Zumitz (materiala)

Zumitza, material mehe, luze eta estu bat da, normalean altzairuz eginda dagoena. Beste material batzuez ere eginda egon daiteke, hala nola, aluminioz, kobrez edo plastikoz. Zumitza, garraiatu edo biltegiratu behar diren kargen egonkortasuna ziurtatzeko eta karga hauek elkarri lotuta egoteko erabiltzen da.

Zumitzen adibide bat, zigiluak dira, produktu bat bilgarri batean (kaxa batean) sartu aurretik lotzeko erabiltzen dena. Honi esker, produktu horiek ez dira mugitu edo bananduko eta, horrela, elkarrekin lotuta egongo dira (ez da marruskadurarik egongo beraien artean). Honek, garraioan izan ditazkegun eragozpenak prebenitzen lagunduko digu. 

 Erabilerak 
Erabilera industrialetarako eta paketatze prozesuetarako erabili ohi da zumitza, hots: kargei eusteko, piezak estanpazio bitartez fabrikatzeko eta ebaketa zein trokelketa prozesuetarako. Zumitza, funtsezko materiala bihurtu da enbalajearen sektorean, baita produktuak edo materialak batetik bestera eraman behar diren beste zenbait sektoreetan ere. Esate baterako, etxe-aldaketez arduratzen diren enpresek, zumitzak erabili ohi dituzte kartoizko kaxa handiak garraioan zehar lotzeko, izan ere, askotan kaxa horien barruan produktu hauskorrak biltegiratzen dira.

Zumitz guztietatik erabiliena, altzairuzkoa da eta bere erresistentiza mekanikoarengatik, elastikotasunarengatik eta tentsioak jasateko duen gaitasunarengatik (materiala deformatu gabe) nabarmentzen da. Modu honetan, metalezko egituretan, malgukietan, finkatze-sistemetan eta ebaketa-erremintetan erabili ohi da. 

Gaur egun, hainbat material eta produktu modu eraginkorrean bildu, finkatu eta garraiatzeko erabiltzen da zumitza. Bere erabilera ohikoena, egunkarietan, hodi luzeetan, egurrean edota hormigoizko blokeetan ematen da. Halaber, palet, plataforma edo kutxa baten elementuak finkatzeko erabiltzen da, karga baten mugimenduak ekidin eta karga hauek segurtasun bat izateko.

Beste erabilera batzuetara etorrita, kartoi korrugatuzko kutxak eta bidalketa edukiontziak ondo ixteko, eta altzairu edo paper bobinak modu seguruan finkatzeko erabiltzen da. Hori gutxi balitz, nekazaritzako eta ehungintzako produktuetan ere erabiltzen da: fardoak tinko mantendu eta hauek behar bezala biltegiratzeko. 

Azkenik, merkantzia edukiontzi handietan eta garraiobide astunetan barruko kargak behar bezala lotu eta hauen segurtasuna eta eraginkortasuna bermatzeko erabiltzen da material hau. 

 Materiala eta konposizioa 
Zumitzak konposizioaren (altzairu herdoilgaitza, galbanizatua, tenplaketa), lodieraren, zabaleraren eta gainazaleko tratamenduaren arabera sailka daitezke. Hiru kategorietan sailkatzen dira nagusiki: zumitz metaliko ez ferrosoak, zumitz metaliko ferrosoak eta zumitz plastikoak.

Zumitz metaliko ez ferrosoak

Zumitz mota hauek, burdinarik ez duten metalez eginda daude, eta honek, hainbat propietate ematen die, hala nola, korrosioarekiko erresistentzia eta eroankortasun ona. Kobrezkoak, letoiezkoak, brontzezkoak edota aluminiozkoak izan daitezke.

 Kobrezkoak: kobreak, eroankortasun elektriko eta termiko handia duenez, propietate horiek behar dituzten aplikazioetan erabiltzen da. Zumitzen kasuan ere, kobrezkoa izango da, propietate hauek betzea nahi badu.
 Letoiezkoak: Kobre eta zink aleazioa dute eta erresistentzia mekanikoaren zein harikotasunaren arteko balantza onarengatik nabarmentzen dira. Letoia, zumitzak fabrikatzeko erabiltzen dira maiz, konformatzean, trokelatzean edo tolestean ematen duten erraztasuna eta xaflakortasuna direla eta.
 Brontzezkoak: Brontzesko zumitza, kobrezko eta eztainuzko aleazioa da eta korrosioarekiko erresistentzia handia du. Hori dela eta, bere erabilera, industria aplikazio konplexuetan eta itsas inguruetan ematen ohi da, oxidazioari aurre egiteko.
 Aluminiozkoak: Aluminioa, material arina, xaflakorra eta korrosioarekiko erresistentzia handia duena da. Zumitzera etorrita, aluminiozko zumitza, karga txikia eta oxidazioaren aurkako iraunkortasun handi bat behar dugunean erabiltzen da, hots: industria elektrikoan, autopropultsioan eta eraikuntzan.

Zumitz metaliko ferrosoak

Zumitz metaliko ferrosoak, batez ere altzairuz edo burdinez osatuak daude. Mota honetako zumitzak, erresistentzia mekaniko eta iraunkortasun handiarengatik bereizten dira, eta horregatik, egokiak dira aplikazio industrial zorrotzetarako.

 Altzairuzkoak: Altzairua da zumitz metaliko ferrosoen materialik ohikoena eta bere erresistentzia eta aldakortasunarengatik bereizten dira. Material honetaz sortuta dauden zumitzak, gainazaleko tratamenduak jaso ditzakete (galbanizatua edo pintura) korrosioarekiko erresistentzia hobetzeko.
 Burdinezkoak: Burdinezko zumitzak, altzairuzkoak baino gutxiago erabiltzen diren arren, burdinezko zumitza aplikazio oso espezifikoetan erabiltzen da, zeinetan material baten ezaugarriak baloratzen diren, hala nola, zailtasuna, harikortasuna eta karga mekanikoekiko portaera.

Zumitz plastikoak

Zumitz plastikoak, bere arintasunarengatik nabarmentzen dira eta erabilera ugari dituzte, batez ere enbalatze industrian. Haatik, material honetaz sortuta dauden zumitzak ez dira korrosiboak. Zumitz plastikoa, bere horretan, hainbat konposizioz sortuta egon daiteke, hala nola, polipropilenoa, poliesterra eta PVCa.

 Polipropilenozkoak (PP): Zumitz plastikoak fabrikatzeko asko erabiltzen den materiala da, izan ere, kostu txikikoa, malgua eta manipulatzeko erraza da. Karga arinak eta ertainak biltzeko da egokia, hausturarekiko erresistentzia onargarri bat eskaintzen duelako, enbalatze prozesuaren eraginkortasuna arriskuan jarri gabe. 
 Poliesterrezkoak (PET): Polipropilenozkoak baino erresistenteagoak dira eta karga astunetarako erabili ohi dira. Altzairuzko zumitzaren alternatiba ere izan daitezke zenbait kasutan. 
 PVCkoak: PVCzko zumitza, aurreko biak baino gutxiago erabiltzen bada ere, erabilera espezializatuetan erabiltzen da, non erresistentzia kimikoaren, isolamenduaren eta malgutasun onaren propietateak baloratzen diren.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Ontziratzea eta enbalatzea
Kategoria:Finkagailuak eta finkatzeko materialak