Miriam Miranda

Miriam Miranda Hondurasko ekintzailea da, garifunen giza eta ingurumen-eskubideen defendatzailea, lurraldearen defendatzaile bat. Organización Fraternal Negra de Honduras (OFRANEH) erakundeko buru gisa, ahaleginak koordinatu zituen turismo-enpresa handiek egindako lur-lapurren aurka borrokatzeko, komunitate garifunenak ziren arbasoen lurraldeak berreskuratzeko, droga-trafikatzaileak geldiarazteko, ingurumen-praktika jasangarriak sustatzeko eta tokiko gazte eta emakumeentzako lidergo komunitarioa garatzen laguntzeko. Tokiko agintariek legez kanpo atxilotu eta jipoitu zuten, eta droga-trafikatzaileek bahitu egin zuten. 

 Biografia 
Miriam Miranda Santa Fen jaio zen (Colon departamentua), Hondurasko kostako garifuna komunitatean. Haurra zela, berak eta bere familiak herrixkatik alde egin zuten lanerako eta hezkuntzarako aukera hobeen bila, eta bananondo-sail batzuetara joan ziren.

Tegucigalpako unibertsitate batean ikasi zuen. Ikasle garaian mugimendu sozialen kontzientzia hartu zuen, eta Hondurasen diru-sarrera txikiak zituzten emakume indigenen eskubideak babesten zituztenak bultzatu zituen batez ere. Azkenik, garifunen eskubideak defendatzea erabaki zuen. Garifunak Afrika mendebaldeko esklaboen arraza mistoko ondorengoak ziren, 18. mendean Karibera ihes egin zutenak Erdialdeko eta Hego Amerikako herrialdeetan, Hondurasen adibidez, kokatu aurretik.

 Aktibismoa 
Miranda OFRANEH erakundeko buru izana da. Erakunde hau 1979an sortu zen. Erakundeak aktiboki babesten ditu komunitate indigenen eta aldi berean baliabideak ematen ditu lidergo komunitarioaren garapena eta ingurumen-hezkuntza, osasun-hezkuntza eta beste zerbitzu batzuk bultzatzeko.

OFRANEH erakundeko kideek, noizbait komunitate garifunenak izan ziren lur-eremuak okupatu dituzte Hondurasen, lurra arbasoen lurralde gisa aldarrikatuz eta giza eskubideen nazioarteko legeak erabiliz lur haietatik bota ez ditzaten. Kasu legalak Giza Eskubideen Amerikarteko Auzitegira ere eraman dituzte, komunitate garifunaren antzinako lurrak konfiskatzearekin lotuta. 2015ean, Randy Jorgensen enpresari kanadarrak mega turismo enpresa bat legez kanpo eraiki ondoren lurralde garifunetan, OFRANEHk auzitara eraman zuen Jorgensen.​Mirandak tokiko komunitateentzat kaltegarriak diren beste garapen batzuk geldiarazteko lan egin du, hala nola industria-proiektu hidroelektrikoak eta palmondo-olioaren ustiaketa suntsitzailea.

 Mehatxuak, bahiketak eta legez kanpoko atxiloketak 
Global Witness GKE britainiarrak adierazi du Honduras "munduko lekurik hilgarriena" dela enpresa handien aurka lan egiten duten aktibistentzat. 2010 eta 2017 artean, Hondurasko 120 aktibista inguru hil zituzten. Miranda mehatxatu eta bahitu egin dute bere lanagatik, eta jendaurrean gaizkile gisa aurkeztu dute tokiko komunikabideetan 

2012ko martxoaren 28an, Honduras osoan indarkeriarik gabeko protesta publikoak egiten ari zirela, poliziak eta armadak kolpatu zuten Miranda, gero hamabi orduz atxilotu eta atxilotu. Askatu ondoren sedizioa leporatu zioten.

2017ko urtarrilean, La Ceiba portu hirian zeuden bitartean, Miranda eta garifuna komunitateko beste hiru buruzagi atxilotu eta atxilotu zituen poliziak, legez kanpo erakunde begiraleen arabera.

 Emakumeen eginkizuna aktibista gisa 
Tradizioz, Hondurasko antzinako lur garifunak emakumeek heredatzen dituzte eta seme-alabei transmititzen zaizkie. Emakumeak, askotan, oso inplikatuta daude lurraren babesean eta tradizio kulturalen zaintzan. 

Elkarrizketetan, Mirandak azpimarratu izan du oso garrantzitsua dela emakumeak komunitateen eta kultura-ondarearen defendatzaile gisa aitortzea: "Hondurasko leku guztietan, Latinoamerika, Afrika eta Asia osoan bezala, gure eskubideen aldeko, arraza-diskriminazioaren aurkako, gure ondasun komunen eta gure biziraupenaren aldeko borroken buru gara emakumeok. Frontean gaude, ez bakarrik gure gorputzekin, baita gure indarrarekin, gure ideiekin eta gure proposamenekin ere. Seme-alabak ez ezik, ideiak ere baditugu eta ekintzak egiten ditugu."

 Sariak eta aintzatespena 
2015ean, OFRANEHek Elikadura Subiranotasunaren Nazioarteko Saria jaso zuen Estatu Batuetako Elikadura Subiranotasunaren Aliantzaren eskutik. iza Eskubideen Oscar Romero  Sariaren irabazle-kide ere izendatu zuten Miranda, Hondurasko Berta Caceres ingurumen-aktibistarekin batera. 2016ko urrian, garifunen eskubideen alde 30 urtez egindako lana aitortzeko, Carlos Escaleras ingurumen-saria jaso zuen Mirandak.  

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Giza eskubideen aldeko emakumeak
Kategoria:Gizabanako biziak
Kategoria:XX. mendeko jaiotzak
Kategoria:Emakumea
Kategoria:Gainbegiratu gabeko itzulpenak
Kategoria:Garifunak
Kategoria:Lurraren defendatzaileak