور در آوریل ۲۰۱۵ اعلام کرد که برای سومین دوره متوالی می‌خواهد نامزد انتخابات ریاست جمهوری شود. معترضان، این اقدام او را مغایر با قانون اساسی می‌دانند. دولت بوروندی از آن زمان به بعد برای مقابله با اعتراض‌ها به خشونت متوسل می‌شود.(www.dw.com), D. (2018). موج جدیدی از خشونت‌های قومی و تجاوزهای جنسی در بوروندی | DW | 15.01.2016. DW.COM. Retrieved 22 May 2018, from 

در مه ۲۰۱۵ گروهی از ژنرال‌های ارتش که علیه رئیس‌جمهور این کشور دست به کودتا زده بودند، دستگیر شدند. کودتا در زمانی انجام شد که رئیس‌جمهور بوروندی برای شرکت در اجلاس سران شرق آفریقا به کشور تانزانیا سفر کرده بود. پیش از آن، تصمیم پیر انکورونزیزا برای کاندیدا شدن در انتخابات ریاست جمهوری باعث اعتراضات گسترده شد. این اعتراضات همچنین سبب شد که ده‌هزار نفر از بوروندی فرار کنند. پی‌یر انکورونزیزا در صورت انتخاب مجدد، برای سومین بار متوالی رئیس‌جمهور بوروندی خواهد بود.رهبران کودتای بوروندی دستگیر شدند، 'رئیس‌جمهور برگشت'. (2018). BBC Persian. Retrieved 22 May 2018, from 

 گاهشمار رویدادهای تاریخی 
 ماه سال رویداد۱۹۶۲بروندی که مستعمرهٔ سابق بلژیک بود و تحت نظارت سازمان ملل اداره می‌شد به استقلال رسید۱۹۶۶کاپیتان میشل میکومبرو آخرین پادشاه بروندی نیدزی شارلNdizeye Charles را سرنگون کرد و اوپرونا را به عنوان حزب واحد این کشور اعلام کرد۱۹۷۲در جریان سرکوب توطئه ناکام کودتا بر اساس آمار سازمان ملل متحد قریب ۲۵۰۰۰۰ اوتو کشته شدند۱۹۸۷نخستین کودتای نظامی به فرماندهیPierre Buyoya صورت گرفت۱۹۹۲در قانون اساسی جدید پلورالیسم به اجرا گذاشته شدژوئن۱۹۹۳نخستین انتخابات آزاد ریاست جمهوری صورت گرفت و اولین رئیس‌جمهور اوتوMeichior Ndadaye انتخاب شداکتبر۱۹۹۳در جریان کودتا ی نظامی رئیس‌جمهور منتخبNdadaye به قتل رسید و ده‌ها هزار توتسی و اوتوی میانه‌رو کشته شدندآوریل۱۹۹۴آغاز نسل‌کشی در رواندا که به‌دنبال سرنگونی هواپیمای رئیس‌جمهور هوتو تبار صورت گرفت.این حادثه بر تحولات بروندی و کنگو تأثیرات عمیقی گذاشتژوئیه۱۹۹۶دومین کودتای نظامی به فرماندهی صورت گرفتاوت۲۰۰۰امضا قرار داد صلح آروشا میان دولت و اپوزیسیون و برخی از جنبش‌های شورشیاکتبر۲۰۰۳استقرار نیروهای آفریقایی حافظ صلحنوامبر۲۰۰۳امضا پروتوکل پر توریا بین دولت و برخی از گروه‌های شورشی و ورود نمایندگان نیروهای دفاع از دمکراسی اف‌دی‌دی در حکومت.ژانویه۲۰۰۴شکست اولین مذاکرات با نیروهای ملی آزادی‌بخش (اف‌ان‌ال) از جنبش شورشی اوتو.جنگ داخلی تا به حال سبب کشته شدن ۲۰۰۰۰۰ نفر در بروندی شده‌است.

 تقسیمات کشوری 
بوروندی به ۱۸ استان تقسیم شده که به‌نوبه خود به ۱۱۷ شهرستان و ۲۶۳۸ بخش تقسیم شده‌اند.

+استانمرکزمساحت(ک. م مربع)جمعیت(سرشماری ۲۰۰۸)بوروندی شرقیکانکوزوکانکوزو۱٬۹۶۴٫۵۴۲۲۸٬۸۷۳گیتگاگیتگا، بوروندی۱٬۹۷۸٫۹۶۷۲۵٬۲۲۳روتاناروتانا۱٬۹۵۹٫۴۵۳۳۳٬۵۱۰روییگیروییگی۲٬۳۳۸٫۸۸۴۰۰٬۵۳۰بوروندی شمالیکاروزیکاروزی۱٬۴۵۷٫۴۰۴۳۶٬۴۴۳کایانزاکایانزا۱٬۲۳۳٫۲۴۵۸۵٬۴۱۲کیروندوکیروندو۱٬۷۰۳٫۳۴۶۲۸٬۲۵۶مویینگامویینگا۱٬۸۳۶٫۲۶۶۳۲٬۴۰۹نگوزینگوزی۱٬۴۷۳٫۸۶۶۶۰٬۷۱۷بوروندی جنوبیبوروریبوروری۱٬۶۴۴٫۶۸۳۱۳٬۱۰۲استان ماکامباماکامبا، بوروندی۱٬۹۵۹٫۶۰۴۳۰٬۸۹۹رومونگهرومونگه۱٬۰۷۹٫۷۲۳۵۲٬۰۲۶بوروندی غربیبوبانزابوبانزا۱٬۰۸۹٫۰۴۳۳۸٬۰۲۳بوجومبورا مایریبوجومبورا۸۶٫۵۲۴۹۷٬۱۶۶بوجومبورای روستاییایساله۱٬۰۵۹٫۸۴۴۶۴٬۸۱۸سیبیتوکسیبیتوک۱٬۶۳۵٫۵۳۴۶۰٬۴۳۵مورامویامورامویا۶۹۵٫۵۲۲۹۲٬۵۸۹مواروموارو۸۳۹٫۶۰۲۷۳٬۱۴۳

450px

 جغرافیا 

بوروندی یکی از کوچک‌ترین کشورهای قاره آفریقاست. این کشور به آبهای آزاد راه ندارد و آب و هوای استوایی دارد. بوروندی بخشی از کافت آلبرتی است که امتداد غربی کافت شرق آفریقا به‌شمار می‌آید. این کشور بر روی فلات تپه‌ماهوری مرکز آفریقا واقع شده‌است. میانگین ارتفاع فلات مرکزی ۱۷۰۷ متر است که بخش‌های کم‌ارتفاع‌تر آن در مناطق مرزی واقع شده‌اند. بلندترین قله کوه هه‌ها نام دارد که ارتفاع آن ۲۶۸۵ متر و محل آن در جنوب شرق بوجومبورا است.

سرچشمه رودخانه نیل در استان بوروری قرار گرفته که از طریق دریاچه ویکتوریا به آب‌های بالادستی نیل پیوند دارد. دریاچه ویکتوریا نیز یکی از منابع آبی مهم بزرگ بوروندی است. دریاچه بزرگ دیگر کشور دریاچه تانگانیکا است که بیشتر گوشه جنوب غربی بوروندی را پوشانده‌است.Jessup, John E. (1998). An Encyclopedic Dictionary of Conflict and Conflict Resolution, 1945–1996. Westport, Connecticut: Greenwood Publishing Group. p. 97. .

زمین‌های بوروندی بیشتر زراعتی یا مراتع هستند. سکونت جمعیت روستایی در این کشور باعث از بین رفتن جنگل‌ها، فرسایش خاک و نابودی زیستگاه‌ها شده‌است. نابودی جنگل‌ها در سراسر کشور تقریباً به‌طور کامل به خاطر جمعیت بیش از حد است.Bermingham, Eldredge, Dick, Christopher W. and Moritz, Craig (2005). Tropical Rainforests: Past, Present, and Future. Chicago, Illinois: University of Chicago Press, p. 146.  در این کشور تنها ۶۰۰ کیلومتر مربع جنگل باقی‌مانده که نه درصد آن در سال میان می‌رود. دو پارک ملی در این کشور قرار دارند که هر دو در سال ۱۹۸۲ برای محافظت از حیات وحش ایجاد شده‌است.East, Rob (1999). African Antelope Database 1998. Gland, Switzerland: International Union for Conservation of Nature, p. 74. .

شهرهای مهم کشور بوروندی عبارتند از موینیگا، نگوزی و گی تکا.

 اقتصاد 
بندانگشتی|یک هواپیما از شرکت ایر بوروندی
واحد پول این کشور فرانک بوروندی می‌باشد.

بوروندی یک کشور محصور به خشکی با منابع فقیر و بخش تولیدی توسعه‌نیافته‌است. اقتصاد این کشور عمدتاً بر پایه کشاورزی است که در سال ۲۰۱۷ میلادی ۵۰ درصد از تولید ناخالص داخلی را به خود اختصاص داد.(2017) https://eeas.europa.eu/headquarters/headquarters-homepage/996/burundi-and-eu_en  بیش از ۹۰ درصد از جمعیت بوروندی در بخش کشاورزی مشغول به کارند.
صادرات اصلی بوروندی قهوه و چای است که ۹۰ درصد درآمد ارز خارجی را تشکیل می‌دهند، هر چند صادرات سهم نسبتاً کوچکی در تولید ناخالص داخلی دارد.
سایر فراورده‌های کشاورزی عبارتند از پنبه، چای، ذرت، ذرت خوشه‌ای، سیب زمینی شیرین، موز، مانیوک؛ گوشت گاو، شیر و چرم.

بوروندی یکی از فقیرترین کشورهای جهان است، که راه نداشتن به آب‌های آزاد، قوانین بد، فقدان آزادی اقتصادی، عدم دسترسی به آموزش و پرورش و شیوع ایدز در این وضعیت سهیم‌اند. تقریباً ۸۰ درصد از جمعیت بوروندی در فقر زندگی می‌کنند.Burundi Population . Institute for Security Studies. Retrieved on 30 June 2008. در سراسر بوروندی، به ویژه در قرن بیستم،Weinstein, Warren; Robert Schrere (1976). Political Conflict and Ethnic Strategies: A Case Study of Burundi. Syracuse University: Maxwell School of Citizenship and Public Affairs. p. 5. . قحطی و کمبود غذا رخ داده‌است و بر اساس برنامه جهانی غذا، ۵۶٫۸ درصد از کودکان زیر ۵ سال از سوء تغذیه مزمن رنج می‌برند. درآمدهای صادراتی بوروندی - و توانایی این کشور برای پرداخت وارداتش - اساساً به شرایط آب و هوایی و قیمت بین‌المللی قهوه و چای وابسته است.

 مردم 
بندانگشتی|پیر کلاور بونیمپا برنده جایزه مارتین انالز اهل بوروندی
زبان‌های رسمی این کشور کیروندی (زبان ملی و رسمی) و فرانسه و انگلیسی هستند. درصد مسیحیان در بوروندی بین ۸۰ تا ۹۰ از جمعیت برآورد می‌شود که حدود ۶۵ درصد از آن‌ها کاتولیک رومی هستند.

در ژوئیه ۲۰۱۶، سازمان ملل متحد جمعیت بوروندی را ۱۰٬۵۲۴٬۱۱۷ نفر برآورد کرد. این در حالی است که این کشور در سال ۱۹۵۰ میلادی تنها ۲٬۴۵۶٬۰۰۰ نفر جمعیت داشت."Table 2. Total population by country, 1950, 2000, 2015, 2025 and 2050 (medium-variant)". (PDF). United Nations Department of Economic and Social Affairs/Population Division. p. 27. نرخ رشد جمعیت بوروندی ۲٫۵ درصد در سال است که بیش از دو برابر میانگین جهانی می‌باشد و یک زن بوروندیایی به‌طور متوسط ۶٫۳ فرزند دارد که تقریباً سه برابر میزان باروری بین‌المللی است. بوروندی در سال ۲۰۱۲، پنجمین میزان باروری بالا را در جهان داشت.CIA – The World Factbook – Burundi CIA. Retrieved 8 June 2008.

بسیاری از مردم بوروندی در نتیجه جنگ داخلی به کشورهای دیگر مهاجرت کرده‌اند. در سال ۲۰۰۶، ایالات متحده حدود ۱۰٬۰۰۰ پناهنده بوروندیایی را پذیرفت.Kaufman, Stephen. U.S. Accepting Approximately 10,000 Refugees from Burundi . 17 October 2006. United States Department of State. Retrieved on 30 June 2008.

بوروندی یک جامعه روستایی باقی مانده‌است که فقط ۱۳٪ جمعیت آن در سال ۲۰۱۳ در شهرها زندگی می‌کردند. تراکم جمعیت حدود ۴۲۵ نفر در کیلومتر مربع است، یعنی دومین تراکم بالای جمعیت را در میان کشورهای جنوب صحرای آفریقا دارد. تقریباً ۸۵٪ جمعیت از قوم هوتو و ۱۵٪ توتسی هستند. کمتر از ۱٪ از اهالی بوروندی نیز از قوم بومی توا هستند.Eggers, Ellen K. (2006). Historical Dictionary of Burundi (3rd ed.). Lanham, Maryland: Scarecrow Press, Incorporated. .

 فرهنگ 
thumb
در سال ۲۰۰۹، نرخ باسوادی بزرگ‌سالان در بوروندی ۶۷٪ (۷۳٪ مرد و ۶۱٪ زن) برآورد شد. در سال ۲۰۱۵ این آمار به ۸۵٫۶٪ (۸۸٫۲٪ مرد و ۸۳٫۱٪ زن) افزایش یافت.UIS. "Education". data.uis.unesco.org. سوادآموزی در میان زنان بالغ از سال ۲۰۰۲ میلادی ۱۷ درصد افزایش نشان می‌دهد.Macauley, C. , M. Onyango, Niragira, E. (Spring 2012) "Peer-support Training for Nonliterate and Semiliterate Female Ex-combatants: Experience in Burundi". Journal of ERW and Mine Action, Issue 16.1. Maic.jmu.edu. Retrieved on 24 November 2012.
بوروندی تنها یک دانشگاه عمومی دارد به نام دانشگاه بوروندی. در شهرهای کشور چند موزه نیز وجود دارد، مانند موزه زمین‌شناسی بوروندی در بوجوموربورا و موزه ملی بوروندی و موزه حیات بوروندی در گیتگا.

سنت شفاهی این کشور قوی است که رویدادهای تاریخی و پندهای زندگی را از طریق داستان، شعر و ترانه منتقل می‌کند. ایمیگانی، ایندیریمبو، آمازینا، و ایوی‌یووگو از سبک‌های ادبی در بوروندی هستند.

از آنجا که کشاورزی صنعت اصلی است، غذای معمول بوروندی بیشتر شامل سیب‌زمینی شیرین، ذرت و نخود است. با توجه به هزینه‌ها، گوشت تنها چند بار در ماه خورده می‌شود. هنگامی که چند آشنای نزدیک به ملاقات هم می‌آیند معمولاً گونه‌ای آبجو را به نام «ایمپـِکه» با هم از یک ظرف بزرگ می‌خورند که نمادی است از یگانگی.
نواختن طبل از اهمیت خاصی در فرهنگ بوروندی برخوردار است.

 توضیحات 

 پانویس 

 منابع 
 http://en.wikipedia.org/wiki/Burundi

رده:ایالت‌ها و قلمروهای بنیان‌گذاری‌شده در ۱۹۶۲ (میلادی)
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۹۶۲ (میلادی) در بوروندی
بوروندی
رده:فرمانروایان پیشین
رده:جمهوری‌ها
رده:کشورها و سرزمین‌های سواحلی‌زبان
رده:کشورها و سرزمین‌های فرانسوی‌زبان
رده:کشورها در آفریقا
رده:کشورهای آفریقای مرکزی
رده:کشورهای کمترتوسعه‌یافته
رده:کشورهای عضو اتحادیه آفریقا
رده:کشورهای عضو سازمان ملل متحد
رده:کشورهای عضو فرانسه‌زبانی
رده:کشورهای محصور در خشکی