Graciela de la Lama

Graciela de la Lama Gómez (Mexiko Hiria, Mexiko, 1933ko urtarrilaren 22a – Ibidem, 2019ko urtarrilaren 22a) zientzialaria, filosofia indiarrean espezialista, sanskritista, itzultzaile, ikertzaile, historialaria, diplomazialaria eta filantropoa izan zen. Mexikoko Errepublikako enbaxadorea izan zen Indian (Bangladesh, Sri Lanka, Maldivas eta Nepalen konkurrentea) 1980 eta 1988 artean, eta Egipton (Sudan, Txad, Eritrea eta Sirian konkurrentea) 1988 eta 1992 artean. Denbora horretan eta beste seiurteko batzuetan zehar, Mexikoko gobernuaren aholkularia ere izan zen nazioarteko politikaren arloan, Kanpo Harremanetarako Idazkaritzaren bitartez. Akademiko gisa, Mexikoko Elkargoko Asia eta Afrikako Ikasketa Zentroa sortu zuen eta bertako lehen zuzendaria izan zen, Mexikoko Unibertsitate Nazional Autonomoko Filosofia eta Letren Fakultatean Antzinako Indiaren eta India Modernoaren Historia eskolak emateaz gain. Graciela de la Lama izan zen buru izan zen bi enbaxadetan izendatutako lehen emakumea.

 Bizitza 
Mexikon jaio zen 1933an, eta Pueblan eman zuen haurtzaroa haurrideekin, Lazaro Cárdenasen agintaldi aurreko sasoian. Denbora horretan, hezkuntza katoliko tradizionala jaso zuen bere aitabitxi-amabitxien aldetik.

Lizentziatura ikasi zuen Mexikoko Unibertsitate Nazional Autonomoan (UNAM) eta gero, Sorbonan historian maistratasuna.

 Lan ibilbidea 

 Itzultzaile 
1969an, Graciela de la Lamak Priyadarsika: la prometida cautiva antzezlan klasikoaren itzulpena argitaratu zuen jatorri jainkotiarrei egotzita. Itzultzaile gisa, Mandukya Upanishad eta Gaudapadako Karikaren gaztelaniazko bertsioa ere ekoitzi zuen.

 Irakasle 
Mexikoko Unibertsitate Nazional Autonomoko Filosofia eta Letren Fakultateko Historia Eskolan "Antzinako Indiaren Historia" eta "India Modernoaren Historia" irakasgaiak irakatsi zituen.

Gainera, "Revista de Estudios Orientales" aldizkaria sendotzea bultzatu zuen (geroago, enbaxadorearen ekimenez "Estudios de Asia y África" ienez berrizendatua), Mexikoko Elkargoak aldizka emititu izan duena.

Mexikoko Ikastetxeko Asia eta Afrikako Ikasketa Zentroaren eta Asiako eta Afrikako Ikasketen Elkarte Latinoamerikarraren sortzailea izan zen.

 Enbaxadore 
Mexikoko enbaxadorea izan zen Indian eta Egipton, eta herrialdea ordezkatu zuen Bangladesh, Sri Lanka, Maldivak eta Nepalen. Mexikok Indian zuen misio diplomatikoaren buru gisa jardun zuen bitartean, Indiari Lankidetzari eta Garapenari buruzko Nazioarteko lehen Bileran parte hartzea erraztu zion (Cancún, 1981). Indiako lehen ministroa bertan izan zen, eta Mexiko lidergoa behatzaile gisa posizionatu zuen Lerrokatu gabeko Herrialdeen Mugimenduan. Gainera, Bakearen eta Armagabetzearen aldeko Herrialdeen lehen Goi-bileran parte hartu zuen (New Delhi, 1985). Bizkartzainek Indiako lehen ministroa zen Indira Gandhi hil zutenean sortu zen krisi sozialari ere aurre egin behar izan zion. 

 Filantropo 
Mexikoko Indiako Kultur Etxearen ongile eta finantzatzaile garrantzitsua izan zen, sortu zenetik hil zen arte. Era berean, Ogasun Kuautlitaren ("Hacienda La Luna") esparru koloniala zaharberritzen lagundu zuen, Tetecalan, Morelosen.

 Lan humanitarioa 
Club de Romako kidea izan zen eta Save the Childreni ekarpen erregularrak egiten zizkion. Tepoztlán A.C. zentroaren ongile ere izan zen.

 Bizitza pertsonala 
Graciela De La Lamak katolizismo tradizionalaren jarraitzailea zen. Sei haurride izan zituen: Francisco De La Lama idazle eta ingeniaria, Adolfo, Eréndira, Alfredo, Luis eta Elda María. Julio González Tejada psikoanalista eta kontsulorde mexikarrarekin ezkondu zen, eta hiru seme-alaba izan zituzten (Alfredo, Renée Lilian eta Horacio), eta, gero, bost biloba (Emiliano, Álvaro, Julia Mariana, Santiago eta Alejandro Patricio). Lorezaintzaren, irakurketaren, arkitekturaren, sukaldaritzaren eta gastronomiaren zalea izan zen.

 Harreman nabarmenak 
Bere bizitzan zehar, Graciela De La Lama pertsona famatuekin kolaboratu eta adiskidetu zen, hala nola:

 Manuel Felguérez, artista plastiko nabarmena.
 Alberto Salamanca, Boliviak Egipton izan zuen enbaxadorea.
 Víctor Urquidi, akademikoa, Mexikoko Elkargoko zuzendari ohia eta Tepoztlán Zentroko errektorea, A.C.
 Napoleon Gomez Urrutia, sindikalista eta Mexikoko Errepublikako senataria.
 Indira Gandhi Indiako lehen ministroa.
 Jose Lopez Portillo, Mexikoko presidente ohia.
 Miguel de la Madrid, Mexikoko presidente ohia.
 Lorenzo Meyer, Mexikoko kazetari eta akademiko ospetsua.

 Heriotza 
Graciela De La Lama enbaxadorea 2019ko urtarrilaren 22an hil zen Mexiko Hiriko Olivar de los Padres etxean behazun-minbizia zuela. Bere hileta Gayosso Felix Cuevasen egin zen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Mexikarrak (Mexiko Hiria)
Kategoria:Mexiko Hirian hildakoak
Kategoria:Mexikoko zientzialariak
Kategoria:Emakume zientzialariak
Kategoria:Mexikoko historialariak
Kategoria:Emakume historialariak
Kategoria:El Colegio de Méxicoko ikertzaileak
Kategoria:Emakume filantropoak
Kategoria:Mexikoko enbaxadoreak
Kategoria:Enbaxadoreak Indian
Kategoria:Emakume diplomazialariak
Kategoria:Mexikoko itzultzaileak
Kategoria:Emakume itzultzaileak
Kategoria:Mexikoko filosofoak
Kategoria:Emakume filosofoak
Kategoria:Sanskritoa
Kategoria:Minbiziak hildakoak