Liisa Kauppinen

Liisa Kauppinen (jaiotzez Salokorpi; Nurmo, 1939ko maiatzaren 12a) giza eskubideen aldeko ekintzail finlandiarra da. Finlandiako Gorren Elkarteko zuzendari exekutibo gisa aritu ondoren, 1995ean Gorren Munduko Federazioko presidente izendatu zuten lehen emakume bihurtu zen. Nazioartean lagundu du desgaitasuna duten emakumeak ahalduntzen, eta, aldi berean, keinu-hizkuntzen erabilera sustatu du Desgaitasuna duten Pertsonen Eskubideei buruzko Nazioarteko Konbentzioarekin lotuta. 2013an, Nazio Batuen Giza Eskubideen Saria eman zioten, eta saria jaso zuen lehen finlandiar bilakatu zen. 2015ean,  Gorren Munduko Federazioak Liisa Kauppinen Fundazioa sortu zuen, haren ekarpenak omentzeko eta neska eta emakume gorren ahalduntzera bideratutako jarduerak finantzatzeko. 2019an, Light of the World elkarteak bizitza osoko lorpenen saria eman zion.

 Bizitza 
Liisa Kauppinen 1939ko maiatzaren 12an jaio zen Nurmon, eta bost urte zituela entzumena galdu zuen meningitisaren ondorioz. Ouluko gorren eskola batean ikasi zuen. Bere bizitza osoa gorren bizi-baldintzak hobetzeari eta giza eskubideen ekimenetan laguntzeari eskaini dio. 1976an Finlandiako Gorren Elkarteko zuzendari exekutibo izendatu zuten, 1991tik 2006ra agintaldi berri bat betez. 1983tik Munduko Gorren Federazioan zuzendaritzako hainbat kargu izan ondoren, 1995ean erakundeko lehen emakumezko presidentea bihurtu zen. Gorren eskubideak sustatzeko ahalegin handia egin du Finlandian zein nazioartean. Finlandiera, suediera, ingelesa, amerikar keinu hizkuntza eta gestunoa ondo menderatzen ditu.

Bere jarduerak emakumeen eskubideetan ere zentratu dira, batez ere desgaitasuna duten emakumeen eskubideetan. Genero-berdintasunaren alde eginez, nazioarteko proiektuak abiarazi ditu Afrikako, Erdialdeko eta Hego-ekialdeko Asiako, Latinoamerikako, Balkanetako eta Errusiako ipar-mendebaldeko gorren komunitateekin. Keinu hizkuntzekiko duen konpromiso irmoak Desgaitasuna duten Pertsonen Eskubideei buruzko Nazioarteko Konbentzioan sartzea ekarri zuen. Bere lanarengatik, Nazio Batuen Giza Eskubideen Saria eman zioten 2013an.

 Lan hautatuak 

 Kauppinen, Liisa; Jokinen, Markku (2014). "Including Deaf Culture and Linguistic Rights". Human Rights and Disability Advocacy: 131–145. ISBN 978-0-8122-4547-9.
 Kauppinen, Liisa; Kuurojen liitto (1997). Kuurot ja viestintä: Kuurojen liiton viestintäpoliittinen ohjelma. Helsinki: Kuurojen liitto. ISBN 978-952-9883-14-1.
 Disability and human rights: speeches at the opening of the International Disability Centre, Ferney-Voltaire, France, 4 July 1997. Geneva, Switzerland: International Disability Foundation. 1997.
 Kauppinen, Liisa; Savisaari, R; Suosalmi, M (1987). One world one responsibility: X World Congress of the WFD, Finland 20.-28.7.1987.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Finlandiako aktibistak
Kategoria:Pertsona desgaituen eskubideen aldeko ekintzaileak
Kategoria:Giza eskubideen aldeko emakumeak
Kategoria:Aktibista gorrak