Clemencia Echeverri Mejía

Clemencia Echeverri Mejía (Salamina, 1950eko otsailaren 7a) Kolonbiako arte bisualetako maistra, historialaria eta arte garaikideko teorialaria da.

Bere karreraren hastapenetan eskultura eta pintura landu zituen, bere bidea argazkigintzaren, instalazioaren eta bideoinstalazioaren bitartez aurkitu zuen arte. Teknika horien bidez, nazioko koiuntura soziopolitikoekin ez ezik, ikuslearekin eta bere jaioterriak bizi izan dituen memoria- eta indarkeria-egoerekin lotura bat egin daiteke.

 Biografia 
Espazio artistiko eta kulturalen aurreko bizitzari buruzko hainbat ikerketa egin diren arren, ez da gaiari buruzko informazio gehiagorik aurkitu. Hala ere, bere heziketa artistiko profesionalari dagokionez, Echeverrik Komunikazio Bisuala ikasi zuen Bolibartar Unibertsitate Pontifikalean (1974), Arte Plastikoak Antioquiako Unibertsitatean (1983), eta Arte Garaikidearen Teoria eta Historia eta Maestria Eskulturan espezializatu zen Londresko Chelsea College of Arts and Design-en (1994-1995).

Hasiera batean, ikuspegi espresionista zuen pinturan aritu zen, gero figurazioa alde batera utzi eta eskulturan zentratu zen, herrialdeko historian mugarri izango ziren artista eskultore talde bat osatuz. Ikasketak Londresen amaitu ondoren, Kolonbiara itzuli zen 1997an, eta instalazio eta bideoinstalazioan zentratu zen erabat.

La mirada expone (1997) erakusketarekin bideoaren eremuan sartu zen; beharbada, garai hartako bere lanik ezagunena Casa íntima bideo-instalazioa izan zen, Habanako VII. Bienalean, Kuban (1998), Artisten Areto Nazionalean aurkeztua.

Echeverri arte plastikoetako irakasle gisa nabarmendu zen 27 urtez Antiokiako Unibertsitatean eta Kolonbiako Unibertsitate Nazionalean (1982-2009); Kolonbiako Unibertsitate Nazionaleko Arte Maisutza programaren sortzaileetako bat izan zen (1993), eta Londresko Chelsea College Of Arts-eko ikertzailea (2003).

 Sariak eta aitortzak 
Bere ibilbidean zehar, artistak hainbat aintzatespen jaso ditu bere lanarekin, bekekin eta sariekin lotuta. Berrienen artean, hauek nabarmentzen dira:

 ART NEXUS/EFG 2023 eskuratzeko saria.
 OMA sariak, ARTBO 2017.
 2015eko Artisten Omenezko Saria. Kultura, Aisialdi eta Kirol Idazkaritza. Bogota.
 Egonaldi artistikoa, Yaddo, Saratoga Springs, New York, 2014.
 Biennial Prize of Fine Arts 2010. Bere obrarekin: Treno.
 Banakako artistentzako sorkuntza-beka, 2005-2007. Arts Council London.
 Daniel Langlois Foundation of Canada 2004.
 Quiasma, Barbara Santos, Andres Burbano eta Santiago Ortiz artistekin. Nabigazio interaktiboko plataforma 2000.

 Obra 
Bere lanak bi gai jorratzen ditu nagusiki, nahiz eta badiren aldameneko gaiak dituzten lanak. Alde batetik, Kolonbiako indarkeriari erantzuten diote, hondarren gabezia eta potentzia estetikotik helduta:

 De doble filo (1999): Hareazko gaztelu bat eraikitzeko prozesuaren frustrazioak eta paperezko orri batean amaitu gabeko marrazkiak, ikus-entzunezko ekoizpen batean jarrita, ekaitz hotsez lagunduta, etsipenaren kontzeptuari heltzen diote, eta bereziki espazio eta denbora zehatz batekin erlazionatzean, motibo erakusketa bat eskaintzen dute, gauza batzuk amaitu gabe mantentzeko metafora gisa.
 Treno (2007): Sáez de Ibarrak (2009) adierazten duenez, Treno “hileta-kantua” itzulpenari erantzuten dio, beraz, lan hau heriotzarekin lotutako metafora bat da. Bideoan, ibai baten lasterraldia erakusten da denborarekin, kolorez aldatzen dena. Honek, Cauca bezalako Kolonbiako ibaiek gerrarekin izan duten lotura argi erakusten du, gatazkaren ondoren hildakoen gorpuak amaitzen diren lekua baitira.
 Ahotsa eta Ahotsa/Net (2008): Obra honek Ingalaterrako eta Kolonbiako presoek Kolonbiako Museo Nazionalaren arkitekturarekin izandako elkarrizketen zatiak jartzen ditu elkarrizketan, garai batean espetxe bat izan zena. Espazio musealaren artean dagoen elkarrizketak, berez giza gelarik ez duenak, noizbait espazioa okupatu zuten pertsonen ahotsetan pentsatzeko aukera ematen du; honek, memoria eta utzikeria kontzeptuari heltzen dio, herrialdeko arkitekturatik eta bere historiatik.
 Sin cielo (2015): Obra hau Errepublikako Bankuaren komisio bat izan zen, 2016an Manizalesen irekiko zen Formatu Digitaletako Arteen erakusketan parte hartzeko. Hori kontuan hartuta, artistak Marmato (Caldas) udalerrian meatzaritzak eragiten dituen hondamendiei buruz hitz egiten duen bideo bat sortu du, hainbat pantailatan antolatua. Udalerri hori urre-ustiapenaren emaitza da.
 Bestetik, bere obratik ateratzen den beste topikoa Kolonbiako ohiturak dira erritualtasunetik, familiaren nozioa eta naturaren indarra.
 Apetitos de familia (1998): Lan honen bidez, artistak odolak testuinguru ezberdinetan duen balio zeremoniala erakusten du, greziar mitologiako gertaeretatik abiatuz emankortasunaren Jainkosa ohoratzeko. Era berean, erlijio katolikoari eta odolaren ideia sakrifizio eta berpizkundearekin lotzen duten tradizioei lotzen zaie.
 Acidia (2006): Obra hau Santa Klara La Real (Tunja-Boyacá) komentuan garatzen da, Sor Josefarena izan zen gelan. Obra hau Kultura Ministerioak antolatu zituen eskualdeko artisten aretoetako baten parte izan zen. Giraldo Escobarren (2021) ikerketa lanak lan hau aipatzen du Sor Josefaren eta testuinguru garaikidera ekarritako kolonialtasun irudiaren arteko harremana gorpuzteko.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Kolonbiako artistak
Kategoria:Euskal kolonbiarrak