Alberta Gaztelako erregina

Alberta edo Oiubreda (XI. mendea –  XI. mendea) Gaztelako erregina ezkontidea izan zen, Antso II.a Gaztelako (1065-1072) erregearekin ezkontzean.

Bi agiritan baino ez da aipatzen bere izena. Zaharrena, 1071. urteko martxoaren 26koa, Antsok San Pedro de Cardeña monasterioara bidali zuen gutuna da, Antso Burgosen bildu zenean bere anaiarekin, Alfontso VI.a Leongo erregearekin, eta Elvira Toroko eta Urraka Zamorako ahizpekin, bere erresumako goi kleroarekin batera, ziurrenik bere anaia Gartzia II.a Galiziakoaren gobernu txarrari buruz hitz egiteko. Bigarren dokumentua, 1071. urteko maiatzaren 10ekoa, San Pedro de Arlantzako monasterioari zuzendutako gutun pribatu bat da. Gaztelako eta Galiziako Antso eta Albertaren errege-erreginaldian bidali zuten, urte horretan bertan Burgosen adostutako Garciaren kargu-uztea Antsok egin zuela adieraziz: "Antso erregea eta Alberta erregina Gaztelan eta Galizian erreinatzen" (regnante rex Sancio et Alberta regina Castella et en Gallecia).

 Bizitza 
Alberta izena ezohikoa zen XI. mendeko Espainian; beraz, litekeena da atzerritarra izatea. Antsorekin ezkontzeak ospea emango zion senarrari, anaia ezkongabeek artean ez zuten ospea. Emaztearen jatorri atzerritarrak, ahaidetutako talde aristokratetako liskarretatik kanpo egotea ahalbidetu zion. Uste denez, Alberta Antso 1072. urtean hil zen, baina ez dakite zein izan zen bere patua data horretatik aurrera.

Albertaren benetako jatorria ezezaguna da. Ebidentzia eman lezaketen Erdi Aroko iturri bakarrak ez dira oso fidagarriak. Guillermo de Poitiers garaikideak zera erregistratu zuen, hiru anaiak (Sancho, Alfonso eta Garcia) Ingalaterrako Gilen I.a Konkistatzailea erregearen alaba baten eskua lortzeko lehiatu zirela, baina Gilen I.ak ez zuen Alberta izeneko alabarik izan. Beste txosten batzuen arabera, Gilen I.aren alaba hori Ageda zen, eta bere ezkongaiak Alfonso eta Roberto Guiscard dukea izan ziren. Agatak Alfontsorekin ezkontzeko konpromisoa hartu zuen, baina harekin ezkondu baino lehen hil zen.

XII. mendeko Kronika najerarrak beste istorio bat kontatzen du. Kronikak dio Antsoren emaztegaia osabaren alaba zela, Iruñeko Garcia Sanchez III.a erregearena. Antso Gartzes anaia ez-legitimoak bortxatu zuen, eta Zaragozako al-Muqtádir erregearen eta Ramiro I.a Aragoiko erregearen babespean jartzeko ihes egin zuen. Emaztegaiaren defentsan, Santxok bi erresumei eraso egin zien eta Ramiro I.a Grausko guduan hil zuten 1070. urtean. Istorio hori, ordea, literaturaren asmakizuna da, Graus-en bataila historikoa 1063. urtean gertatu baitzen.

Cid Campeadorren kondairan figura esanguratsua izan ez bazen ere, Albertak rol garrantzitsua izan zuen Juan Eugenio Hartzenbuschek La jura en Santa Gadea (1845) hiru ekitalditan egindako lanak, non Cid Campeadorri Ramiro I.a hil izana leporatu zioten. Grausko gudu historikoan egon zen Cid ere 1071. urteko martxoaren 26ko gutunaren lekukoa izan zen.

 Erreferentziak 

 Bibliografia 

 Cordero Carrete, F. R. (1952). «De los esponsales de una hija de Guillermo el Conquistador con un rey de Galicia». Cuadernos de Estudios Gallegos 7: 55-78.
 Flood, Timothy M. (2019). Rulers and Realms in Medieval Iberia, 711–1492. McFarland.
 González Mínguez, César (2002). «El proyecto político de Sancho II de Castilla (1065–1072)». Publicaciones de la Institución Tello Téllez de Meneses 73: 77-99.
 González Ruiz-Zorrilla, Atilano (1957). «Sobre la Restauración de la diócesis de Braga en 1070». Hispania Sacra 10: 431-442.
 Iranzo, Carmen (1978). Juan Eugenio Hartzenbusch. Twayne Publishers.
 Menéndez Pidal, Ramón (1969). La España del Cid. 2 liburuki. Espasa-Calpe.
 Reilly, Bernard F. (1988). The Kingdom of León-Castilla under King Alfonso VI, 1065–1109. Princeton University Press.   .

 Kanpo estekak 

Kategoria:Gaztelako errege-erreginen ezkontideak