Hilda Farfante

Hilda Farfante Gayo (Besullo, Cangas del Narcea, Asturias, 1931) asturiar maistra ohia da, memoria historikoa berreskuratzearen aldeko ekintzailea.

 Ibilbidea 
Besullon jaio zen, Cangas del Narceako parrokian. Balbina Gayo, Cangas del Narcea eskolako maistra eta zuzendariaren eta Ceferino Farfante, kultura landa eremuetara eramaten zuten misio pedagogikoetako maisu kidearen alaba. 1936ko irailaren 8an, Galiziako errekete talde batek Francoren alde lerratu eta hil egin zituen gurasoak, kausa errepublikanoaren kide ziren maisuak. Ama bide bazter batean lurperatu zuten, eta aita, emaztea salbatzera joan zenean harrapatu zuten eta amildegi batetik bota zuten egunaren amaieran.

Hiltzaileek familia osoa akabatu nahi zutelako mehatxua egin zutenez, aitonak eta osabak Ponticiellako mendietara egin zuten ihes, Hildarekin —bost urtekoa— eta bi ahizpekin —zazpi eta lau urtekoak—. Ondoren, ahizpak banandu egin zituzten, eta Hilda bere izeba Guillerminarekin bizitzera joan zen, Boalera.Bederatzi urterekin, bere izeba Guillerminari laguntzen zion klaseetan. Ondoren, pedagogia ikasi zuen eta maistra eta eskolako zuzendari bihurtu zen.

Francoren diktaduran, errepresalien beldurrarekin bizi izan zen Hilda. Demokrazian, memoria historikoa berreskuratzen eta gurasoen gorpuzkiak bilatzen aritu zen.1984an, bere familiaren funtsekin, bilatze kata bat egin zen Vega del Rey inguruan, non bere gurasoak egon zitezkeela uste zen, baina arrakastarik gabe.

2020an, Espainiako Memoria Historikoaren Legearen  idazkertan, Farfantek gutun bat bidali zion Pedro Sanchez Gobernuko presidenteari, Espainiako Gerra Zibilean eta frankismoan desagertutako pertsonak topatu ahal izateko proposamen zehatzekin, eta eskaera pertsonal bat ere gehitu zuen, gurasoak lurperatuak izan zitezkeela uste zuen lekuen oharrekin. 2021ean legea onartu ostean, Asturiasko Printzerriko Gobernuak beste bilaketa bat egin zuen, baina orduan ere Balbina eta Ceferinoren gorpuak ez zituzten aurkitu.

 Aintzatespenak 

 2013an, Pilar Pérez Solanok dokumental onenaren Goya saria irabazi zuen Las maestras de la República dokumentalean jaso zuen Farfanteren testigantza lanarekin. 
 2017an, Asturiasko 13 Rosas Elkarteak urteko saria eman zion Farfanteri, memoria historikoa berreskuratzeko egindako lanagatik. 
 2017an  Rafael del Riego Askatasunen Saria eman zioten, Tineo (Asturias) eta Las Cabezas de San Juan (Sevilla) udalek bultzatuta.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Asturiarrak
Kategoria:Diktadura frankistaren errepresioaren biktimak
Kategoria:Emakume aktibistak
Kategoria:Maistrak