Jose Maria Zuaznabar

Jose Maria Zuaznabar Francia (Donostia, 1764ko abenduaren 17a – ib., 1840ko uztailaren 7a) gipuzkoar legelari eta historialaria izan zen.

 Biografia 
Juan Jose Zuaznabar Camino, Gipuzkoako ahaldun nagusiaren eta Mariana Joaquina Francia Etxebarriaren semea zen.

1778an sartu ondoren, zuzenbidean graduatu zen Oñatiko Unibertsitatean 1782an. 1784an, Madrilen, bere ikasketekin jarraitu zuen, eta, amaitu ondoren, Gaztelako Kontseiluko abokatua izan zen 1786an, eta Kanarietako Errege Auzitegiko fiskala 1791n. Handik kendu zuten 1803an, Branciforteko markesaren, Kanarietako komandante nagusiaren eta Manuel Godoyren koinatuaren, aurkako iruzur-akusazioa zuzendu zuelako uharteetako Errege Diruzaintzaren porrotaren kasuan.Memorias para la vida de Don José María de Zuaznavar y Francia (autobiografia).

Historiaren Errege Akademiako akademiko numerarioa 1809tik, eta Real Academia Españolako supernumerarioa. 1819an Nafarroako Kontrabandoko Auzitegiko ministro izendatu zuten, eta Nafarroako Kontseiluaren, Madrilgo etxeko eta gorteko alkate eta Montesako ordenako zaldun ere izan zen 1831tik aurrera.

Zuaznabar Nafarroako berezko erakundeak ezabatzearen aldekoa zen, absolutistekin eta konstituzionalekin bat zetorren, eta hainbat arrazoi ematen zituen, hala nola «foruak batasun monarkikoa zauritzen zuela zirudien, edo Nafarroako forua ez zetorrelako beste batzuekin bat; forua pribilegioa zelako edo forua askatasun baten adierazpena zelako». 1827an 1820an inprimatuta zegoenari uko egin behar izan zionez, ezin izan zuen gobernu absolutista berria pozik utzi. Anbiguotasun horrek eraman zuen José Yanguas, 1833an La contragerigonza o refutación jocoseria (Panzacola, 1833) opuskuluarekin erantzutera, nagusitasun kritiko zabala bereganatuz eta Zuaznabarren akats historikoak eta interpretazioak gogor salatuz. Zuaznabarrek «zakarkeria iraingarriz» ere erantzun zion Mis ocios liburuan, non Yanguas «eskribau faltsario» gisa kalifikatzen duen, «titulu formaleko hargin beltza, Nafarroatik ihes egin behar izan zuena, eta hemen Baionan erloju-denda bat jarri zigun», eta «Donostian txalan edo zezen-negoziatzailera sartu zela» gogorarazi zion.

 Lanak 
 Descripción de las islas Canarias en el año de 1791.
 Invasión de la isla de Tenerife por los ingleses en 1797.
 Compendio de la historia de Canarias. Madril, 1816.
 Los bascongados de las islas Canarias. Iruñea, 1820.
 Estados de la cuestión del comercio interior de granos en el Reyno de Navarra. Iruñea, 1817.
 Discurso sobre el comercio exterior de granos del Reyno de Navarra. Iruñea, 1817.
 Ensayo histórico-crítico sobre la legislación de Navarra. Iruñea, 1820

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Donostiarrak
Kategoria:Euskal Herriko legelariak
Kategoria:Euskal Herriko historialariak
Kategoria:Oñatiko Unibertsitateko ikasleak
Kategoria:Espainiako Historiaren Errege Akademiako kide numerarioak
Kategoria:Donostian hildakoak
Kategoria:Euskal Herriko espainiar nazionalistak
Kategoria:Euskal Herriko monarkikoak