Zagaitz

Zagaitz  Gipuzkoako hegoaldeko erreka bat da, Goierri eskualdekoa. Beasaingo Iturralde izeneko belardi eta harizti mugan iturburu den ur potzuan sortzen da Ariztiko erreka izenarekin. Bere bokalea Oria ibaia  da. Bere luzera 500 metro ingurukoa da.

Altamira baserriaren hego-ekialdean  sortzen da, Aierdi mendiaren iparraldean sortzen den depresio batean. 

Aierdi mendiaren iparraldeko eta Lakizarren mendebaldeko  hegalen artean eratutako sakanean behera doa. Altamirako eta Zuntzunegiko baserritarrek antzina oinez herrira jaisteko erabiltzen zuten bidezidorreko  zurezko zubi amesti baten azpitik pasatzen da.

Zubi horretatik behera,  Zagaitz izena hartzen du eta malda handian behera jaisten da Oria ibaiaren eskuinaldetik sartu arte. Jaitsiera horretan daude ehun urte baino gehiagotan Zaldizurretako iturri famatua urez hornitzen zuen iturburua eta ur-gordailua.

Erreka hau Orian sartzen den gunea, La Peña izenez ezagutu zuten XX. mende erdian beasaindar gazteek. Oria ibaiak naturalki eratutako potzu handia zegoan bertan eta bazen han harkaitz bat uretara zubi-ohol batek bezala  jauzi egiteko modukoa.

Altamira baserriko Juan Jose Usabiaga beasaindarrak, Zagaitz errekaren iturburuko belardiaren izena erabili zuen izengoiti bezala.  1936ko gerran zibilaren garaian idatzi zituen liburuak Joan Iturralde izenez sinatu zituen.  Gaur egun izen bereko kalea du Beasainen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
Auñamenid eusko entziklopedia

Kategoria:Beasaingo errekak eta ibaiak