Zazpikotea (Beethoven)

Zazpikotea (edo septetoa) Mi bemol maiorren, Op. 20, Ludwig van Beethovenek 1800 urtean klarinete, tronpa, fagot, biolin, biola, biolontxelo eta kontrabaxurako idatzitako pieza da. 1799an burutu zuen Beethovenek obraren eskema, hurrengo urtean estreinatu zen Vienan eta 1802an argitaratu zen, Maria Theresa enperatrizari eskainita. Beethovenen atsekaberako, bere lanik ezagunenetarikoa izan zen bere bizitzan zehar. Konposatu eta urte batzuen ostean partitura suntsitua izatea ere desiratu zuen, honakoa esanez: "Lan madarikatu hori! Nahiago nuke erreko balitz!”.

Parisen, Orchestre de la Société des Concerts du Conservatoire-k urtean behin baino gehiagotan jo izan zuen zenbait hamarkadetan zehar, eta kontzertuak ospe handia zuen. Beethoven hil ondorengo haren ondasunen enkantean, Zazpikotearen eskuizkribua 18 florinen truke saldu zen, Missa solemnis handiaren eskuizkribuak aldiz 7 florin bakarrik lortu zituelarik.

 Egitura eta analisia 
 Konposizioak sei mugimendu ditu, eta 40 minutu inguru irauten ditu:

 Analisia 
Obraren diseinu orokorrak serenata baten antza du, eta, izatez, Mozarten K. 563 hari-hirukotearenaren berdina da. Tonalitatea ere partekatzen dute, baina Beethovenek lehenengo eta azkeneko mugimenduei sarrera luzeak gehituz eta bigarren minueta scherzo batez aldatuz forma zabaltzen du. Hirugarren mugimenduaren gai nagusia erabilia zuen jada Beethovenek Op. 49ko 2. Piano-sonataren bigarren mugimenduan, opus zenbaki altua izanda ere obra goiztiarragoa zena. Finaleak biolin kadentzia bat du.

Zurezko haize-instrumentu bikoteen ordez (Beethovenen Op. 81b Seikotean eta Op. 103 Zortzikotean bezala) klarinete, tronpa eta fagot bakarrarentzat idatzi izana berritzailea izan zen garai hartan, baita hain ohikoa ez zen klarinetearen rol solistikoagoa ere, biolina bezain garrantzitsua zena.

Zazpikotea Beethovenen lan arrakastatsu eta ezagunenetakoa izan zen, eta edizio eta egokitzapen ugari izan zituen instrumentu-talde ezberdinetarako. 1803 inguruan, Beethovenek berak obra klarinete (edo biolin), txelo eta pianorako egokitu eta 1805ean Op. 38 moduan argitaratu zuen Vienan. Op. 38 Hirukote hau Johann Adam Schmidt (1759-1809) zirujau eta oftalmologo alemaniar-austriarrari eskaini zion, 1801 eta 1809 bitartean Beethovenen mediku pertsonala izan zena.

 Kultura popularrean 

 Il était une fois... l'Homme telesail frantsesaren gaztelaniazko bikoizketan (Érase una vez... el hombre) leloa Zazpikotearen minuetoaren doinura abesten da, Jose Luis Perales kantautore espainolaren letrarekin.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Konposizioak mi bemol maiorren
Kategoria:Beethovenen konposizioak