Varium et mutabile semper femina

Varium te mutabile semper femina Virgilioren Eneidatik ateratzen den latinezko aipua da.  Emakumeen aurkako aurreiritzi hau iradokitzen duten esaldi honen hainbat aldaera dauden, eta euskarara «emakumea beti da gauza aldakor eta mudakorra» bezala itzul daiteke. Euskaraz argitaraturik dagoen itzulpen bakarrean, Santiago Onaindiak «Emakumea beti duzu aldakor ta itzul-errez» itzuli zuen bertso famatu hau.

 Jatorria eta aldaerak 
Latinezko gramatika klasikoan, Virgilioren Eneidatik ateratzen den esaldia aipatzen da predikatu neutro bat (varium te mutabile) eta subjektu femenino bat (femina) konbinatzearen adibide gisa. Horrek esan nahi du «emakumea gauza aldakorra da», eta ez «emakumea aldakorra da». Isidoro Sevillakoak idatzi zuen «Nam varium et mutabile testimonium semper femina producit» ("Emakume batek ekoizten duen testigantza beti da aldakorra eta mudakorra").Ernst Lautenbach, Latein - Deutsch: Zitaten-Lexikon: Quellennachweise, Münster, LIT Verlag, pàgina 267,   Joost van den Vondel poeta neerlandarrak esaldi klasikoa "Emakumea beti txolina eta aldakorra da" bezala itzuli zuen. Ben Hoogland poetak ondorengo bertsoarekin egin zion agiraka erantzun zuen: «Zer frobatu nahiko zenuke halako garrasiarekin?».«Een wijf is altijd wuft en wispelturig» «Wat wil je nu bewijzen met zo’n kreet» Ben Hoogland, «Varium Et Mutabile Semper Femina», Het vrije vers, 26 de setembre de 2010

Giuseppe Verdiren Rigoletto operan, Francesco Maria Piaveren libretoak honela dio: La donna è mobile, cual piuma al vento, muta de accento — e di pensiero ("Emakumea aldakorra da, luma bat haizetara bezala, mudatzen ditu bere hitzak eta pentsamenduak").

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Isuri kognitiboak
Kategoria:Psikologia
Kategoria:Latinezko hitzak eta esaldiak