Mojo (saltsa)

Mojoa (portugesetik molho, "Saltsa" esan nahi duena) saltsa mota batzuen izena edo laburdura da, pikante mailan desberdinak direnak, batez ere oliba olioa, tokiko piperbeltz barietateak (Espainian pimienta deitzen zaie), baratxuria, piperrautsa (Espainian pimentón deitzen zaio), kuminoa edo martorria eta beste espezie batzuk dituztenak. Mojoa Kanariar Uharteetan sortu zen, non barietate nagusiak mojo berdea (mojo verde), mojo gorria (mojo rojo) eta mojo gorri pikantea (mojo picón) diren.  Beste herrialde batzuek mojoaren antzeko errezetak dituzte, non osagai azidoak, hala nola ozpina, limoia, laranja edo lima zukua, erabil daitezkeen.

 Kanariar mojoa 
Mojo berdea, edo espezia berdeak dituen mojoa, normalean arrainarentzat erabiltzen da, batez ere mojo berde egokian (piper berdearekin egina), baina baita martorri-mojoarekin (mojo de cilantro) eta perrexil-mojoarekin (mojo de perejil) ere. Martorri-mojoak eta perrexil-mojoak ura dutenez, hozkailuan gorde behar dira eta prestatu eta bi eguneko epean kontsumitu behar dira.

La Palmako piper gorri txikiekin (pimienta picona edo pimienta palmera deiturikoak) eta piperrautsarekin egindako mojo gorria normalean haragiarekin jaten da.  Mojo gorria eta berdea elkarren artean erabil daitezke plater batzuk ontzeko, batez ere papas arrugadas mojo saltsarekin edo patatak mojoarekin. Mojoa ogi-opil freskoekin ere zerbitzatzen da otordu baten hasieran.

 Nazioarteko aldaerak 
Antzeko saltsak, mojo izenez ere ezagunak, oso ezagunak dira Kuban eta Karibeko uharteetan, hispaniarrak edo ez-hispanikoak izan, Kanariar jatorriko Kariberako emigrazio handia dela eta, baita Mexikora ere, eta Estatu Batuetako Hegoalde Sakoneko eskualdeko barbakoa-saltsa batzuetan eragina izan dute, batez ere Florida, Texas eta Louisiana estatuetan. Zaporea ia denetatik egin daiteke, tomatetik edo piperretik hasi eta aguakateraino. 

Kubako sukaldaritzan, mojoa baratxuri, oliba olio edo txerri-gantzarekin eta zitriko-zuku batekin, tradizionalki laranja mingots zukua, egindako edozein saltsari aplikatzen zaio. Txerri errea marinatzeko erabili ohi da  edo platano patata frijituetarako eta mandioka frijituetarako (yuca frita) saltsa gisa. Saltsari batzuetan 'mojito' deitzen zaio, baina ez da izen bereko koktelarekin nahastu behar.  Txerri-marinada sortzeko, osagaiak laranja mingots zukua, baratxuria, oreganoa, kuminoa eta gatza dira.

Puerto Ricon, mojoa zilantro edo perrexil txikituarekin egindako belar saltsa bat da, gatzarekin, baratxuri xehatu askorekin eta oliba olioarekin. Piperbeltza, gurina, tipula birrindua, ozpina eta edozein zitriko ere gehi daitezke. Uhartean oilasko errearen marinada gisa eta tostonen (ogi txigortua), mandioka frijituaren eta batzuetan mofongoarekin pure gisa erabiltzen da. Salinas herrian ere badago bertsio ezaguna, mojito isleño izenekoa, itsaskiekin, batez ere arrainarekin, zerbitzatzen dena. 

Dominikar Errepublikan, wasakaka deitzen zaio eta oilasko errea eta mandioka egosia egiteko saltsa gisa erabiltzen da. Wasakaka perrexilarekin, baratxuriarekin, oliba olioarekin eta laranja garratz edo limoi zukuarekin ur asko irakinez egiten da.

 Erreferentziak 

 Mojo saltsaren errezetak

 Kanpo estekak 

Kategoria:Saltsak
Kategoria:Puerto Ricoko gastronomia
Kategoria:Kubako gastronomia
Kategoria:Txiledun saltsa edo pastak
Kategoria:Karibeko gastronomia