Thereza Dillwyn Llewelyn

Thereza Dillwyn Llewelyn (Glamorganshire, 1834 - 1926ko otsailaren 21a) galestar astronomoa izan zen eta argazkilaritza zientifikoan aitzindaria.

 Biografia 
Thereza Dillwyn Llewelynek, bere guraso eta familia zabalarekin batera, aktiboki parte hartu zuen zientziaren arloan argazkigintzan. Amaren lehengusua Henry Fox Talbot argazkilaria izan zen, eta izeba, Mary Dillwyn, Galesko lehen argazkilarietako bat. Bere lehengusinak Amy Dillwyn ahizpa eleberrigile eta industrialak eta Mary De la Beche Nicholl lepidopterologoa ziren.

 Lan zientifikoa eta argazkigintza 
Viktoriar Aroko emakumeentzat ezohikoa zen argazkilaritza eta astronomiarekiko interesa garatu zuen. Oxfordeko Unibertsitateko mineralogia-irakaslea zen Nevil Story-Maskelyne-rekin ezkondu zen eta bere bitartez hasi zuen Charles Darwinekin korrespondentzia. Therezak astronomiarekiko zuen interesa zela eta, bere aitak Penllergare Valley Woods-en behatoki ekuatoriala eraiki zuen bere hamaseigarren urtebetetzerako. Behatokiaren eraikuntza hori familia kontu bat izan zen, gertaera 1851n aitari idatzitako gutun batean deskribatu zuen bezala:Gaur, uztailak 7, jarri dut behatokiko lehen harria. Aitona eta amona etorri zirenean, larunbatean, horren berri eman genien, eta oso atseginak izan ziren gaur hona etorri eta lehen harria nola zegoen ikusteko; beraz, prozesioan joan ginen lekura; harri pixka bat lortu zuten ordurako, eta nik lehen harria jarri ondoren nire ahizpa gazteenak jarraitu zuten: Emmak bigarrena jarri zuen, eta Elinorrek, pozarren, hirugarrena.   
Gainera, aitarekin esperimentu astrofotografiko batzuetan kolaboratu zuen, 1850eko hamarkadaren erdialdean ilargiari egindako lehen argazkietako batzuen ekoizpena barne. Geroago gogoratu zuenez, "ilargiaren argiak askoz esposizio luzeagoa behar duenez, nire kontua teleskopioa etengabe mugitzen jarraitzea zen, ez baitzegoen erlojuen ekintzarik". Elur-kristalei argazkiak ateratzeko bitarteko bat ere garatu zuten.

Llewelynen eta bere aitaren arteko lankidetza meteorologiara ere hedatu zen, British Science Association erakundearen estazio meteorologiko boluntarioak mantentzen eta zaintzen lagundu baitzuten. Llewelynek meteorologia-erregistroak kudeatu zituen, eta bere behaketak Elkartearen bilera batean aurkeztu nahi zituen, baina bere aitak ez zion utzi.

John Dillwyn Llewelynek bere alabari 1854an ateratako argazkietako batek iratze fotograma bat du, bineta ertz baten antzekoa, garai hartan ohikoak ziren farfailatze, tinta eta akuarela edo paper ebakinen ertzen ordez. Llewelynek bere arreba, Elinorren argazki bat behintzat apaintzeko erabili zuen metodo hau.

Argazkiaz gain, herbario bat konpilatu zuen eta 1857an Linnean Society-n irakurri zen txosten bat idatzi zuen.

1858an, Thereza Llewelynek Donati kometa behatu ahal izan zuen astronomo italiarrak ofizialki iragarri aurretik.

Maskelynekin ezkondu ondoren, kimikako eta argazkigintzako esperimentuetan parte hartu zuten biek.

1874an, Charles Darwinekin korrespondentzia izan zuen Nature-ren orrialdeetan, nektarra jateko loreak jaten dituzten txorien behaketei buruz.

 Sariak eta aitorpenak 

 2012an, Liburutegi Britainiarrak Dillwyn Llewelyn/Story Maskelyne argazki-artxiboa erosi zuen, Therezaren egunkari, memoria eta argazki sorta bat barne hartzen duena.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Swanseatarrak
Kategoria:Argazkilariak
Kategoria:Emakume argazkilariak
Kategoria:Astronomoak
Kategoria:Emakume astronomoak