Platanthera chlorantha

Platanthera chlorantha Platanthera generoko orkidea espezie bat da, Orchis generoarekin estuki lotuta, lehen sartuta zeuden generoarekin, eta Habenaria generoarekin. Europan, Turkian eta Marokon banatzen da. Lurrekoa da eta tuberkuluak dituzte.

 Deskribapena 
Platanthera espezieak Orchis eta Habenaria espezietatik bereizten dira prozesu estigmatikorik ez dutelako, intsektu polinizatzaileak erakartzeko nektarra duen ezproi bat baitute. Beste ezaugarri bereizgarri bat, bere tuberkulu-sustrai oboideak dira.

Lurreko orkidea hauek oinarrizko lurzoruetan eta zelai hezeetan, basoen mugetan  eta zuhaiztia argitzen ari den eremuetan garatzen dira. Tuberkulu geofito osoak dituzte oboide formakotik fusiniformeetara. Lurpeko zurtoin lodi horietan ur asko gorde dezakete, lehorte egoeran bizirik irauteko. Hosto oboide edo luzanga  handiak dituzte, goialdean lantza formakoak bihurtzen direnak, erpinaren ondoan. 30-40 cm-ko altuerara iristen den zurtoin labur bat garatzen dute. Goiko hostoak zurtoinaren beheko hostoak baino txikiagoak dira. 

Infloreszentzia buru zilindriko bat da, 5-25 lore txiki zuri inguru dituena, eta gune berde argiak ditu kaskoko sepaloetan eta ezproian, Platanthera bifolia bezain usaintsua ez da. Hauek besapeko kimuetatik garatzen dira. Loreek sepalo dortsala eta kaskoa osatzen duten petalo gainjarriak, nektarrez betetako ezproi bat (obarioa baino luzeagoa) eta estigma bakarra eta laua dituzte. Udaberriaren amaieran edo udan loratzen dira.

 Habitata 
Orkidea hauek Europa osoan daude banatuta. Errusiako iparraldean izan ezik. Turkian. Zipren eta Marokon ere badago. Platanthera lehenago Orchis generoaren barruan egon zen sailkatuta.

 Taxonomia 
Planthera chlorantha (Jakob Laurens Custer) Ludwig Reuchenbach-ek deskribatu zuen eta  Handbuch des Naturlichen Pflanzensystems 2:1565.1828 [1829]-an argitaratu zen.

 Etimologia 
Orkidea izena grezierazko ορχις, orjis, esan nahi duen hitzetik hartzen dute, lurreko espezie batzuen lurpeko tuberkuluen itxuragatik. Teofrastok erabili zuen lehen aldiz terminoa “De historia plantarum” (Landareen historia naturala) liburuan.

Plantanthera izena grekotik dator eta “Antera zabala” esan nahi du, polen-lokuluen oinarriaren bereizketari erreferentzia eginez. 

 Sinonimoa 
 Orchis chlorantha Custer 1827 (Basónimo)
 Habenaria chlorantha (Custer) Bab. 1836
 Orchis montana F.W. Schmidt 1793
 Orchis virescens Zollik. ex Gaud. 1829
 Platanthera montana (F.W. Schmidt) Rchb.f. 1851
 Habenaria montana T. Durand & Schinz 1894
 Habenaria montana (F.W. Schmidt) Druce 1906
 Platanthera chlorantha var. grandiflora M. Schulze 1907 

 Izen arrunta gazteleraz 
Satiricon verde, plantanthera de flor verde.

 Galeria 

 Erreferentziak 

 Bibliografia 
 Bechtel, Cribb and Launert (s/a). The Manual of Cultivated Orchid Species. The MIT Press.
 Leroy-Terquem, Gerald & Parisot, Jean (1991). Orchids: Care and Cultivation. London: Cassel.
 Pridgeon, Alec (s/a). The Illustrated Encyclopedia of Orchids. Timber Press.
 Schoser, Gustav (1993). Orchid Growing Basics. New York: Sterling.
 White, Judy (1996). Taylor's Guide to Orchids. New York: Houghton-Mifflin.

 Kanpo estekak  

Kategoria:Orchidaceae
Kategoria:Europako flora