Lygia Pape

Lygia Pape (Nova Friburgo, Brasil, 1927ko apirilaren 7a – Rio de Janeiro, 2004ko maiatzaren 3a) grabatzailea, eskultorea, margolaria, zinemagilea, irakaslea eta artista multimedia izan zen. Arte Zehatza eta neokonkretismoaren barruan ezaguna da, Brasilen oso esanguratsuak izan ziren mugimendu artistikoen barruan.

 Bizitza 
Fayga Ostrower eta Ivan Serpa grabatzaileekin hasi zituen arte ikasketak Lygia Papek. 

 Lan ibilbidea 

 Artista 
Abstrakzionismo geometrikoak eta dibertsifikazio eredugarriak markatutako lana utzi zuen. Bere lanik kitzikagarrienetako bat  El Libro del Tiempo (euskaraz: Denboraren Liburua) da, elkarren artean ezberdinak diren egurrezko 365 piezaz osatutako multzoa. Arte garaikideak Brasilen duen ordezkari garrantzitsua da Lygia, eta abstrakzio geometrikoarekin hasi zen ibilbide artistikoa du. 1950eko hamarkadan, ospe handia izan zuen Rio de Janeiroko eszena artistikoan eta, 1959 urtean, manifestu neokonkretuaren sinatzaileetako bat izan zen, Ferreira Gullar eta Hélio Oiticica buru zituela.

Arte Abstraktuaren 1. Erakusketa Nazionalean parte hartu zuen, Petropolisen, 1953 urtean. Tecelaresen zurezko grabatuak erakutsi zituen, Frente taldearekin, Rio de Janeiroko Arte Modernoko Museoan, 1955 urtean. 1956 urtean, Arte Konkretuko Erakusketan parte hartu zuen MASPen eta Zurichen. 1956. urtearen bukaeran eta 1957. urtearen hasieran, Arte Zehatzeko 1. Erakusketa Nazionalean parte hartu zuen, São Pauloko Arte Modernoko Museoan eta Hezkuntza eta Kultura Ministerioan, Ríon. 1958 urtean, Copacabana Palace hoteleko antzokian, Reynaldo Jardim-en parte-hartzearekin berak idatzitako Bale Neokonkretikoa aurkeztu zuen.

Lygia Papek arte garaikidearen esparrua zabaltzea lortu zuen, baita Helio Oiticica eta Lygia Clark brasildarrak bezalako artistek ere. Hasieran, artean irudikapenetik urruntzen ziren Konkretuen taldean, geometrikoen taldean, baina oso modu originalean eta askotarikoan kontatu zen. Gero, beste elementu artistiko batzuk gehitu zituen. Brasilgo "cinema novo"-arekin (Glauber Rocha, Pereira Dos Santos) ere kolaboratu zuen, baita bere kartelak egiten ere; eta berak, azkenean, kutsu oso ezberdineko bideoak egin zituen. Baina ez zuen inoiz galdu bere erreferentzia adierazkor geometriko eta dinamikoa, aberasten lagundu zuena.

 Irakasle 
1972 urtetik 1985 urtera, Lygia Papek semiotika irakatsi zuen Santa Ursula Unibertsitateko Arkitektura Eskolan, Rio de Janeiron, eta irakaslea izan zen Universidade Federal do Rio de Janeiroko Arte Ederren Eskolan, 1983an. 

 Heriotza 
Lygia Pape, arte brasildarraren figura nagusietako bat, 2004ko maiatzaren 3an hil zen Rio de Janeiron, 77 urte zituela.

 Azken erakusketak 


 Aintzatespenak 
Sofia Erregina Arte Zentro Museo Nazionaleko erakusketa handiak, Teresa Velázquez Cortés erakusketa-komisario zela 2011 urtean, Europan zabaldu zen bere aintzatespena. Venezian, 2009 urtean, Brasilgo eta arte amerikarreko figura artistiko ospetsuenetako bat dela ikusi zen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Lygia Pape gunea
 New York Times (AEB)
 Lygia Pape Biennale di Venezia 2009an
 Lygia Paperi buruzko elkarrizketa

Kategoria:Rio de Janeiro estatuko jendea
Kategoria:Brasilgo artistak
Kategoria:Emakume artistak
Kategoria:Artista garaikideak
Kategoria:Brasilgo eskultoreak
Kategoria:Emakume eskultoreak
Kategoria:Brasilgo irakasleak
Kategoria:Brasilgo margolariak
Kategoria:Emakume margolariak
Kategoria:Emakume zinemagileak
Kategoria:Emakume irakasleak
Kategoria:Rio de Janeiroko Unibertsitate Federaleko ikasleak
Kategoria:Rio de Janeiron hildakoak