Florencio Jose Lamot

Florencio Joseph Lamot Goudesoone (Belle, Flandria, 1701 - Soraluze, Gipuzkoa, 1779ko uztailaren 30) Soraluzeko Erret Lantegiko kontadorea eta ikuskatzailea izan zen, ezaguna Lamoten grabatua lana bideratu zuelako.

Euskal Herrira etorrita, Eibarren morroia hasi zen, eta gero Erret Lantegietan karrera egin zuen: ordezko kontadorea lehen, ikuskatzailea gero eta, 1754-1759 tartean, Soraluzeko Erret Lantegien ardura hartu zuen. Honetaz gain, armagina ere izan zen.

Armagintza munduan ospetsua da 1756. urtean Madrilen  Estado y descripción de la Real Fabrica de Armas de Placencia sita en la M. N. y M. L. Provincia de Guipúzcoa. Antiguamente celebrada Bardulia en la memorable Cantabria grabatua argitaratu zuelako, Mapa Topographica de la circunferencia de los lvgares de Plasencia y los Rea.s Almacen.s de la Fábrica izenez ere ezagutua.

Urte berean Descripción y noticia distinta del origen y establecimiento, antigüedad y gobierno de las Reales Fábricas de armas de la villa de Plasencia en Guipúzcoa. Alteraciones y mudanzas que ha tenido desde el año 1583 hasta el año 1756 liburua ere argitaratu zuen, Madrilen hau ere, baina tamalez ez da gordetzen.

Soraluzen hil zen, 1779.eko uztailak 30an, 78 urte zituela.

 thumb | left | 300px | Belle (Flandria). Udaletxea eta talaia
Lehen urteak
Jatorria
Lamoot familia Flandriako Belle hirikoa zen (Bailleul frantsesez, gaur egun Frantziako Nord departamentuan kokatua). 1695. urtean Jean Lamoot eta Marie Anne Goudesoone elkarrekin ezkondu ziren, Bellen bertan. 

1701. urtean jaio omen zen Florencio Joseph de Lamot Bellen edo inguruetanIturri batzuk Beillerbi hartzen dute jaioterriaz, agian Bellebi-rekin nahastuta (Bellebi = Belle + bi = Belleren ondoan, bertako flandrieraz)..

Eibarren morroi
Ez dakigu noiz eta nola, baina gaztetan Euskal Herrira etorri zen, eta Eibarren lan egin zuen morroi. Bere nagusia hil zenean arropa guztiak laga zizkion esker onez. Testamentuaren zati bat gordetzen da Eibarko artxiboanC/127-47. Cláusulas testamentarias de un particular que tiene como criado a Florencio José de Lamot. Eibarko Udala Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (data barik).:

...y sirva como llevo dicho en beneficio de dicha mi alma. Que todos los vestidos y ropa blanca de mi uso se den de mi testamento a mi criado Joseph Lamot para que me encomiende a Dios por los buenos y fieles servicios que me ha hecho.

Zoritxarrez, testamentuaren orri bakarra gordetzen da, eta ez da jakiten nagusiaren izena, ezta data ere. Dena dela, 1730 baino lehenago izango zen, Erret Lantegiko lehen agiria ordukoa da eta.

Erret Lantegietako lanpostua eskuratu eta gero asko hobetu zen bere egoera egonomikoa, 1731. urtean neskame eta guzti zuelakoQuerella de José de Lamot contra José de Guisasola, vecinos de la villa de Eibar, por golpes y malos tratos que dió a Ana María de Maiztegui, criada del querellante. Eibarko Udala Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1731/02/03)..

Lehen ezkontza eta seme-alabak
Florencio Joseph de Lamot Bibiana Ybarlucea-Aranzabal Echezabal eibartarrarekin ezkondu zen. Gorago aipatutako 1731.ko agirian "mi cuñada" esaten du eta, bereaz, ezkontzak data hori baino aurrekoa izan beharko du. Hurrengo urtetan bost seme-alaba izan zituzten: Antonio (1734, umetan hilda), Joseph Antonio (1736), Juan Bauptista (1739, umetan hilda), Manuel Ygnacio Antonio (1739) eta Juan Agustín (1740).

1742.ean beste alaba ere izan zuen, Josepha Antonia Lamote, Sondikan... baina beste andra batekin, Francisca de JauregiManuela Francisca Jauregi Arbe soraluzetarra izan zitekeen, 1713an jaioa..

1809. urtean María Josefa Lamot Jauregi izeneko bat hil zen Soraluzen, seguru asko Josepha Antonia bera. Hil agiriak halaxe dio:

En 23 de julio de 1809, murió de edad de 70 años María Josefa de Lamot, hija natural de Florencio José de Lamot y Francisca de Jáuregui. Era soltera y nació en la Villa de Murguía, en el Señorío de Vizcaya. Testó el día 8 de mayo de 1807 ante D Joaquín de Osoro en Elgóibar.

Bost urte lehenago (1734) Pedro Antonio de Velasco jaunak botereak eman zizkion Sebastián de Jauregui eta Ángela María de Unzueta eibartarrek sortutako maiorazgoaren auzianCopia de escritura de poder de Pedro Antonio de Velasco, natural de la ciudad de Vitoria y vecino de la villa de Tolosa, a favor de Florencio José de Lamot, vecino de la villa de Eibar, sobre posesión del vínculo y mayorazgo fundado por el capitán Sebastián de Jauregui y Ángela María de Unzueta, su mujer, difuntos. Eibarko Udala Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1734/06/06).. Agian Jauregitarren zereginetan ari zela ezagutuko zuen aipatutako Francisca de Jauregui.

 thumb | center | 800px | Erret Lantegiak (Erregetxe Zaharra) Lamoten garaian. Ikuspegi orokorra (Oscar Pérez 2017)
Armagintza: Erret Lantegietako lana
1730. urtea baino lehen Florencio Joseph de Lamot Soraluzeko Erret Lantegietan lanean hasi zen, kontulari moduan.

Laneko auziak
Hurrengo urtetan, bere izena hainbat auzitan agertzen da: 1730.ean bertan kainoi batzuren ematea zelaDemanda de Florencio José de Lamot contra Domingo de Aranguren, vecinos de la villa de Eibar, sobre entrega de cañones. Eibarko Udala Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1730/07/04). eta 1735.ean arma batzuk entregatu ez zirelaInformación recibida a pedimiento de Florencio José de Lamot, de la orden de suspensión de entrega de armas para los batallones de Marina dada por Miguel de Irumberri, capitán de Dragones y residente en las Reales Fábricas de Placencia. Eibarko Udala Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1735/01/13)..

1743.ean Juan de Armiñán jauna Eibarko bere etxean hartu zuen denbora luzean (ordainpean). Gizon hau funtzionarioa zen eta, ordaindu ez zuenez, auziaDemanda de Florencio José Lamot, vecino de la villa de Eibar, contra Juan de Armiñán, vecino de Riva de Sello, en el principado de Asturias, por cuantía de 422 ducados de vellón, procedidos de su mantenimiento durante su estancia en dicha villa. Instancia: Alcalde ordinario de la villa de Eibar. C/071-01 Eibarko Udala Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1743/11/08). zabaldu zion 422 erreal erreklamatzeko (gaur egun 1.500 bat euro izango lirateke).

Erret Lantegien arduraduna (1754-1759)
1754. urtean Erret Lantegien zuzendaria, Tomas de Casanova, hil zen. Eta segidan Benito de Espada kapitaina Santoñara bidali zuten. Orduan, Florencio Joseph de Lamotek hartu zituen Erret Lantegiak zuzentzeko ardurak.

Ardurak bai, baina izendapen ofizialik ez. 

Soraluzeko Erret Lantegien "de facto" zuzendaria zela, bere burua zagokion mailan jartzea erabaki zuen, eta Eibarko Udalari eskatu zion kapare moduan aitortzekoPedimiento de Florencio José de Lamot, contador de las Reales Fábricas de Armas de la villa de Placencia, de cómo tiene presentada información de su nobleza, origen y genealogía. Eibarko Udala Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1755/01/09)..

 thumb | 400px | right | Estado y descripción de la Real Fabrica de Armas de Placencia sita en la M. N. y M. L. Provincia de Guipúzcoa. Antiguamente celebrada Bardulia en la memorable Cantabria  Mapa Topographica de la circunferencia de los lvgares de Plasencia y los Rea.s Almacen.s de la Fábrica  Florencio Josepf de Lamot

Mapa Topographica de Plasencia (1756)
Florencio Joseph de Lamot jauna Soraluzeko Erret Lantegien arduraduna zela Mapa Topographica de la circunferencia de los lvgares de Plasencia y los Rea.s Almacen.s de la Fábrica grabatu ospetsua eginarazi zuen Madrilen (1756).

Hurrengo urtean, Madriletik bueltan, ale bat oparitu zion Soraluzeko Udalari, eta honek Udaletxeko aretoan esegi zuen, agiriak jasotzen duen moduanSoraluzeko Udal Artxibategia. 1757.eko irailak 29ren akta.:

En dicho Ayuntamiento representó su merced dicho Sr. Alcalde cómo don Florencio Josepf de Lamot, Contador por su Magestad en estas Reales Fábricas, estante en la Corte de Madrid, se ha servido gratificar a esta dicha Villa con una mapa con un cuadro sobredorado con su cristal en todo el marco, que el subsodicho ha sacado y dado a imprenta y es que contiene las Reales Fábricas de Armas de esta dicha Villa y dicha Mapa se halla puesta en esta dicha sala del Ayuntamiento sobre el archivo de ella.

Y dicho Ayuntamiento, en vista de dicha Mapa y representación del dicho Sr. Alcalde, acordó se le escriba al referido D. Florencio Josepf de Lamot dándole gracias en nombre de esta dicha Villa por su afectuosa memoria y adelantamientos conque siempre procura manifestar su verdadero afecto en aventajar los objetos de esta dicha Villa.

Ramiro Larrañagak Soraluze-Placencia de las Armas. Monografía histórica liburuan jasotzen duenez, kopia hau Soraluzeko Udaletxean egon zen urtetan, baina gerra garaian desagertu zen.

Beste ale bat Madrilen gordetzen da, Españako Liburutegi Nazionalean. Joaquín de Yrízar bergararrak 'topa' zuen, eta Real Sociedad Bascongada de Amigos del País-en boletinean artikulu bat idatzi zuen: Un desconocido grabado de la Real Fábrica de Armas de Placencia.

Descripción de las Reales Fábricas liburua (1756)
Urte berean liburua ere argitaratu zuen: Descripción y noticia distinta del origen y establecimiento, antigüedad y gobierno de las Reales Fábricas de armas de la villa de Plasencia en Guipúzcoa. Alteraciones y mudanzas que ha tenido desde el año 1583 hasta el año 1756, Madrilen hau ere.

Tamalez, ez da ezagutzen liburu honen alerik.

 Atzera kontulari 
Bost urte eman zituen Soraluzeko Erret Lantegien zuzendari ardurekin (1754-1759), baina izendapen ofizialik gabe. Bost urte pasa ostean, 1759. urtean zuzendari berria izendatu zuten, Luis Urbina teniente-koronela. 

Izatez, Lamoten jarduera ez zen oso pozgarria izan, 5 urte horietan 243.810 erreal kuarto galdu zituen etaGaur egun 100.000 eta miloi euro artekoa.. 

 ...etengabeko eragozpenetan jazarria 
Laneko auziaz gain, norbanakoen arteko diru kontuetan sartuta egon zen, batzutan hartzekodun eta zordun bestetan. Zorrak zirela eta, hainbat auzi jarri zuen, baina gehiago jarri zioten.

Agian kontrako auzi hauuegatik edo, grabatuaren bere erretratuaren inguruan esaldi mingots hau idatzi zuen: Lore iraunkorra naiz beti, nahiz eta etengabeko eragozpenetan jazarria

Lamoten diru auziak
1738. urtean Martin de Goriari 64 erreal galdegin zizkionDemanda de Florencio José de Lamot contra Martín de Goria, vecinos de la villa de Eibar, por cuantía de 64 reales de vellón, en virtud de cuenta ajustada. Eibarko Udala. Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1738/02/27) eta 1747an Francisco de Azurzari 300 dukateko mailegua itzultzeko eskatu zionDemanda de Florencio José de Lamot contra Francisco de Azurza, vecinos de la villa de Eibar, por un censo de 300 ducados. Eibarko Udala. Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1747/09/05).

Baina gerora gauzak okertu zizkion Florencio Joseph Lamoti. Juan de Zuloagari dirua eskatu zion eta, azken hau hiltzerakoan, alargunak itzultzeko erreklamatu zion. Lamotek dirua itzuli nahi ez ziola, alargunak gora jo zuen eta Gerra Kontseiluak (Soraluze armaginei Artilleria legea zegokien) alargunari arrazoia eman zion, eta Tomas de Casanova zuzendariari epaia betearazteko agindu ziotenTraslado de despacho real librado por el Consejo de Guerra contra el coronel Tomás de Casanoba, director de las Reales Fábricas de Armas de la villa de Placencia, en el pleito entre María Andrea de Cortazar, viuda de Juan de Zuloaga, vecina de la villa de Eibar, y Florencio José de Lamot, contador de dichas fábricas. Eibarko Udala. Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1751/04/01).

Diruaz aparte, bestelako auziak ere izan zituen. Mahatsondoak sartu zituen Eibarren, Ibarra errotako presa gainean, eta 1753.ean auzoko batek auzia jarri zionDemanda de José Joaquín de Ibarra y Juan Andrés de Larrañaga, vecino y morador en la villa de Eibar, contra José Florencio de Lamot, vecinos de la dicha villa, por la plantación de vides en tierra que está sobre la presa del molino de Ibarra. Eibarko Udala. Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1753/03/23).

Florencio Joseph oraindik beste demandaren bat sartu zuen, dirua eskuratzekoDemanda de Florencio José de Lamot contra Andrés de Osoro Crucelegui, vecinos de la villa de Eibar, por cuantía de 345 reales de vellón de resto de ajustamiento de cuentas en virtud de un conocimiento. Eibarko Udala. Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1756/08/23), baina 1761.ean Andres de Goriak 47 erreal itzultzeko eskatu zionDemanda de Andrés de Goria contra Florencio José de Lamot por cuantía de 47 reales de vellón. Eibarko Udala. Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1761/05/14). Ez zen dirua itzultzeko oso zalea, nahiz eta kontrako epaiak izan; horregatik, 1764.ean Jose de Arguiano Azpirik Lamoten ondasunak bahitzeko eskatu zuenPedimiento de José de Arguiano Azpiri contra Florencio José de Lamot, vecinos de la villa de Eibar, de retención de sus bienes. Eibarko Udala. Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1764/02/20)..

Bibianaren diru auziak
Familia hartan Florencio Joseph de Lamot ez zen bakarra dirua mailegatzen eta auzitan sartzen. 1756.ean Bibiana Aranzabal andreak Manuela de Jauregi eraman zuen epailearen aurreraDemanda de Bibiana de Aranzaval, mujer legítima de Florencio José de Lamot, contra Manuela de Jauregui Barria, viuda de José de Zuloaga Rezaval, vecinos de la villa de Eibar, por cuantía de 439 reales y 28 maravedís de vellón. Eibarko Udal Artxibo Historikoa. Epaitegi funtsak (1756/12/16).

Bigarren ezkontza eta seme-alabak
Bibiana Ybarlucea emaztea 1766 urtean hil zen Soraluzen
.

Hiru urte geroago (1769) Florencio Joseph berriro ezkondu zen, María Ana Joachina de Laca anderearekin, markinatarra hau ere. Azaroak 13an Gorlizen ezkondu ziren ahalordezAlahordez, por poderes gaztelaniaz.. Emaztegaiaren anaiak, Manuel Andrés-ek, Florencio Joseph de Lamot ordeztu zuen. Ezkontza 17an bertan berretsi zuten Soraluzen bertan senar-emazteek, eta astebete geroago ezkontza-beilak egin zituztenSoraluzeko Parroki-Artxibategia, Ezkonduen 3. liburua, 232 orria.:

En 17 de noviembre de 1769, en presencia de mí, D. Andrés de Iraola, Cura y Beneficiado de la Iglesia Parroquial de Santa María la Real de esta Villa de Placencia, Obispado de Calahorra y La Calzada, ratificaron D. Florencio Joseph de Lamot, Vehedor de las Reales Fábricas de Armas de esta Villa, y Doña. María Ana de Laca, natural de la Villa de Marquina, del Señorío de Vizcaya, el matrimonio que hicieron constar haber contraído el día 13 del mismo mes en la anteiglesia de Górliz, del mismo Señorío de Vizcaya, por Poder especial que para el efecto dio el expresado D. Florencio Joseph de Lamot a D. Manuel Andrés de Laca, hermano de la referida Doña. María Ana; fueron testigos del mismo D. Manuel Andrés de Laca, Fernando de Unzueta y Manuel de Unzueta, y para que conste firmé. D. Andrés de Iraola.

En 24 de noviembre de 1769, yo Dn. Andrés de Iraola, Cura y Beneficiado de la Iglesia Parroquial de Santa María la Real de esta Villa de Placencia, Obispado de Calahorra y La Calzada. Velé y di las bendiciones nupciales «in face ecclesia» según el Ritual Romano, a D Florencio Jossepf de Lamot, Vehedor de las Reales Fábricas de Armas de esta Villa, y a Dña. María Ana de Laca, mis parroquianos, siendo testigos D. Manuel Andrés de Laca y Josepf de Lasúrtegui, y en fe de ello firmé. D. Andrés de Iraola. 

Florencio Joseph-ek eta Maria Ana Joachinak hiru alaba izan zituzten. Zaharrena Josepha Maria Antonia (1770, bi urterekin hilda), eta 1778an bikiak: Florentina Josefa eta Fermina Ysabela.

 thumb | 800px | center | Soraluze Lamoten garaian (1757)
Armagintza: armagina
Erret Lantegian aritzeaz gain, armagina ere ibili zen.

1773. urtean José de García Soraluzeko tabernariari (ardo zuriak saltzen zituen) pistolak saldu zizkion, eta honek atzera bueltatu. Florencio Joseph konforme geratu ez zenez, 1773.eko urtarrilak 26an autua ezarri zion Soraluzeko alkatearen aurreanDemanda de Florencio José de Lamot, veedor de las Reales Fábricas de la villa de Placencia, contra José de García, proveedor de vinos blancos en la dicha villa, por devolución de pistolas. Soraluzeko Udala. Udal Artxibategi Historikoa. Epaitegi Funtsak. 718 (1773/01/26). 

Heriotza (1779)
1779.eko uztailak 30an hil zen, 78 urte zituela. Hil aurretik testamentua egin zuen. Honela jasotzen du hil agiriak:

En 30 de julio de 1779, murió D. Josepf de Lamot, de 78 años, marido de Dña. María Ana de Laca; fue Vehedor de estas Reales Fábricas, recibió los Santos Sacramentos. Testó ante D Manuel Antonio de Larreategui, Escribano único numeral de esta Villa. Su funeral con cetros se va cumpliendo, y en fe de ello, firmé. D Manuel Josepf de Iraola.

Florencio Joseph ala Joseph Florencio?
Joseph Florencio, Florencio Joseph, Joseph... denetik erabili zituen bizitzan zehar.

Jaioterriko ohiturak jarraituz, lehengo urteetan Joseph Florentius Lamoot izango zen, seguru asko.

Gero, Soraluzera agertu zenean, izena egokitu zuen bertakoen modura, amaren abizena erantsiz: Joseph Florencio Lamot Goudesoone. Akatsez akats, halaxe agertzen da, behintzat, seme-alaben bataio agirietanEuskadiko Artxibo Historikoa. Sakramentu erregistroen bilatzailea.: Lamot Guodes... (agiria erreta dago), Lamot Goudesoone (bi aldiz), Lamot Gondesoone, Lamot Goudosone, Lamot Gondes... (agiri hau ere erreta dago), Lamote Goudosoone, Gaude eta Gaudesona (bi aldiz).

Lehen andrearen seme-alaben agirietan (1734-1740) Joseph Florencio agertzen da. Baina paraleloan, auzietako agirietan (1730.tik aurrera), Florencio Joseph de Lamot moduan azaltzen da, eta gauza bera gertatzen da grabatuarekin, hiru aldiz agertzen dela Forencio Joseph. Gero, bigarren andrearen seme-alaben agirietan (1770-1778) azken bertsio hau mantentzen du: Florencio Joseph.

Azkenik, heriotza agirian Josef Lamot agertzen da, besterik ez.

 Oharrak 

 Erreferentziak 

Bibliografia
 Larrañaga, Ramiro; Ortuondo, Pedro. (2018). Lamoten grabatua. Makina Erremintaren Museoa ISBN 9788469791660..
 Armagintza Soraluzen/ La armería en Soraluze. Félix Arizaga Arrasate (2023)
 La Real Fábrica de Placencia de las Armas (c.1538 - 1865) según idea de Florencio Joseph de Lamot, dibujo de Joseph Zameza (1756) y grabado de Juan Fernando Palomino (1757). Juan Tous Meliá (2021)
 Armeros vascos. Repaso histórico - Raíces y desarrollo. Ramiro Larrañaga Fernández de Arenzana (2001)
 Soraluze-Placencia de las Armas. Monografía histórica. Ramiro Larrañaga Fernández de Arenzana (1993).
 500 años de armería vasca. Ramiro Larrañaga Fernández de Arenzana (1990)

 Kanpo estekak 
 Un desconocido grabado de la Real Fábrica de Armas de Placencia. Joaquín de Yrízar Barnoya (Boletín de la RSBAP 1957).
 El grabado de Lamot. Ramiro Larrañaga Fernández de Arenzana (Boletín de la RSBAP 2005).
 Mapa Topographica de la Circunferencia de los Lugares de Plasencia y los Reas. Almacens. de la Fabrica. Espainiako Liburutegi Nazionala (Biblioteca Nacional de España).
 Estado y descripción de la Real Fabrica de Armas de Placencia. Sorapedia (Soraluzeko wikipedia).
 Descripción de las Fábricas de Armas de Plazencia y las defensivas que hubo en Egui y que fueron trasladadas a Tolosa. Sorapedia (Soraluzeko wikipedia).

Kategoria:Flandesko grabatzaileak
Kategoria:Flandriarrak
Kategoria:Soraluzen hildakoak