Ita Aber

Ita Aber (jaiotzez Herschcovich; Montreal, 1932ko martxoaren 27a – New York, 2025eko apirilaren 17a) Kanadan jaiotako estatubatuar ehungintzako artista feminista, arte kontserbadorea eta museoko komisarioa izan zen.

 Bizitza 
Ita Herschcovich Montrealen (Quebec, Kanada) jaio zen, Fannie Zabitsky eta Tudick Hershcovichen alaba. Bere aiton-amonak alemaniar, poloniar, errusiar eta errumaniar jatorrikoak ziren.

Bere amona kanadar sufragista goiztiarra izan zen, eta bere amak Kanadako Esnearen Funtsa sortu zuen, eta haiek izan ziren feminismora eraman zutenak. Juduen historia, arkeologia, artea eta ehunen kontserbazioa ikasi zituen Queen's Collegen, Columbia Unibertsitatean, Seminario Teologiko Juduan eta New Yorkeko Unibertsitatean. Empire State Collegen Kultur Ikasketetan lizentziatu zen eta graduondoko ikasketak The Valentine Museumen (Richmond, Virginia) eta Metropolitan Museum of Arten egin zituen, arte juduan master baten baliokidea lortuz.

1964an, Aber politikoki aktibo bihurtu zen Erreforma Demokratikoaren mugimenduan. Hasiera batean, abortua mugatzen zuten legeak indargabetu nahi izan zituen New Yorken. Women Strike for Peace fundatzen lagundu zuen, eta ingurumen mugimenduan ere aktiboa izan zen, Hudson ibaiaren kutsaduraren aurka hitz eginez. Garai hartan, eskubide berdintasunaren aldeko aktibismoan eta gutxiengoen eta adinekoen eskubideen aldeko aktibismoan ere jardun zuen.

Aber New Yorkeko Arte Feministaren Institutuko eta Pomegranate Guild of Judaic Needleworkeko kide sortzailea izan zen. 1972an hasita, orratz-lanak irakatsi zituen New Yorkeko Museo Juduan, Cooper-Hewitt museoan eta Estatu Batuetako ekialdeko beste hainbat tokitan. Aberren artearekin lotutako artxiboak Estatu Batuetako Artearen Artxiboetan daude, eta beste artxibo-bilduma batzuk, berriz, Emakumeen Arteen Museo Nazionalean. Bere familiaren paperak Yeshiva Unibertsitatean gordetzen dira.

Aber 2025eko apirilaren 17an hil zen, 93 urte zituela.

 Erakusketak 

 2001: "55 Year Retrospective Exhibition", Broome Kaleko Galeria
 2007: "Ita B'Ita: Ita Aber in Her Time: 60 Years of Creativity and Innovation by Ita Aber", Yeshiva Unibertsitateko Museoa

 Liburuak 
The art of Judaic needlework: traditional and contemporary designs, Scribner, 1979, 
Art of Judaic Needlepoint, Simon & Schuster, 1982,  
Ita H. Aber, Frann S. Addison, Katya Apekina, Beverly Auerbach, Tradition today: modern Judaica and folk art, Jewish Arts Foundation, 1990

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Montrealdarrak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako immigranteak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako artistak
Kategoria:Emakume artistak
Kategoria:Ehungintzako artistak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako feministak
Kategoria:Kanadar estatubatuarrak
Kategoria:Alemaniar estatubatuarrak
Kategoria:Poloniar estatubatuarrak
Kategoria:Errusiar estatubatuarrak
Kategoria:Errumaniar estatubatuarrak
Kategoria:Kanadako juduak
Kategoria:Estatubatuar juduak
Kategoria:New Yorken hildakoak