Leo Lagrange

(Lyon, 1900eko azaroaren 28a – Évergnicourt, Aisne, 1940ko ekainaren 9a) frantziar politikari sozialista izan zen, langile-mugimenduko militantea eta aisialdiaren, kirolaren eta kultura herrikoiaren politika publikoen aitzindarietako bat Frantzian. Bereziki ezaguna da Fronte Popularreko gobernuan, Léon Blummen agintaldian (1936–1938), Kirol eta Aisialdirako Estatu Idazkariorde izan zelako.

Biografia

Leo Lagrange Lyonen jaio zen, klase ertaineko familia batean. Zuzenbidea eta Zientzia Politikoak ikasi zituen Parisen, eta ikasle garaian bertan sozialismoarekin eta pentsamendu errepublikanoarekin lotu zen. Abokatu gisa aritu zen, baina jardun profesionala laster uztartu zuen konpromiso politiko eta sozialarekin.

Militantzia politikoa

Lagrange SFIO alderdi sozialistan (Sección Francesa de la Internacional Obrera) afiliatu zen, garai hartako Frantziako alderdi sozialista nagusian. Belaunaldi berri bateko sozialisten ordezkari izan zen: laikoak, errepublikarrak eta demokraziaren defentsan irmoak, Europan faxismoa indartzen ari zen testuinguruan.

1930eko hamarkadan, gazteriaren, hezkuntzaren eta gizarte-politiken inguruko gaietan nabarmendu zen, bereziki langile klasearen bizi-baldintzak hobetzeko ikuspegi integral baten alde eginez.

Kirol eta Aisialdirako Estatu Idazkariordea

1936an, Fronte Popularrak hauteskundeak irabazi ondoren, Léon Blumek Kirol eta Aisialdirako Estatu Idazkariorde izendatu zuen. Kargu horretatik, Frantziako politika publikoetan eraldaketa sakona bultzatu zuen.

Leo Lagrangeren ustez, aisialdia ez zen luxu bat, eskubide sozial bat baizik. Kirola, oporrak, kultura eta denbora librea antolatuta izatea funtsezkoak ziren herritarren emantzipaziorako eta demokrazia sendo bat eraikitzeko. Ikuspegi horrek lotura zuzena zuen 1936ko Fronte Popularraren erreforma nagusiekin, hala nola opor ordainduak eta lan-orduaren murrizketa.

Bere ekimen nagusien artean honako hauek nabarmentzen dira:

– Kirolaren eta jarduera fisikoaren sustapena herritar guztien artean, bereziki gazteen eta langileen artean

– Kirol elkarte herrikoien eta federazio amateurren babesa

– Aisialdi hezitzailearen eta kolonien (udalekuak) garapena

– Kirolaren instrumentalizazio politiko edo militaristaren aurkako jarrera argia

– Kultura eta kirola gizarte-kohesiorako tresna gisa ulertzea

Lagrangek bereziki azpimarratu zuen kirolak ez zuela eliteen edo nazionalismo oldarkorraren zerbitzura egon behar, baizik eta bakearen, osasunaren eta berdintasunaren balioak sustatzeko eremua izan behar zuela.

Bigarren Mundu Gerra eta heriotza

1939an Bigarren Mundu Gerra piztu zenean, Leo Lagrange Frantziako armadan mobilizatu zuten ofizial gisa. 1940ko ekainaren 9an hil zen Évergnicourt-en (Aisne), alemaniar armadaren aurkako borroketan, Frantziaren porrotaren bezperan.

Ondarea

Leo Lagrange Frantzian aisialdiaren eta kirolaren politika modernoen sortzailetzat hartzen da. Bere izena daramate gaur egun kiroldegi, aisialdi-zentro, gazte-aterpetxe eta kultura-egitasmo ugarik. Bere pentsamenduak eragin handia izan zuen ondorengo kultura- eta kirol-politiken garapenean, eta lotura zuzena du estatu sozialaren eta kultura demokratizatzearen ideiarekin.