Zliten

Zliten edo Zlitan (arabieraz: زليتن Zlīţan) Libiako Misrata barrutiko hiri bat da. Mediterraneo itsasoaren hegoaldeko kostaldean dago, Sirteko golkotik mendebaldera. Zlitan distritu zaharreko hiriburua izan zen.


 Kokapena 
Zliten izena hiriari zein inguru osoari ematen zaio. 

Hiri bezala, Zliten hiriburutik, Tripolitik, 160 km ekialdera dago, eta Leptis Magna hiri erromatar zaharretik 35 km ekialdera. Misrata hiritik 60 km mendebaldera dago, eta Khumsetik 40 km ekialdera. 8 km² inguruko eremu baten gainean zabaldu da. 

Zliten barrutia oso zabala da eta 3000 km²-ko azalera du (1200 milia karratu). Mediterraneoak inguratzen du iparraldean, Misratak ekialdean, Bani Walidek hegoaldean eta Khums-ek mendebaldean.

 Hezkuntza 
Zlitenen, Libiako unibertsitate ospetsuenetako bat dago, Al-Al-Jamiaa Asmariya (arabieraz: الجامعة الاسلامبة, hau da, Al-Asmariya Unibertsitate Islamikoa). Hainbat fakultatetan banatuta dago: Arteak, Zientziak, Ekonomia eta Politika Zientziak, Odontologia eta Aho-hortzetako Kirurgia, eta Hezkuntza. Goi-mailako lanbide-heziketako zentro bat ere badago, ingeniaritzaren hainbat arlo biltzen dituena. 

 Kultura 
Antzinako erromatar aztarna ugari daude Zlitenen, hala nola, Omira kostaldeko hiribildua ('Darbuk Omira'), non zenbait mosaiko ikusgarri aurkitu ziren, eta Al-Jumaa gaztelua. Hiriak ere gordetzen ditu Abd As-Salam Al-Asmarreko mausoleoa eta meskita, Abu-Minjaleko meskita, Albazako meskita eta beste meskita asko. Hareharrizko arabiar kaligrafia fin bat dago eraikinaren kanpoko zutabeen goialdean, al-mulk-'illah ("Allah-rentzat dena") dioena.

Slat Abn Shaif sinagoga (Zliten), Lag Ba'omer-en sinagoga historikoa eta erromesaldi lekua zen Libiako juduentzat. 900 urte baino gehiago zituen, baina 1980ko hamarkadan suntsitu zuen Gadafik eta bere orubean apartamentu modernoak eraiki zituzten.

 Tarbuni 
Zliten ezaguna da kostalde ederretan dituen olibengatik, palmondoengatik eta zitrikoengatik. Bere palmondoek, askok Libiako tarbuni (palmondo zukua) onena bezala kontsideratzen dena ekoizten dute. Tarbunia askotan asidarekin zerbitzatzen da, irinez egina, gatzarekin egosia, eta oliba eta palmondo zukuarekin jaten dira. Asida Mahoma profeta islamiarraren jaiotza ospatzeko gorde ohi da (Mawlid al-Nabi, Rabi al-Awwal hamabigarren egunean ospatzen dena). Tripoliko familiek As-Sida dute ospakizunetarako jakirik gogokoena haur bat jaiotzen denean.

 Bibliografia 

 Cowan, JM (1994), Arabiar modernoaren Hans Wehr hiztegia.
 John Esposito (2003), Islamaren Oxford hiztegia.
 Anthony Ham (2002), Lonely Planet: Libia. Planet Publications
 Philip M. Mobbs (2001), Libiako mineralen industria.
 Philip M. Mobbs (2005), Mineralen urtekaria: Libia, USGS
 5. Mukhtar M. Ashour (2004), Itsasoko ura gezatzeko ekonomia Libian, Tajorako Ikerketa Zentroa
 Pargeter Alison (2006), Libiako borrokalariak Irakeko jihadarekin bat egiten du , V Terrorismo Monitorea. 4, 23. edizioa

 Kanpo estekak 

 Zlitan Google Maps-en
 Zliten "Santuen hiriak"
 Zliten hotela

Kategoria:Libiako hiriak