Maite Vélaz Sancha

Maite Vélaz Sancha (Iruñea, 1976) diziplina anitzeko nafar artista da, Tafallan bizi da; eskultura, marrazketa, idazketa, irudia eta mugimenduarekin lotutako eremu plastikoak lantzen ditu.

 Biografia 
Maite Vélaz 1998an lizentziatu zen Arte Ederretan, Euskal Herriko Unibertsitatean, eta harrezkero hainbat tailerretan trebatzen jarraitu zuen. 2004an, Eva Lootz-en eskutik, paisaiari buruzko prestakuntza jaso zuen, eta, horren osagarri, gai berari buruzko beste tailer bat, Nacho Criado irakasleak zuzendua, 2005. urtean. Hurrengo hamarkadetan ere tailerretan parte hartzen jarraitu zuen, hala nola Asier Mendizabalek 2013an CA2Mn egindako tailerrean.   

 Lanak eta Teknika 
Maite Velazek eguneroko bizitzako elementuekin egiten du lan: ispiluak, metalezko espartzuak edo poltsa zuriak aukeratzen ditu. Velazen ekoizpenean nagusi diren gaiak egunerokotasunarekin lotuta daude, eta hori erakusketetan eta "Parte hartzen duten objektuak" (2012) bezalako lanetan hauteman daiteke. Iruñeko Ziudadelako Laberako pentsatutako proiektu batean 135 objektu zituen mahai bat (aglomeratuzkoa eta PVCzkoa) aurkitu zitekeen. Azken horiek hainbat posiziotan biratu ziren erakusketako 33 egunetan, eta egunero mahai berri bat sortu zen.

Bere ekoizpen-bide nagusia eskultura da, nahiz eta  beste zenbait kasutan diziplina artistiko batzuekin batera egon daitekeen, hala nola, idazketarekin, marrazkiarekin edo irudiarekin batera, "Hartu abiadura, salto egin eta eman besarkada bat" (2020) lanean ikus daitekeen bezala. Erakusketa horretan, taula gaineko olio-pinturak, materialen gaineko esmalte sintetikoz egindako ekoizpenak, askotariko objektuak eta paper gaineko marrazkiak izan ziren, baita hainbat material konbinatu zituzten eskulturak ere, hala nola kobrea, aglomeratua, egurra, beira, zementua, igeltsua, zetazko papera eta espraia.  Maite Vélazen erretratu eta eskulturen inguruko bideoak ere ikusi ahal izan ziren, zenbait  azaleratan, hala nola lurrean eta hormetan.

Mugimendua eta publikoarekin zuzeneko interakzioa ere bere lanaren parte izan dira, hori frogatu ahal izan zen 2022ko abuztuan Iruñean egindako "Ezkutua eta proiektorea" proposamen performatiboan. Emanaldi honetan, Vélaz-ek bere gorputza eta ahotsa, bere eskultura ekoizpenarekin eta espazioarekin lotu zituen (Nafarroako Museoa). Proposamen hau 9 soles proiektuaren baitan kokatu zen.

Maite Velazek bakarka egindako lehen erakusketen artean dago "Miss Cositas", Instalazioak eta objektuak erakusketa Tafallako Kultur Aretoan, 2003. urtean. Gainera, urte horretan bertan "Artearen bi begirada" erakusketa kolektiboa egin zuen Iruñean. 2008ko Uharteko Arte Garaikideko Zentroan "Identifikatu gabeko objektua" aurkeztu nuen bakarka eta artista gazteen Nafarroako Topaketetara aurkeztu zen (2000/ 2003/ 2004/ 2005).

Velazek inflexio puntu bat bizi izan zuen Tafallako Kuturgunean. Bertan, ilun bezala deskribatu zuen garai baten ondoren, bere ikasketa erabat garatu ahal izateko egiten duen entzute lanean laburbiltzen du.
Gainera, "Parte hartzen duten objektuak" lanaren egileak hainbat lankidetza-proiektutan lan egin du, besteak beste, "Gu edo gorputzak zeharkatu" proiektuan. Erakusketa honetan, artistak Jorge Oteizaren obrari buruz egindako berrikusketa bat planteatzen da, Velazen obraren eta eskultore gipuzkoarraren arteko interakzioa bilatuz. Gainera, Acciones cruzadas izeneko atal bat izan zuen, non zenbait autorek liburuan honela definitzen dena planteatu baitzuten:"Beste artista batzuek egindako eta "zeharkatzea" ekintzaz gidatutako ekintza-multzoa, hurbiltzeko, adierazteko eta ezagutzeko modu gisa" (""Gu edo gorputzak zeharkatzea/Nosotras o cruzar cuerpos" liburuaren zatia)Horren erakusgarri dira Oteizaren obrari buruzko hainbat ikuspegi, artistek eta obrek emanak: Daniel Resanoren "El montón muy urgente", Idoia Leacheren "Que chorree la materia y se heda por nonahi" eta Nerea de Diegoren "Besa, amasa, abraza la masa". Oteiza Museoan izan zen ikusgai, eta Uharteko Arte Garaikideko Zentroaren laguntza izan zuen. 

Beste proiektu batzuetan ere parte hartu du, hala nola Tabakaleran, kearen artxiboetan, antzeko kontzeptuarekin, proiektu berean hainbat artistaren parte hartzeari dagokionez eta bisitaria erakusketaren objektuarekin harremanetan jartzeari dagokionez. Era berean, norberaren biografiatik ikastea eta ezagutzea bilatzen da, eta besteen lana zeharkatzea. 

 Sariak eta aintzatespenak 

Paisaiari buruzko Taller beka jaso zuen Blanca udalerrian (Murtzia), 2004 eta 2005 urteetan. Gainera, 2007an Nafarroako Gobernuak emandako Arte Plastikoen eta Argazkigintzaren sorkuntzarako laguntza jaso zuen. Foru Gobernuak 2004. urtean antolatutako III. Kirol eta Arte Bienalean hirugarren saria lortu zuen, besteak beste.  

 Bibliografia 

 Velaz, M. (. 1. (2009). Objektua ez dago identifikatuta. [Pamplona]: Gobierno de Navarra = Nafarroako Gobernua.
 Velaz, M. (. 1., & Flamarique, M. (2020). Karrerilla hartu, salto egin eta besarkada bat eman. [Iruñea]: Iruñeko Udala.
 Velaz, M. (. 1. (2013). Parte hartzen duten objektuak. [Iruñea]: Udaletxea.
 Velaz, M. (. 1. (2024). Nosotras o cruzar cuerpos =: Gu edo gorputzak zeharkatzea. Alzuza, Nafarroa: Jorge Oteiza Fundazio Museoa.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Iruindarrak
Kategoria:Nafarroako artistak
Kategoria:Emakume artistak