Juan de Mendoza y Luna

Juan de Mendoza y Luna, Mendoza etxekoa, Montesclaresko III. markesa, politikari, militar eta Amerikako probintzia espainiarren administratzailea espainiarra izan, hurrenez hurren Espainia Berriko (1603-1607) eta Peruko hamargarren erregeordea (1607-1615) izan zen.

 Biografia 

 Lehen urteak 
Juan de Mendoza y Luna Montesclaraseko II. markesaren hil ondorengo semea zen. Isabel Manrique de Padilla amak hazi zuen.

Albako dukearen armadan, Portugalgo kanpainan, lantzari-kapitain gisa nabarmendu zen. Bere zerbitzurako, 1591n Santiago Ordenako zaldun izateko ohorea eman zioten. Geroago Sevillako gobernadore izango da.

 Espainia Berriko erregeorre bezala 
Armadan bikain zerbitzatu zuen Portugalgo kanpainan. Espainia Berriko erregeorde izendatu zuten 1603ko maiatzaren 19an, Ana de Medoza emaztearekin batera (Ana Messía izenez ere ezaguna), eta urte bereko urriaren 27an iritsi zen.

Iritsi eta gutxira, 1604ko abuztuan, uholde batek Mexiko Hiria suntsitu zuen, eta hiriburua Tacubayara lekualdatzea proposatu zuen. Plana oso garestia zenez, Erregeorde-jauregiak ezin baitziren bertan behera utzi, eraikitzea oso garestia izan zelako, Mexiko Hiriko urmaelak husteko obra batzuk agindu zituen (Huehuetocako hustubidea, bere ondorengoaren agintaldira arte amaitu ez zena), uholde gehiago saihesteko.

Era berean, Mexiko Hiriko kaleak harriztatzeko agindu zuen, Chapultepeceko iturrietatik hiriaren erdialdera edateko ura hornitzeko akueduktu bat eraikitzea (bere agintaldian ere ez zen amaituko) eta Mexiko Hiritik Guadalupe, San Cristobal, San Antonio Abad, Chapultepec eta beste batzuetara zeramatzaten galtzada batzuk eraikitzea. Bere gobernua 1607ko uztailaren 2an amaitu zen, Acapulcon ontziratuz, helmuga: Lima. Aipatzekoa da Espainia Berriko erregeorderik gazteena izan zela, agintaldia hasi zenean hogeita hamabi urte besterik ez zituela.

 Peruko erregeorde bezala 
Peruko erregeorde bezala 1607ko abenduaren 21etik hasi zen bere agintaldian, flota sustatu zuen, Limako lehen errolda egitea agindu zuen, Harrizko Zubia eraiki zuen Rimac ibaiaren eta Oinutsen Zumardiaren gainean, eta indiarren babesagatik ezaguna egin zen, Erregearen aurrean ordena erlijiosoek gordetzen zituzten gehiegizko aberastasunak salatzeagatik, baita erregeordetzaren lehen kontu-auzitegi nagusiaren erakundeagatik ere. Bere agintaldian (1615eko abenduaren 18an amaitu zena) merkurio meategi bat aurkitu zen Huancavelican.

1616an Espainiara itzuli ondoren, Estatuko eta Erregearen Gerrako Kontseilari bihurtu zen, Ogasun Kontseiluko gobernadore, eta, ondoren, Aragoiko Kontseiluko buru izatera igaro zen. Felipe III.a erregearen heriotza goiztiarraren ondoren, haren oinordeko Felipe IV.ak Espainiatik handi egin zuen.

 Kanpo estekak 

Kategoria:Guadalajararrak
Kategoria:Espainia Berriko erregeordeak
Kategoria:Espainiako jeneralak
Kategoria:Madrilen hildakoak
Kategoria:Peruko erregeordeak