Maria Leonor Brandeburgokoa

Maria Leonor Brandeburgokoa (alemanez, Maria Eleonora von Brandenburg; Königsberg, Prusia, 1599ko azaroaren 11 – Stockholm, Suedia, 1655eko maiatzaren 18a) Brandeburgoko printzesa izan zen, Hohenzollern dinastiakoa. Gustavo II.a Adolfo Suediako  erregearen emaztea izan zen eta, hortaz, Suediako erregina ezkontidea, 1620tik 1633an erregea hil zen arte. Joan Segismundo I.a Brandeburgokoa eta Ana Prusiakoa printze hautesleen alaba. Kristina Suediako erreginaren ama izan zen.

 Bizitza 
eskuinera|thumb|303x303px|María Leonor c. 1630.
Maria Leonor Gustavo II.a Adolfo Suediako errege gazteak gorteiatu zuen nerabezarotik. Haren ama, Kristina Holstein-Gottorpeko erregina alarguna bere semea printzesa protestante batekin ezkontzearen bila zebilen, Suedia indartzeko asmoz, batez ere Poloniako erregearen mehatxuaren aurrean, Suedia anexionatu nahi baitzuen. Gustavo Adolfo Alemaniara joan zen 1618. urtean eta 1620. urtean, azken data horretan printzesaren baimena jaso zuelarik ezkontzeko.

Konpromezuak oztopo larriak gainditu behar izan zituen. Maria Leonorren nebak, Jorge Guillermo printzeak, Brandeburgoko gobernuan bere aita ordezkatu berri zuenak, uko egin zion ezkontza onartzeari, ondoko Poloniarekin harremanak haustearen beldur zen eta. Ana printzesak, Maria Leonorren amak, Wismar hirira ezkutuan eramatea erabaki zuen, eta hantxe jaso zuen Suediako jarraigo batek.

 Ezkontza 
Gustavo Adolfo eta Maria Leonorren arteko ezkontza Stockholmen izan zen 1620. urteko azaroaren 25ean eta handik hiru egunera, azaroaren 28an, erregina koroatu zuten. 

Hasieratik, Maria Leonorrek senarrarekiko atxikimendu eta maitasun handia erakutsi zuen, baina erregeak atzerrira egiten zituen etengabeko bidaia militarrak jasan behar izan zituen. Arkitekturaz eta musikaz interesatu zen, eta interes horiek senarrarekin partekatu zituen, nahiz eta jarduera horietako batean bereziki nabarmendu ez. Gustu bikaineko pertsona zen, bereziki adeitsua eta luxu neurrigaberantz makurtua, erresumarako oso gogorra izan zen bizimodua. 

 Ondorengoak 
Erreginak arazoak izan zituen haurdun geratzeko. Lehen haurdunaldi zoritxarreko baten ostean, bere alaba, Kristina Augusta, izan zuen 1623. urtean, hurrengo urtean hil zena. Baina 1626. urteko abenduaren 7an Kristina jaio zen, gero Suediako erregina izan zena.

Senarra hil, depresioa

1631. urtean, Gustavo II.a Adolfo erregeari lagundu zion Alemanian zehar egindako kanpainan, Hogeita Hamar Urteko gerran. Mainz hirian ezarri zuten gortea. 1632. urteko azaroaren 6an, Maria Leonor Mainzen zegoela, Gustavo Adolfo hil zen Lützenen. Erregearen gorpuzkiak Suediara eraman zituzten 1633. urtean. Erregina alargunaren eta gobernuaren arteko harremanak latzak izaten hasi ziren. Maria Leonor depresio handi batean erori zen eta ohiz kanpoko portaera izan zuen, senarraren gorpuzkietatik banantzeari uko egin zion eta hileta hilabete batzuk atzeratu zuen. Azkenean erregea hilobiratzea lortu zenean, alarguna luzaroan geratu zen hilobiaren ondoan.

 Alaba amarengandik banatu 
Erregeordetzaren gobernua beldur zen Maria Leonorren ezegonkortasun emozionalak Kristina erregina gaztearengan eragina izango zuen beldurrez, 1636an Axel Oxenstierna kantzilerrak erabaki zuen neskatoa amarengandik bereiztea.  

 Suediatik alde egin 
Erregina alargun bezala, María Leonor Gripsholm-eko gazteluan kokatu zen, non gobernuaren haserrea eragin zuen luxuzko bizitza izan zuen. Gobernuarekiko harremanak bere izaeragatik okertu zirenean, Leonorrek bere jaioterrira, Prusiara, itzultzea pentsatu zuen, baina Suediako gobernuak baimena ukatu zion, bere neba, Brandeburgoko printzea, Suediaren etsaia baitzen sasoi hartan. Maria Leonorrek isilpeko negoziazioak hasi zituen Kristian IV.a Danimarkako erregearen gobernuarekin eta paisanoz jantzita Gripsholmetik ihes egitea erabaki zuen. Trosa herrixkara heldu zenean, itsasontzi batean sartu eta Gotland uhartera eraman zuen. Han, Danimarkako gerraontzi batek hartu eta Danimarkara eraman zuen. Danimarkan askotan aldatzen zuen bizilekua. Suedian, Suedia eta Danimarkako erresumen arteko etsaitasuna kontuan hartuta, ihesaldi hori traiziotzat jo zuten. 

1641. urteean, Suediaren eta Brandeburgen arteko bake itunaren ondorioz, Frederiko Gilen Brandenburgoko printzeak, Maria Leonorren ilobak, erregina Prusian hartzea onartzen zuen, eta Suediak pentsio bat eman zion. 1643. urtean, Maria Leonorrek Danimarka utzi eta Prusiara joan zen.  

 Suediara itzuli 
1648. urtean, Suediara itzuli eta bere alaba Kristina erreginaren koroatzearen lekukoa izan zen. Kristinaren aginduz, Nyköping-eko gaztelua eman zitzaion bizitzeko. Nyköping-en, 1654. urtean, alabaren ustekabeko bisita jaso zuen, honek tronuari uko eginez herrialdea utzi zuenean. Zorigaiztoko egoera horren ostean, Maria Leonorrek bakartze-bizitza izan zuen. Karlos X. Gustavo errege berriak bere pentsioa ziurtatu zuen. 

 Heriotza 
1655. urteko martxoaren 18an Stockholmen hil zen arte, 55 urte zituela. Gorpuzkiak Riddarholmen elizara eraman zituzten, senar Gustavo II.a Adolfo Suediakoarekin batera.
 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Stockholmen hildakoak
Kategoria:1655eko heriotzak
Kategoria:1599ko jaiotzak
Kategoria:Emakumea
Kategoria:Printzesak
Kategoria:Erregina ezkontideak
Kategoria:Suediako erregina ezkontideak