Xesús Alonso Montero

Xesús Alonso Montero (Vigo, 1928ko azaroaren 28a - Ibidem, 2026ko otsailaren 12a) Galiziako saiakeragile, soziolinguista, olerkari eta hizlaria izan zen. Literatura galegoaren katedraduna zen eta erakunde desberdinen partaidea, besteak beste, Real Academia Galegan eta Consello da Cultura Galegan. Oso bibliografia zabala garatu zuen. Espainiako Alderdi Komunistaren militantea, errepresioa gertutik ezagutu zuen.

 Biografia 
Galiziako Vigo hirian jaio zen, Pontevedran, eta haurtzaroa eta nerabezaroa Ventoselan (Ribadavia) eman zituen, gurasoen lurraldean. Bere adinagatik, Espainiako gerra zibilaren ondoren bere kultur lanean hasi ziren idazleen belaunaldikoa dela esan daiteke.

Filosofia eta Letretan lizentziatu zen Madrilgo Unibertsitatean eta 1966an Salamancako Unibertsitatean doktoratu zen Curros Enriquezi buruzko tesi batekin. Espainiako Alderdi Komunistako militantea izan zen 1962tik, eta, horregatik, hainbat aldiz errepresaliatu zuten. Esaterako 1975ean frankistek Montillan deserriratu zuten. Klandestinitatean Espainiako Alderdi Komunistaren Radio España Independienten kolaboratu zuen.

1958an bere ikaskide ohi Emilia Pimentel Iglesiasekin ezkondu zen Madrilen. Pimentelekin hiru seme-alaba zituen: Emilio, Xesus eta Sara. 1984an, Alonsok eta Pimentelek dibortzioa amaitu zuten. 1997ko uztailaren 16an, Victoria Álvarez Ruiz de Ojeda ikertzaile eta ikasle ohiarekin ezkondu zen. Álvarez 2018ko irailaren 23an hil zen.

Espainiako Hizkuntza eta Literaturako katedraduna izan zen Irakasle Eskoletan, eta Palentzian, Lugon eta Madrilen jardun zuen. Erretreta hartu zuen arte, Santiagoko Unibertsitateko irakasle ere izan zen. 2013 eta 2017 artean Galiziako Akademiako presidente izan zen.

 Obra aukeratua 
 Cen anos de literatura galega (1964)
 A batalla de Montevideo. Os agravios lingüísticos denunciados na UNESCO en 1954
 Pedro Petouto, Memorias e cavilaciós dun mestre subversivo (1974)
 As palabras no exilio. Biografía intelectual de Luís Seoane (1994)
 Beatus qui legit: artigos periodísticos (1998-1999)
 Curros Enríquez no franquismo (1936-1971)
 Decálogo da lingua galega
 Ensaios breves de literatura e política
 Escritores: desterrados, namorados, desacougantes, desacougados...
 Informe(s) sobre a lingua galega (presente e pasado)
 Intelectuais marxistas e militantes comunistas en Galicia (1926-2006)
 Luís Pimentel: biografía da súa poesía
 O que cómpre saber da lingua galega
 Páxinas sobre Rosalía de Castro (1954-2004)
 Pois era un barco pirata
 Versos republicanos e outros versos políticos
 Os escritores galegos ante a Guerra Civil Española (2007)

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 :Alonso Monterori eginiko elkarrizketa, 2007/03/09.
 :"Me jubilaron cuando más sabía", elkarrizketa  La Vanguardia egukarian.
 :Franco, Fernando (30/4/2017) "Hay un sector del nacionalismo gallego que me ve como el anticristo españolista", Faro de Vigo.

Kategoria:Vigoarrak
Kategoria:Galizierazko idazleak
Kategoria:Gaztelaniazko idazleak
Kategoria:Salamancako Unibertsitateko ikasleak
Kategoria:Galiziako idazleak
Kategoria:Galiziako poetak
Kategoria:XX. mendeko idazleak
Kategoria:Galiziako kazetariak
Kategoria:Galiziako saiakeragileak
Kategoria:Santiago de Compostelako Unibertsitatea
Kategoria:Real Academia Galegako kideak
Kategoria:Espainiako Alderdi Komunistako politikariak
Kategoria:Vigon hildakoak
Kategoria:Galiziako komunistak