Manuela Villalpando

Manuela Villalpando Martínez (Cogolludo, 1915 - Segovia, 2011ko abuztuaren 14a) San Quirceko Historia eta Artearen Errege Akademiako liburuzain, historialari, biografo eta akademikoa izan zen.

 Bizitza 
Maisu baten alaba, Madrilen Filosofia eta Letretan trebatu zen, eta oposizio bidez Ciudad Realen liburuzain plaza bat irabazi zuen. Gerra Zibila amaitu eta urte batzuetara, 1945ean, Segoviara iritsi zen liburuzain eta artxibozain lana egitera. Gaztelako hiri horretan ezagutu zuen Juan de Vera poeta eta ingeniaria, eta harekin ezkondu zen. 

 Ibilbidea 
Bere senarraren bidez, Segoviako Herri Unibertsitateko San Gregorioren tertulia zaharrean (diktadurak desegin eta Dionisio Ridruejok Diego de Colmenares Institutu izendatu zuena) bizirik geratu zirenekin harremanetan jarri zen. Azkenean, San Quirceko Historia eta Arte Akademia sortu zen. Topaketa hartatik aurrera, Manuela Villalpandok Segoviako artistei buruzko ikerketa sail bati ekin zion, bere lehen artikulua Pedro de Bolduque eskultoreari buruzko azterketa biografikoa izanik. Horrela ireki zuen bere bi lan enblematikoetako bat, Diccionario de artistas y artesanos en Segovia de los siglos XVI y XVII, 1980ko hamarkadaren amaieran argitaratua, eta berrogei urtean zehar egindako ikerketen zati handi bat jaso zuena. Bere beste lan handia, la Universidad Popular Segoviana (1919-1936), Segoviako 1920 eta 1930 urteetako bizitza kultural emankorrari eta bere protagonistei buruzko lanik osatuena da.

 San Quirceko Errealeko akademikoa 
1960an, Manuela akademiko oso izendatu zuten San Quircen -lehen emakumea zen-, eta bere ikerketa-lanekin jarraitu zuen. Segovia probintziako arkitekturari buruzko hainbat lan garatu zituen, nabarmenena, Los castillos de Segovia (1958), bere senarrarekin batera. Artikulu ugari argitaratu zituen aldizkari espezializatuetan, Segoviako katedralaren inguruan eta arkitektoak, pintoreak, eskultoreak, dekoratzaileak, artisauak eta burdin saregileak izan zirenen inguruan.  Dokumentatutako artxiboen zerrenda publiko eta pribatuei buruz ere argitaratu zuen, batez ere, XV. mendetik XVIII. mendera bitarteko aldiari buruzkoak. 

Beste bi monografia ere idatzi zituen: Jerónimo de Alcalá Yáñez (1571-1632) y Segovia, 1976koa, eta 1989an argitaratutako Índice de testamentos de los siglos XVI-XVII. San Quirceko gainerako akademikoen artean oso estimatua eta maitatua, Espainiako akademia batean presidente hautatu (eta hainbat aldiz berrautatua) zuten lehen emakumea izan zen. Aktibo egon zen, maiz argitaratu zuen 2001era arte, eta erregulartasunez joan zen San Quirceko bileretara, bere adina gorabehera.

 Erreferentziak 

Kategoria:Emakume liburuzainak
Kategoria:Emakume historialariak
Kategoria:Akademikoak
Kategoria:Emakume idazleak
Kategoria:Emakume biografoak