Chika Kuroda

Chika Kuroda (Saga, Japonia, 1884ko martxoaren 24a – Fukuoka, 1968ko azaroaren 8a) japoniar kimikaria eta farmazialaria  izan zen, eta bere ikerketak pigmentu naturaletan oinarritu ziren. Zientzietako lizentziatura jaso zuen lehen emakume japoniarra izan zen.

 Biografia 
Chika 1884an jaio zen Saga prefekturan, bere aita Kuroda Heihachi eta bere ama Tokuren hirugarren alaba. Sagako Eskola Normaleko Emakumeen Sailean egon zen, 1901ean graduatu zen, eta urtebete geroago irakasle aritu zen. Rikako Women's Higher Normal Schooleko Zientzien Dibisioan sartu zen 1902an eta 1906an graduatu zen. Fukuiko Eskola Normalean eskolak eman zituen, eta Kenkyukako Emakumeen Goi Eskola Normalean matrikulatu zen 1907an. 1909an amaitu zituen ikasketak eta irakasle laguntzaile aritu zen Tokioko Emakumeen Goi Eskola Normalean. 

1913an, Tohoku Unibertsitate Inperiala Japoniako Unibertsitate Inperialetako lehena bihurtu zenean emakume ikasleak onartzen, Zientzia Eskolako Kimika Sailean onartua izan zen beste bi emakumerekin batera. Ume Tange eta Raku Makita ziren besteak. Riko Majima irakaslea izan zuen aholkulari, eta hark piztu zuen Kurodaren interesa kimika organikoarekiko, bereziki pigmentu naturalekiko. Majimak Lithospermum erythrorhizon pigmentu morearen bilaketa gainbegiratzen zuen. Zientzietako lizentziatura 1916an osatu zuen, eta hori egin zuen lehen emakume japoniarra izan zen.

Tohoku Unibertsitate Inperialean irakasle laguntzaile izendatu zuten 1916an graduatu ondoren, eta Tokioko Emakumeen Goi Eskola Normalean irakasle izan zen 1918an. Urte horretan bertan, Japoniako Kimika Elkarteari aurkezpen bat eman zion lehen emakumea izan zen L. erythrorhizon pigmentuari buruzko ikerketa aurkeztu zuenean. Oxfordeko Unibertsitatera bidaiatu zuen 1921ean, eta han azido ftalonikoen deribatuak ikertu zituen William Henry Perkinekin. 1923an Japoniara itzuli zen eta Tokioko Emakumeen Goi Eskola Normalean irakasle bezala sartu zen. 1924an, RIKEN Institutuak kartaminaren egitura ikertzeko enkargatu zion, kartamo landareen pigmentua. "Kartaminako Konstituzioa" gaiari buruzko tesiarekin zientzia-doktoretza lortu zuen 1929an. Kono Yasuiren ondoren, Japonian gradu hori jaso zuen bigarren emakumea izan zen.

1930eko eta 1940ko hamarkadetan, bere ikerketek honako hauen pigmentuak aztertu zituzten: dayflower asiatikoak, alberjinia larrua, soja beltzak, shiso-hosto gorriak, itsas trikuaren arantzak eta naftokinonen eratorriak. Ochanomizu Unibertsitatean irakasle izendatu zuten 1949an, eta, aldi berean, tipula-azalaren pigmentazioa ikertzen hasi zen.  Kertzetina kristalak tipula-azaletik ateratzeak Kerutin C sortzea ekarri zuen, hipertentsioaren aurkako botika. 1952an erretiratu zen, baina Ochanomizu Unibertsitatean hitzaldiak ematen jarraitu zuen, irakasle emeritu gisa.

1967an bihotzeko gaixotasuna garatu zuen eta 1968ko azaroaren 8an hil zen Fukuokan, 84 urte zituela.

 Sariak eta aintzatespenak 

 1936: Majima Saria eman zion Japoniako Kimika Elkarteak.
 1959: Zinta morearekin domina eman zioten.
 1967: 3. mailako Koroa Preziatuaren Ordena.
 Tohoku Unibertsitateak Chika Kuroda saria sortu zuen 1999an, zientzian graduondoko ikasleen lorpen bikainak aitortzeko.
 Kurodaren estatua bat dago Sagako kale nagusian.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Emakume kimikariak
Kategoria:Emakume irakasleak
Kategoria:Emakume ikertzaileak
Kategoria:Emakume zientzialariak