Santa Helenaren erretaula (Lizarra)

Santa Helenaren erretaula Lizarrako Done Mikel elizan dagoen erretaula bat da, 15. mende hasierako taula margotua. Martin Peritz Lizarrakoak, Eulateko jaunak, enkargatu zuen bere familiaren kaperan kokatzeko (aurretik beste erretaula bat zegoen bertan), non Peritz eta bere emaztea Toda Sanchez Iartzakoa ehortzi zituzten gero hilobi bikoitz batean. Pedro Rubert margolari aragoitarrak egin zuen, Juan de Levíren eskolako jarraitzaileak.

 Deskribapena 
Behekaldeko bankuan Kristoren Nekaldi eta Gurutziltzaketa eszenak daude: Jesusen epaikera, zigorraldia, gurutziltzaketa, piztuera eta Hiru Marien bisitaldia. 

Gorputzean kontatzen dena Santa Helena eta Gurutze Santuaren aurkikuntza, ustez 326. urtean gertatua. Gainaldean, Konstantino enperadorea (Helena Konstantinoplakoaren semea) da protagonista, nola gurutze kristauaren agerpenari esker garaitu zuen Maxentzio Milvio Zubiko guduan (Erromako Inperioa kristautasunera ofizialki bihurtzeko aurrekaria, alegiaren arabera), bi eszenatan. Gero jada enperadorearen ama Helena nola joan zen Jerusalemera, nola hiru gurutze aurkitu zituzten, eta determinatu zuten bat zela benetakoa (gorpu bat erabili zuten, eta hiru gurutzeekin ukitu; batekin berpiztu zenez, huraxe Jesusena). Eszena nagusiak erakusten du Helena Gurutze Benetakoarekin, eta haren ezker-eskuin, otoitzean Martin eta Toda dohaintza-egileak, eta beraien seme-alabak.

Beste bi eszena gehigarri daude, Gurutzearen ondorengo historiakoak: Pertsiako erregeak gurutzea lapurtu zuen Jerusalem konkistatzean 614an, eta Heraklio ekialdeko enperadore erromatarrak berreskuratu zuen 628an, Jerusalemera itzuliz erlikia (bi eszena, eta horietako batean Heraklio bere enperadore erropak erantzita ageri da, Kristoren apaltasunarekin bat egiteko halaxe eraman baitzuen gurutzea bere tokira).

Hamaika armarri ere ageran ditu altzariak.

Nafar erromantzez idatzitako testua dago baita ere erretaulan :

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Done Mikel eliza (Lizarra)
Kategoria:Euskal Herriko erretaulak