Lorik egiten ez dutenak NASH

Lorik egiten ez dutenak NASH Dolores Redondo idazle donostiarrak 2024an plazaratutako eleberria da. Egileak mystic noir azpigeneroan kokatu zuen eleberria, hau da, eleberri beltza mistizismoarekin lotuta. Izenburuak 1936ko gerran emakumeek bizi izan zuten egoerari egiten dio erreferentzia. Miren Arratibelek euskaratu zuen eta bertsio hori 2025ean atera zen.https://www.todostuslibros.com/libros/lorik-egiten-ez-dutenak-nash_978-84-1093-058-2

Nash ez da, berez, pertsona izena, psikologo forentseek heriotzak sailkatzeko erabiltzen dituzten kategorien ingelesezko siglak baizik: NASH (naturala, istripua, suizidioa eta homizidioa). 

 Tetralogia baten liburua 
Tetralogia baten bigarren liburua da Lorik egiten ez dutenak NASH. Lehena Uholdearen zain (2022 gaztelaniaz, 2023 euskaraz). Aurreko hori 1983ko Bilbon dago girotua; bigarren hau, 2020ko Ibar Lasaietan, alegia, Malerreka, Baztan eta Bortzirietan (Nafarroa). Itxuraz haien artean loturarik ez badute ere «barne-barneko lotura bat» badutela esan zuen Redondok liburuaren aurkezpenean.

 Argumentua 
Nash Elizondo protagonista psikologo forentseak sorginkeriari buruzko kondaira baten jatorria dokumentatu du Legarrea leizean, Nafarroako Ibar Lasaietako batean, baina leizera jaitsi denean, duela hiru urte desagertutako Andrea Dancur gaztearen gorpua aurkitu du. Kasu horrek eskualde osoa hunkitu zuen, eta emakume bat dago kartzelan neska hura hiltzeagatik. 2020ko martxoa da, pandemiaren hasiera eta itxialdiaren ataria. Aurkikuntzak eta arrasto berriek ikerketa berriro irekitzera behartzen dute, oraingo honetan metodo zientifikoa erabiltzeaz gain, inplikatuen psikologian sakonduz eta antzinako misterioak ezagutuz ere bai.https://www.erein.eus/libro/lorik-egiten-ez-dutenak-nash

 Legarreako leizea 
Kontakizunaren abiapuntua Gazteluko (Nafarroa) Legarreko leizean dago, urte luzez Sagardia-Goñi familiaren aurkako sarraskiaren kokalekuan. 1936, Espainiako Gerra Zibila hasita, Pedro Antonio Sagardia eta Jose Martin haren seme zaharrena frontean zeuden bitartean, herritarrek bilera bat egin zuten haren emazte Juana Josefa Goñi eta gainerako seme-alabak herritik kanporatzeko. Familia aurrera ateratzeko bizilagunen baratzeetan lapurretak egitea leporatu zioten Goñiri, bertsio ofizialaren arabera. 1936ko abuztuaren 30ean, goizeko ordu txikietan, Juana Josefa —haurdun— eta haren sei haurrak Legarreako leizera eraman eta bertara jaurti zituzten. Gertakari hori kondairatzat hartu izan zen gorpuzkiak aurkitu zituzten arte, Legarreako kobazuloaren inguruan sortutako beste hainbat kondairaren moduan.

 Pertsonaiak 
Hauek dira nagusiak:
 Nash Elizondo: psikologo forentse, desagertutako neska baten gorpua, Andrea Dancur, aurkitzen du Legarran.
 Andrea Dancur: hilik aurkitutako neska gaztea. Gurasoak Pascal Dancur eta Helena Murritea dira.
 Helena Murrieta: Andrearen ama. Gaixorik dagoen emakumea da, alabaren babesarekin obsesionatuta.
 Pascal Dancur: gaztearen aita, Helenarengandik bananduta, alkoholikoa da.
 Salome Aduriz: urte batzuk Helenaren bikotea izan zen emakumea, gorpua agertu arte susmagarri nagusia zen. Bitarte horretan espetxean egon zen.
 Zuriñe: Andrearen laguna.
 Santi: Andrearen mutil laguna.
 Amaia Salazar: beste eleberrietan protagonista den polizia.
 Elizondo doktorea: Nash Elizondoren ama da. Iktus baten ondorioz egoitza batean dago jasota. Uholdearen zain agertu zen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Maddi Iturriotz: "Dolores Redondok 1936ko sarraski bat eta 2020ko pandemia uztartu ditu bere lan berrian", Berria, 2025eko uztailaren 9a.
 :Liburuaren aurkezpena Donostian.

Kategoria:2024ko liburuak
Kategoria:2025eko liburuak
Kategoria:Dolores Redondoren eleberriak
Kategoria:Nobela beltzak
Kategoria:Euskaratutako liburuak