Jelizaveta Akhmatova

Jelizaveta Nikolaievna Akhmatova (; Natxalovo, 1820ko abenduaren 14agreg./abenduaren 2ajul. – San Petersburgo, 1904ko apirilaren 25agreg./apirilaren 12ajul.) errusiar idazle, itzultzaile eta argitaratzailea izan zen. 

 Bizitza 
Jelizaveta Akhmatova 1820an jaio zen Astrakhango gobernazioko Natxalovo herrian, familia noble batean. Aitaren aldeko aitona Fiodor Akhmatov itsasgizona zuen eta amaren aldeko aitona, berriz, Mikhail Garnovski, Grigori Potiomkinen laguntzailea. Hezkuntza ona jaso zuen, etxean ikasiz. 1842an lehen itzulpena bidali zuen Osip Senkovskiren Biblioteka dlia txtenia hilabetekarira. Otetxestvennyie zapiski, Russki vestnik eta beste hainbat aldizkaritan ere kolaboratu zuen, hasiera batean Leila izengoitia erabiliz.

1848-1852 urteetan hainbat eleberri labur argitaratu zituen Biblioteka dlia txtenia aldizkarian: Zamoskovskaia letopis o naxikh zhenskikh delakh i drugikh (1848), Vtoraia zamoskovnaia letopis (1849), Tretia zamoskovnaia letopis (1850), Matxikha (1851) eta Kandidatki na zvanie starykh dev (1852). Gainera, Blistatelnaia partia, Vtoraia zhena (1857-1858), Pomestxitsa, Tri dnia v zhizni molodogo txeloveka (1861) eta Zavestxanie (1882) idazlanak sortu zituen.

1850eko hamarkadako erdialdean, batez ere itzulpengintzari eskaini zion bere burua. 1856-1885 urteetan Sobranie perevodnykh romanov, povestei i rasskazov hilabetekaria zuzendu zuen, eta bertan Gustave Aimard, Émile Gaboriau, Victor Hugo, George Sand, Friedrich Spielhagen, Wilkie Collins, William Makepeace Thackeray, Edward Bulwer-Lytton, Jules Verne eta Ouida bezalako idazleen lanen itzulpenak argitaratu zituen. Horrez gain, 1864-1866 urteetan Delo i otdykh haurrentzako aldizkaria zuzendu zuen.

1904an hil zen gaixotasun luze baten ondoren, 83 urte zituela. Smolenskioe hilerri ortodoxoan lurperatu zuten, baina hilobiak ez du gaur egunera arte iraun.

 Lan hautatuak 

 Sorok txetyre povesti dlia detei (editore gisa, 1867)
Xestdesiat xest povestei dlia detei (editore gisa, 1867)
Zolotaia zhatva: Sto dva rasskaza dlia detei (editore gisa, 1867)
Povesti i rasskazy (editore gisa, 1873)
Zavestxanie: Iz vospominani staroi zhenstxiny (1882)

 Itzulpenak 
+UrteaEgileaJatorrizko izenburuaErrusierazko izenburua1873Sheridan Le FanuCheckmateXakh i mat1876Octave FeuilletZaputannoie deloWilkie CollinsThe Frozen DeepZamiorzxaia glubina1884M. GéninUn petit hérosMalenki geroi1888Henry Hawley SmartAt FaultFotografitxeskaia kartotxka1890George GissingA Life's MorningUtro zhizni

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Astrakhan oblasteko jendea
Kategoria:Errusiako eleberrigileak
Kategoria:Emakume eleberrigileak
Kategoria:Errusierazko idazleak
Kategoria:XIX. mendeko emakume idazleak
Kategoria:Errusiako itzultzaileak
Kategoria:Emakume itzultzaileak
Kategoria:Errusiako argitaratzaileak
Kategoria:Emakume argitaratzaileak
Kategoria:San Petersburgon hildakoak