Adamantano

Adamantanoa konposatu organiko ziklikoa da, C10H16 formula duena, hidrokarburo aliziklikoen klasekoa. Egitura lau ziklohexano-eraztun elkartuz osatzen da, diamantearen karbono-atomoen antolamendu bereko egiturarekin. Formula horretako isomerorik egonkorrena da. Solido kristalino zuria da. Narritagarria da.

Adamantanoa eta bere deribatu ordezkatu batzuk petrolioaren osagaien artean daude.

 Sintesia 
Adamantanoaren sintesia diziklopentadienoaren hidrogenazioarekin abiatzen da triziklodekanoa lortzeko zeinek Lewis azido batek, aluminio kloruroak adibidez, katalizatutako berrantolaketa pairatzen duen.

469x469px|Adamantane synthesis

 Erabilera 
Adamantanoak ez du aplikazio handirik. Bi nabarmentzen dira: lubrifikatzaile sintetikoen eta zenbait produktu farmazeutikoen sintesia. Aitzitik adamantanoaren zenbait deribatu ordezkatuk erabilera zabalagoa dute, amantadinak botika gisa esaterako.

 Adamantanoaren deribatuak 
Behean medikuntza baliatzen diren adamantanoaren deribatuak biltzen dira.
+212x212px|Adapalene structure236x236px|Adapromine298x298px|AmantadineAdapalenoaAdaprominaAmantadina212x212px|Bromantane structure245x245px|Memantine acsv299x299px|RimantadineBromantanoaMemantinaErrimantadina210x210px|Saxagliptin212x212px|Tromantadine212x212px|VildagliptinSaxagliptinaTromantadinaBildagliptina

 Erreferentziak