FISMA karburozko lanpara

FISMA karburozko lanpara Erandioko FISMA enpresak 1940ko hamarkadatik aurrera egindako karburozko lanpara izan zen. 1996ean enpresa itxi zuen arte zabalpen handia izan zuen eredua, eta batez ere Espainiako meatzeetan gehien ikusi ohi zen lanpara zen.

 Deskribapena 
FISMA enpresak metalezko objektuak egin zituen XX. mende hasieratik, baita oliozko lanparak ere, eta 1940ko hamarkadan karburozko lanparen negozioan sartu zen, Bizkaian meatzaritzak zuen garapenaren ondorioz. Ez zen izan Euskal Herrian karburoak egiten zituen lehen enpresa, Unión Cerrajerak 1921eko katalogoan jada bazituelako, baina bai gehien zabaldu zirenak. FISMAk egindako objektuak ikertu dituztenek oso datu gutxi dituzte modeloen eta berauen urteen inguruan, enpresak ez zuelako inoiz daturik eman ikerketak egiterakoan. 

Lehen ereduak altzairu eta eztainuarekin egiten ziren, 670 gramokoak eta 15 zentimetroko altuerakoak. Barnean 200 bat gramo karburo sartzeko aukera zuten, baina ereduaren arabera 300 gramo sartzeko zilindroa ere bazen. Bi zilindro zituen, elkarren artean lotzen zirenak. Goiko zilindroan ura sartzen zen, behekoan karburoa, eta torloju baten bidez baimentzen zen ur gutxiago edo gehiago sartzea goitik behera. Metxeroak 30ºko inklinazioa zuen ur deposituarekiko. Heldulekua zuten, eta helduleku horrek heltzekoa zuen, eskegi ahal izateko. Beranduago egindako ereduek indar gehiago zuten, eta 300 bat gramo karburo sar zitezkeen. FISMA marka eta berarekin agertu ohi zen PATENT hitzen diseinua ere aldatu zen denborarekin.

1960ko hamarkadatik aurrera egin ziren ereduetan moldaketak sartu ziren espeleologian erabili ahal izateko, lanpara kaskoan lotzeko sistema batekin.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Meatzaritza Euskal Herrian
Kategoria:Argiztapena