Stell Andersen

Cora Stell Andersen (1897-1989), Cora Andersen bezala ere ezaguna, nazioarteko piano-jotzailea izan zen, 1920ko hamarkadan zehar Silvio Scionti-rekin batera piano duoak interpretatuz bira egin zuena. 1930eko eta 1940ko hamarkadetan, piano-jotzaile bakarlari gisa jo zuen, eta 1937ko Parisko Erakusketan jotzera gonbidatu zuten bakarlari estatubatuar bakarra izan zen.

 Haurtzaroa eta hezkuntza 
Cora Stell Andersen Linn Grove-n jaio zen, Iowa-n, eta norvegiar jatorrikoa zen. Cora Andersen bezala ezagutua izan zen 1918ra arte, bere bigarren izena erabiltzen hasi zen arte.

Goiz hasi zen pianoa ikasten, eta, denborarekin, Chicago-ra joan zen Silvio Scionti-rekin ikastera, Chicago-ko Musika Kontserbatorio Amerikarrean.  1916an graduatu ondoren, New York-era joan zen Josef Lhévinne eta Isidor Philipp-ekin gehiago ikastera.

 Ibilbide musikala 
Handik gutxira, Andersen-ek kontzertu-bira bat egin zuen Scionti-rekin, bi pianorako musika joz. Kritikak laudatua bere joko irudimentsu eta dizdiratsuagatik, elkarrekin biran jarraitu zuten 1920ko hamarkadan zehar. Nahiz eta gero erregularki elkarrekin jotzeari utzi, 1950eko hamarkadaren hasieran noizbehinkako agerpenak egin zituzten elkarrekin.

1922an, Andersen-ek bakarkako debuta egin zuen New York-en, Carnegie Hall-en. Estatu Batuetan eta Europan zehar ibili zen 1930eko eta 1940ko hamarkadetan, eta Frantzian, Herbehereetan, Erresuma Batuan, Suedian, Danimarkan, Suitzan, Polonian, Txekoslovakian, Hungarian eta Belgikan jo zuen. 1937an, Parisko Erakusketan jotzera gonbidatu zuten bakarlari estatubatuar bakarra izan zen. Ondoren, Windsorko duke eta dukesarentzat jo zuen.

1939an, Etxe Zuriko Ekialdeko Aretoan piano instalatu berri batean jotzera gonbidatu zuten lehen musikaria izan zen.

Andersen-en errepertorioa klasikoa eta erromantikoa izan zen gehienbat, besteak beste, Mozart, Beethoven, Chopin, Brahms, Schumann, Liszt, Grieg, Scriabin, Rachmaninoff, Saint-Saens eta Ives bezalako konpositoreak. 1939an, Darius Milhaud konpositorearen Fantaisie pastorale estreinatu zuen piano eta orkestrarako, Op. 188 Milhaud zuzendariarekin. 1952an pieza hau eta beste batzuk grabatu zituen Jonathan Sternberg orkestra-zuzendariarekin. Batzuk berehala kaleratu zituen disko batean Oceanic-ek, eta beste batzuk, berriz, beste 30 urtez ez zituzten kaleratu.

Andersen ezaguna zen bere jokoari duintasuna eta akatsik gabeko exekuzioa ekartzeagatik, baina kritikari batzuei zirrararik gabeko bere estiloa eta bere tempi askeegia iruditu zitzaien.

1960ko hamarkadan bira egiten jarraitu zuen eta 1989an hil zen.

 Bizitza pertsonala 
Andersen-en urte askoko bidelaguna Esther Morgan McCullough egilea izan zen, John G. McCullough Vermon-teko gobernadore ohiaren alaba.  

Nahiz eta North Bennington familiako Esther McCulloughekin harreman luzea izan, ez ziren ezkondu.

Andersenek sarritan jo zuen Vermonteko Orkestra Sinfonikoarekin, eta Bennington inguruko ongintzako erakundeentzako ongintzazko emanaldiak egin zituen.

1936an, Andersen-ek Harriet Blackston-en margolanen erakusketa bat ikusi zuen New York-eko Dudensing Gallery-n, eta Blackston-eri bere erretratua margotzeko enkargua egin zion.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Estatubatuarrak
Kategoria:Emakume piano-jotzaileak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako piano-jotzaileak