Iparra-Hegoa

Iparra-Hegoa urtero Segurako (Gipuzkoa) herrian, martxoaren azken astean ospatzen den mugaz gaindiko aste kulturala da. Baina horrez gain, Euskal Herriko txoko guztietatik bildutako borondatezko lanetan oinarritzen den dinamika bat da; Euskal Herria batzeko dinamika, zazpi probintzien kultur topaketa batena. Honen guztiaren jatorrian, jendea batzen duten bi alderdi daude: musika eta hizkuntza. Eta bi lagun: Xabier Albizu Apaolaza eta Beñat Elizondo.

 Ekimenaren garrantzia 
Antolatzaileen ustez Iparra-Hegoak bultzada handia ematen dio euskararen erabilerari eta euskal kulturaren transmisioari, muga administratiboak ahulduta. Euskal Herriko kultur aniztasuna erakusten duela diote, nazio-kontzientzia eraikiz, eta turismoa, tokiko ekonomia, gazte enpresak eta ostalaritza sektorea bultzatuz. Honi esker, Segurako ostatu, jatetxe eta artisau denden bezero-fluxua handitu egiten da martxo bukaeran.

 Jatorria eta Antolatzaileak 
Iparra-Hegoa 1993an sortu zen Elizondon, Xabier Albizu Apaolaza eta Beñat Elizondoren eskutik, Euskal Herrian lurralde-mugarik gabeko kultur topagune bat sortzeko asmoz. Harrezkero, urtero antolatzen da.

Ekitaldia Iparra-Hegoa Kultur Elkarteak (ofizialki 2006an eratu zenak) kudeatzen du, Segurako Udalaren eta Euskal Kultur Erakundearen laguntzarekin.

Boluntarioek eta tokiko elkarteek eragin handia dute, jarduera guztiak dohainik edo prezio sinbolikoan eskaintzeko. Antolaketa lanak, harrera eta gidaritza, jangela zerbitzuak eta jardueren koordinazioa bermatzen dituzte, segurtasuna barne. 

 Helburuak 

 Kultura-eraikuntza: Iparraldeko eta Hegoaldeko Euskal Herriko kultur loturak indartzea, euskararen eta musikaren bidez mugak gaindituz, eta kultur tradizioak eta modernotasuna uztartuz.
 Hizkuntza-sustapena: Euskararen erabilera eta ikaskuntza bultzatzea, tailer eta hitzaldi bidez.
 Transfronterizitatea: Iparralde eta Hegoalde arteko loturak estutzea, muga geografikoetatik haratago.

 Ekintzak 
Egitaraua zazpi egun ingurukoa izaten da, eta nabarmentzeko ekintzak honakoak izan ohi dira:

 Kale-animazioa: Txistulari, trikitilari eta dultzainero kalejirak herrigunean.
 Dantza eta musika, hala nola, euskal dantza taldeak, erromeriak, txaranga/elektrotxarangak, DJ-ak eta bestelako kontzertuak.
 Hizkuntza-tailerrak: Euskara lantzeko saio interaktiboak.
 Sukalki lehiaketa: Herri-bazkaria prestatzeko sukalki erakustaldi eta lehiaketak, tokiko produktuak nabarmenduz.
 Gastronomia-guneak: Taloak, txakolina, gaztak eta bestelako produktu bereziak dastatzeko karpak.

 Kutxa Bira 
Kutxa Bira Iparra-Hegoa Kultur Elkarteak 2021ean sortu zuen proiektu bat da, non egurrezko kutxa bat Argentinatik abiatu eta bi hilabetez Euskal Herria eta diasporako herri eta hirietan zehar eramaten den, bertako euskaldunen amets, aldarri eta mezuak bildu eta elkartrukatze aldera. Egitasmoak “galera sentimentalak” deitutako hutsune emozionala betetzea du helburu, COVID-19 pandemiaren ondorioz bertan behera geratutako euskarazko kultur ekitaldiak ordezkatzeko. Kutxa Birak 2021eko maiatzaren 30ean izan zuen bere itxiera Seguran (Gipuzkoa), eta ordutik mezuak Lazkaoko beneditarren artxibategian gordetzen dira, kutxa bera aldiz Segurako Turismo Bulegoan ikusgai egonik.

 Edizio bereziak 

 Diaspora ardatz: 2007an, Segurako jaialdian Argentinako euskaldunei begirada berezia eskaini zitzaien, erakusketa eta hitzaldi ugari antolatuz diaspora indartu nahian.
 Nafarroako Konkista: XVII. edizioan, Nafarroako konkistaren 500. urteurrena oinarri hartuta, ikuskizun, hitzaldi eta ikus-entzunezkoak eskaini zituzten Martxoaren 26tik apirilaren 1era bitartean.

 Erreferentziak