Mehmed Talat Pasharen lehen gobernua

Mehmed Talat Pasha Otomandar Inperioaren buruzagi nagusietako bat izan zen Lehen Mundu Gerran, eta funtsezko papera bete zuen gobernuan 1917ko otsailean Bisir Handi izendatu zutenetik 1918ko uztailean erori zen arte. Bere gobernua hainbat gertaera garrantzitsuk markatu zuten, bai barne mailan, bai kanpo mailan.

 Testuinguru eta egoera politikoa 
Talat Pasha Batasun eta Aurrerapen Batzordeko (CUP) buruzagitza osatzen zuten hiru "Pashetako" bat izan zen (Enver Pasha eta Ahmed Cemal Pasharekin batera), 1909an Abdulhamid II sultana boteretik kendu ondoren Otomandar Inperioaren kontrola hartu zuen talde politikoa. Barne- eta kanpo-erronkak gorabehera, Talat Pasha Bizir Handi izendatu zuten, bere aurreko Mehmed Sai Halim Pasha kargutik kendu ondoren.

 Talat Pasharen gobernua (1917-1918) 

 Gerra eta zailtasun militarrak: Talat Pasha boterean egon zen garaian, Otomandar Inperioa Lehen Mundu Gerran ari zen borrokan, non potentzia zentralekin (Alemania eta Austria-Hungaria) aliatuen aurka aliatu zen. Testuinguru horretan, inperioaren egoera militarra kritikoa zen. 1917ko Gazako guduaren porrota eta Sortaldea bezalako lurralde handien galera izan ziren agintaldia markatu zuten porrot nagusietako batzuk.
 Barne politika eta autoritarismoa: Talat Pashak Batasun eta Aurrerapen Komitearen inguruko boterea sendotu zuen. Bere agintaldian, oposiziokoen aurkako politika errepresiboak ezarri ziren eta inperioaren barruko ahots disidenteak erreprimitu ziren. Talatek, CUPeko beste kide batzuekin batera, boterearen zentralizazio sendoa sustatu zuen eta askatasun politikoak murriztu zituen.
 Armeniarren genozidioa: Talat Pasha ezaguna da armeniarren genozidioan izan zuen paper nagusiagatik. Gertaera hau 1915ean hasi zen, baina bere gobernupean jarraitu zuen. Bere gidaritzapean, gobernu otomandarrak populazio armeniarraren erbesteratze eta erailketa masiboen politika sistematiko bat ezarri zuen, 1 eta 1,5 milioi armeniar artean hil zituena. Talat izan zen politika genozida horren betearazpenaren arduradun nagusietako bat, eta horrek Otomandar Inperioaren historiako gizon eztabaidagarrienetako bat bihurtu zuen.
 Harremanak Alemaniarekin: Bere agintaldian, Talat Pashak Alemaniarekin lerrokatuta jarraitu zuen, Alemaniar Inperioarekin aliantza indartu nahian, potentzia aliatuen presio gero eta handiagoari aurre egiteko. Hala ere, Alemaniak gai militar eta estrategikoetan zuen menpekotasunak ere esan nahi zuen Otomandar Inperioa egoera zailean zegoela, fronteko porrotak saihesteko aukera handirik gabe.
 Bere gobernuaren erorketa eta amaiera: 1918an, Otomandar Inperioaren kolapso militarraren eta gerrako porrotaren ondoren, egoera politikoa jasanezina bihurtu zen. Inperioaren egoera ekonomiko eta militarrarekiko atsekabe orokortuak, gudu-frontean garaipenik ez izatearekin batera, babesa galtzea ekarri zuen, bai gobernuaren barruan, bai herritarren artean. Talat Pasha 1918ko uztailean kendu zuten kargutik, CUPen erorketaren ostean, eta Berlinen erbesteratu zen.

 Ondorioa 
Mehmed Talat Pasharen gobernua Otomandar Inperioaren krisi politiko, ekonomiko eta militar latzak markatu zuen Lehen Mundu Gerran. Bere gobernua autoritarismoarekin, armeniarren genozidioarekin eta Erdialdeko Potentziekiko aliantzarekin estuki lotuta egon zen, inperioaren hondamena ekarri zuena. Gerraren ondoren, Talat Pasha izan zen Otomandar Inperioaren erorketaren erantzule nagusietako bat, eta, ondoren, 1921ean, armeniar nazionalista batek hil zuen Berlinen, genozidioan izan zuen paperagatik mendeku hartzeko.

 Kabinetea 
+Ministroen Kontseilua, 1917ko otsailaren 4a – 1918ko uztailaren 4aFuntzioaMargolanaIzena eta abizenakDenboraBisir Handia80pxMehmed Talat Pasha1917ko otsailaren 4a – 1918ko uztailaren 4aBarne Arazoetako ministroaOgasun ministroa1917ko otsailaren 4a – otsailaren 10a80pxMehmed Cavid Bey1917ko otsailaren 10a – 1918ko uztailaren 4aKanpo Arazoetako ministroa80pxAhmet Nesimi Bey1917ko otsailaren 4a – 1918ko uztailaren 4aGerra ministroa80pxEnver PashaEstatu Nagusiko buruaItsas Armada ministroa80pxAhmed Cemal PashaJustizia ministroa80pxHalil Bey MenteşeEstatu Kontseiluaren presidenteaMerkataritza eta Nekazaritza ministroa80pxMustafa Şeref ÖzkanEvkaf-eko ministroa80pxMusa KazımShaykh al-IslāmKomunitate Musulman Islamikoko buruaIrakaskuntza Publikoko ministroa80pxAli Münif BeyHezkuntza ministroa1917ko abenduaren 22a – 1918ko uztailaren 4a80pxAhmed Shukri Bey1917ko otsailaren 4a – abenduaren 22aPosta eta Telegrafo ministroa1917ko otsailaren 4a – irailaren 16aHaşim Sanver1917ko irailaren 16a – 1918ko uztailaren 4a

 Ikusi ere 

 Mehmed Talat Pasharen bigarren gobernua

 Kanpo estekak 

 Erreferentziak