Eri Klas

Eri Klas (1939ko ekainaren 7a - 2016ko otsailaren 26a) estoniar orkestra-zuzendaria izan zen. Estoniako Opera Nazionala, Finlandiako Opera Nazionala, Danimarkako Orkestra Sinfonikoa, Herbehereetako Irratiko Orkestra Sinfonikoa, Tampereko Orkestra Filarmonikoa, Tallinngo Orkestra Filarmonikoa eta Novayako Opera zuzendu zituen zuzendari artistiko gisa.

 Biografia 
Klas Tallinen jaio zen 1939ko ekainaren 7an. Ama Anna Klas kontzertu-pianista zuen. Haren aita, Eduard Klas, 1941ean hil zuten, Holokaustoan.

Klas Estoniako Estatuko Orkestra Sinfonikoan sartu zen 1959an, eta perkusioa jo zuen. Aldi berean Tallinngo Kontserbatorioan koru-zuzendari izateko trebatu zen, 1964an graduatu zen Leningradoko Kontserbatorioan orkestra-zuzendaritzan trebatzeko. Estoniako Estatuko Orkestra Sinfonikoa utzi zuen 1965ean, Estoniako Opera Nazionaleko zuzendari bihurtu zenean. 1975ean, operaren zuzendari artistiko eta zuzendari nagusi izendatu zuten.

1985ean Suediako Errege Operako zuzendari nagusia izan zen Klas, 1990ean Finlandiako Opera Nazionaleko zuzendari bisitari nagusia eta 1991n Danimarkako Orkestra Sinfonikoko zuzendari nagusia. Estoniako Kultura Batzordeko presidente ere izan zen 1991n. 1994an Estoniako Opera Nazionaleko zuzendari izendatu zuten, eta 1996an Danimarkako Orkestra Sinfonikoa utzi eta Herbehereetako Irratiko Orkestra Sinfonikoko zuzendari nagusi bilakatu zen.

Klas 1998an bihurtu zen Tampereko Orkestra Filarmonikoko zuzendari artistiko. Musikari gazteentzako Eri Klas Fundazio Berezia sortu zuen urte berean. 2000. urtean Tallinngo Orkestra Filarmonikoko zuzendari artistiko izendatu zuten. 2003an amaitu zuen Herbehereetako Irratiko Orkestra Sinfonikoaren zuzendari nagusi kargua, eta, horren ordez, haren zuzendari gonbidatu nagusi bihurtu zen.

Klas Tampereko Orkestra Filarmonikoko zuzendari izendatu zuten 2006an. Urte berean Novaya Operako zuzendari nagusia izan zen.

 Musika 
Mundu mailan Estoniako orkestra-zuzendari ezagunenen artean zegoen Klas. Estoniako Opera Nazionalarekin Europan zehar bira bat egitean hautsi zuen aurrekaria. Estoniako konpositore askoren lehen zuzendaria izan zen, besteak beste, Arvo Pärt, Lepo Sumera, Eino Tamberg, Veljo Tormis, eta Eduard Tubin. Estoniako Musika Akademian irakatsi zuen.

 Bizitza pertsonala 
Klas boxeolari arina izan zen, junior mailako txapeldun bezala irabaziz, eta ondoren Estoniako Olinpiar Batzordean aritu zen. UNICEF erakundearen borondate oneko enbaxadorea izan zen. 1972tik 1991ra, Ülle Ulla balet-dantzari, abeslari eta aktorearekin ezkonduta egon zen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

 Estoniako Kultura Fundazio Nazionalaren orrialdea Eri Klas-en
 Tampereko Orkestra Filarmonikoaren orrialdea Eri Klas-en
 Estoniako Komunitate Judua, 2006ko otsaileko buletina

Kategoria:Estoniako orkestra zuzendariak