Mendebaldeko Pakistan

Mendebaldeko Pakistan (; ) 1955 eta 1971 artean existitu zen Pakistango Agindupeko Lurreko eta Pakistango Islamiar Errepublikako banaketa administratiboa izan zen. Herrialdearen ekialdeko zatia, Ekialdeko Bengala probintzia bakarra (Assamgo Sylhet barrutia barne), nahiz eta Pakistango biztanleriaren erdia baino gehiago izan, Asanblea Konstituziogilean eserleku kopuru oso txikia zuen. Uste denez, herrialdeko bi aldeen arteko desberdintasun horrek eta haien arteko distantzia geografikoak eragin zuten konstituzio berri bat onartzea. Bi eskualdeen arteko ezberdintasunak murrizteko, 1954ko azaroaren 22an gobernuak herrialdea bi probintziatan berrantolatzea erabaki zuen, Chaudhry Muhammad Ali lehen ministroak iragarritako «Batasun bat» politikaren barruan.

 Historia 
Mendebaldeko Pakistan 1955eko urriaren 14an sortu zen, Ekialde Ertaineko zenbait probintzia, estatu eta eremu tribal indiarrek bat eginda. Probintzia hamabi dibisiok osatzen zuten, eta hiriburua Lahoren ezarri zuten. Indiako Ekialdeko Bengala probintziak Ekialdeko Pakistan izena hartu zuen, hiriburua Dhaka izanik. Gobernu federala 1959an lekualdatu zuten Karatxitik Rawalpindira (behin-behineko hiriburua, Islamabad, oraindik eraikitzen ari zen hiriburu berria, amaitu arte), legegile federala Dhakara lekualdatu zen bitartean.

Mendebaldeko Pakistanek ageriko blokeo homogeneo bat osatu zuten, baina desberdintasun linguistiko eta etniko nabarmenekin, eta unitate bakar baten politika administrazioaren erreforma arrazionaltzat hartu zen, gastuak murriztu eta probintziaren aurreiritziak ezabatuko zituena. Hala ere, 1958ko kolpe militarrarekin, arazoak areagotu egiten ziren probintziatik gobernuburuaren kargua deuseztatu zenean eta presidenteak Mendebaldeko Pakistango botere exekutiboen ardura hartu zuenean. 1970eko uztailean, Yahya Khan presidenteak Mendebaldeko Pakistan probintzia desegin zuen.

1970eko abenduan egindako hauteskunde orokorretan, Awami Ligak (Mujibur Rahman buru zuena) gehiengo osoa lortu zuen parlamentuan (guztiak Ekialdeko Pakistani esleitutako 162 eserlekuetatik 2 izan ezik). Awami Ligak autonomia handiagoaren alde egin zuen Ekialdeko Pakistanentzat, baina gobernu militarrak ez zion utzi Mujibur Rahmani gobernu bat osatzen.

1971ko martxoaren 25ean, Mendebaldeko Pakistanek gerra zibila hasi zuen ekialdeko pakistandarren garaipen demokratikoaren mende jartzeko. Horrela hasi zen Pakistango armadaren eta Mukhti Bahiniren arteko gerra. Errefuxiatuen krisiaren ondorioz, Indiak esku hartu zuen, eta Pakistango armadak amore eman zuen. Ekialdeko Pakistanek genozidio bat jasan zuen bengalarren artean. Ekialdeko Pakistan Bangladeshko estatu independente bihurtu zen 1971ko abenduaren 16an. Mendebaldeko Pakistan hitza erredundante bihurtu zen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Pakistango historia