Iris Adami Corradetti

Iris Adami Corradetti (Milan, 1904ko martxoaren 19a - Padua, 1998ko ekainaren 26a) italiar soprano bat izan zen, eta, geroago, kantu irakasle.

 Biografia 
ezkerrera|thumb|Ama, Bice Adami
Bere kasa ikasi zuen pianoa eta kantua, gurasoen aholkuekin; izan ere, ama, Bice Adami, sopranoa zuen, eta aita, Ferruccio Corradetti, baritono eta musika kritikaria. 1926an egin zuen debuta Milango Dal Verme antzokian, Franco Vittadiniren Anima allegra operako Coralità-ren paperean. 1928an, Milango Scala antzokian Ermanno Wolf-Ferrariren Sly operako Rosalina interpretatu zuen, eta denboraldi berean, Milango antzokian, Barbarinarena Figaroren ezteiak operan. 1927an, Mariannarena egin zuen Der Rosenkavalier operan, Ettore Panizzak zuzenduta eta Conchita Superviarekin batera.

Adami Corradettik errepertorio izan zabala zuen, laurogei opera tarteko; horietatik hogeita hamabost mundu mailako estreinaldiak izan ziren, eta ehun paper inguru, Erromantizismoaren hasierako konpositoreenak, hala nola Wolfgang Amadeus Mozart, Domenico Cimarosa, Giuseppe Verdi, Giacomo Puccini eta Pietro Mascagniraino-renak, eta konpositore garaikideenak, hala nola Alberto Franchetti, Giuseppe Mulè eta, batez ere, Ermanno Wolf-Ferrari-renak (honen ia opera guztietan protagonista izan zen). Bere ibilbidean gehien nabarmendu ziren paperak Francescarena Riccardo Zandonai-ren Francesca da Rimini-n eta Pucciniren Madama Butterfly eta Liù izan ziren. 1930eko hamarkadan, garai hartako EIAR (Ente Italiano per le Audizioni Radiofoniche) irrati italiarrarentzako opera batzuen grabazioetan parte hartu zuen. Ofizialki  eszenatokietatik 1946ko urtarrilaren 28an erretiratu zen, Martini & Rossiren kontzertu ospetsuenetako batean; baina 1957ko martxoaren 18an behin betiko agurra eman zion bere ibilbideari, kontzertu batera gonbidatuta.

Eszenatokia utzi ondoren, sopranoak Veneziako Benedetto Marcello Kontserbatorioan kantua irakasteari ekin zion; bere ikasle ospetsuenen artean daude Katia Ricciarelli, Rosanna Lippi, Mara Zampieri, Alessandra Mantovani Giambello eta Norma Fantini sopranoak, Lucia Valentini Terrani eta Gloria Scalchi mezzo-sopranoak, eta Antonio Salvadori, Franco Boscolo eta Wladimiro Ganzarolli baritonoak. Hainbat lehiaketatan epaimahaikide izan zen, hitzaldiak eta master class-ak eman zituen Italian eta atzerrian, eta zuzendari artistiko postuak lortu zituen bere eskarmentuagatik. Herbert von Karajanek Salzburgoko Jaialdira gonbidatu zuen, eta, ondoren, beste 14 urtez joan zen udako kantu ikastaroak ematera. 

Iris Adami Corradetti1998an hil zen Paduan.

 Kritika 
Bruno Barillik honela definitu zuen abeslaria: "baliabide zoragarriduna, adimen ezin hobekoa eta zehaztasun paregabekoa. Bere belarriaren sentikortasuna eta fintasuna maila gorenekoak dira, eta bere intonazioa, garbi-garbia. Lankide guztientzat diapasoitzat balio dezake. Bere ahotsaren tinbre garbi eta itzalik gabekoarekin eta bere esateko era zabal eta sinplearekin ia perfekziora iristen da. Argi dago abeslari jatorrak ez diola inoiz bere artea aztertzeari eta maitatzeari uzten". 

 Herentzia 
1985az geroztik, Paduako  Udalak urtero antolatzen du opera abeslari gazteentzako nazioarteko lehiaketa entzutetsua, soprano ospetsuari eskainia. 

Bere ahotsaren grabazio gutxi geratzen dira: 1940an, Cetra disketxearentzat grabatutako hiru opera pieza eta zuzeneko grabazioetatik ateratako eta gero CD formatuan bermasterizatutako ganbera-aria sorta bat baino ez.

 Errepertorioa 
Opera errepertorioa Rola Izenburua Egilea Elisetta Il matrimonio segreto Cimarosa Colombina Le maschere. Mascagni Barbarina Le nozze di Figaro Mozart Donna Elvira Don Giovanni Mozart Cio-Cio-San Madama Butterfly Puccini Giorgetta Il tabarro Puccini Liu Turandot Puccini Povarikha Сказка о царе Салтане (Tsar Saltanen ipuina) Rimski-Korsakov Marianna Leimetzerin Der Rosenkavalier Strauss Elsa von Brabant Lohengrin Wagner Felice Die vier Grobiane Wolf-Ferrari Rosalina Sly Wolf-Ferrari Lucieta Il campiello Wolf-Ferrari Francesca Francesca da Rimini Zandonai

 Diskografia 

 Giacomo Puccini, Madama Butterfly : Un bel dì vedremo
 Pietro Mascagni, Lodoletta : Flammen perdonami
 Riccardo Zandonai, Francesca da Rimini : Paolo, datemi pace
 Franco Alfano : Ninna nanna partenopea
 Gabriel Fauré : Les berceaux - Notre amour - Automne
 Riccardo Zandonai : Lontana
 Giorgio Federico Ghedini : Dì, Maria dolce
 Maurice Ravel : Cinq melodies populaires grecques
 Manuel de Falla : Asturiana - Nana - Jota (Sette canzoni spagnole )
 Goffredo Petrassi : Benedizione
 Edvard Grieg : Ein Swan
 Igor Fiodorovitx Stravinski : Pastorale

 Erreferentziak 

 Bibliografia 

 Giuseppe Pugliese, La primadonna ribelle,  L'Opera-n, XII. urtea, n. 121 zenb., 1998ko abuztua-iraila, 118–119. or.
 Stefan Zuker, Iris Adami Corradetti, Bel Canto Society-n, 2005.
 Evaristo Pagani, Raccolte Biografiche Cantanti Lirici Italiani, autoedizioa, Albino, 2009.

 Kanpo estekak 



Kategoria:Milandarrak
Kategoria:Italiako sopranoak
Kategoria:Emakume abeslariak
Kategoria:Paduan hildakoak