Puputan

Puputan termino balitar bat da, suizidio kolektibo errituala etsaiari amore ematearen alternatiba gisa aipatzeko. Errege-erreginen, nobleen eta haien jarraitzaileek porrot izugarri baten aurrean egiten zuten suizidio masibo errituala zen.

 Etimologia 
Puputan, "amaitu" edo "amaiera" esan nahi du balindar hizkuntzan. 

 Historia 
Historikoki bi dira ezagunenak, 1906an eta 1908an izan zirenak. Bali Ekialdeko Herbeheretar Indien Armadak inbaditu zuenean gertatu ziren. Kalkuluen arabera, bi gertakarien artean lau mila pertsona baino gehiago immolatu egin ziren, beren buruaz beste egin kolonizatzaileei men egin baino nahiago izan zutenak.Ramis, Sergi; Alcoberro, Agustí (2015). «Un Imperi privat. La història de la poderosa Companyia Holandesa de les Índies Orientals». Sàpiens (155): 46.

 1906ko Puputan 
1904an, Bali uharteko Sanur inguruan hondoratu zen itsasontzi holandar bat arpilatu zuten bertako biztanleek. Herbeheretar Ekialdeko Indietako agintari kolonialek kalte-ordaina eskatu zioten Badungeko rajari, baina honek ez zuen ordaindu nahi izan. Errepresalia gisa, Holandako gobernuak armada bat lehorreratu zuen, uharteko herri guztiak bereganatuz Denpasar hiriburura iritsiz 1906ko udazkenean. Agintariek erresistentzia alferrikakoa zela ulertu zutenean, puputan edo suizidio erritual kolektiboa egiteko deia egin zuten.

Nobleak bularrean sastakatzen hasi ziren daga kris batekin, eta gainerako herritarren zati handi bat atzetik joan zitzaien. Bi urte geroago, Holandaren bigarren inbasio batek puputan berri bat eragin zuen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Baliko historia
Kategoria:Inperialismoa
Kategoria:Talde suizidioak
Kategoria:Herbehereetako historia