Valeriana pyrenaica

Valeriana pyrenaica antzinako Valerianaceae familiako espezie botaniko bat da, gaur egun Valerianoideae azpifamilia dena, Mediterraneo eskualdekoa.

 Deskribapena 
Belar iraunkorra, monokaulea, ez estolonifera, errizoma lodiarekin, sinplea. 215 cm-ra arteko zurtoinak, tenteak, normalean sinpleak, fistulosoak, adabegietan iletsuak. Hosto peziolatuak, iletsuak nerbioetan eta pezioloan; basalak eta beheko kauliniarrak (100) 120-250 (400) mm-ko pezioloarekin eta (50)65-180(220) x (60)70-200(250) mm-ko linboarekin, obatua, kordiformea edo orbikularra, krenatua edo zerra-forman, batzuetan zerra-forma bikoitzarekin edo azpi-osoak; erdiko eta goiko kauliniar zatiezinak edo, gutxiagotan, trisekto edo pinnatisektoak, azpisesilak edo (3)5-35(60) mm-ko peziolodunak, eta (60)80-130(180) x (25)40-100(120) mm-ko linboa edo segmentu terminala, obatua, lantzeolatua edo lantzeolatukuminatua, krenatua edo zerratua, batzuetan (20)30-60(70) x (4) 10-30 (35 mm-ko alboko segmentu-pare 1(2)ekin, akuminatuak. Infloreszentzia korinbiformea, braktea lantzeolatu edo linear-lantzeolatuekin, osoak edo zerratuak, eta brakteola linealak edo zetazeoak, osoak, oinarrirantz ziliatuak. Lore hermafroditak. Korola (3)4-5-5 mm, arrosa, glabroa kanpotik; 0,1-0,2 mm-ko gibadun hodia, iletsua barnean; goi-lobulua (1,2)1,5-2,5 mm-koa duen linboa; gainerakoak (0,8)1,2-1,7(2,2) mm-koak. Anterak 0,8-1,2(1,5) mm. Akenioa (3)3,5-5(5,5) mm, luzanga edo lineal-luzanga, zirkuluerdi formako sekzioa, glabroa, atzeko aldeko saihetsak pixka bat gakotuak oinarrirantz behintzat, 0,1-0,7 mm-ko tutua duen bilanoa, kopa-itxurakoa, mintzezkoa, eta (3,5)5-7,7 mm-ko 11-16 seta dituena, erorkorra. 

 Banaketa eta habitata 
Uharka eta ur-ibilguetatik hurbil dauden komunitate megaforbikoetan dago, pagadi, izeidi, harizti eta pinudi oso hezeetan, mota guztietako lurzoruetan; 50-1500 (2000) metroko altitudean, iberiar penintsularen iparraldean eta Frantzia hegoaldean; azpiespontaneoa uharte britaniarretan, Kantabriar mendikatea, Pirinioak eta Iberiar Sistemaren iparraldea.

 Taxonomia 
Valeriana pyrenaica Carlos Linneok deskribatu zuen eta Species Plantarum 31an argitaratu zen, 1753an.  

Sinonimia
 Valeriana	pyrenaica var. montcaunica C.	Vicioso (4)

 Izen arruntak 
 Gaztelaniaz:	segundo nardo de montaña, valeriana, valeriana del Pirineo. 

 Galeria 

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Valerianaceae
Kategoria:Europako flora