Tartuko Sute Handia

Tartuko Sute Handia () 1775eko uztailaren 6an [jul.ekainaren 25ean] gertatu zen eta orduan Errusiar Inperioa eta gaur egun Estonia den Tartu hiriaren zatirik handiena suntsitu zuen. Suak hiriaren erdigunea suntsitu zuen.

 Sutea 
Tartuk bere harrizko eraikin handi gehienak galdu zituen 1708ko irailean Petri Handiaren aginduz Iparraldeko Gerra Handian leherrarazi zituztenean. Errusiako tsarrak agindu zuen Tartu (orduan Dorpat deitua) hiriko eraikinak suntsitzeko, suediarrek hiria base-militar gisa erabil ez zezaten. 1708koa izan zen, hain zuzen ere, Tartu bere historian zehar jasan zuen setioetako bat, baina hiria sutan eta hondatuta utzi zuen. Gerra amaitu zenean, herritarrak Tartura itzuli ziren, eta etxe premia etsiak zurezko eraikin berri ugari sortu zituen. Herrialde osoan eraikinak zurez egin behar izan zituzten, tsarrak agindu bezala, non eta Errusiako San Petersburgo hiriburu berrian izan ezik.

Lehen hiri-sute handia 1763an izan zen. Hurrengo urtean Katalina Nagusiak bisita egin zuen, eta berreraikitze batzuk egin zituzten. Sute Handia 1775ean gertatu zen. Zalduneko Kaleko () atzeko patioan hasi zen, San Joan elizatik gertu. Haize bortitz batek sua eraikinez eraikin zabaldu zuen, eta egurrezko zubiek ibaia zeharkatzeko aukera eman zioten suari, kalte gehiago egiteko. Ia 200 egurrezko eraikin suntsitu zituzten, eta 40 baino gehiago, harrizkoak. Hiria are gehiago kaltetua izan zen suebakiak sortzeko hemezortzi eraikin nahita suntsitu zituztenean.

Sutearen amaieran hiri osoan 160 eraikin baino ez ziren geratzen, gehienak hiriaren iparraldean. 40 besterik ez ziren geratzen zutik hiriaren lehengo erdian. Uppsala Etxea, San Joan elizaren ondoan dagoena, sute aurreko eraikin bakanetakoa omen da. Bere zurtoin batzuk 1750ekoak dira.Tartuko udaletxea, Tartuko Udala

 Ondorioak 
Sutearen ondoren hiria berreraiki zuten. Sutearen ondoren, harrizko eraikin berririk ez egotea eskatzen zuten arauak aldatu ziren, eta eraikin berriak ez ezik, hesiak eta kanpoaldeak ere eraiki behar zituzten, egurrik erabili gabe. Tartuko udaletxearen lehen harria 1782an jarri zen eta Johann Heinrich Bartholomäus Waltheren agindupean amaitu zen.

Katalina Nagusiak 25.000 errublo aurkitu zituen sutearen ondoren Tartuko egoera arintzeko, eta dirua ibaiaren beste aldean harrizko zubi bat egiteko erabili zuten. Zubi honen hondarrak oraindik ikus daitezke Emajõgi ibaiaren azpian, baina zubiaren zati nagusia Bigarren Mundu Gerran suntsitu zuten.Tartu in your Pocket

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Suteak
Kategoria:1775
Kategoria:Errusiar Inperioko hondamenak
Kategoria:Estoniako hondamenak
Kategoria:Tartu