Cabeza de Artista

Cabeza de Artista 2004. urtean sortutako arte talde bat da. Bi kidek osatzen dute Patxi Aldunatek (Iruñea, Nafarroa Garaia, 1965) eta Alfredo Murillok (Iruñea, Nafarroa Garaia 1973), biak UPV/EHUn Arte Ederretan lizentziatuak.

 Historia 
Bakoitzak bere aldetik haien proiektu propioetan lan egiten zuen Una Salida es Posible eta Aranak eta Mediak instalazioetan elkarrekin lan egin zuten arte. Hortik aurrera hainbatetan elkartu ziren lan egiteko Euskal Autonomia Erkidegoan, Valentziako Erkidegoan eta Nafarroako hainbat lekuetan. Ez zen 2013ra arte izan, Arte Garaikideko Uharte Zentroan lan egin zuten arte, izen propioa jarri ziotela haien bururari: Cabeza de Artista edo Artista Burua euskaraz.

 Obrak 
Taldeak gai politiko, ekonomiko, sozial eta kulturalak jorratzen ditu, beti ere haien erro nafar propioetan oinarrituz. Bereziki instalazio eta ekintzaren artean mugitzen dira. Obrak askotan ez dira oso iraunkorrak material ahulekin eginak daudelako. Ez diote hainbesteko garrantzia ematen obra materialari baizik eta obraren bidez, ikusleak ematen dion esanahiari eta egiten dituen gogoetei. Obra bitartekari bilakatzen da eta ez elementu protagonista.

Bikotearen obrak ikuspegi artibista du. Haien helburua argia da: artea eta kultura bitartekari gisa erabiliz agenda politikoa bultzatzea, kontzientzia eta justizia sozial, ingurumeneko, teknologikoa eta abar handiagorantz. Artea bere osotasunean erabiltzen dute, ez dira metodologia esplizito batean kokatzen. Gainera, espazio publikoen erabilera aldarrikatzen dute haien obrak erakusteko.

Jorratutako gaien artean: artearen merkantilismoa, arma-trafikoa, migrazioak, artistaren identitatea, etab. daude. Haien terminoetan, haien lankidetza-sistemari buelta bat eman nahi diote, sistema berrezarri, aztertu, aldatu eta indartu; eta horrela haien lanak jauzi kualitatibo bat egin. Artisten barne-prozesua ikuslearen jakin-minari hubiltzeko eta obraren barnean sartzeko balio du.

 Erakusketak 

 Dogeatdog. Iruñeko zitdelan, 2006. urtean. Migrazioen inguruko obrak.

 9mm. Iruñeko zitadelan, 2007.urtean. Armatrafikoaren inguruko obrak.

 STOP. Gernika, 2007. urtean. Bakearen inguruko obrak.

 Artamugarriak. Buldain Fundazioa, 2007.urtean. Nafarroako artista talde baten ekimenez eta "nodoen" bidez antolatzen da hainbat lurraldetan. Kulturak bake-prozesua babestea eta elkarrizketarako eta sormenerako espazioak sortzea, prozesu soziala aktibatzeko, eta hori gabe prozesu politikoak ez du zentzurik.

 Zurra Lurra. Buldain Fundazioa, 2009. urtean. Ekologismoaren inguruko obrak.

 Cabeza de artista. Uharteko arte zentroan, 2013.urtean. Artistaren identitatearen inguruko obrak. Haien obren berrikuspena egin zuten erakustaldi honetan: bere lankidetza-sistemaren berrezartzea, aztertzeko, aldatzeko, indartzeko eta, agian, jauzi kualitatibo bat egiten saiatzeko, barne-prozesu hori ikuslearen jakin-minera hurbilduz, ekuazioaren faktore berri gisa. Eszenografia engainagarriro epikoa muntatu behar izan da; izan ere, bi buru-kaxa handiek, laserrez diskretuki marraztutako aurpegien ikuspegi desberdinekin (aurrez aurre, aurkarien arteko duelu batean bezala), artista bakoitzak, erakusketak irauten duen bitartean, lagunaren buruaren kaxaren barruan esku hartzea ahalbidetuko dute. Kontua ez da inoren buruan arakatzea, baizik eta modu koordinatuan lan egitea bestearen buruaren irudikapen espazialean, birsortu eta helburu komun batera egokitzeko. Zalantzarik gabe, gatazka sortzailearen metafora bat da, bere baterako lana elikatzen duena. Elkarrizketa eta eztabaidaren, ekarpenaren eta blokeoaren, jakin-minaren eta nahasmenaren artean adostasun estetikoa sortzea ahalbidetzen duena.

 Partidero. Landarten, 2020. urtean. Ur komunalen inguruko obrak.

 La comuna vive. Katakrak liburu-dendan, Iruña, 2021. urtean. 1871ko Parisko Komunaren inguruan eginda. Komuna hau garaiko langile-klasearen itxaropena bihurtu zen baina soilik 72 egunez. Azken odotsua izan zuen 30.000 fusilatu eta 100.000 erbestatuekin. Horregatik Cabeza de Artista omenaldi eta aldarrikapena egiten du erakusketa honekin. Katakrak liburu-dendan euskal artisten 12 kartel desberdinak aurkeztu ziren: Babylon Fell, Ione Arzoz, Alfredo Murillo, Pedro Osés, Jule Kosta, Marijostai, María Jiménez Moreno, Mireya Martín, Fermín Díez de Ulzurrun, Elba Martínez Etxeberria eta Patxi Aldunate. 

 Acéphale. Erakusketa hau Iruñeko Apaindu arte galerian egin zen 2021 urtean. Gaur egungo sistema kapitalistan ze nolako papera duen arte garaikidearen inguruan egiten dute gogoeta Cabeza de Artista taldea. Egindako obren artean kamiseta beltzak saldu zituzten, hauek esaldi desberdinak zituzten, hala nola “No Art Just A T-Shirt”, arte berriko ikonoen ondoan jarri zituzten: Oteizako kutxa hutsa, Duchampen Air de Paris-en baba, Warholek The Velvet Underground egindako bananaren diseinua eta Banksyk egindako puzgarria duen neskatillaren grafitia. Ikono banguardista guzti hauez jabetu ziren eta esanahi berri bat eman zioten ondoren hauek saltzeko. Esanahi berri argia eman zuten Goi-mailako kulturako merchandising-produktuak, gourmet kontsumo masibo baterako. Baita inprimaketa digitalak, argazkiak, gure denbora zalantzan jartzen duten banderak eta bestelako objektuak arteak sufritzen duten merkantilizazioa salatzen dute.

 Fanzine 20x20. 2021.urtean Iruñeko Apaindu arte galerian aurkeztu zen fanzine/urtekaria. Kolektiboa beste 40 artista desberdinekin elkartu ziren erakustaldi hau egiteko. Covid-19 pandemiaren hilabeteetan egindako obra izan zen, 40 begirada desberdin jasotzen duen fanzine/urtekaria da. 2020an bizitako erantzun emozionalaren aurkezpena, 40 artista desberdinak parte hartu zuen: artista plastikoak, idazleak, bertsolariak, argazkilariak… Artistak zuten jarraibide bakarra zen hitz kopurua eta 20x21 cm-ko neurria izan behar zuela, bestela askatasun osoa zuten edozer egiteko. Urtekaria ikuspegi oso desberdinak jasotzen ditu, batzuk ikuspegi kritikoagoa eta politikoa, besteak itxaropentsuagoak.

 Denotación de una ciudad. 2024.urtean Sarasate Pasalekuan, Iruñea. 1972ko egindako Iruñeko Topaketetan parte hartu zuen Carlos Ginzburg artistan oinarritu ziren. Cabeza de Artistak, obraren berrinterpretazioa egin zuten hirian ekintza kolektibo bat eginez, non obraren protagonistak bilkatu ziren herritarrak eta kultura-sareko kideak. 

 Erreferentziak 

Kategoria:Nafarroa Garaiko artea
Kategoria:Arte garaikidea