Catherine Breillat

Catherine Breillat (Bressuire, 1948ko uztailaren 13a) frantziar zinema zuzendaria, gidoilaria eta eleberrigilea da.

 Biografia 
Catherine Breillat Bressuiren jaio zen, Deux-Sèvresen, baina Niorten hazi zen. Hamabi urte zituela erabaki zuen idazle eta zinema zuzendari izatea, Ingmar Bergmanen Gycklarnas Afton filma (euskaraz, Zirku Gaua) ikusi eta gero, Harriet Anderssonen pertsonaian bere "fikziozko gorputza" aurkitu zuelakoan.

1967an hasi zuen bere ibilbidea, Parisen Yves Fureten "Studio d'Entraînement de l'Acteur"en bere ahizparekin, Marie-Hélène Breillat aktorearekin, interpretazioa ikasi ondoren. 

1968an, L'Homme facile eleberria argitaratu zuen. Frantziako gobernuak debekatu egin zuen 18 urtetik beherako irakurleentzat. Harrezkero, emakumeen sexu-identitatearen inguruko eztabaidaren erdigunean egon da, eta pornografia akusazioei egin behar izan die aurre. Bere liburu eta filmetan sexualitatearen irudikapen esplizituak agertzen dira askotan, eta horrek eztabaida polemikoak piztu izan ditu maiz. 

Breillatek denbora gehiena kamera atzean ematen badu ere, aktore lanean ere ari izan da filme batzuetan. Bernardo Bertolucciren Azken tangoa Parisen (1972) filmean debuta egin zuen, Mouchette jostunaren paperean, Marie-Hélène Breillat ahizparekin batera.

Zuzendari 1976an debutatu zuen bere laugarren eleberriaren (Le Soupirail) Une vraie jeune fille izeneko zinema-egokitzapenarekin. Film hau ere adingabeentzat desegokitzat jo zen. Bere bigarren filma ere, Tapage nocturne, 1979koa, zentsuratu egin zuten. Ondorioz, Breillatek hasieran zailtasunak izan zituen bere filmen finantzaketa lortzeko. Hori dela eta, 1970eko hamarkadaren amaieratik 1990eko hamarkadara arte, gidoilari ibili zen, eta arrakasta izan zuen. 

Zuzendaritzara bere eleberri batetik egokitutako 36 Fillette filmarekin eta Sale comme un ange filmekin itzuli zen. Kritikak txalotu arren, publikoarentzat ezezaguna izan zen. Arrakasta 1996an lortu zuen Parfait amour! filmarekin, eta ondoren, 1999an, Romance filmarekin.

Catherine Breillat irakasle izan zen, besteak beste, La Femis zinema-eskolan eta Columbia Unibertsitatean.

2004an, garuneko odoljarioa izan zuen Breillatek, eta ezkerreko aldea geldiarazi zion. Bost hilabetez ospitalean egon eta errehabilitazioa egin ondoren, pixkanaka itzuli zen lanera, eta 2007an, Une vieille maîtresse ekoitzi zuen. Urte hartako Canneseko Zinemaldirako ofizialki hautatutako hiru film frantsesetako bat izan zen film hau.

2007an, Christophe Rocancourt iruzurgile entzutetsua ezagutu zuen, eta Bad Love bere nobelan oinarrituta eta Naomi Campbell protagonista zuela egitekotan zen filmean paper nagusi bat eskaini zion. Handik gutxira, La vie amoureuse de Christophe Rocancourt izeneko gidoia idazteko dirua eman zion Breillatek, eta hurrengo urte eta erdian, are kopuru handiagoa. 2009an, Breillatek liburu bat argitaratu zuen, Rocancourt bere gaitasun mental gutxituaz baliatu zela azaltzen zuena, artean bere garun-hodietako ezbeharretik indarberritzen ari baitzen. Liburuaren izenburua Abus de faiblesse zen, frantsesezko termino legal bat (euskaraz, ahultasun abusua). 2012an, Rocancourt Breillaten dirua hartzeagatik egitatezko abusua egin zuelako zigortu eta espetxera bidali zuten.

2010eko irailean, Breillaten maitagarrien ipuin batean oinarritutako bigarren filma, La belle endormie, Veneziako 67. Zinemaldian estreinatu zen.

2011tik aurrera, Breillat beste proiektu batzuetan bazebilen ere, artean Bad Love filmatzea espero zuen, baina ez zeukan horretarako finantziazioa lortuta. Baina, 2012an, Breillatek zuzendu eta Isabelle Huppert protagonista zuen Abus de faiblesse liburuaren egokitzapen zinematografikoaren produkzioa hasi zen, eta 2013ko Torontoko Nazioarteko Zinema Jaialdian proiektatu zen.

2023an, beste gonbidapen bat jaso zuen Canneseko lehiaketarako, L’été dernier film luzeagatik.

2024ko abuztuan, Caroline Ducey aktoreak bere La Prédation (nom féminin) liburuan Catherine Breillat zuzendariari Romance filmaren filmaketa bitartean, 1999an, bortxaketa antolatu izana egotzi zion. Zuzendariaren agindupen zela, ez omen zioten jakinarazi sexu eszenak benetakoak izango zirela, eta ez simulatuak. Breillatek ukatu egin zituen akusazioak: Caroline Duceyk ba omen zekien,  eta baimena eman omen zuen.

 Filmografia 
 Zuzendari 

 Gidoilari 

 Aktore 

 Besteak 

 Sariak 

 Veneziako Nazioarteko Zinemaldia

UrteaKategoriaFilmaEmaitza2010Cicae sariaLa belle endormieIrabazle

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Emakume zinema zuzendariak
Kategoria:Emakume idazleak
Kategoria:Frantziako zinema gidoilariak
Kategoria:Emakume gidoilariak
Kategoria:Poitou-Charenteseko biografiak
Kategoria:Frantziako zinema zuzendariak