Jane Drew

Jane Beverly Drew (Thornton Heath, Ingalaterra, 1911ko martxoaren 24a - Barnard Castle, Durham, 1996ko uztailaren 27a) britainiar arkitektoa izan zen.

 Lehen urteak 
Aita, Harry Guy Radcliffe Drew izan zuen, tresna kirurgikoen diseinatzailea eta British Institute of Surgical Technicians erakundearen sortzailea. Ama, berriz, Emma Spering Jones, eskola maistra eta natura behatzeko maitasuna eta artearekiko estimua kutsatu zizkiona alabari. 

1934an Jim Allistonekin ezkondu zen, baina ezkontzak ez zuen luzaro iraun. Bi alaba izan zituzten, eta horietako bat gazte hil zen.

Jane Drew-ek Londresko Architectural Association School-en arkitektura ikasketak egin zituen 1924 eta 1929 artean eta MARS Taldearen sortzaile eta sustatzaileetako bat bihurtu zen: Mugimendu Modernoaren ideiak eta praktikak Britainia Handian zabaltzeko arkitekto, artista eta industrialen elkartea (CIAMen adar britainiarra). Graduatu ostean (Ingalaterrako lehen arkitekto tituludunetako bat bihurtuz), bere ibilbidea sukaldaritza modernoaren diseinuari kanon ergonomiko egokiak aplikatuz hasi zuen (gaur egungo diseinuan indarrean dauden dimentsio batzuk finkatu zituen). Han ezagutu zuen Edwin Maxwell Fry, eta harekin ezkondu zen 1942an.

 Ibilbidea 
Estudio bat jarri zuen (Londresko gerran), emakumeen parte-hartze esklusiboarekin, eta, hala, abangoardia sozialean jarri zen. Arkitekto gazte talde honek proiektu handi batzuk hartu zituen hiri osoan zehar. Bere estudioa bonba alemaniarrek suntsitu zuten eta horrekin batera bere hasierako proiektuak eta Picasso, Bonard eta Mooresen bere lehen bilduma.

1944tik 1946ra, Mendebaldeko Afrikako britainiar kolonietarako ministro egoiliarraren hirigintza-aholkulari izan zen.

Jane Drewk eta Maxwell Fryk Fry, Drew & Partners (1946) enpresa sortu zuten. 
Londresko Fry, Drew eta Partners-en enpresak herrialde tropikaletarako eskala handiko plangintzan jarri zuen arreta, eta bere lanen artean Nigeriako Ibadan Unibertsitatea (1953-1959) nabarmendu zen.

Kanonikotzat hartuak izatera iritsi ziren liburu teknikoen idazle gisa ere nabarmendu zen, hala nola, Village Housing in the Tropics (1945), Arquitectura tropical en zonas húmedas (1956) eta Architecture and the Environment (1976).

Fryk eta Drewk Mendebaldeko Afrikan egindako lanarekin txundituta, Pandit Nehru Indiako lehen ministroak Punjabeko hiriburu berria, Chandigarh, diseinatzeko gonbidatu zituen. Drew eta Fry ez zeuden ziur halako enkargu handi bat aurrera eramateko zuten gaitasunaz, eta horregatik Le Corbusier deitu zuten, hiruren artean elkarlan estua sortuz. Esperientziak hiru urte baino gehiago iraun zuen, gobernu-enkarguei erantzunez. Drewek etxebizitza sozialen estrategia berriekin esperimentatzeko erabili zuen hiria, eta denborarekin India osoan etxebizitza modernoen diseinua zabaltzea lortu zuen. Indiako agintariengan ere eragina izan zuen, tokiko proiektugile eta planifikatzaile gazteak prestatzeko eta laguntzeko, haien ekimenei jarraipena emateko.

Kanpoko esperientziaren ondoren (60 eta 70 urteen artean), Ingalaterrara itzulita, bizileku-arkitektura garatzera jo zuten. Jane Drew maiz agertzen da arkitektura modernoaren historian, hainbat proiekturen egilekide eta laguntzaile nagusi gisa:

 Ghanako Hezkuntza Arkitekturako Programa (1947-1955)
 Passfield Apartamentu Multzoa Lewishamen (1949)
 Ibadán Nigeriako Unibertsitatea (1949-60)
 Riverside jatetxea Britain South Bank Exhibition-en (1951)
 Punjabeko hiriburu berria: Chandigarh hiria (1951-54)
 Londresko Arte Garaikidearen Institutua (1964)
 Milton Keynes Bedfordshire (1969-77)
 Gorrentzako eskola (1968), Herne Hill, Londres.

Jane Drew eta Maxwell Fry Gloucester Placeko 63an bizi eta lan egiten zuten, eta haien etxea erreferente bihurtu zen Londresen, etxea zabalik mantentzen baitzuten, mundu osoko lagun eta ezagunei abegi eta aterpea emateko. Zenbait nazionalitatetako arkitekto gazte batzuei ere lana eman zieten, eta lagundu egin zieten, beren gidaritzapean beren lanbidea ikasten ari baitziren.

1996an hil zen minbiziak jota, 85 urte zituela.

 Aintzatespenak 

 Britainiar Arkitektoen Errege Institutuko (RIBA) Kontseiluan parte hartu zuen lehen emakumea izan zen.
 1996an Britainiar Inperioko Dama izendatu zuten.
 1998tik Architects' Journal aldizkariak urtero ematen duen Jane Drew Sariak bere izena darama omenaldi gisa.

Erreferentziak

 Ikus, gainera 

 Emakumeak arkitekturan

 Kanpo estekak 

Kategoria:Britainiarrak
Kategoria:Britainiar Inperioko Ordenaren Dama komendadoreak
Kategoria:Emakume arkitektoak