Maria Kapnist

Maria Rostyslavivna Kapnist (), jaiotzez Marietta Rostyslavivna Kapnist-Sirko, (; San Petersburgo, 1913ko martxoaren 22agreg./martxoaren 9ajul. – Kiev, 1993ko urriaren 25a) ukrainar aktorea izan zen, 1988an Ukrainako Sobietar Errepublika Sozialistako Meritu Oneko Artista izendatua. Ia berrogei urteko aktore-ibilbidean, 1956tik 1993ra, ehun paper baino gehiago antzeztu zituen.

 Bizitza 
Marietta Kapnist-Sirko 1913ko martxoaren 22an jaio zen San Petersburgon, ukrainar familia batean. Bere aita, Rostyslav Kapnist kondea, Zaporizhiako armadako Vasili Kapnist koronelaren ondorengo zuzena zen, eta ama, Anastasia Baidak, Ivan Sirko Zaporizhiako otamanaren birbiloba.

Lehen kantu-ikasgaiak Fiodor Xaliapin opera abeslariaren eskutik jaso zituen, eta berak Kapnisten talentua antzeman zuen etxeko emanaldi batean.

Kapnist familia San Petersburgon bizi izan zen, 1917an Krimeako Sudak hirira joan behar izan zen arte, iraultzatik ihes egiteko. 1921ean, Kapnisten aita Txekaren destakamendu batek fusilatu zuen. Handik gutxira, Sudakeko etxea suntsitu zuten, eta bizirik iraun zuten familiako kideak ezkutatu behar izan ziren.

1927an, Kapnist Kievera joan zen izebarekin bizitzera eta han graduatu zen lanbide eskola batean. Ondoren, Leningradera itzuli zen, non Juri Jurieven antzerki estudioan sartu zen eta 1934an graduatu zen.

1934an, Sergei Kirov hil zutenean, Kirovekin laguna zen Kapnist familia berriro ere susmopean geratu zen. Jatorri noblea zela eta, Kapnist Antzerki Institututik kanporatu zuten eta Leningraden bizitzea debekatu zioten. Hori dela eta, Kievera eta geroago Batumira joan behar izan zen kontulari gisa lan egitera.

1937an, Kapnist lehen aldiz atxilotu zuten, baina laster askatu zuten. 1941eko abuztuaren 27an. bigarren aldiz atxilotu zuten. Sobietar Batasunaren aurkako propaganda zabaltzea leporatu zioten eta lan-esparrura bidali zuten 8 urterako. 1949ko abuztuan, Kapnist Steplagetik askatu eta Krasnoiarsk kraiko Kazatxin herrira bidali zuten.

1950ean, Kazakhstango Steplageko espetxe-ospitalean, Radislava alaba izan zuen. Haurraren aita Jan Volkonski zen, Radislava jaio eta hiru urtera fusilatu zuten poloniar ingeniaria.

1951n, Kapnist berriro atxilotu zuten eta 10 urteko espetxe-zigorra ezarri zioten, Sobietar Batasunaren aurkako agitazioa leporatuta. Bere bi urteko alaba Krasnoiarsk kraiko Jesaulovski umezurztegian sartu zuten. Kapnisten lagun bat Moskura joan zen, Anastas Mikoian sobietar politikariarekin hitzordua lortu zuen, eta Kapnisten legez kanpoko espetxeratzeaz kexatu zen. Mikoianen esku-hartzeari esker, Kapnist 1956ko otsailean askatu zuten, 10 urteko zigorra bete baino lehen.

Askatu ondoren, Moskura joan zen eta urte berean Kievera. Anna Pilniak lagunarekin bizi izan zen eta masajista gisa lan egin zuen. Urte berean hasi zen filmetan antzezten, 1956an Maksym Ruf eta Oleksandr Muzilek zuzendutako Odna notx filmean debuta eginez. 1958an errehabilitatu zuten. 1960tik 1993ra, Oleksandr Dovzhenko film estudioan aritu zen. Emakume zaharren, sorginen, ijitoen eta kondesen paperengatik egin zen ospetsu. 1988an Ukrainako Sobietar Errepublika Sozialistako Meritu Oneko Artista izendatu zuten.

1993ko urriaren 25ean hil zen errepide istripu baten ondorioz. Velyka Obukhivka herrian lurperatuta dago.

 Filmografia 
+UrteaIzenburuaPertsonaiaOharrak1956Odna notx1959TavriaAma nagusiaIvannaMojaKrediturik gabeLetaiustxi korablSorginaKrediturik gabe1960Roman i FrantxeskaVdali ot RodinyDuval andrea1961Za dvoma zaitsiamyZinemako emakumeaKrediturik gabeDmytro HorytsvitVartxuken ama1962My, dvoie muzhtxinAntzara bat daraman emakume zaharra1962Rybki zakhotelos1963Serebriany trenerNeskameaKrediturik gabe1964Kliutxi ot nebaLaborategiko langileaLuxkaJoskina1965Vnimaniu grazhdan i organizatsiEmakume zaharra iragarki-taulanNet neizvestnykh soldatKhotxu veritBizilagunaKrediturik gabe1967Voina i mirDantzaldiko emakumeaKrediturik gabeBolxie khlopoty iz-za malenkogo maltxikaJeva, zuzendariaren laguntzailea1968Oxibka Onore de BalzakaLehengusina BettyKrediturik gabe1969Synovia ukhodiat v boiAitona Kharitonen emaztea1970V trideviatom tsarstve...Hegazkin-bidaiariaKrediturik gabeLaranjaz jantzitako konpainia-dama OlesiaManuilikhaMir khizhinam, voina dvortsamMojaUzniki BomonaPresoaKrediturik gabe1971Gde vy, rytsari?Praskovia Ilinitxna1972Propala hramotaSorginaRuslan i LiudmilaNaina1973Goria boiatsia – stxastia ne vidatStaraia krepostRanevskaia2. atalean1974Bronzovaia ptitsaSofia Pavlovna1975Liubov s pervogo vzgliadaSorgina1976Pamiat zemliAmona OrysiaTabor ukhodit v neboIzergil1977Jesli ty uidiox...Izeba MarfaSapogi vsmiatkuAktoreaSoldatkiMarina1978Kvartet GvarneriKondesa1979Dikaia okhota korolia StakhaEtxezainaTsirkatxonokAmonaTsyganIjito zaharra1980KopilkaKondesaKrediturik gabe1981Andrei i zloi txarodeiEmakume zaharraNa Granatovykh ostrovakhHoteleko jabearen emaztea1982Vozvrastxenie BatterfliaiApartamentuko jabeaUsmixky NetxyporivkySekleta1983Kosmitxeski liubovnik, ili Liubovnyie zatei sera Dzhona FalstafaEmakume belodunaVetxera na khutore bliz DikankiEzteiko emakume zaharra1984Volodkina zhiznAlemaneko irakasleaXansMilitsa FiodorovnaIvanko i tsar PoganinTxivetta hontza1985Iskuxenie Don-Zhuana1986Polnolunie. NoktiurnZolotaia tsepGonbidatuaKrediturik gabePremiera v SosnovkeEskualdeko antzokiko jantzi-diseinatzaileaRiadom s vamiEskolako arduraduna1987Prostxai, xpana zamoskvoretskaia...Amona Roza1988Istoria odnoi biliardnoi komandyAmanda igarleaMuzhtxina dlia molodoi zhenstxinyNadyrovaNovyie prikliutxenia pri dvore korolia ArturaFatumZaldunaAma nagusiaPoliana skazokHegazkineko laguntzaileaFuntzionarioaAmonaPustxaEtxezaina1989Iskusstvo zhit v OdesseManiaEtiudy o VrubeleSeromanets1990VidmaSorginaDva patrona na mamonta1991Anna KaramazoffAmona SoniaLokh – pobeditel vodyMafiosoaMetxenyieOinetakoen konponketa zerbitzuko emakume zaharraLiudoiedJekaterina Zhgutova, preso politiko zaharraEkstrasens1992Belyie odezhdyGaixoaren arduradunaSerdtsa triokhSolano andrea1993XansEmakume zaharraFilm laburra1994Tiomnyie vodyAma nagusiaPrittxa pro svetlitsu

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Sanpetersburgotarrak
Kategoria:Ukrainako emakume aktoreak
Kategoria:Sobietar Batasuneko aktoreak
Kategoria:XX. mendeko aktoreak
Kategoria:Preso politikoak
Kategoria:Kieven hildakoak
Kategoria:Errepide istripuan hildakoak