Suling

Suling Indonesian erabiltzen den musika tresna bat da, txifloaren antzerakoa, aerofonoen multzokoa. Sondatar herriaren musika tresna tradizionala da.

Gamelan degung musika estiloan erabiltzen da, musika mota hau UNESCOk interes kultural inmaterialeko ondare izendatu zuen 20021ean.

 Izenak 
Suling izenarekin ezagutzen bada ere tokian tokiko beste izen batzuk ere baditu; serling, lantey, kinsi, dagoyong eta babarak. 

 Hedapen geografikoa 
Indonesiako Java uhartearen mendebaldean eta erdialdean, Molukatan eta Bali uhartean aurkitzen da. Filipinetako Mindanao eta Jolo uharteetan ere bai.

Azken urteetan sulingaren erabilera beste herrialde batzutara zabaldu da, Malaysiara, Bruneira eta Singapurrera, besteak beste.

 Deskribapena 
Bi eskuko flauta zuzena da. 6 zulo ditu aurrekaldean. Ahokoa atzekaldean dauka eta hau osatzeko kanaberazko eraztun bat jarria dauka. Normalean 80 cm inguruko luzera izaten du baina luzera desberdinetakoak daude.

Ahokoan mutur aldean izan ezik, erabat tailaturik dago. Esaten da jainkoen ahotsa azaleratzen duela eta txirularen irudiek jainkozko izaki horiek errepresentatzen dituzte.

Tamiang banbuarekin (Schizostachyum blumei) egiten da, horma fineko tutuak dituelako. Ahokaduran ratan (Calamus generoa) azalezko eraztun batez inguraturik dago.

 Teknika 
250px|thumb|Sulingean putz egiten.
Banbu tutuaren eta ratan bandaren tartean putz egiten du suling jotzaileak. Sulingak aterako duen tonua bi faktoreren araberakoa da, hatzen posizioa eta putz egindako airearen abiadura. Hatzen posizioak soinuaren uhin zabalerak aldaketak eragiten ditu eta haizearen abiadurak ere tonuaren maiztasuna aldatzen du.

Baliko musikan suling jotzaileek arnasketa zirkularra erabiltzen dute, horrela tonu altuari jarraitasuna ematen diote Gamelan denung musikako perkusio instrumentuen klimaxean nabarmentzeko.

 Historia 
Ez da zehazki ezagutzen sulingaren historia. Aurkikuntza zaharrenak Java uhartean egin dira.

Nekazariak soroetatik herrira itzultzen ziren iluntzean eta orduan hsten zen sulingaren doinua entzuten.

 Iruditegia 

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Soinueneako fitxa
 Organology.net

Kategoria:Indonesiako musika tresnak
Kategoria:Filipinetako musika tresnak
Kategoria:Zurezko haize-instrumentuak
Kategoria:Txirula