Mumtaz Shaikh

Mumtaz Shaikh (Ahmednagar, 1981eko azaroaren 18a) Indiako emakumeen eskubideen aldeko ekintzailea da eta aktiboki parte hartu zuen Mumbain bainu publikoetan sartzeko berdintasuna lortzeko kanpaina arrakastatsu batean. 2015ean, BBCk urteko 100 emakume inspiratzaileenen artean aukeratu zuen.

 Haurtzaroa 
Mumtaz Shaikh 1981ean jaio zen Ahmednagarren, Maharashtran. Bere amak, Madinak, hindi hitz egiten zuen eta Bere aitak, Abu Bakkerrek, malayalam. Jaio eta gutxira, familia, anaia zaharrago bat ere barne hartzen zuena, Rafique, Mumbai aldiriko (Chembur) Vashi Naka auzora joan zen bizitzera. Familiaren etengabeko bortizkeriaren ondorioz, Shaikh osaba batekin bizitzera bidali zuten, eta bertan etxeko lanak egiten aritu zen, ostatu truke, sarritan gosea pasatzen bazuen ere. Berak bost urte eta anaiak zortzi zituenean, aitak aitona-amonen etxera eraman zuen Rafique, Keralan, eta bera Dubaira joan zen lanera. Pobrezia larriko haurtzaro baten ondoren, Shaikh-ek eskola utzi zuen bederatzigarren gradua amaitzean, eta osabak ezkontza bat moldatu zuen beretzat hamabost urte bete zituenean. Senar-emazteek arazoak izan zituzten, eta alaba jaio ondoren, hamasei urte zituela, Shaikh isilpean joaten hasi zen bere komunitateko familia-indarkeriari buruzko hitzaldietara, Baliabide Erakundeen Batzordeko (CORO) gizarte-langileek emanak. Senarraren eragozpenak gorabehera, erakundeko boluntario bihurtu zen eta ondoren dibortzioa eskatu zuen. 

 Ibilbidea 
2000. urtean, Mumtaz CORO taldeko funtsezko kolaboratzailea zen, eta, ondorioz, 2005ean Leader's Quest beka baterako hautatu zuten. Ondoren, bere komunitateko beste emakume batzuei aholku ematen hasi zen. Hurrengo hamarkadan, gora egin zuen erakundearen barruan, CORO erakundeko idazkari ondoko bihurtu arte. 2006an berriro ezkondu zen. CORO Mahila Mandal Federazioa sortu zuenean, Mumtaz izendatu zuten presidente exekutibo. Mumtaz-ek, CORO osasun-programaren barruan, 2011. urtean bainu publikoen osasungaiztasun eta segurtasun ezaren arazoei ekin zien, eta 2012an inkesta bat zuzendu zuen bainuen instalazioen segurtasuna eta baldintzak ebaluatzeko. 2013an, Mumbaiko osasun-instalazioetarako sarbide desorekatuaren arazoan oinarritutako kanpaina bati ekin zion. Antzeko kanpaina batean oinarrituta, Txinako Occupy Men's Toilet-ek, gobernuz kanpoko 32 erakundek bat egin zuten egun bateko mintegia babesteko, emakumeek bainuak doan hartzeko aukera gehiago izan zezaten gizonek baino. Mumtaz Pixa Egiteko Eskubidearen aldeko Kanpainaren bozeramaile bihurtu zen. Kanpaina horren ardatza izan zen emakumeek hiri-eremuetan lan-indarraren ehuneko 50 inguru osatzen duten arren, komunetara iristeko aukera gutxi dutela, baldin eta ordaindu ezin badute. 2012an, 5.993 komun publiko eta gizonentzako 2.466 pixatoki eman zituen Munbaiko gobernuak, baina emakumeentzako 3.536 instalazio baino ez. Tren geltokiak egoera okerragoan zeuden, 100 pixatoki eta komun baino gutxiago baitzeuden Central eta Harbour trenbideetan kokatutako 69 geltokientzat. Gizonek ez zuten ezer ordaintzen pixatoki bat erabiltzeko, baina emakumeek ordaindu egin behar zuten komuna erabiltzeko. Gernu egiten zuten aldien kopurua mugatzeko, emakumeek ur kopuru desegokiak edaten zituzten maiz, eta horrek deshidratazioa eta horren ondoriozko osasun-arazoak eragiten zituen. 

Ekimenak onarpen zabala izan zuen eta gobernuak Mumbai osoan 20 kilometro bakoitzeko emakumeentzako komun bloke bat eraikitzea agindu zuen. Urtebeteko epean, emakume-elkarteen presioaren ondorioz, KTOB erakundeak 96 osasun-instalazio berri eraikiko zituela iragarri zuen Mumban. Mumtaz-ek "Maharashtraren alaba" titulua jaso zuen Nari Samta Manch, Puneren eskutik, eta 2015ean BBCko 100 Emakumek  serieak ohoratu zuen, inspirazio gisa. 2015ean, Sangli eta Vidarbha hirietara hedatu zen saneamendurako eta emakumeen berdintasunerako eskubidea bermatzea, berau hedatzen joan zelarik hiriko segurtasunaren mesedetan. Ikasketak berriz hasi eta unibertsitateko politika programa batean sartu zen bere bigarren semea jaio ondoren. 2016an, Shaikhek lanean jarraitu zuen bainu publikoen eta osasun-arazoen gaian, bai eta instalazio egokirik ezak eta gobernuaren gelditasunak eragindako emakumeen segurtasun-gabezian ere. Programa Maharashtra estatu osora zabaltzeko planak egin zituen, hainbat herritako tokiko beharrak aztertuz.

 Erreferentziak 

Kategoria:Giza eskubideen aldeko emakumeak
Kategoria:1981eko jaiotzak
Kategoria:Indiarrak
Kategoria:Gizabanako biziak
Kategoria:Indiako feministak
Kategoria:100 Emakume (BBC)
Kategoria:Emakumeen eskubideen aldeko ekintzaileak