Lectoureko aldare taurobolikoak

Lectoureren aldare taurobolikoak edo Leitorako aldare taurobolikoak sakrifizioak oroitzen dituzten hogei aldareko bilduma bat dira, taurobolio izenekoak, Magna Mater/Zibele jainkosari eta haren bikotekidea Attisi. Lectoureko katedraleko korua berreraiki zenean aurkitu zituzten, kontserbatzen diren guztientzat, eta, berehala, aldare horiek “bilduma publiko” gisa eratu ziren. Gaur egun Frantzian kontserbatzen diren aldare taurobolikoen erdiak ez badira, luzaroan baieztatu den bezala,« Sur 40 tauroboles conservés en France, nous en possédons 20 » (Mary Larrieu-Duler, Sites et monuments du Lectourois, Lectoure 1974). Le chiffre de 40 doit être largement réévalué.    gutxienez munduko bildumarik garrantzitsuena da kantitateagatik, koherentziagatik eta kontserbazio-egoeragatik (Erromak hamabostaldi bat gordeko luke). Lectoureko Euname Camoreyt Museoan daude.

 Aurkikuntza 
Lectoure, antzinako Lactora, “hiri santuetako” bat bezala hartzen da. Hiriaren zatirik garaienak okupazio iraunkorra izan du Historiaurretik. Bertako biztanleek hileta-putzuak utzi zituzten bertan. Garai erromatarrean, hiria lautadara jaitsi zen, bere jatorrizko muinoaren oinean, erromatar hirigintzaren arabera zabaltzeko. Hala ere, tenpluak eta erlijio-guneak goialdean geratuko ziren. Gutxienez bi tenplu daude jasota epigrafian, baina ez dira aurkitu, bat Jupiterrena eta beste bat Zibele/Magna Mater jainkosarena. Inbasio handien ondoren eta Erdi Aroan, hiria garaierara itzuli zen, gotortzeko errazagoa baitzen.

1540an, katedraleko koruan eta haren ondoan egindako obra handiak zirela eta, Santo Tomasi eskainitako jatorrizko elizaren hondakinetan hogei-hogeita bi aldare tauroboliko artean aurkitu ziren.  Horien kopurua handiagoa izango zen, ziurrenik, gehienetan zeharkakoak diren hainbat testigantzari erreparatzen badiegu.  Ez dakigu aurkitu zituztenean aldareok berrerabilita ote zeuden antzinako katedraleko hormetan, akitaniar-erromatar deritzon harresian edo lurzoru naturalean.

Aurkikuntza honek ondorio sakonak izan zituen, izan ere, elizako aztarna erromatarra Gilen du Choulek 1556anGuillaume du Choul eta Guillaume Rouillé, Discours de la religion des anciens romains, 1556 egindako lanean aipatzen baita. Gilen du Choule frantses antikuario, numismatikari eta bildumazale ezaguna izan zen, Antzinako Erromari buruzko ikerketak egin eta liburuak idatzi zituen, eta XVIII. mendera arte erreferentziazko autoritatea zian zen Antzinako Historiako gaietan. bere lanetako baten, aipatu zuen Gordiano enperadoreari eskainitako aldare bat Lectoureko elizako aldarearen oinarri zela. 

“...Eta aipatutako Lectore hiribilduan, San Tomasen tenplu txiki hondatuan, aldareari eusten dion zutabean ikusten da, hurrengo epitafioa:  zeinaren bidez dekurioien ordena (Escheuins dei dezakeguna) Gordiano enperadorearen eta haren emazte Sabina Trãquillinaren  osasunaren alde eta Lectore hiriaren egoeraren alde, Tauropolio izeneko sakrifizio bat egin zela, Jainkoen Amari.”

Aldare-biduma berehala bilduma publiko izendatua izan zen, eta, ustez Frantziako lehen museo-bilduma publiko bilakatu.

Denbora luzez uste izan da katedrala eta Santo Tomas eliza tenpluen gainean eraiki zirela, tradizioarekin bat datorrena eta aldareen aurkikuntza justifikatzen duena. Hala ere, Georges Fabrek eta Pierre Sillasesek hipotesi bat plazaratu zuten: aldareak hiriko lehen harresian aurkitu zirela, katedraleko koruaren mailatik pasatzen den lekuan, hain zuzen ere. Proposamen horren alde argudio hau darabilte: Lectoureko muinoaren goialdean dagoena, ez dela inoiz aurkitu erromatar garaiko objekturik, eta horrek pentsarazten du garai hartan ez zegoela okupatuta eta tenpluak beherago zeudela, foroaren goiko partean, antzinako hiriaren ipar-ekialdean kokatua egon zitekeena, eta, beraz, aldareak berrerabili zituztela kristau garaian harresia eraikitzeko.G. Fabre et P. Sillières, Inscriptions latines d'Aquitaine (ILA), Leitora, Bordele, 2000, 254 or. Erdi Aroko harresia, iparraldean ikus daiteke, Borreroaren dorrearen (Tour du Bourreau) ondoan, eta oinarria, antzinako berrerabiliko blokez osatuta dago.

1591n, etxe komuna eraiki zen (gaur egungo Aleen lonja (Halle aux grains de Lectoure) dagoen lekuan). Zezen burudun aldareak, beste estela batzuekin batera,  bertan sartuta zeuden, binaka, zutabeen goiko aldean. Bertan egon ziren 1840ra arte, sute batek eraikina suntsitu zuen arte haiz zuzen. Lonja berri bat egin zen, eta aldareak 1819tik udaletxe bihurtuta zegoen gotzainaren  jauregi zaharreko areto batean gorde ziren.Jean-François Bladé, Contes populaires de Gascogne, Paris, Maisonneuve, 1889, préface 1874an, Eugène Camoreytek, marrazketa-irakasle apal eta jakintsu amateurrak, gotzainen kapera zaharrean ezarri zituen, pixkanaka osatuko zuen museoaren pieza nagusi gisa.

 Taurobolioak 
Taurobolioa odolezko sakrifizio bat da, non zezen bati zintzurra mozten zitzaion. Beste jainko askori egiten zitzaion sakrifizio hori, luxuzkoa zena, Magna Materri ere eskaini zitzaion,   jainkosaren bitartekotza lortzeko. Hiltzen eta eskaintzen zen aberea aharia zenean, orduan sakrifizioari criobolium esaten zitzaion. Taurobolioa gogorarazteko, inskripzioetan askotan jarri zen sakrifizio mota hori eskaini zitzaiola jainko-jainkosari, baina criobolium hitza ez da inskripzioetan agertzen. Aditu modernoek horrelako aldareei "aldare tauroboliko" izena eman diete, Taurobolioaren zeremoniarekin lotuta zeudela ikusi baita.

Magna Materri eskainitako taurobolium zeremonia ikuskizun handi izaten zen, ez oso ohikoa, eta apaiz eta fededun kopuru handiak biltzen zituen. Horrelako hiru zeremonien berri gorde dira Lactora hirian,  II. eta III. mendeetan: 176ko urriaren 18an (Marko Aurelioren garaian), 239ko martxoaren 24an eta 241 abenduaren 8an (Gordiano III.aren garaian kasu bietan): enperadorearen eta bere emaztearen aldeko sakrifizioaz gain, egun horretarako zazpi emakume eta gizon batek eskainitako aldareak gordetzen dira. Data zehatz horientzat ez da azalpenik aurkitu,Robert Turcan, Les Religions d’Asie dans la vallée du Rhône, 1972  eta ikusi da ez zetozela bat inongo gertaera partikularrekin; soilik 239ko zeremonia, martxoaren 24koa, erromatar egutegian, odolaren egunari dagokio eta liturgia metroakoan ( Magna Mater/Zibeleren gurtzari lotutako liturgia) bere fededunen odol isurketa egiteko eguna da.Mary Larrieu-Duler, « Les Origines de Lectoure », in Histoire de Lectoure, 1972 Ezin da baztertu beste data batzuetan zezenketak egin izana, aldare batzuek ez baitute datazio zehatzik.

 Bilduma 
Lectouren gordetzen diren hogei aldareetatik, hemezortzi Saint-Béat-eko marmol zurizkoak dira, eta bi bertako kareharri dolomitikokoak. Bi aldare “galdutzat” jo dira, baina aldare horien deskribapena eta inskripzioak bilduma epigrafikoetan daude. Neurriak eta proportzioak, aldakorrak badira ere, nahiko homogeneoak dira: 48 cm-tik 96 cm-ra bitarteko altuerakoak (Lyongo zezen-aldareak 1,10 m-tik 2,05 m.ra bitartekoak dira). Denak dira faktura zaindukoak, eta kontserbazio egoera onean daude, inskripzioei dagokienez behintzat: Frantziako Iraultzan mailukatu zituzten alboetako ikur liturgikoak (zezen buruak, paterak, labanak, urceus-pitxerrak-), heraldikako sinboloak zirela sinestuta baitzeuden. Aldareak pilareetan binaka bildurik zeudenez, ondoz-ondoan zeuden aldeak ez ziren ikusten eta ez zituzten kolpatu. Aldare gehienek, beraz, alboko aurpegi bat mailukatua dute, eta beste bat osorik edo ia osorik. Inskripzioak,  diseinu berdineko moldura bikoitzeko marko batez inguratuta daude; batzuetan inskripzioa markoaren gainean edo aldarearen oinarrira arte luzatzen da. Severoren aldareak, betalde,  hosto eta adarren irudiak dituen markoa du. Gainontzekoen kasuan, inskripzioak bakarrik aurreko aldean daude.

Inskripzio guztiek tauropolium hitza daramate, eta ez "taurobolium", Lyongo aldare taurobolikoen kasuan bezala. Artemisa Taurideren gurtzaren erreferentziak ere daude. Artemis hori Tauride izeneko eskualdean, egungo Krimean, ohoratzen zuten, eta Franz Cumontek (1868 - 1947) esan zuen Tauridoeko Artemisaren kultua, Magna Materren kultuak ordezkatu zuela.Franz Cumont, “Le Taurobole et le culte de Bellone”, in Revue d’Histoire et de Littérature religieuses, année et tome VI, 1901. Litekeena da Artemisaren forma erromatarra den Dianari eskainitako tenplu bat existitu izana, Dianaren Iturria (Fontaine Diane) dagoen hiriko sektore berean, nahiz eta gaur egun, ideia hori hipotesi hutsa den.

176ko aldare bat, aldi berean taurobolioa bat eta criobolioa bat oroitzen dituena, familia inperialaren omenez eskaintzen du Lactorako hiriak "r(es) p(ublica) / Lactorat(ium)". Aldare handiena (93 zentimetro garai), San Tomas elizako aldarearen oinarri zena, 241. urtean oparitu zioten Gordiano enperadoreari, haren emazte Tranquillinari, familia inperial osoari, eta laktorarren civitas-entzat. 20 aldareetatik, eta aurreko bi horiek kenduta, hiruk gizon baten izena aipatzen dute, taurobolioa egin zuen gisa. Beste guztiek adierazten dute emakume bat izan zela (batzuetan bi elkarrekin) sakrifizioa eskaini zuena eta abereak (hostiis suis) immolatzeko eman zituena.

Hiru aldaretan vir-en ("indarrak", ziurrenik zezenaren barrabilak) kontsakratzearen berri ematen da. Vir-ak aldareen oinetan lurperatzen ziren, tenplutik gertu. Jaime Alvar adituak azaltzen duenez, Mater Magnaren kultuaren kasuan, erritual espezifikoak bereziak ziren. Jainkosak zezenen edo aharien sakrifizioak jasotzen zituen, beste kultu askotan gertatzen zen bezala, baina hemen modu berezian egiten zen, sakrifizioan abere sakrifikatuaren barrabilak jasotzen baitzituen.      

 Aldare desagertuak 

 Lectoureko lehenengo taurobolioaren aldarea 

 Ekialdeko atea defendatzen duen kanpoko bastioietako batean berrerabili zen. Harresiak eraistean galdu zen. Agian 176. urtea baino lehen egindako taurobolioa bat oroitarazten zuen (160-176 artean?). 

 Aurelia Oppidanaren aldarea 

 Aurkikuntzaren lekua ezezaguna da, baina seguruenik beste aldareekin batera topatu zen: ez zuten lonjako pilareetan sartu. 

 Kontserbatutako aldareak 

 Antonia Primaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Antonia Primaren aldarea. Aurrealdean idazkuna du.
eskuinera|thumb|Antonia Primaren aldarea, alboko eskuinaldea: ahari-burua

 Marmola, K.o. 176ko urriaren 18a. Altuera: 0,78 cm. Ezkerreko aurpegia, zezen-burua (degradatua). Eskuineko aurpegia, ahari-burua. 
 SACRUM
 M.M
 ANT.PRIMA
 TAVROPO
 LIVM.FEC
 HOST.SVIS
 SACERDOTIB.ZM
 INTHIO.PROCLIANIET
 PACO.AGRIPPAE
 {…}O.UII.COS.XV.K.NOVEMB
 Ama Handiari. Antonia Primak bere biktimekin egin zuen tauropolia. Zminthius (libertoa), Prokuliano eta Bakio (libertoa), Agriparen apaiz, Pollio eta Aperren bigarren kontsulaldian, azaroko kalenden aurreko hamabosgarren egunean.

 Iulia Valentina eta Hygia Silnaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Ezker alboko aurpegia: zezen burua

 Marmola, K.o. 176ko urriaren 18a. Altuera: 0,69 m. Ezkerreko aurpegia, zezenaren burua. 
 M.DEVM
 IVL.VALENTINA
 ET.HYGIA.SILNAE
 <T>AVROPOLVM;FE
 CERVNT.XVKNOV
 POLL.ET.APROCOS
 SACERDOTEZMVN
 THIOPROCULIANI
 Jainkoen amari, Iulia Valentinak eta Hygiak (esklaboa edo libertoa), Silnakoak, taurobolia bat egin zioten azaroko kalendak baino hamabost egun lehenago, Pollio eta Aperren kontsulaldian (bigarrena), Proculianoren Zminio (libertoa) apaiz zelarik.

 Aelia Nicearen aldarea 
ezkerrera|thumb|Aelia Nicearen aldarea

 Marmola, K.o. 176 inguruan. Altuera. 0,74 m. Eskuineko aurpegia, ahari-burua. Ezkerreko aurpegia, zezenaren burua. 
 SACRVM
 M.M
 AEL.NICE
 TAVROPO
 LIVMFE
 CITHOS
 TISSVIS
 SACERDOTZMINTIO PROCLIANI
 Ama Handiari, Aelia Niceak tauropolioa bat egin dio bere biktimekin. Zminio, Proklianoren libertoa, apaiza zelarik.

 Marcianaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Marcianaren aldarea
eskuinera|thumb|Marcianaren aldarea, ezkerreko alboko aurpegia: zezen-burua

 Marmola, K.o. 176 inguruan. Altuera: 0,83 m. Ezkerreko aurpegia, zezenaren burua. Eskuineko aurpegia, ahari-burua. 
 SACRVM.M.M
 MARCIANA
 MARCIANI.F
 TAVROPOLIVM
 FECIT.HOSTIS
 SVIS.SACERDO
 TEZMINTIOPRO
 CVLIANILIB
 Ama Handiari. Marcianak, Marcianoren alabak, taurobolioa bat egin zuen bere biktimekin, apaiza Zminthius, Proclianoren libertoa, zelarik.

 Lactorateen aldarea familia inperialari 
ezkerrera|thumb|Lactoratoen aldarea

 Marmola, K.o. 176 inguruan. Altuera: 0,96 m. Ezkerreko aurpegia, zezen-burua. Eskuineko aurpegia, ahari-burua. 
 PROSALVTE
 ETINCOLVMI
 TATEDOMVS
 DIVINAER.P
 LACTORAT.TAV
 ROPOL.FECIT
 Etxe jainkotiarra (enperadorearen etxea) salbu mantentzeko eta babesteko, Laktoratarren Errepublikak taurobolio bat egin zuen.

 Aprilis eta Saturninaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Aprilis eta Saturninaren aldarea

Marmola, K.o. 176-250? Altuera: 0,69 m. Ezkerreko aurpegia patera. Eskuineko aurpegia, pitxarra. 
 SACR
 M M
 APRILISREPENTI
 NI.FIL.ETSAVR
 NINA.TAVRINI
 FIL.TAVROPOLI
 VM.ACCEPERVNT
 SACERDOTE
 L.ACCIO.REM
 HOSTIIS
 SVIS

 Ama Handian, Aprilis, Repentinoren semeak, eta Saturnina, Taurinoren alabak, jaso zuten taurobolioa, beren biktimekin batera. Lucius Accius Remus, apaiza.

 Severusen aldarea 
ezkerrera|thumb|Severusen aldarea

 Kareharria, K.o. 150-200? Hostotzaz apaindutako marko batean dago sartuta inskripzioa. "Vir"-en (aberearen barrabilak) kontsakrazioa aipatzen du. 
 SEVERVS
 IVLLI-FIL
 VIRES.TAVRI
 QVOPROPRI
 PERTAVROPO
 LIVM.PVB.FAC
 TVM.FECERAT
 CONSACRAVIT

 Severusek, Iullusen semeak, zezenaren birak sagaratu zituen, honekin pertsonalki taurobolio publiko bat egin zuelarik.

 Severaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Severaren aldarea

 Marmola, K.o. 176-200? Altuera: 0,78 m. 
 SACRVM
 M.M
 SEVERAQUAR
 TI.F.TAVRIPOL
 FECITHOTS
 SVIS

 Ama Handiari, Severak, Quartusen alabak, taurobolo (tauripolium) bat egin zuen bere biktimekin.

 Valentinaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Valentinaren aldarea

 Marmola, K.o. 176-200? Altuera: 0,48 m. 
 M M
 VALENTINA
 VALENTISF
 TAVROPOL.F.
 HOSTISSVIS
 ( )TVALERIAFIL
 Ama Handiari, Valentinak, Valensen alabak, taurobolio bat egin zuen bere biktimekin, Valeria alabarekin batera.

 Viatorren aldarea 
ezkerrera|thumb|Viatorren aldarea

 Marmola, K.o. 176-200? Altuera: 0,85 m. Ezkerreko aurpegia, ezpata (sakrifiziorako, degradatua). Eskuineko aurpegian, ezpata (gradientea). Vir-en kontsakrazioaren aipamena.  
 VIATOR
 SABINI.FIL
 VIRES.TAVRI
 QVOPROPRIE
 PERTAVROPO
 LIVM.PVB.FACT
 FECERAT
 CONSACRAVIT
 Viator Sabinoren semeak zezenaren birak sagaratu zituen, berarekin pertsonalki zezen publiko bat egin zuelarik.

 Ama Handiari sagaratua, Valeria Geminaren eskutik 
ezkerrera|thumb|239ko Valeria Geminaren aldarea

 Marmola, K.o. 239ko martxoaren 24a. Eutycherengandik jasotako vir-ak (aberearen barrabilak) kontsakratzea (apaizaren izena?). Valeria Geminak berak, bi urte geroago, beste taurobolio bat osparazi zuen. 
 S.M.D.
 VAL.GEMINA
 VIRES.ESCE
 PIT.EVTICHE
 TIS.VIII KAL
 APRIL.SACER
 DOTE.TRAIA
 NIONVNDI
 NIO.D.N.GORD
 IANO.ETAVIOLA.COS
 Jainkoen Amari, Valeria Geminak bildu zion (oker idatzitako escepit, excepit ordez, bertako ahoskera?) Eutichesen vir-ak, apirileko Kalendak baino bederatzigarren egun lehenago, apaiza Traianus Nundinius izanik, gure jaun Gordiano eta Aviolaren kontsulaldian.

 Enperadoreari eta familia inperialari eskainitako aldarea 
ezkerrera|thumb|Familia inperialaren aldarea

 Marmola, K.o. 241eko abenduaren 8a. Altuera: 0,90 m. Ezkerreko aurpegia, zezen-burua (degradatua). Eskuin aurpegia, patera kirtenduna. Bere koroatzea galdu zuen, agian Santo Tomas elizako aldare euskarri bezala berrerabili zenean. 
 PROSALUTEIMPM
 ANTONI.GORDIANI
 PII.FEL.AVG.ETSA
 BINIAE.TRANQVIL
 LINAEAVG.TOTI
 VUSQ.DOMVSDIVI
 NAE.PROQ.STATV
 CIVITAT.LACTOR
 TAVROPOLIVMFE
 CITORDOLACT
 D.N.GORDIANO
 AVGIIET.POMPEIANOCOS
 VIIDVSDEC.CVRANTIB
 M.EROTIO.FESTO.ET.M
 CARINIO.CAROSACERD
 TRAIANIO NVNDINIO 

 Marcus Antonius Gordiano  enperadore jainkozale, zoriontsu eta  augustorentzat, eta Sabina Tranquillina augustarentzat, eta etxe jainkotiar osoarentzat (enperadorearen etxea) salbaziorako, eta Lactoratateen hiria  salbu egon dadin, Lactoratarren Biltzarrak taurobolio bat egin zuen, gure jaun Gordiano Augustoren bigarren kontsulaldian, eta Ponpeianorenean, abenduko Idusen aurreko seigarren egunean, Marcus Erotius Festus eta Marcus Carinius Cariniusen kargura, Traianius Nundinius apaiza zela. 

 Gaius Iulius Secundusen aldarea 
ezkerrera|thumb|Gaius Julius Secundusen aldarea

 Marmola, K.o. 241eko abenduaren 8a. Ezkerreko aldea, bureta. Eskuin aurpegia, patera kirtenduna. 
 S M DEVM
 G.IVL.SECVN
 DVS.TAVROPO
 LIVM.ACCEPIT
 HOSTIS.SVIS
 SACERD.TRA
 IANIO.NVN
 DINIO.D.N
 GORDIANO.II
 ET.POMIANO
 COS. VIID.DEC

 Jainkoen Amari, Gaio Iulio Secundusek bere biktimekin egin zuen taurobolioa (tauropolium), Traianus Nundinius apaiz zela, gure jaun Gordiano eta Ponpeianoren bigarren kontsulaldian, abenduko idiak baino seigarren egun lehenago.

 Iulia Clementianaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Iulia Clementianaren aldarea

 Marmola, 241eko abenduaren 8a. Altuera: 0,95 m. Ezkerreko aurpegia, patera kirtenduna. Eskuineko aldea, bureta (degradatua). 
 S.M.D
 IVL.CLEMENTIA
 NA.TAVROPOLI
 VM.ACCEPIT
 HOSTIS.SVIS
 SACERD.TRAIA
 NIO.D.N.GORDI
 ANO.II.ET.POM
 PEIANO.COS
 VI.IDVS.DEC
 Jainkoen Amari, Iulia Clementianak jaso zuen taurobolioa (tauropolium) bere biktimekin, apaiza Traiano Nundinius zela, gure jaun Gordianoren bigarren kontsulaldian eta Ponpeianorenean, abenduko Idusen aurreko seigarren egunean.

 Iulia Niceren aldarea 
ezkerrera|thumb|Iulia Niceren aldarea

 Marmola, 241eko abenduaren 8a. Altuera: 0,84 m. Ezkerreko aldean pitxerra (degradatua) eta eskuineko aurpegian, patera kirtenduna. 
 S.M.D
 IVL.NICE.TAV
 ROPOLIVMAC
 CEPIT.HOSTIS
 SVIS.SACERD.
 TRAIANIO
 NVNDINIO.D.N
 GORDIANO.II.ET
 POMPEIANO
 COS.VI.ID.DEC

Jainkoen Amari, Iulia Nicek taurobolio bat jaso zuen bere biktimekin, apaiza Traianus Nundinius izanik, gure jaun Gordianoren bigarren kontsulaldian eta Ponpeianorenean, abenduko Idusen aurreko seigarren egunean.

 Iunia Domitiaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Iunia Domitiaren aldarea

 Marmola, 241. Altuera: 0,88 m. Ezkerreko aurpegia, zezenaren burua. Eskuin aurpegia, patera kirtenduna. 
 S M D
 IVNIADOMIA
 TIATABROA
 POLIVMACCEA
 PITHOSTISSV
 ISSACERDOTEA
 TRAIANIONV
 DINIODNGOR.
 DIANOIIETPO
 MPEIANOCOCVIIDDE
 Jainkoen Aman, Iunia Domitiak jaso zuen zezensuzkoa bere biktimekin, apaiza Traianus Nundinius izanik, gure jaun Gordianoren bigarren kontsulaldian eta Ponpeianorenean, abenduko Idusen aurreko seigarren egunean.

 Pompeia Floraren aldarea 
ezkerrera|thumb|Pompeia Floraren aldarea

 Marmola, K.o. 241. Altuera: 0,75 m. Ezkerreko aurpegia, patera kirtenduna. 
 S M D
 POMPFLORA
 TAVROPOLIV
 MACCEPITH
 OSTISSVISSA
 CERDOTETRA
 IANIONUND
 INIODNGOR
 DIANOIIETPO
 MPEIANOCOS
 VIIDDEC

 Jainkoen Amari, Pompeia Florak jaso zuen tauroboloa bere biktimekin, apaiza Traianus Nundinius izanik, gure jauna Gordianren bigarren kontsulaldian eta Ponpeianorenean, abenduko Idusen aurreko seigarren egunean.

 Servilia Modestaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Servilia Modestaren aldarea

 Marmola, K.o. 241. Altuera: 0,75 m. Ezkerreko aurpegia, patera kirtenduna. 
 S M D
 SERVILIAMO
 DESTATAV
 ROPOLIVMAC
 CEPITHOSTISS
 UISSACERDOTE
 TRAIANIONVND
 INIODNGORDI
 ANOIIETPOMPE
 IANOCOSVIIDDEC

 Jainkoen Amari, Servilia Modestak jaso zuen taurobolioa bere biktimekin, apaiza Traianua Nundinius izanik, gure jauna Gordiarraren bigarren kontsulaldian eta Ponpeianorenean, abenduko Idusen aurreko seigarren egunean.

 Valeria Geminaren aldarea 
ezkerrera|thumb|241 urteko Valeria Geminaren aldarea

 Kareharria, K.o. 241eko abenduaren 8a. Altuera: 0,84 m. Valeria Geminak, bi urte lehenago, birak jaso zituen. 
 VAL.GEMIN
 ATAVROPOLI
 VMACCEPIT
 HOSTISSVISSA
 CERDOTETRA
 IANONVND
 IODNGORD
 IANOIIETPO
 ( )PEIANICOS
 ( )DEC

 Valeria Geminak bere biktimekin jaso zuen zezensuzkoa, apaiza Traiano Nundinius izanik, gure jauna Gordianoren bigarren kontsulaldian eta Ponpeianorenean, abenduko Idusen aurreko seigarren egunean.

 Verinia Severaren aldarea 
ezkerrera|thumb|Verinia Severaren aldarea

 Marmola, K.o. 241ko abenduaren 8a. Altuera: 0,95 m. Ezkerreko aurpegia, patera ansea. Eskuineko aldea, bureta (degradatua). 
 (S) M D
 VERIN.SEVE
 RATAVROPO
 LIVMACCEP
 ITHOSTISSV
 ISSACERDOT
 ETRAIANION
 VNDINIODN
 GORDIANOII
 ETPOMPEIANO
 COS VI ID DEC

 Jainkoen Amari, Verinia Severak egin zuen taurobolioa bere biktimekin, apaiza Traianius Nundinius zela, gure jaun Gordianoren bigarren kontsulaldian eta Ponpeianorenean, abenduko Idusen aurreko seigarren egunean.

 Oharrak eta erreferentziak 

 Bibliografia 
  Georges Fabre, Pierre Sillières, Inscriptions latines d'Aquitaine (ILA), Ausonius, Bordele, 2000, 254 orrialde,
  Histoire de Lectoure, Maurice Bordesen zuzendaritzapean, Lectoure, 1972
  Sites et monuments du Lectourois, Maurice Bordesen zuzendaritzapean, Lectoure, 1974.
  Deux siècles d'Histoire de Lectoure (1780-1980), Syndicat d'initiative, Lectoure, 1981.
  Mary Larrieu-Duler, Le Musée de Lectoure, Paris, Musées de France bilduma, Nouvelles Éditions latines, ca 1980, 
  Baron Chaudruc de Chazanne, Dissertation sur le taurobole et sur les inscriptions tauroboliques de la ville de Lectoure, in Mémoires de la société royale des antiquaires de France, 1837
  Maarten Jozef Vermaseren, Corpus Cultus Cybelae Attidisque, Brill, 1997; 84. or. eta hurrengoak.
  Robert Duthoy, The Taurobolium : its evolution and terminology, E. J. Brill, Leiden, 1969 

 Ikus gainera 

 Erlazionatutako artikuluak 

 Taurobolio
 Aldare tauroboliko

 Kanpo estekak 

Kategoria:Lectoure
Kategoria:Akitaniarrak (antzinako herria)
Kategoria:Antzinako Erromako erlijioa
Kategoria:Epigrafia
Kategoria:Gainbegiratu gabeko itzulpenak