Bayan Nuwayhed

Bayan Nuwayhed, (arabieraz: بيان نويهض‎ ; Jerusalem, 1937a - 2025eko uztailaren 12an) palestinar kazetari, akademiko eta historialaria izan zen, Palestinaren Askapenerako Erakundeko (PAE) kidea. Palestinako historialari nagusietako bat izan da eta Sabra and Shatila: September 1982 liburuaren egilea.

 Ibilbidea 
Nuwayhed Jerusalemen jaio zen 1937an. Ama, Jalal Salim, poeta zuen. Aita, berriz, Ajaj Nuwayhed, jatorri libanoarreko druso bat zen eta Arabiar Independentziaren Alderdiaren sortzaileetako bat. Hiru ahizpa eta anaia bat zituen. Hiriko Alto Baq'a auzoan bizi ziren. Familiak Jerusalem utzi behar izan zuen 1948ko apirilaren 26an, eta ama eta anai-arrebekin batera Libanora joan ziren Nakba baino geroxeago. Ondoren, Ammanen jarri ziren bizitzen, Jordanian.

Nuwayhed Jerusalemgo Schmidt's Girls College-n ibili zen, baina ezin izan zuen han ikasi, Israelek 1948an eskualdea okupatu zuelako. Bigarren hezkuntzako eskola batean graduatu zen Ammanen. Ramalako Emakumeentzako Irakasleen Prestakuntza Eskolara joan zen eta 1956an graduatu zen irakasle titulua lortuz. Damaskoko Unibertsitatean matrikulatu zen, baina gero Libanoko Unibertsitatera joan zen Beiruten, eta han zientzia politikoetan lizentziatu zen 1963an. 1970ean, masterra egin zuen zuzenbide publikoan, eta hurrengo urtean beste bat zientzia politikoetan. Lidergoak eta erakunde politikoak Palestinan 1917tik 1948ra izeneko doktore-tesia egin zuen, Anis Sayigh-en gidaritzapean.

1962an Shafiq al Hout kazetari eta idazle palestinarrarekin ezkondu zen. Graduatu ondoren, Nuwaydeh-ek irakasle gisa lan egin zuen Ammanen, eta Baath Alderdi Arabiar Sozialistako kide egin zen. Ondoren, Dunya al-Mar'a (Munduko emakumeak) izeneko emakumeen aldizkari baterako idazten hasi zen. 1960an, Beiruten egoitza zuen Assayad aldizkarira batu zen, eta bertan aritu zen lanean 1966ra arte. Aldi horretan Al Anwar egunkarian ere artikuluak argitaratu zituen, Assayaden kidekoa den argitalpen batean. Baath Alderdi Arabiar Sozialistako jarduera politikoarekin jarraitu zuen eta Beiruten bere Chyah adarra zuzendu zuen.

Nuwayhed PAEko lehen kideetako bat izan zen, eta 1968ra arte  Palestinako Emakumeen Batasun Orokorreko kide izan zen. 1966an Libanoko irratiko gidoilari izan zen. 1975ean, Libanoko gerra zibila hasi eta berehala, Kairora joan zen bizitzera. 1979an Beirutera itzuli eta Libanoko Unibertsitateko Zuzenbide eta Zientzia Politikoen Fakultatean irakasten hasi zen. 2001ean erretiroa hartu zuen bere irakasle postutik, eta ordutik Palestinako eta Ekialde Hurbileko historiari buruzko ikerketak egin zituen.

 Lanak 
Nuwaydeh-ek artikulu eta saiakera ugari argitaratu zituen. 2018ko bere artikuluak Palestinako sei figura publikoren biografia dokumentatu zuen, tartean Walid El Khalidi, Zalikha Al Shihabi, Asma Tubi, Samiha Khalil, Kulthum Odeh eta Salma Khadra Jayyusi, Nakbari erreferentzia berezia eginez. Hainbat libururen egilea da: Lidergoak eta erakunde politikoak Palestinan, 1917-1948 (1981; arabieraz); Al Shaikh Al Mujahed Izzeddine Al Qassam Palestinako Historian (1987; arabieraz); Palestina: auzia, herria, kultura: historia politiko bat Kanaandar arotik XX. mendera (1991; arabieraz); Sabra eta Shatila: 1982ko iraila (2023); eta, Ajaj Nuwayhed-en egunkariak: hirurogei urte karabana arabiarrarekin (1993).

 Sariak eta aintzatespenak 

 Nuwayhed-ek Arabiar Munduko Kultura eta Sormenaren 2015eko Jerusalem Saria jaso zuen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Maistrak
Kategoria:Palestinako historialariak
Kategoria:Palestinako kazetariak
Kategoria:Jerusalemdarrak
Kategoria:Emakume historialariak
Kategoria:Emakume kazetariak
Kategoria:Palestinako Askapenerako Erakundeko kideak