Castillo Jeneralaren kalea (Bilbo)

Castillo Jeneralaren kalea San Frantzisko auzoan dago, Bilboko udalerrian, Bizkaiko lurralde historikoan.

 Kokapena 
Castillo Jeneralaren kalea Hernani kalean hasi eta Bailen kalean amaitzen da, 1884ko maiatzaren 29ko udalbatzaren erabakiz. Kalea Ibaiondo barrutian dago (Bilboko 5. barrutia).

 Historia 
Kalearen izena Ignacio Maria del Castillo y Gil de la Torreri egindako omenaldia da (Xalapa, 1817-Madril, 1893). 1873ko urrian, azken karlistaldian, Bizkaiko komandante jeneral eta Bilboko gobernadore militar izendatu zuten, eta 1874ko Bilboko setioan hiribilduaren defentsa antolatu zuen. Bere lanaren sari gisa, teniente jeneral mailara igo zuten 1874an, eta 1887ko apirilaren 4an Bilboko Konde titulua jaso zuen. 1876tik 1886ra bitartean, bere karrera militarra Bizkaiko probintziak Espainiako Senatuan zuen ordezkaritzarekin bateratu zuen. Bertan, armadari buruzko batzordeetan eta 1876an euskal foruen defentsan zentratu zen, euskal liberalek karlistei aurre egin zietenez, matxinadagatik ordaindu behar ez zutela argudiatuz. Foruen alde egiteagatik, Bizkaiko eta Gipuzkoako Batzar Nagusiek Probintziako Aita titulua eman zioten. 1895. urtean, eta Bilboko udalak hala eskatuta, haren gorpuzkiak Bilbora eraman zituzten, eta Mallonako hilerrian lurperatu zituzten, setioan zehar Bilboko defentsan eroritakoekin batera.

 Kalearen aurreko izena 
Mesedeetako kalea izan zuen lehenengo izena, 1879ko maiatzaren 23tik 1884an egungo izenera aldatzea erabaki zen arte. Horrela deitzen zioten Mesedeetako Andre Mariaren komentuaren hurbiltasunagatik, izen bereko kaian zegoena. Garai hartan bazen beste Mesedeetako kalea bat Bilboko Zazpi kaleetan, oraindik existitzen dena eta Mesedeetako zubira iristen dena. Zubi horren bidez, Bilboko alde zaharra ondoko San Frantzisko auzoarekin komunikatzen da.

 Kalearen irekiera 
Castillo Jeneralaren kaleak Hernani eta Bailen kaleak lotzen ditu, eta bere eraikuntza Bilboko zabaltze-planetan aurreikusita ez zegoen Maiatzaren Biko kalearen irekierarekin lotuta egon zen. Udalak jabeekin, horien artean Karitateko Jesusen Zerbitzarien Kongregazioa, negoziatu behar izan zuen lurren eskuraketak eta trukeak. 1885eko azaroaren 26an behin betiko esleitu ziren kalea irekitzeko obrak, eta 1886ko uztailaren 17an, negu hartan izandako euriteengatik atzerapenez izan ba zen ere, Saturnino Manville kontratistak egindako obren behin betiko harrera onartu zuen udalak. Urte amaieran erabaki zen ur-zerbitzua jartzea, eta Vicente Zapico kontratistak egindako obrak 1887ko otsailaren 3an amaitu ziren. Uraren instalazioa eginda egon arren, iturri publikoak oraindik ere beharrezkoak ziren, eta 1890eko azaroan Hernani kaleko izkinan zegoen iturria Maiatzaren Biko kantoira eraman zuten.

 Jarduera ekonomikoa 
Castillo Jeneralaren kalea tamaina txikiko kalea da, eta historikoki ez du funtzio espezifikorik izan. Hala ere, trenbideak garraiatzen zituen produktuen biltegiak Particular del Norteko kalean kokatzen zirenez, XX. mendearen hasieran ardoa, likore eta pattar-biltegien kontzentrazio handia sortu zen kalean.

 XXI. mendeko kalea 
Particular del Norte kalearen gainbeherak Castillo Jeneralaren kale txikiaren garrantzia galtzea ekarri zuen, eta gaur egun ia soilik bizitegiak dituen igarobide erabilpena duen kale bat da. Lasaitasun horretan Norai elkartea nabarmentzen da.

 Norai elkartea 
Elkarte honek, Bailen kalearen kantoian, beste hainbat ekimenen artean, doako liburu-denda bat kudeatzen du. Etorkizuna Musikatan proiektuarekin, San Frantzisko auzoko haurrek osatutako haur-orkestrarekin,  nolabaiteko garrantzia lortu du.

 Ikus gainera 

 Bilboko zabalgunea

 Erreferentziak 

 Bibliografia 



 Kanpo estekak 

Kategoria:Bilboko kaleak
Kategoria:San Frantziskoko kaleak (Bilbo)