Terminus post quem

Terminus post quem, latinezko testu bat da, "muga horren ondoren" esa nahi duena, objektu edo gertakari bat noiz jarri behar den adierazteko erabiltzen da, aurretikDefinition: Terminus post quem Smithsonian Museum of Natural History edo garai berean gertatutako zerbait kontuan hartuta.  Ez da data zehatzak emateko baizik eta data jakin bat duen gertakari baten ondoren edo aldi berean kokatu behar dela. Arkeologian, filologian, historioan, geologian eta beste diziplinetan, objektu bati data eraltibo bat eman zaiola  adieraszteko erabiltzen da. 

Adibidez, Consultatio veteris cuiusdam iurisconsulti latinezko lan juridikoa (V. edo VI. mendean Europan hainbat figura juridiko klasikoren ikuspegi arrunta transmititzen zuen liburua) Teodosioren kodearen argitalpenaren (439. urtea bere terminus post quem izango zena) eta Lex romana wisigothorum-aren argitalpenaren (506. urtea bere terminus ante quem izango zena) artean kokatzen da. Terminus Post quem objektu edo fenomeno baten agerpenaren datarik antzinakoena edo urrunena da. Terminus Ante quem, kontrara, objektu edo fenomeno baten agerpenaren datarik berriena edo hurbilena da.       

 Arkeologia eta Estratigrafia 
Estratigrafian terminus post quem eta terminus ante quem kontzeptuak erabiltzen dira.

Artefaktu edo ezaugarri batzuek arkeologoei lekuen (aztarnategien) hasiera edo amaiera data (noiz eraitsi edo atzera utzi zen) eman diezazkiekete. Data horietarako termino arkeologikoak terminus post quem eta terminus ante quem dira, kronologia erlatiboa adierazteko erabiltzen diren bi esamolde. Terminus ante quem hitzak "X gertatu aurretiko une" esan nahi du, besterik gabe, eta terminus post quem hitzak "X gertatu ondorengo une".

Objektu datagarri batek (txanponak eta inskripzioak, adibidez) edo datatu daitezkeen beste datu batzuek (geruza edo ezaugarri bateko erradiokarbono lagin batek, adibidez) geruza edo ezaugarria zein datatan utzi zen baino ez dute ematen. Adibidez, 1932ko data duen txanpon bat aurkitu bada AEBko gotorleku batean, txanponak  terminus post quem data bat eman dezake. Txanpona 1932an erori zitekeen lurrera, baina inolaz ere ez 1932a baino lehen.Zaleski, Jack Dating in Archaeology: Terminus post quem and terminus ante quem

 Erreferentziak 

Kategoria:Latinezko hitzak eta esaldiak