Tokata eta fuga fa maiorren, BWV 540

Tokata eta fuga fa nagusian, BWV 540 ( Johann Sebastian Bachen organo-konposizioa da. Tokata 1714 inguruan idatzi zela uste da, eta fuga 1731 baino lehen. Zenbait adituk uste dute pieza hau, berez, bi lanen elkarketaren emaitza izan daitekeela.

 Egitura 

 Tokata 
Tocata kanon lineal handi batekin hasten da (imitazioaren gaia, esku batek bestea imitatzen du), fa maiorreko pedal batean. Pedal bakar batek jarraitzen diola inprobisatzen. Kanona errepikatu egiten da, eta aldaketa batzuk egiten dira dominantean (do maior). Oraingoan eskuak konektatzen dira, ezkerreko eskuak eskuinera darama. Hau berriro gertatzen da, beste bakarreko pedal zabal baten ondoren. Kontzertu-mugimenduak zazpi zatiko egitura du. Johann Sebastian Bachek bere abizena sartu zuen musikaren barruan: une batean pedalaren zatian notak bata bestearen atzetik agertzen dira (alemanez, elkarren segidako lau konpaseko lehen denboran) B - A - C - H. Nota hauek dira: si bemol, la, do eta si natural.

 Fuga 
Fugaren lehen subjektua kromatikoa eta apaingarria da. Bigarrenak txanden modulazio kantitate handia du, eta batzuetan lehenengoaren subjektuaren aurkako borroka gisa aurkeztu zen. Fuga bikoitza da, non bi subjektu sekzioetan bereizita azaltzen diren eta, ondoren, elkartu egiten diren. Efektua indartu egiten da bigarren subjektuaren jarduera erritmikoa areagotzen delako eta fugaren azken zatian modulazioa sarriago erabiltzen delako.

Fa maiorreko tokatak, pedalezko soloak eta eskuzko birtuosismoa dituela, kontraste handia egiten du fugaren irekiera soilagoarekin. Biek ala biek italiar eraginaren bi alderdi ezberdin irudikatzen dituzte: tokataren erritmo motorrak eta sekuentzialak, eta fugaren kontrapuntu tradizionala, bere kromatismoarekin, esekidura harmonikoekin, eta subjektuen eta erantzunen segida etengabearekin. Teknika horiek Tokata eta fuga re minorren, BWV 538 konposizioan erabiltzen direnen oso antzekoak dira.Hans Klotz: Bachs Orgeln und seine Orgelmusik. In: Gesellschaft für Musikforschung (Hrsg.): Die Musikforschung. Bd. 3. Bärenreiter, Kassel 1950, S. 189–203, hier: 201–202.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Roger Sayerren bertsioa Youtuben.
 Partitura.

Kategoria:Konposizioak fa maiorren
Kategoria:Tokatak
Kategoria:Johann Sebastian Bachen konposizioak
Kategoria:Alemanezko abestiak
Kategoria:XVIII. mendeko lanak
Kategoria:Organorako konposizioak