Beatriz Napolikoa

Beatriz Napolikoa edo Beatriz Aragoikoa eta Chiaromontekoa (hungarieraz: Aragóniai Beatrix; Napoli, 1457ko azaroaren 14a – ibidem, 1508ko irailaren 23a) Hungariako erregina ezkontidea izan zen, bi errege hungariar ezberdinekin ezkondu zelarik.

 Bizitza 
Napolin jaio zen 1457an. Gurasoak  zen Ferrante I.a Napoliko Calabriako dukea eta Isabel Tarentokoa izan ziren. Ordurako beste lau haurride zituen (Alfontso, Leonor Napolikoa, Frederiko eta Giovanni). Aitona, Alfontso V.a Aragoikoa, hurrengo urtean hil zen, eta aitak Napoliko errege bezala jarraitu zion.  

 Ezkongai 
Sei urte zituela, Giovan Battista Marzanorekin, Rossanoko printze Marino Marzanoren semearekin, ezkontzeko promesa egin zuen, baina ezkontza zapuztu egin zen azken hau Ferrante erregeari traizioa egiteagatik kondenatu zutenean, eta Filiberto Saboiakoarekin edo Carlos Valoisekoarekin ezkontzeko planak ere ez ziren gauzatu.

 1. ezkontza 
1474. urteko irailaren 5ean, 17 urte zituela, aitak, Hungariako erregearekin ezkontzeko agindu zion. Hungariako Erresumara joan ostean, Matias Corvino (Matias I.a Hungariako) erregeak emaztetzat hartu zuen 1476ko abenduaren 22an, eta berarekin batera erregina ezkontide gisa gobernatu zuen 1490. urteean erregea hil zen arte. 

 Errenazimendu bultzatzaile 
Beatrizek Matiasekin partekatu zituen Errenazimentuko lehen urteak Italiatik kanpo, eta Hungariara esportatu zuen errege-bikoteak. Laster, hungariar errenazimenduaren loraldiak italiarra harrapatu zuen, eta zubi gisa erabili zen Europako beste herrialdeetara iristeko, hala nola Germaniar Erromatar Inperio Santura edo Frantziara. Ezkontza horretatik ez zen ondorengorik izan.

 2. ezkontza 

Matias hil ostean, erregeak oinordekorik ez zuenez (bakarrik bere seme ez-legitimoa, Juan Corvino, oinordeko bihurtzeko asmoa zuena), Beatrizek Ladislao II.a  Bohemiako eta hungariako erregearen alde egin zuen, eta Beatrizekin ezkontzeko baldintzarekin koroatu zuten. Horrelaxe ospatu zen ezkontza 1490. urteean, berriro ere Hungariako erregina ezkontidea bihurtuz, handik gutxira Alexandro VI.a aita santuak ezkontza deuseztatu zuen arte, hungariar erregeak berak halaxe eskatuta. Batasun horrek ere ez zuen ondorengorik izan.

 Erreferentziak 

 Bibliografia 

 Szalay, J. eta Baróti, L. (1896). Magyar Nemzet Történeteri. Budapest, Hungaria: Udvari Könyvkereskedés Kiadó.
  Berzeviczy, Alberto de (1912). Beatriz de Aragón, reina de Hungría (1457-1508). Terán, Luis de (trad). Madrid. 

 Morales Muñiz, Dolores Carmen (2018). «Beatriz de Aragón». Diccionario biográfico español. Madrid. 
 Pàsztor, Edith (1970). «Beatrice d'Aragona, regina d'Ungheria». Dizionario Biografico degli Italiani (en italiano) 7. Roma. 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Napolitarrak
Kategoria:Napolin hildakoak
Kategoria:Erregina ezkontideak
Kategoria:Hungariako erregina ezkontideak