Mary Fleetwood Berry

Mary Fleetwood Berry (Monkstown,Cork, Irlanda,1865eko apirilaren 24a -Salthill, Galway, Irlanda 1956ko urtarrilaren 25a) emakumeen boto eskubidearen alde egin zuen irlandar sufragista izan zen 1900–1918 bitartean. Berry Connacht-eko Emakumeen Frankizien Ligako kidea zen, eta James Fleetwood Berry San Nikolaseko Kolegiatako errektorearen emaztea. Emakumeen Osasun Elkarte Nazionaleko kide aktiboa izan zen.

 Haurtzaroa eta hezkuntza 
Mary Fleetwood Berry, Chatterton jaioa, 1865eko apirilaren 24an jaio zen Monkstown-en, Cork-eko (Irlanda) auzo pobre batean, Dublin-go Abraham Thomas Chatterton eta Jane Chatterton-i.

Informazio dokumentatu gutxi dago bere haurtzaroari edo hezkuntza formalari buruz, nahiz eta gero gizarte erreforman parte hartzeak iradokitzen duen XIX. mendeko Irlandako klase ertaineko familia protestanteetan ohikoak diren zirkulu intelektual eta filantropikoen eraginpean egotea.

1887an James Fleetwood Berry de Tullamore apaizarekin ezkondu zen, 22 urterekin Offaly konderrian, eta harekin seme bat izan zuen. Senarraren ministro lanbidearekin batera, identitate protestante ebanjeliko sendoa izateagatik ezaguna zen.

Irlandako Emakumeen Neurritasun Sindikatuko lehendakari hautatu zuten 1900 eta 1912an. Gainera, Connacht-eko Emakumeen Frankizien Ligako kide aktiboa izan zen, Irlandako emakumeen atsekabearen eta feminismo erradikalaren adierazpenik nabarmenenetako eta publikoenetako bat. Bere helburu nagusia Irlandako Home Rule barruan emakumeen sufragioa bermatzea zen eta horretarako irlandako Emakumeen Sufragio Federazioko adar ez-militante gisa, bilerak, prentsa-kanpainak eta eskaerak antolatu zituen emakumeen boto-eskubideak esparru politiko zabalagoetan integratzeko, eta, besteak beste, Home Rule Lege Proiektuan sartzeko babesa eman zuen .

1917an Berry-ren semea hil zuten Frantzian, Mesopotamiako Bait Aiesan jasotako zaurien ondorioz, gaur egun Irak modernoa dena.

1956ko urtarrilaren 25ean Fleetwood hil zen, 90 urte zituela, Salthillen, Galwayko konderrian (Irlanda). [zitazioa behar du] 

 Ideiak, eraginak eta jarrera politikoak 
Irlandako Emakumeen Neurritasun Sindikatuko lehendakari hautatu zuten 1900 eta 1912an. [beharrezko zitazioa] Edari alkoholdunen kontsumoaren aurkako mugimendu soziala izan zen Temperance mugimendua. Neurritasun mugimenduek alkoholaren intoxikazioa kritikatu ohi dute, abstinentzia osoa sustatzen dute (teetotalismoa), edo haien eragin politikoa erabiltzen dute gobernua presionatzeko alkoholaren legeak aldarrikatzeko, alkoholaren eskuragarritasuna edo baita haren erabateko debekua ere arautzeko. [zitazioa behar du]  

1913ko urtarrilean, Mary Fleetwood Berry Irlandako Emakumeen Sufragio Federazio Konstituzionalaren adar bat ezartzeko funtsezkoa izan zen, orduan hogeita sei elkarte nazionalki lotzen zituen erakundea. Federazioa 1911n sortu zen, Irlandan sakabanatutako sufragio gizarteak batzeko.

Mary Fleetwood Berry-ren paperak, zeinaren kontaktu politikoak kontserbadoreak eta erlijiosoak ziren, eragin aldaketa bat adierazten du. [zitazioa behar du] 

Lehen Mundu Gerra hasi zenean, Moon, bera eta Galway-ko beste sufragista asko gerrari lotutako ahaleginetan murgildu ziren, hala nola diru-bilketan eta horniduretan. Kargu horretan, Galwayko Gerrako Funtsen Elkartearen urteko lehen bileran parte hartu zuen, Galwayko udaletxean, 1916ko maiatzaren 31n. [zitazioa behar du] 

Emakumeen boto-eskubideagatik gauzak aldatzen zituen legeari Herriaren Ordezkaritzaren Legea deitu zitzaion, 1918koa, Baina ez emakume bakoitzeko –30 urtetik gorako emakumeak soilik, jabetza-eskubidea edo unibertsitate-hezkuntza zutenak–. [zitazioa behar du] 

Ekitaldian, gainera, 21 urtetik gorako gizon guztiei eman zitzaien botoa. Onartu zenean, «jabetzaren kalifikazio» baten inguruko irizpideengatik, horrek esan nahi zuen Erresuma Batuko emakume guztien %40k soilik bozkatu zezaketela. Bitartean, ondasunak eta gizonentzako beste murrizketa batzuk benetan indargabetu ziren, eta indar armatuetako gizonei botoa emateko aukera eman zitzaien 21 urtetik aurrera. [zitazioa behar du] 

1922an Erresuma Batutik independentzia lortu zutenean, 21 urtetik gorako emakume irlandarrek Konstituzioa egin arte itxaron behar izan zuten boto-eskubide oso eta berdinak bermatzeko. Hori 1922an gertatu zen, Irlandako Estatu Askearen Legearen Konstituzioarekin. [zitazioa behar du] 

Ibilbidea

Mary Fleetwood Berry irlandar sufragista eta gizarte-erreformista bat izan zen Irlandako mendebaldean XX. mendearen hasieran, bereziki nabarmena militanteak ez ziren sufragio-kanpainetan eta ahalegin filantropiko zabalagoetan izandako antolaketa-lanagatik.

Connacht Women's Franchise League-ren antolatzaile gisa —1913an Irish Women's Suffrage Federation izenpean ezarritako adar ez-sektarioa—, abokatutzan esperientzia praktikoa azpimarratzen zuten aktibista sareak eraikitzen lagundu zuen. Berry-k neurritasun lanean lidergoa ere izan zuen, bi aldiz Irlandako Emakumeen Neurritasun Sindikatuko presidente izan zelarik, eta haurren ongizatean, osasun publikoan eta karitate protestanteetan konprometitu zen, elkarri lotutako erreforma sozialekin zuen konpromisoa islatuz.  1918ko sufragio partzialaren garaipenaren eta Lehen Mundu Gerran bere seme bakarra galtzearen tragedia pertsonalaren ondoren, elizarekin lotutako antolaketan parte hartzeari eutsi zion, Irlandako Estatu Askearen garaian emakumeen aktibismoaren jarraipena adibide gisa jarriz.

1922an Irlandako Estatu Askean emakumeen sufragioa onartu ondoren,  Mary Fleetwood Berryk ahalegin filantropikoak egin zituen Galway-n, James Fleetwood Berryrekin ezkondu zenean, 1896tik 1925era San Nikolas Kolegiatako erretore izan zena. eskualdean izan zuen eragin soziala lotura klerikal horretatik sortu zen, eta karitatezko tokiko ekimenetan parte hartzea ahalbidetu zuen, antolatutako kanpaina politikoetatik harago.

 Bizitza pertsonala 
Mary-ren, Edward Fleetwood Berry izeneko semea, 1888ko maiatzaren 23an Sligon jaioa. Edward Chard Grammar Schoolen hezi zuten, Somerset-en, eta kapitain gisa agindu zuen Indiako Armada Britainiarraren 9. fusiletan. 1916ko uztailaren 1ean hil zuten, Somme-ko guduan

James Fleetwood Berry-k, Mary hil aurretik hil egin zen, ondoren Mary Killegar-en  bizi izan zen, Enniskerry-n, Wicklow konderrian, bere lan sozialarekin jarraituz, galera pertsonalen artean.   Ezkontzatik ez da beste seme-alabarik ateratzen.

Bere seme bakarra, Edward Fleetwood Berry kapitaina, 1916an hil ondoren, Lehen Mundu Gerran, elizari atxikitako gizarte-jardueretan parte hartzen jarraitu zuen, parrokiaren esparruko laguntza komunitarioan zentratuz.  Ahalegin horiek Irlandako mendebaldeko parrokia-tradizio anglikanoekin lerrokatutako borondatezko zerbitzuaren jarraitutasuna islatu zuten, nahiz eta programa espezifikoak erregistro historikoetan gutxi dokumentatuta geratu.

 Erreferentziak 

 Bibliografia 
 (Ingelesez) Moran, Gerard P. (1996).   Galway: History and Society. Geography Publications.   [ Galway: Historia eta Gizartea. Geografia Argitalpenak.]  orr. 557–587.  

 Ikus gainera 

 Hunger Strike Medal

 Kanpo estekak 

 Sufragisten zapia

Kategoria:Irlandarrak
Kategoria:Irlandako sufragistak
Kategoria:Cork konderria
Kategoria:Galway konderria
Kategoria:Irlandako aktibistak