Olga Guramishvili-Nikoladze

Olga Guramishvili-Nikoladze (georgieraz: ოლღა გურამიშვილი-ნიკოლაძე, Tiflis, Georgia,1855eko uztailaren 29a - 1940ko maiatzaren 24a) georgiar biologo eta hezitzailea izan zen. Atzerrian ikasi zuen lehen emakumeetako bat izan zen, pedagogian lizentziatu zen eta irakaskuntza-metodo aurreratuak sartu zituen Georgian. 1886an  neskentzako eskola bat sortu zuen eta beranduago emakumeentzako gimnasio bat Didi Jikhaishin. Eskolan, serikultura sartu zuen herrialdean eta mekanikoki ehuntzen eta ehuntzen irakatsi zien ikasleei. Gerora, 1894tik 1912ra Potiko eskola-batzarreko presidente izan zen. Hezkuntzari egindako ekarpenengatik gogoratzen dute, eta Tifliseko kale batek bere izena darama.

 Bizitza 

 Lehen urteak 
Olga Alexandres asuli Guramishvili (Olga, Alexander Guramishviliren alaba)1855eko uztailaren 29an jaio zen Lower Avchalan, Tiflisetik iparraldera dagoen auzo batean (1936 ondoren Tbilisi bezala ezaguna), Errusiako Inperioko Kaukasoko Erregeordetzan , Alexander Guramishvili printzearen Guramishviliko antzinako etxe noble batean (j. 1825) eta bere emaztea, Ketevan Tumanishvili printzesa (j. 1825). Harreman estua zuen Davit Guramishvili georgiar poetarekin, eta Olga Guramishvili-Chavchavadze georgiar literatur figuraren ahaide eta ahitua zen, Ilia Chavchavadzerekin ezkondua. Bigarren hezkuntza amaitu ondoren, Guramishvili Tifliseko Emakumeen Gimnasiora joan zen. Agronomiako maistra bilakatuko zelakoan, bigarren mailako ikasketak osatzean, biologiako hitzaldietara joan zen Tarkhnishvili irakaslearekin. Une horretan, aukera gutxi zeuden Errusiar Inperioan emakumeentzako unibertsitate-ikasketak egiteko, eta Guramishvilik atzerrira joatea zuen amets, Suitzan ikasten jarraitzeko. Aita planaren kontra zegoen, baina amak Guramishvili animatu zuen,  eta honek Ephrosine Nikoladze, Niko Nikoladzeren ahizpa zaharrenaren pasaportea lortu eta Zurichera joan zen 1872an. 

1870eko hamarkadaren hasieran, Suitza doktrina sozialista predikatzen zuten errusiar iraultzaileentzako bilgunea zen. Guramishvili, atzerrian ikasten hasi zen lehen emakume georgiarretako bat, ikasle mugimenduan sartu zen eta Georgiako beste ikasle batzuekin lan egin zuen, hala nola Fefo Eliozishvili, Ekaterine Melikishvili, Pelagia Natsvlishvili, Ekaterine "Kato" eta Olympiad Nikoladze, Mariam Tsereti. Giorgi Tsereteli-k 1873an Sergey Meskhi  [ka] eta Niko Nikoladze-k lagunduriko Yoke Elkartea sortu zuenean, Guramishvili taldeko kide bihurtu zen. Atzerriko ikasleek beren aberria askatzeko eta estatu errepublikarra osatzeko doktrina sozialista azter zezaten zen haien asmo aitortua. 1874an, tsarraren erregimenak dekretu bat eman zuen, ikasleek Zuricheko Unibertsitatea utzi eta euren jatorrizko herrialdeetara itzuli behar zutela aginduz. Guramishvili, aldiz, Nikorekin joan zen Genevako Unibertsitatean ikastera, non Yokeko kideak estuago lerrokatu ziren Mendebaldeko Europako eta Errusiako intelektualitatearen filosofia erradikalekin.

Niko erromantikoki Guramishvilirengan interesatuta bazegoen ere, bere askatasunaz eta ikasketez gozatzen zuen. Nikok Geneva utzi eta Parisera joan zen, eta han Kutaisi bere jaioterrian,  denbora batez bizi izan zen emakume poloniar batekin ezkondu zen, Bogumila Zemianskaiarekin (baita Bogumiła Ziemiańska ere). Hiru seme-alaba izan zituzten: gazte hil zen seme bat eta bi alaba, Nino eta Elizabeth, "Lolo" izenez ezagunak. Berak eta Guramishvilik korrespondentzia bat hasi zuten aldi horretan, bizitza osoa iraungo zuena. Sozialista bihurtu zenean, Guramishvili aldian-aldian joaten zen Langileen Nazioarteko Elkartearen ataleko bileretara, eta han gai hauek eztabaidatzen zituzten: komunalismoa, nazionalismoa vs. internazionalismoa, emakumeen sufragioa eta berdintasuna, bai eta Parisko Komunaren politika sozioekonomiko eta politikoak ere. Hitzaldi asko Karl Marxen doktrinari buruzkoak izan ziren. Bere memorietan, Nikolai Morozovek iraultzaileak, idatzi zuen Kato Nikoladze, Mashiko Tsereteli eta Guramishvili hirukote bat bezala aurkitzen zirela Genevako nazioarteko komunitatearen edo Frantziako komunisten ia bilera guztietan. Pedagogiako lizentziatura osatu ondoren, Guramishvili San Petersburgon bizi izan zen une labur batez, baina Errusiatik kanporatua izan zen Nikolai Mikhailovskirekin Narodniketan parte hartzeagatik.
 Ibilbidea 
thumb
1875ean Georgiara itzuli zenean, Guramishvili haurren gimnasioan hasi zen lanean, Iakob Gogebashvilik zuzenduta. Hasiera batean, beste irakasleak emakume bat kontratatzearen aurka agertu ziren, baina haren prestakuntzak miresmena irabazi zion berehala. IIa aldi berean, Niko, 1871tik Paris eta Tbilisi artean bizi izan zena, Georgiara itzuli zen, aldizkako argitalpen iraultzaile batzuetarako idatzi eta ezarriz.  Bost urtez gimnasioan irakatsi ondoren, Guramishvili 1880an joan zen eta Nikorekin batera joan zen Stavropolera atxilotu eta erbesteratu zutenean, nahiz eta ez zuen bere argitalpen erradikalak alde batera utzi. 1881ean, San Petersburgora joan ziren, baina ezin izan ziren ezkondu. Dibortzioa prozesu zaila izan zen garai hartan eta Sinodo Santuaren baimena behar izan zuen. Niko eta Zemianskaia 1883ko uda hasieran banandu ziren formalki, eta uztailaren 29an, bera eta Guramishvili Kashveti Elizan ezkondu ziren Tiflisen. Hurrengo urtean, bere alaba Rusudan (1884-1981) San Petersburgon jaio zen.

1886 edo 1887an, familia Didi Jikhaishira (batzuetan Didi-Dzhikhaishi bezala ezaguna) joan zen bizitzera, Georgia mendebaldeko Imereti eskualdean. Guramishvilik neskatoen eskola bat ireki zuen, irakaskuntza-metodo berriak sartu zituena, Tifliseko maisuak ekarriz bere ideietan aurrera egiten laguntzeko. Horietako bat Nino Tkeshelashvili izan zen, errusiar irakasle gisa kontratatu zuena. Bikotearen beste seme-alabak, Giorgi  (1888-1931) eta Tamar (1892-1939), denbora horretan jaio ziren. 1894an, emakumeentzako gimnasio bat ireki zuen, nekazaritza-zientziak ardatz hartuta. Lyongo, Frantziako, zetazko harrak ekarriz, serikultura irakatsi zuen, baita ehuntzen eta makinaz ehuntzen  ikasleei . Urte horretan, Potira joan ziren bizitzera, eta han Nikok alkate gisa lan egin zuen 1912ra arte. Potin bizi ziren bitartean, Guramishvilik hezkuntzan zuen ikuspuntuarekin jarraitu zuen, eskola batzarreko presidente gisa zerbitzatuz.

1916an, Niko San Petersburgon lanean ari zen, "Russkaia Voliako" (Askatasun errusiarra) batzordean, joera ezkertiarreko aldizkari garrantzitsu batean, postu bat bete ondoren. Otsaileko Iraultza hasi zenean, familiak berehala babestu zuen Estatuko Dumaren Behin-behineko Batzordea sortzea, eta bi alabak sobietar zuzendaritza berriarentzako telefonista lanetan hasi ziren. Udaberrian, Niko eta Guramishvili Tiflisera itzuli ziren, eta han Alderdi Nazional Demokratikoaren sortzaileetako bat bihurtu zen. Irailaren 5ean, Rusudanek Petrogradetik alde egin zuen semearekin, Didi Jikhaishin familiaren etxera itzultzeko eta iraultzaren nahasmena saihesteko. Amak sortutako gimnasioan hasi zen maistra lanetan. Georgiak 1918an independentzia lortu zuenean, Niko Batzar Konstituziogileko kide bihurtu zen eta 1921era arte zerbitzatu zuen. Sobietarrek Georgia inbaditu zutenean, familia Londresera joan zen bizitzera hiru urtez, Tiflisera itzuli aurretik, eta han hil zen Niko, 1928an.

 Heriotza eta legatua 
Guramishvili 1940ko maiatzaren 24an hil zen Tiflisen. 1957an, bere gorpuzkiak Mtatsmindako Panteoira eraman zituzten, non bere senar Niko lurperatu zuten. Georgian pedagogia sartu eta atzerrian ikasi zuen lehen emakume georgiarretako bat bezala gogoratzen da. Guramishvilik eta Nikoladzek trukatutako 7.000 gutun baino gehiago Estatu Batuetako artxibo batean gordetzen eta aurkitzen dira. Horietako zati txiki bat პიშუ ტებე IA Meskhik argitaratu zuen. 2018an, Tifliseko Udalak hiriko Isani barrutian Theodore Afanasiev kaleko sekzio baten izena aldatu zuen bere omenez. Rusudan alaba kimika bihurtu zen eta Mikhail Polievktov historialari errusiarrarekin ezkondu zen. Giorgi matematikari ezaguna bihurtu zen. Tamar, akademiko, fisiologo eta nazioarteko kirol-ekitaldietan parte hartu zuen Georgiako lehen emakumeetako bat, Giorgiren lankide batekin ezkondu zen: Nikoloz Muskhelishvili.

 Erreferentziak 

 Kanpo esteka 

Kategoria:Tbilisin hildakoak
Kategoria:XIX. mendeko zientzialariak
Kategoria:XX. mendeko zientzialariak
Kategoria:Biologia
Kategoria:Biologoak
Kategoria:Emakume biologoak
Kategoria:Georgiarrak
Kategoria:Hezitzaileak