Lagos (Arreo-Caicedo Yuso)

Lagos Arabako herri hustu bat da, Arreo-Caicedo Yusoko aintziraren ondoan kokatua, aintziratik kilometro bat ekialdera.

Donemiliagako goldean, 1025, Lagus izeneko herria aipatzen da. 2016an, aintziratik gertu dagoen Erdi Aroko herrixka baten aztarnak aurkitu zituzten. Antza denez, herri hustu hori "Lagus" gisa dokumentatutako antzinako herriari dagokio.

Arreo-Caicedoko aintziratik gertu aparkaleku bat eraikitzeko obrak zirela eta, esku hartze arkeologikoa egin zen Aintzirako Andra Mariaren, ( Nuestra Sra. del Lago) ermitaren inguruan.

Brontze Aroko etxolen hondakinak aurkitu ziren: zutabeen zuloak, erretenak eta zenbait zeramika zati.

X. mendeko etxe baten hondakinak ere aurkitu ziren, eta horiexek dira Lagus herrixka hortxe egon zela erakusten duen lekukotasunik zaharrena. Aspaldian hustu zen herrixka hori 1025. urtean aipatu zen lehenbizikoz Donemiliagako goldean, Lagus. Gerardo López de Gereñuk aipatzen du XIX. mendean Lagos izeneko baserria.

Indusketa egin eta gero, arkeologia aztarnak dokumentatu ziren. Horietako batzuk finkatu  eta interpretatu egin dira, errazago ulertzeko.

Arreo-Caicedoko aintzirako indusketak Arabako hegoaldeko azken 2.500 urteetako klima eta giza jarduera berreraikitzeko balio izan du, Ikerketa Zientifikoen Kontseilu Gorenaren (CSIC) Pirinioetako Ekologia Institutuaren bitartez.

Aurkikuntza honek lagunduko du "Erdi Aroko Anomalia Klimatikoa" edo  "Erdi Aroko Beroaldia" bezala ezagutzen den gara, 890 eta 1300 urteen artean, Kristoren ondoren, izan ziren tenperatura altu eta idortasun nabarmenari buruzko ikerketak egiten.

Euskaltzaindiaren EODA toponimia datutegian ez dira, ia inoiz herri hustuak aipatzen, baina Caicedo Yuson Lagosko lakua aipatzen da.

 Irudiak 

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Arabako herri hustuak
Kategoria:Euskal Herriko erorkiak
Kategoria:Arabako geografia
Kategoria:Lantaron
Kategoria:Euskal Herriko Ramsar lekuak
Kategoria:Arabako herri hustuak
Kategoria:Euskal Herriko erorkiak
Kategoria:Donemiliagako goldean aipatuak