Jefrosinia Zenkova

Jefrosinia Savelievna Zenkova (errusieraz: Ефросинья Савельевна Зенькова; 1923ko abenduaren 22a - 1984ko apirilaren 19a), Komsomoleko erresistentzia klandestinoko erakundeko idazkaria izan zen Bigarren Mundu Gerran "Mendekatzaile Gazteak" ezizenez ezaguna. Gerraren ondoren, Sobietar Batasuneko Heroi izendatu zuten 1958ko uztailaren 1ean, Sobietar Batasuneko Sobiet Gorenaren dekretuz.

 Bizitza 

 Haurtzaroa eta gaztaroa 
Jefrosinia Zenkova 1923ko abenduaren 22an jaio zen Ushaly lnekazari herri txikian, Bielorrusiako RSSko Vitebskeko gobernazioan (gero Bielorrusiako Vitebskeko oblastean), bielorrusiar nekazari familia batean. Bigarren hezkuntza amaitu ondoren, lanbide-heziketa eskola batera joan zen, Vitebskeko arropa-fabrika batean jostun gisa lan egin aurretik. Geroago bertako Arropa Eskola Teknikoan ikasten hasi zen, baina eskolako eraikina Alemaniako Luftwaffe-k bonbardatu zuen ikasleen ebaluazioen egunean.

 Bigarren Mundu Gerra 
1941eko udan alemaniarrek Sobietar Batasuna inbaditu ondoren, Zenkovak defentsa zibileko jardueretan lan egin zuen hasiera batean, jendea eroritako eraikinetatik erreskatatuz eta kale eta teilatuetatik lehertu gabeko jaurtigaiak kenduz. Hiria indar etsaiek inguratu zutenean, ez zen berehalakoan joan, beste pertsona batzuei ebakuazioarekin laguntzen ari izan baitzen. Hiritik sobietarrek kontrolatutako lurraldera ihes egiten saiatu zenean, alemaniarrek atxilotu egin zuten, baina bere zaintzatik ihes egitea lortu zuen. Gero, astebeteko bidaia batean ihes egin zuen jaio zen herri txikira. Bere jaioterrira, Ushalyra, iritsi eta gutxira, alemaniar indarrek eremuaren kontrola hartu zuten eta nekazarien jabetzak bereganatzen hasi ziren, batez ere elikagaiak eta abereak. Kliment Voroshilov mariskalaren izena zuen destakamendu partisanoaren lerroekin bat egin nahi izan zuen, bere neba mariskal horren kidea baitzen, baina 1942ko martxoan destakamenduko komisarioak Komsomoleko zelula bat osatzeko eskatu zion, garrantzi estrategikoko trenbide-bidegurutzetik hurbil, bost kilometrora, Óbol herrian (Vítebsk oblast), Alemaniako Haluseko militarren gaineko informazioa emateko. Zenkova ados egon zen, eta komisarioak errekrutatzeko pertsonen zerrenda bat eta haien artean zabaltzeko esku-orriak eman zizkion. Une horretan, 18 urte besterik ez zituen, eta erreklutatu berrietako asko are gazteagoak ziren; izan ere, kiderik gazteenak 15 urte baino ez zituen. Taldea «Mendekatzaile Gazteak» izenarekin ezagutu zen (errusieraz: Юные мстители). 1943ko abuztuan, taldeko kideetako batek, 17 urteko Zinaida Portnovak, lana lortu zuen alemaniar jantoki bateko sukaldean, eta ondoren prestatzen ari zen zopa pozoitu zuen, dozenaka soldadu etsai hilez.

Óbol tren bidegurutzean jarduerak hobeto zelatatzeko asmoz, Zenkovak geltokiko kontagailu baten laguntzaile lana lortu zuen eta beste partisano batek, Nikolai Alekseyevek, geltokiko bizkartzain lana aurkitu zuen. Alekseyevek trenetako batean tanga-kargamentu bat aurkitu zuenean, berehala transferitu zuen informazioa aginte-katetik Moskura, eta Sobietar Aire Armadak bonbardatzaileak bidali zituen kargamentua suntsitzeko. Partisanoek beraiek ere zuzenean parte hartu zuten armen pilaketan eta sabotajean, eta SSen tropaz betetako tren batek talka egin zuen berriz hornitzeko tren batekin. Zenkovari mina magnetikoak eman zizkiotenean, haiek entregatzeko ezkutatzeko modu sortzaileak aurkitu zituen, baita ogi-barra bat laberatu ere, atzeman ez zezaten. Partisano bati emandako mina bat SSko goi mailako ofizial baten autoaren azpian jarri zuten eta azkenean bera eta autoan zihoazen SSko beste hiru kide hil zituen. Horrez gain, energia-instalazio bat, adreilu-fabrika bat, ponpaketa-estazio bat, lihoa prozesatzeko fabrika bat lehertu eta errepide bat txikitu zuten. Horrez gain, tren-zatiak kendu zituzten funtsezko eremuetan. Taldekide batek taldea traizionatu ostean, atxiloketa masiboak izan ziren; Zenkova bizirik atera zen Polatsken zegoelako atxiloketak hasi zirenean. Itzuli zenean, Arkadi Barbashovek gertatzen ari zenaz ohartarazi zion, eta biek ihes egitea lortu zuten, Lenin Sirotinsk 6. Brigada Partisanoan sartzeko. Alemaniarrek Zenkova aurkitu ezin izan zutenez, bere ama Marfa atxilotu zuten eta alabaren ordez exekutatu zuten zigor kolektibo gisa.

 Gerraostea 
Gerra ostean, Zenkovak gerran hildako senide baten hiru seme-alabak hazi zituen. 1945ean, Alderdi Komunistako kide bihurtu zen. Zenkovak, Komosmoleko Barrutiko Batzordeko instruktore bezala, gerran zehar larriki kaltetua izan zen hiria berreraikitzen lagundu zuen. 1967an lanez aldatu eta hiriko erreklutamendu militarreko zentroan lan egin zuen. Herri-hizlari publikoa zen, fabriketan, eskoletan eta unitate militarretan hitz egiten zuena. 1958an, Sobietar Batasuneko Heroi titulua jaso zuen, eta 1976an, Vitebskeko Ohorezko Herritar titulua. 1984ko apirilaren 19an hil zen, 60 urte zituela, eta Vitebskeko Mazuriako hilerrian lurperatu zuten.

 Kondekorazioak 
Bere bizitzan zehar, Zenkovak ondorengo kondekorazioak jaso zituen:
link=Archivo:Hero_of_the_Soviet_Union_medal.png|49x49pxSobietar Batasuneko heroia (11112 zenbakia; 1958ko uztailaren 1a)link=Archivo:Order_of_Lenin_ribbon_bar.png|60x60pxLeninen Ordena (1958ko uztailaren 1a)link=Archivo:SU_Order_of_the_Red_Star_ribbon.svg|60x60pxIzar Gorriaren Ordena (1944ko abuztuaren 15a)link=Archivo:Order_of_Glory_Ribbon_Bar.png|60x60px1941-1945eko Aberri Gerra Handian Alemaniak lortutako garaipenagatik dominalink=Archivo:SU_Medal_Twenty_Years_of_Victory_in_the_Great_Patriotic_War_1941-1945_ribbon.svg|60x60px20ko domina oroigarria.1941-1945eko Aberri Gerra Handian garaipena lortu zeneko urteurrenalink=Archivo:SU Medal Thirty Years of Victory in the Great Patriotic War 1941-1945 ribbon.svg|60x60px30eko domina oroigarria.1941-1945eko Aberri Gerra Handian garaipena lortu zeneko urteurrenaVitebsk-eko Ohorezko Herritarra (1976)

 Ikus, gainera 

 Bigarren Mundu Gerran borrokatu zuten beste partisana sobietar batzuk

 Anastasia Biseniek
 Anna Lisitsyna
 María Meléntieva
 Masha Bruskina
 Nadezhda Troyán
 Zinaida Portnova
 Zoya Kosmodemianskaia

 Erreferentziak 

 Bibliografia 

 Sakaida, Henry (2003). Heroines of the Soviet Union 1941-45 (en inglés). Osprey Publishing.   . OCLC 51779412. 
 Cottam, Kazimiera (1998). Women in War and Resistance: Selected Biographies of Soviet Women Soldiers [Mujeres en la guerra y la resistencia: biografías seleccionadas de mujeres soldado soviéticas] (en inglés). Newburyport, Massachusetts: Focus Publishing/R. Pullins Co. . OCLC 228063546. 
 Simonov, Andréi; Chudinova, Svetlana (2017). Женщины - Герои Советского Союза и России [Mujeres - Heroínas de la Unión Soviética y Rusia] (en ruso). Moscú: Russian Knights Foundation, Museum of Technology V. Zadorozhny. . OCLC 1019634607. 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Sobietar partisanoak
Kategoria:Sobietar Batasuneko Alderdi Komunistako kideak
Kategoria:Leninen Ordena
Kategoria:Sobietar Batasuneko Heroiak
Kategoria:Emakumeak Bigarren Mundu Gerran
Kategoria:Bigarren Mundu Gerrako Erresistentziaren kideak