Lekeitioko basilikako erretaula nagusia

Lekeitioko basilikako erretaula nagusia Jasokundeko Andre Mariaren elizako  erretaula da, 16. mendeko lehen urteetan gotiko gotiko-flandestarrean egindako lan handia, elizaren Jasokundearen adbokazio nagusiari eskainitako iruditeria nagusi dela bertan.

 Ezaugarriak 

 Egiletza 
XVI. mendearen lehen hamarkadakoa (1500-1505). Egilea ezezaguna bada ere, hainbat ataletan dauden markek erakusten duten bezala, gutxienez zazpi eskuren lana somatzen da bateratutako gidaritza baten pean, kanpoko maisuei egozten zaiona, ipar-europarrei seguraski.

Lan honek kalitate handiko polikromia garaikidea (1510-1514) mantentzen du, bere estiloan arketipikoa dena; oinarri kromatikoan urrea da nagusi, erretaulari aberastasun eta luxu itxura eransten diolarik; gero gorria, urdina eta berdea erabiltzen dira batez ere, zilar galdatuaren eta ezarritako brokatuaren teknikak nabarmentzen direlarik. Juan García de Crisalen lana da margoketa hura.

Hegazpearen gainetik Juan Antonio de Hontañón eskultoreak 1741ean gehitutako Kalbarioko multzo barrokoa ikus daiteke.

 Deskribapena 
Lekeitioko obra hau eredugarria da bere estiloan eta bikainentzat hartzen da euskal gotikoaren barruan. Ezohiko zurlana dugu, tipologia aldetik interes berezia daukana. Erretaularen egitura-jatorriari dagokionez, mugarritzat jotzen da  hau, erdiko kalearen bertikaltasun eta berezko erritmoa antolamendu tipikoaren bereizgarri direla.

Kutxatila-egitura tipikoa dauka, bost kale eta lau kalearterekin, hiru gorputzekin alboko kaleetan eta birekin erdikoan; garapen handia ageri da predelan eta hegazpe mudejarra du erpinean. Erretaula honetan nabarmen nagusitzen da apaindura, egitura-elementu guztietan garatzen delarik, itxura geometrikoak eta landare-erakoak hartuz, edota abere, izaki mitologiko eta aingeruen figurazioak gauzatuz. Kaleak banatzeko ordena erraldoiko pilareak erabiltzen dira, oin konplikatukoak, apaindura faszikulatuaz, eta erantsitako zutabetxoak, zeinetan idulkien gainean eta droselen azpian irudiak kokatzen baitira. Eszenen basamentuko apaindura trepanu eran zizelkatutako landare-formek osatzen dute; tabernakuluek linterna hegaldatuak dituztelarik, modu askotako arbotante, lotura eta gandor gingildunekin.

Eszenen basamentuko apaindura trepanu eran zizelkatutako landare-formek osatzen dute; tabernakuluek linterna hegaldatuak dituztelarik, modu askotako ostiko arku, lotura eta gandor gingildunekin.

Erretaula honek programa zabala aurkezten du: kalearte eta gailurrean ageri diren apostolu, ebanjelari, igarle, errege eta santuen irudiez gain, Mariari buruzko hainbat gai azaltzen dira konposizio historiatuen bitartez, Andre Maria gotikoa nabarmentzen delarik, berau azpimarratzeko egin baitzen erretaula.

 Iruditegia 
Tamainaz, Gaztelako erresuma zeneko hirugarren edo laugarren handiena da, Sevillako (erretaula hau), etaToledoko (erretaula hau) katedraletakoen ondoren, eta lehian hortxe-hortxe agian, Oviedoko katedraletako erretaula gotiko berantiarren ondoren, zeintzuekin antzekotasun estilistiko eta kontzeptual handia baititu.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Lekeitioko Basilika
Kategoria:Euskal Herriko erretaula nagusiak
Kategoria:1510eko lanak