Pantxoa Saint Esteben

Sarrera 
Pantxoa Saint Esteben euskal artista esanguratsua 1938ko urriaren hamaikan jaio zen Uztaritzen, Lapurdin, hain zuzen ere Dorregaina izeneko baserrian. Asko maite izan zuen artistak eskultura, baina bere musikarenganako maitasun handia aitotu zuen sarritan, esaterako, 1980ean Zeruko Argia aldizkarian Ibarrondoko festetan xirula eta akordeoia jotzen ibili zela kontatzen da, Ipar Euskal Herrian festak euskaraz girotuko zituen lehen taldean parte hartuz.

 Bizitza eta Lana 
Hamalau urterekin hasi zen Pantxoa osabarekin tresnak lantzen, horrekiko interesa erakutsiz eta laister, 15 urterekin, Angeluko Tekniko Ikastetxean lan egiten hasteko. Gero, hemezortzi urterekin, Profesiorako Gai Agiria lortu eta lanean hasi zen Angelun, metalezko eta oholezko txaparen lanketari eknez, baina laister konturatu zen ez zitzaiola gehiegi gustatzen.

Soldaduska amaitzean, beraz, lantegia atzean utzi eta esku-soinua jotzen hasi zen Pantxua, 23 urterekin JAI-ALAI erromeria talde ospetsua sortu zuelarik.

Hogeita hamaika urterekin izan zuen bere ibilbidean inflexio-puntua: Jesus Etxeberria eskultorea ezagutu zuenean. Etxeberriaren egurrezko lanek eragin handia izan zuten beregan, eta bi artistek adiskidetasun estua garatu zuten. Saint Estebenek aitortzen du Etxeberria izan zela eskultore modura bidea erakutsi ziona: "Nere maixua, hots, ni eskulturkintza munduan erabat sartu nauena, Jesus izan da."

Garai hartan sortu zituen bere lehen lan aipagarrietako batzuk, tartean Aitatxi eta Amatxi izeneko burnizko piezak. Denboraren poderioz, bere lanek bilakaera handia izan dute. Lehen fasean burnia sutan lantzea eta irudiaren antza bilatzea izan zuen helburu nagusi; ondorengo garai batean, erabilgarritasuna zuten objektuak sortzen saiatu zen, hala nola txoriak, kriseiluak edo hautsontziak hiltzez eginda. Geroago, pieza sinple baina “sorpresez” ukituak sortu zituen, eta gaur egun bizitzako fenomeno interesgarri eta bereziak oinarri hartuta forma berri eta sakonagoak agertzen saiatzen da. Artistaren esanetan, sortzerakoan “zer egin” baino garrantzitsuagoa da “nola egin”, eta ikuspegi horrek bultzatzen du etengabe ikastera eta egungo eskulturaren joerak ezagutzera.

Saint Esteben baserri giroko ohituretan hezia izan zen, eta bere ibilbide artistikoa herri giroan eta baserriko munduan hazitako esperientzietan oinarritzen da, bere eskulturetan iraganaren eta gaurkotasunaren arteko uztarketa ere ageri da maiz.

Erakusketen alorrean ez du jardun zabalik izan, denbora gehiena eskulturak sortzeari eskaintzen baitio. Hala ere, egin dituen erakusketetan harrera ona izan du. Orain arteko erakusketa handiena Baionako Zabal Erakustokian antolatu zuen, eta etorkizunera begira Hego Euskal Herrian erakusketa bat egitea gustuko lukeela adierazi izan du.

 Bibliografia 
Atzoko Prensa Digitala.  (ekainak 1, 1980).  Zeruko Argia.  (13-18). 

PANTXOA SAINT ESTEBEN ESKULTOREAREKIN. (1975, martxoak 9). 

 Erreferentziak 
https://w390w.gipuzkoa.net/WAS/CORP/DKPAtzokoPrentsaWEB/argitalpen/179997/data/328701600000

https://www.argia.eus/argia-astekaria/627/pantxoa-saint-esteben-eskultorearekin