Miren Arantzeta Pérez

Miren Arantzeta Pérez (Zaldibar, Gipuzkoa, 1982) logopeda eta ikertzailea da, zahartzaroa eta hizkuntza eragozpenak, elebakarrek eta elebidunek helduaroan zehar dituzten sarbide semantikoko zailtasunak aztertzen dituena.

 Bizitza 

 Ikasketak 
2003an Logopedian diplomatu zen Bartzelonako Unibertsitate Autonomoan (UAB) eta 2007an Hizkuntzalaritzan lizentziatu zen Bartzelonako Unibertsitatean (UB). 2011-2013 bitartean Hizkuntzalaritza Klinikoko Europako Masterra (Erasmus Mundus) egin zuen Potsdam (Alemania) eta Groningengo (Herbehereak) Unibertsitatean. Urte berean, EACEAk Europako Batzordearen beka jaso zuen, Groningen, Newcastle, Trento (Italia), Potsdam eta Macquarieko Unibertsitatean (gradu bateratua) Hizkuntzaren eta Garunaren Ikuspegi Esperimentalen Nazioarteko Doktoretzaren (IDEALAB) esparruan doktoretza bat egiteko.

Neurozientzia Kognitiboko doktoretza 2017an egin zuen, Afasia zuten pertsonen perpausen ulermen-defizitei, akatsen kontzientziari eta elebitasunari buruzko ikerketa egin zuen. Datuen eta estatistiken modelaketan trebatu zen, baita idazkera akademikoan ere. Ikerketa horren emaitzak izan ziren bere doktoretza-tesiaren muina: “Comprensión de las oraciones en la afasia monolingüe y bilingüe: evidencia de los métodos de comportamiento y eye-tracking (euskaraz: Perpausen ulermena afasia elebakar eta elebidunean: portaera eta eye-tracking metodoen ebidentzia).
 Lan ibilbidea 
Doktoratu ondoko ikertzailea da Euskal Herriko Unibertsitateko (EHU) Hizkuntzalaritza eta Euskal Ikasketak Sailean, Micaela Portilla Ikergunea. 

 Ikerketa: Gogo elebiduna 
Ramón y Cajal ikertzailea da Itziar Lakak Euskal Herriko Unibertsitatean (EHU) zuzentzen duen La Mente Bilingüe (euskaraz: Gogo elebiduna) ikerketa-taldean. Hauexek dira bere ikerketa-interesak: modu zakar edo neurodegeneratiboan hartutako kalte neurologikoen ondoriozko afasiak eta bestelako hizkuntza-nahasmenduak; elebitasunak hizkuntzaren prozesamendu normal eta patologikoan duen rola; bizi-zikloan zehar hizkuntzaren prozesamenduan gertatzen diren aldaketak; diagnostiko-probak euskarara eta gaztelaniara garatzea eta egokitzea; ebidentzian oinarritutako hizkuntzaren terapia.

Interes-eremuak: hizkuntzaren prozesamendua; afasia; afasia primario progresiboa; hizkuntzaren nahasmenduak; elebitasuna; zahartzea; hizkuntzaren kontrola; funtzio exekutiboak; logopedia; hizkuntzaren terapia; errehabilitazio kognitiboa; ebidentzian oinarritutako terapia.

 Proiektua 
Hiztegira iristeko zailtasuna da zahartzean gertatzen den hizkuntza-hondatzearen sintomarik dokumentatuenetako bat. Proiektu horren helburua da hiztegiaren antolaketaren eta buru-aktibazioaren hondatze ez-patologikoaren faktoreak aurkitzea. Halaber, elebitasunak kontzeptu-sareen hondatzean eta, bereziki, bi hizkuntza erabiltzeko maiztasunean duen neurobabesean sakondu nahi du, horretarako, psikolinguistika esperimentalean zeharkako azterketa bat egin, elebakarrek eta elebidunek helduaroan zehar dituzten sarbide semantikoko zailtasunak ulertzeko. Azterketa horren emaitzek lagunduko dute biztanleria horren artean komunikazio eraginkorra sustatzen, baita zahartzaroari lotutako garapen patologikoaren garapen osasuntsua bereizten ere.

 Elebitasunaren onurak zahartzaroan 
Ikergaiaren arrazoietariko bat hizkuntzaren gainbehera osasuntsuak euskaran duen eragina ikertzea da. Beste arrazoi bat elebidun izateak zahartzaroan eraginik ote duen aztertzea da. Egindako ikerketen eta nazioarteko ikerketen arabera, badirudi elebiduna izateak onura kognitibo batzuk ekartzen dituela zahartzaroan. Badira oinarriak hori pentsatzeko, baina zehaztasuna falta da behin betiko ondorioa emateko, eztabaida handia dago-eta alor horretan. Zehaztasun falta horren atzean, elebitasunak forma asko izan ditzakeela dago. Hau da, batzuek nagusitan ikasi dute bigarren hizkuntza. Beste batzuk,  umetatik dakizkite biak, baina gutxi erabiltzen dute hizkuntza bietako bat. Hiztun mota zabala denez, ez dago ondorio sendorik. Beraz, ikerketetan askotariko euskaldunak aztertzen dituzte, euskararen jabekuntza, adina, konpetentzia eta erabilera askotarikoak dituzten euskaldunak.

 Argitaratutako lanak 
Besteak beste, lan hauexetan hartu du parte:
 Goikoetxea, J.; San Martin, I.; Arantzeta, M. (2024). Bridging Natural Language Processing and psycholinguistics: computationally grounded semantic similarity datasets for Basque and Spanish. Frontiers in Language Sciences, DOI: https://doi.org/10.3389/flang.2024.1458887.
 Gómez-Vidal B, Arantzeta M, Laka JP, Laka I (2022) Subjects are not all alike: Eye-tracking the agent preference in Spanish. PLoS ONE 17(8): e0272211. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0272211
 Arantzeta M. & Zubia, F. (2022) Afasia hiztun elebidunetan: ebidentzia zientifikotik praktika klinikora. Osagaiz: Osasun Zientzien Aldizkaria, 6(1), 81-100.
 Arantzeta, M. (2021) Afasiaren diagnostikoa eta terapia pertsona elebidunetan: eraginkortasuna eztabaidan. Bi hizkuntza garun bakarrean: euskal psikohizkuntzalaritzaren ekarpenak eta erronkak. Udako Euskal Unibertsitateak eta Euskal Herriko Unibertsitateak lankidetzan argitaratuta, p. 65 -88.
 Arantzeta, M. (2021). Elebitasunaren onura zahartzaroan. Euskonews, 765. Eusko Ikaskuntza. ISSN 1139-3628.
 Arantzeta, M., Howard, D., Webster, J., Laka, I., Martínez-Zabaleta, M. & Bastiaanse, R. (2019). Bilingual aphasia: Assessing cross-linguistic asymmetries and bilingual advantage in sentence comprehension deficits. Cortex, 119, 195-214. DOI: 10.1016/j.cortex.2019.04.003.
 Arantzeta, M., Webster, J., Laka, I., Martínez-Zabaleta, M., Howard, D. (2018). What happens when they think they are right? Error awareness analysis of sentence comprehension deficits in aphasia. Aphasiology, 32, 1418-1444. DOI: 10.1080/02687038.2017.1423270.
 Arantzeta, M., Bastiaanse, R., Burchert, F., Wieling, M., Martinez-Zabaleta, M., & Laka, I. (2017). Eye-tracking the effect of word order in sentence comprehension in aphasia: Evidence from Basque, a free word order ergative language. Language, Cognition and Neuroscience, 32, 1320-1343. DOI: 10.1080/23273798.2017.1344715.
 Arantzeta, M. (2017). Sentence comprehension in monolingual and bilingual aphasia: Evidence from behavioral and eye-tracking methods. Groningen, NL: Groningen Dissertations in Linguistics (GRODIL). ISBN: 978-90-367-9635-4
 Arantzeta, M., Martínez-Ferreiro, S., Raaijmakers, S., Satoer, D. & Bastiaanse, R. (2015). The e- Token Test: Spanish version. Groningen (NL): Groningen Expert Center for Language and Communication Disorders.
 Arantzeta, M., Martínez-Ferreiro, S., Raaijmakers, S., Satoer, D. & Bastiaanse, R. (2015). The e- Token Test: Basque version. Groningen (NL): Groningen Expert Center for Language and Communication Disorders.
 Martínez-Ferreiro, S., Arantzeta, M., Raaijmakers, S., Satoer, D. & Bastiaanse, R. (2015). The e- Token Test: Galician version. Groningen (NL): Groningen Expert Center for Language and Communication Disorders.
 Arantzeta, M., Webster, J., Laka, I., Martinez-Zabaleta, M. & Howard, D. (2016). Crosslinguistic asymmetries in sentence comprehension deficits in bilingual Basque-Spanish aphasia. Evidence from eye-tracking and behavioural data. Stem-, Spraack- en Taalpathologie, 21(S1), 28-31.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:emakume logopedak
Kategoria:Euskal Herriko ikertzaileak
Kategoria:Emakume ikertzaileak
Kategoria:Zaldibartarrak