Erromatar faraoi

Erromatar faraoiak, Antzinako Egiptoko XIV. Dinastia izenarekin ia inoiz aipatzen ez direnak, Aegyptus-eko agintari gisa zuten errolagatik ezagutzen dira, batez ere egiptologiaren esparruan. Egipto K.a. 30ean Oktavianok Erromatar Errepublikan sartu ondoren, herrialdeko herritarrek eta batez ere apaizgoak Erromatar enperadoreak faraoi gisa aitortzen jarraitu zuten, beraiei faraoi tradizionalen tituluak emanez eta irudikapenetan jantzi eta jarduera faraonikoekin erakutsiz, arte-lanetan eta tenpluetan zehar.

Egiptoarrek beraiek erromatarrak beren faraoitzat eta antzinako faraoien ondorengo legitimoak zituzten arren, enperadoreek ez zuten Egiptotik kanpo inoiz hartu titulu edo ohitura faraonikorik, Erromatar munduan horrelakorik justifikatzea zaila izango baitzen. Enperadore gehienek seguruenik ez zioten egiptoarrek emandako estatusari garrantzi handirik eman eta bizitza osoan probintzia behin baino gehiagotan bisitatu ere ez zuten egiten. Haien jainko-errege rola egiptoarrek beraiek soilik aitortzen zuten ofizialki. Kontraste handia da hau aurreko dinastia helenistikoarekin, Ptolemeotar Erresumarekin, zeinek beren bizitza gehiena Egipton igaro baitzuten. Egipto Akemenestar Inperioan sartu aurretik, faraoiek beti gobernatu zuten herrialdea Egiptotik bertatik. Hala ere, Egipto ez zen beste probintzia erromatar gehienak bezala gobernatzen, enperadoreek eskuz aukeratzen baitzituzten bertako gobernadoreak eta sarritan beren jabetza pertsonal gisa tratatzen zuten probintzia gisa baino gehiago. Enperadore guztiak ez baziren ere faraoi gisa aitortuak izan, egiptoar mitologiak faraoi baten presentzia eskatzen zuen gizakien eta jainkoen arteko bitartekari gisa aritzeko. Enperadoreek zeregin hau betetzea irtenbide errazena izan zen, eta antzekoa izan zen mende batzuk lehenago persiarrei emandako aitormenarekin (XXVII. eta XXXI. dinastiak osatuz).

Egipto Erromatar Inperioko parte izaten jarraitu bazuen ere Rashidun Kalifa-herriak  641. urtean konkistatu zuen arte, azken faraoi titulua jaso zuen enperadore erromatarra Maximino Daia izan zen (311–313 artean gobernatu zuena). Bere garaian, erromatarrak faraoi gisa ikustea jada gainbehera zegoen, Egipto Erromatar Inperioko bazterrean baitzegoen (antzinako ikuspegi faraonikoan Egipto munduaren erdigunea zela uste zutenaren aurka). Kristautasuna Inperioan zehar zabaldu zen IV. mendean, eta Alexandriako hiriburua kristautasunaren gune nagusi bihurtzeak behin betiko amaiera eman zion faraoitasunaren tradizioari, erlijio berria ez baitzegoen bateragarria faraoia izateak zekartzan esanahi tradizionalekin.
Enperadoreen izenak hieroglifoetan fonetikoki idazten ziren, beren izenen grezierazko ahoskeren arabera. Izenak horrela emateak eragin handia izan zuen egungo egiptologian, izan ere, izen horien irakurketek hieroglifoak deszifratzeko prozesuan funtsezko urratsa markatu zuten.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Antzinako Egipto
Kategoria:Erromako Inperioko historia
Kategoria:Antzinako Egiptoko dinastiak