Tomie Ohtake

brasildar-japoniar artista bisuala izan zen. Bere obrak, pinturak, grabatuak eta eskulturak biltzen ditu. Brasilgo abstrakzionismo informalaren ordezkari nagusietako bat izan zen.

 Bizitza 
Ohtake 1913an jaio zen, Kyoton. 1936an, hogeita hiru urte zituela, Ohtake Brasilera joan zen neba bat bisitatzera, baina ezin izan zuen Japoniara itzuli, Bigarren Mundu Gerra zela eta. Beraz, Ohtake São Paulon gelditu zen bizitzen. Ushio Ohtake nekazaritza ingeniaria ezagutu zuen eta berarekin ezkondu zen, ondoren bere seme Rui, arkitektoa, eta Ricardo, São Pauloko estatuko kultura idazkari ohia erditu zituen. Familia eta etxea zaintzen urte asko eman ondoren, 39 urte zituela, Ohtake Keya Sugano artistaren erakusketa batera joan zen São Pauloko Arte Modernoko Museoan, eta laster hasi zen genero pinturak eta paisaiak ekoizten, bere babespean.

 Artista ibilbidea 
Bere ibilbidearen hasieran, Ohtake pintura figuratibo barruan kokatu zen, baina gero funtsezko figura bihurtu zen abstrakzio geometrikoko mugimendu brasildarrean. Kolore primarioak eta marko geometrikoak arakatzeagatik ezaguna, 1957an egin zuen bere lehen erakusketa São Pauloko Arte Modernoko Museoan, eta 1961ean São Pauloko biurtekoan parte hartu zuen.  Une horretan hasi zuen bere "pinturak itsu-itsuan" saila, Ohtakek Brasilgo arte garaikidean muturreko arrazionalismoa hedatzearen aurkako erreakzio gisa begiak estali zituen lan sorta hau burutzeko. Bere lana Mendebaldeko zein Japoniako tradizioetatik sortua bezala deskribatuz, Ohtakek japoniar bertsoa eta pentsamendu espirituala aipatzen ditu bere lanetarako inspirazio iturri: "Haiku poemek munduaren ikuspegi bat transmititzen dute hamazazpi silabatan. Nire pintura formak sintetizatzen ere saiatzen da, irudiak bere oinarrizko minimora murriztuz, eta, beraz, unibertsala da". Geroago, bere lana grabatura eta eskulturara zabalduz, 1972an Veneziako Biurtekoko Grabatuen sailean parte hartu zuen, Seibi Taldeko kide gisa, artista japoniarren elkarte bat, eta 1978an Tokioko Biurtekoan erakutsi zuen.
Ohtakeren 27 lan, obra publikoak dira, eta Brasilgo hiri batzuetan daude: mosaiko handiak São Pauloko metroko Consolação geralekuko lau panel handiak, arku formako monumentu bat, São Pauloko Kultur Zentroaren ondoan japoniarrek Brasilera egindako immigrazioaren historia ohoratzen duena. 1988an, Ohtake Rio Brancoko Ordenarekin saritu zuten, São Pauloko immigrazio japoniarraren 80. urteurrena ospatzeko eskultura publikoagatik, eta 2006an Kultura Merituaren Ordenarekin saritu zuten. Tomie Ohtake Institutua 2001ean inauguratu zuten São Paulon, artistaren lanak erakusten dituen irabazi-asmorik gabeko museo gisa, baita arkitektura garaikidea eta kultura bisuala egiten dituzten tokiko eta nazioarteko erakusketak ere. Bere seme eta arkitekto Ruy Ohtakek diseinatu zuen, eta orduz geroztik, arte-hezkuntzarekin, zinemarekin, antzerkiarekin eta literaturarekin lotutako beste ekitaldi batzuk gehitu zaizkio erakundearen programa publikoari.

2013an, bere bizitzaren amaiera aldera, Ohtakek pintura monokromatiko batzuk hasi zituen, eta horietan lan egin zuen bere bizitzaren amaierara arte. Forma geometrikoei eta itzalpekoei arreta bera eskainiz, obra hauetan inastoa eta testura erabili zituuen lerroa nabarmentzeko, hirurogeita hamarreko hamarkadan beren lanaren ezaugarri izan ziren kolore-aldaketen ordez.

Tomie Ohtake 2015eko otsailaren 12an hil zen, 101 urte zituela, São Pauloko Sirio-Libanês ospitalean, pneumoniak jota. Geroago, krematua izan zen.

 Legatua 
Ohtakeren lana Arte Museo Metropolitanoaren, San Frantziskoko Arte Modernoaren Museoaren eta Tateren bilduman dago.

2023an, Londresko Whitechapel Galerian Ekintza, Keinua, Pintura: Emakume Artistak eta Abstrakzio Globala 1940-1970 erakusketan sartu zuten haren lana.

 Sariak eta aintzatespenak 

 1988an, Rio Brancoko Ordena,  São Pauloko immigrazio japoniarraren 80. urteurrena ospatzeko eskultura publikoagatik.
 2006an Kultura Merituaren Ordena.

 Iruditegia 

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 
 Ehun urtetik gorako artisten zerrenda

 Kanpo estekak 
 Tomie Ohtake Institutua

Kategoria:Japoniako ehun urtedunak
Kategoria:Brasilgo ehun urtedunak
Kategoria:Emakume margolariak
Kategoria:Brasilgo margolariak
Kategoria:Brasilgo artistak
Kategoria:Emakume artistak
Kategoria:Testuan japoniera duten artikuluak
Kategoria:XXI. mendeko emakume margolariak
Kategoria:XX. mendeko emakume margolariak
Kategoria:Kyototarrak
Kategoria:São Paulon hildakoak