Elsie Howey

Rosa Elsie Neville Howey (1884ko abenduaren 1a – 1963ko martxoaren 13a), Elsie Howey izenez ezaguna, ingeles sufragista  zen. Emakumeen Batasun Sozial eta Politikoko militante aktibista, eta gutxienez sei aldiz espetxeratu zuten 1908 eta 1912 artean.

 Lehen urteak 
Elsie Howey Finningleyn jaio zen 1884an, Thomas Howey parrokia bateko errektorearen eta Emily Gertrudisen (ezkongabea, Oldfield) alaba. Aita 1887an hil zenean, familia Malvern-era (Worcestershire) joan zen bizitzera. 1902an Howey ingelesa, frantsesa eta alemana ikasten hasi zen Saint Andrewseko Unibertsitatean. Unibertsitatea 1904an utzi zuen, Alemaniara bidaiatu ahal izateko, eta han lehen aldiz emakumeen eskubideen mugimenduarekin harremanetan jarri zen.

 Aktibismoa 
ezkerrera|thumb|1909an, Howey Eagle Etxera gonbidatu zuten, Maria Blathwayten egoitzara, Normandiako izei bat landatzeko, buruzagi sufragistei emandako ohorea.
Howey Emakumeen Batasun Sozial eta Politikoan (WSPU) sartu zen 1907an, erakunde sufragista militante batean. 1908ko otsailean, bera eta bere ahizpa, Maria Gertrudis Howey, WSPUko beste kide batzuekin batera atxilotu zituzten, Komunen Ganberara zihoan  altzairu furgoneta (pantechnicon) batean ezkutatu ostean. Askatu ondoren, 1908ko maiatzean, Annie Kenney eta Maria Blathwayt-ekin bat egin zuen Shropshireko hauteskunde partzialerako kanpainan. Handik gutxira, hiru hilabeterako espetxeratu zuten, H. H. Asquith orduko lehen ministroaren etxe aurrean protesta egiteagatik. Sei asteko kartzela-zigorra ezarri zioten. Bere ekintzak ausartagoak bihurtu ziren, gauez Bristolgo Colston Hall-en organoan ezkutatzea barne, Augustine Birrell diputatuak hitzaldia eman aurretik, Vera Holme eta Minnie Baldocken laguntzarekin. 1910eko irailaren 5ean, Howeyk eta beste bi sufragistek, Vera Wentworth eta Jessie Kenneyk, Asquith lehen ministroari eta Herbert Gladstoni eraso egin zieten gizonak golfean jokatzen ari ziren bitartean, eta Asquithen atzetik joan ziren oporretako etxeraino, eta 'Patricia Woodlock askatu' ('Release Patricia Woodlock') protesta-txartelak eta beste material sufragista batzuk utzi zituzten haren lorategi pribatuan. Bere taktika bortitzak kritikatu egin zituzten WSPUko beste kide batzuek, eta Batasunetik alde egitea eskatu zuten. Ekintzak gehiegizkoak izan ziren Maria Blathwayten familiarentzat. Bere amak, Emilyk, WSPUtik dimititu zuen eta bere aitak, Linleyk, protesta gutunak idatzi zizkien Christabel Pankhurst, Howey eta Wentworthi. Pankhursti esan zioten Howey eta Wentworthek ezin izango zutela etxea berriro bisitatu. Wentworthek erantzun luzea bidali zuen, bere erreakzioagatik atsekabetuta zegoela adieraziz, baina "Asquith jaunak ordezkaritzarik jasotzen ez badu, berriro joko dute".

1910eko urtarrilean, Lady Constance Bulwer-Lytton espetxeratu eta indarrez elikatu zuten Waltongo espetxean. Erantzun gisa, Howeyk gobernadorearen leihoak apurtu zituen, bera ere Lyttoni laguntzeko espetxeratua izan zedin. Horri erantzunez, Lyttonek Howey aipatu zuen "gure kideen artean maiteena" bezala. 1910eko apirilean, WSPU erakustaldi bat egin zuen Londresen zehar, Joana Arc-eko bezela jantzita, armadura multzo oso batean.  Uztailean berriro atxilotu zuten, Penzancen egindako manifestazio batean. Zazpi egunez espetxeratu zuten, eta tarte horretan 144 orduko gose eta barau greba egin zuen. 1910ean, Howeyk Plymouth eta Torquayri sufragioaren mugimendua sartzeko lan egin zuen.

Howey gutxienez sei aldiz espetxeratu zuten sufragista izan zen bitartean. Sarritan gose-grebak egin zituen kartzelan, eta behartutako elikaduraz sufritu zuen; horietako batean, lau hilabete behar izan zituen eztarriko lesioak sendatzeko. Bere azken atxiloketa 1912ko abenduan izan zen, sute alarma aktibatu ondoren. Lau hilabeteko kartzela-zigorra ezarri zioten, baina lehenago askatu zuten, gose-greba luze baten ondorioz ia hortz guztiak hautsi baitzizkion behartutako elikaduraren ondorioz.

 Azken urteak 
Howey 1914an Lehen Mundu Gerran amaitu zenean erretiratu zen bizitza publikotik. Malvern-en bizi izan zen bere bizitza osoan, eta hantxe hil zen 1963an, piloro-estenosi kroniko baten ondorioz.  Gaitz hori oso gutxitan gertatzen da helduetan. Ziurrenik bere behartutako elikadura gertakari ugariengatik gertatu zen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Sufragista britainiarrak
Kategoria:Sufragistak