Taxelhiyt

Taxelhiyt (,  ahoskatua, endonimotik ekarria) edo shilha (marokoar arabierazko  hitzetik ekarria) Marokoko berbereen hizkuntzarik handiena da hiztun kopuruagatik (iturrien arabera, 3 milioi edo 8 eta 9 milioi artean) eta bere eremuaren hedaduragatik. Taxelhiyt Marokoko hegoaldean hitz egiten dute, Atlas Garaiaren magaletatik Antiatlas mendikateko hegoaldeko magaletara doan eremuan, Ozeano Atlantikoak mendebaldera mugatzen duenean. Taxelhiytaren ekialdeko mugak zehaztea zaila da, Erdialdeko Atlaseko amazigerarako trantsizio mailakatua egin baitzuen.

 Fonetika 

 Bokalak 
Hona hemen taxelhiyteko bokalen taula:
+AitzinekoErdikoAtzekoItxiIreki

 Kontsonanteak 
Hona hemen taxelhiyteko kontsonanteen taula:
+EzpainkariHortzartekariSabaiaurrekoBelarUbularFaringariGlotalArruntFaringarituArruntEzpainkarituArruntEzpainkarituSudurkariLeherkariAhoskabet̪ˤ ⟨ṭ⟩kʷ ⟨k°⟩qʷ ⟨q°⟩Ahostund̪ˤ ⟨ḍ⟩gʷ ⟨g°⟩IgurzkariAhoskabes̪ˤ ⟨ṣ⟩ ⟨c⟩ ⟨x⟩χʷ ⟨x°⟩ ⟨ḥ⟩Ahostunz̪ˤ ⟨ẓ⟩ ⟨j⟩ ⟨ɣ⟩ʁʷ ⟨ɣ°⟩ ⟨ɛ⟩ ⟨h⟩Hurbilkari l̪ˤ ⟨ḷ⟩ ⟨y⟩Dardarraniztunr̪ˤ ⟨ṛ⟩

 Lexikoa 
Hona hemen kabilierazko (taqbaylit), rifterazko (tarifit) eta taxelhiytezko sustraikide batzuk:
 Glosa  Taqbaylit  Taxelhiyt  Tarifit 'zuhaitz'  tejṛa  taddagt  ta-šejar-t 'lore'  ajeĝĝig  ajddig  ta-nuwaš-t 'azal'  agʷlim  ilm  irem 'adar'  icc (sing)acciwn (pl)  isk (sing)iskwen (pl)  'gazur'  iɣi  aɣu  aɣi 'gurin'  udi  tudit  trussi 'irin'  awren  aggurn  aren 'errauts'  iɣed  iɣḍ  nifest  'ilargi'  agur  ayyur  yur 'gaur'  assa  ɣassa  nhara 'eskutitz'  tavṛaṭ  tabrat  tabrat 'alaba'  yelli  illi  yelli 'txiki'  amezyan  imẓẓiy  amezyan 'gorri'  azgʷaɣ  azggʷaɣ  azeggʷaɣ 'ezker'  azelmaḍ  aẓlmaḍ  azelmaḍ 'bizi'  idir  iddr  dder 'jan'  ečč  icc  eš 'txistua bota'  susef  sufs skufes 'ikusi'  muqel  smuql  khza 'geratu'  qqim  ɣumu  qqim 'utzi'  eĝĝ  ajj  eĝĝ  'lurperatu'  nṭel  mḍl  ndar 'erre'  ṛeɣ  jdr  sešmed 'galdetu'  seqsi  saqsa  seqsa 'zuek' (giz.)  kunwi  kunni  kenniw 'zuek' (ema.)  kunemti  kuninti  kennimt '-(r)ekin'  yid  diyiḍ  ag

 Erreferentziak 

 Bibliografia 





 Kanpo estekak 

Kategoria:Amazig hizkuntzak
Kategoria:Marokoko hizkuntzak