Done Mikel Aralarkoaren irudia

Done Mikel Aralarkoaren irudia, Done Mikel Aralarkoaren santutegiko XVIII. mendeko erlikia-ontzi bat da, zilar gainberotuzkoa. Mikel goiaingerua irudikatzen du, hegoak zabalduta eta besoak goian, buruaren gainean gurutzea duela. Bertan, antzinako zurezko tailla bat gordetzen da: tradizioaren arabera, goiaingeruak berak leku horretan utzitako erlikia. Lignum crucis zatiak ere gordetzen ditu lanak, 1756. urtera arte santutegiko bolizko kutxa baren egon zirenak.

Azken ikerketek erakutsi dutenez, zurezko arimak altzifre gorriaren arrastoak ditu, jatorriz Palestinakoa eta gure aroko lehen mendean datagarria.

Irudi honek ez dauka berdinik kristautasunaren ikonografian. Izan ere, ohikoena da Mikel goiaingerua agertzea ezpata batez deabruaren aurka borrokatzen, edo azken epaiketaren arimak balantza batekin pisatzen. 


 Zaharberritzeak 

 1756ko zaharberritzea 
Zilarrezko estaldura XVIII. mendearen erdialdekoa da; Jose Iabar iruindar urregileak egin zuen. 1756ko apirilaren 23an, Juan Lorenzo Irigoien Dutari doktorearen aginduz eta lekukoen aurrean, zilarrezko soinekoa aldatu zioten, eta ustez antzinako iruditik falta ziren egurrezko hego, beso eta gurutze berriak jarri zizkioten. Aldi berean, San Migel Kaperako sagrarioko marfilezko kutxatila batean gordetzen ziren lignum Crucis-en zatiak gehitutako gurutze bat jarri zioten.

 2017ko zaharberritzea 
2017an, aingeruaren gorputzaren eta hegoen zilar kaltetua zaharberritu zen, eta egungo irudiaren zurezko arima sakonki aztertzeko probestu zen, irudiak historian zehar izan duen itxura ikusteko.

 Lapurretak 
Historian zehar, lapurreten helburu izan da irudia:

 1620. urtean, Migel Leitzakoa santutegiko abadea zela, lapurreta egiten saiatu ziren baina ez zen gauzatu, mirakuluz lapurrak immobilizatuta geratu baitziren.
 1687. urtean, santutegitik hurbil, Manuel Gonzalezek eta Juan Jauregik irudia hartu zuten, burutik tiraka. Irudiaren burua ez zegoen zilarrez estalirik.
 1797. urtean, berriz ere lapurtu zuten irudia.

 Olerki eta abestiak 
Santutegiaren inguruan jaio eta hazitako Nikolas Ormaretxea Orixe (Orexa,1888-1961) idazleak, Done Mikelen eta haren santutegiaren irudiak betidanik komunitatean izan duen eragina laburbiltzen duten bertsoak idatzi zituen. Hona hemen testua, jatorrizko idazkeran ezkerrean, gaurko euskara batura ekarria eskuinean:

Orrela dabil erririk-erri
Naparro'ko Aingerua:
aldi bateko, denetan utziz
berak dakarren zerua.
Itzul gaitezen Aralar’era
An baitauka jar-lekua,
an mun emanez, arkitzen dugun
lurrean paradisua.Horrela dabil herririk herri
Nafarroako aingerua:
aldi bateko, denetan utziz
berak dakarren zerua.
Itzul gaitezen Aralarrera
han baitauka jarlekua,
han muin emanez, aurkitzen dugun
lurrean paradisua.

 Irteerak 
Done Mikel Aralarkoaren irudiak, bere ohiko egoitzan erromerietara datozen erlijiozaleak eta inguruko herri eta bailaretako herritarrak hartzeaz gain, Nafarroa Garaiko hainbat herri, parrokia, ikastetxe eta erakunde bisitatzen ditu, udaberri oro, Pazko garaian. Soroak bedeinkatzera eta gaixoak bisitatzera eramaten dute, fede tradizioari jarraituz.

Iruñean, Done Mikelen bisitaren helburu nagusia da katedralaren dedikazioaren urteko ospakizunera joatea (Pazkoko bigarren asteko asteartean). Gainera, egun horietan, eramaileentzako jardunaldi luzeetan, erlikia-ontzia hiriko laurogei erakunde baino gehiagotan hartzen dute.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Euskal Herriko erlikiak
Kategoria:Aralar
Kategoria:Lignum crucis