Felipe Arana

Felipe Benicio de la Paz Arana Andonaegui (Buenos Aires, 1786ko abuztuaren 24a - ibid, 1865eko uztailaren 11) argentinar legelari eta politikaria izan zen. 

 Karrera politikoa 
Txileko Santiagoko San Felipe Errege Unibertsitateko abokatua, 1810eko maiatzaren 22ko Kabildo Ireki historikoan parte hartu zuen, Maiatzeko Iraultza ekarri zuen kausa kreolearen alde bozkatuz.

1813an, hiriko kabildoko sindiko nagusi izendatu zuten —Miguel Mariano de Villegas doktoreak bete zuen kargua 1810etik—, eta kargu horretan 1815. urtera arte egon zen. Urte horretan, Behaketa Batzordean sartu zen, Alvear-en gobernua erori ondoren gobernuaren ekintzak zaintzeko. 1815eko maiatzeko behin-behineko Estatutuaren zatirik handiena idatzi zuen, behin-behineko konstituzio moduko bat, gobernua zuzendu behar zuena. Etorkizunean Arana federala izango bazen ere, estatutua nabarmen bateratzailea zen. Juan Larrea eta Guillermo Pio Whiteren aurkako epaiketak aurrera eramatea ere bere gain izan zuen, fiskoari iruzur egiteagatik.

1820tik aurrera, diputatu probintziala izan zen. Bernardino Rivadaviaren proiektuaren aurka egin zuen, Buenos Aires probintzia hiru zatitan banatzearen aurka, zeinetatik hiria barne hartzen zuena nazionalizatua izango zen.

Manuel Dorrego gobernadorearen garaian legealdiko lehendakaritza hartu zuen, eta alderdi federal dorregistako kidea zen. Juan Lavalleren iraultzaren aurka agertu zen, eta Cañuelasko itunean adostutako gobernu kontseilu aholku-emaileko kide izan zen, 1829. urtearen hasieran Lavallek antolatutakoa ordezkatzen zuena. Ordezkarien Aretora itzuli zen, eta hiru aldiz izan zen presidente. Apelazio Ganberako bokala ere izan zen.

Juan Ramon Balcarce gobernadorea lehengo unitarioengana hurbildu eta haiekin talde federal berri bat osatu nahi izan zuenean, aurka agertu zen lehenetarikoa izan zen, 1829an garaituek alderdi federala xurgatuko zutela iritzita. Litekeena da Aranak konbentzitu izana Encarnación Ezcurra, bere senarrari, Juan Manuel de Rosas jeneralari, adikzioa zion alderdi federalaren agintea hartzeko. Balcarce boteretik kentzea babestu zuen, eta Juan Jose Viamonte aukeratu zuen bere ordez.

 Azken urteak 
Bigarren blokeoa amaitu eta gutxira, Montevideoko setiatuen, Itsasertzeko gobernu federalen eta Brasilgo Inperioaren aliantza batek, Aranak borrokarako baliabiderik izan ez zuena, Rosasen gobernu luzearekin amaitu zuen. Bere garaileak, Justo Jose de Urquizak, kargu berean mantendu zuen 1852ko apirilaren 6ra arte, Estatu Kontseiluko kide izendatu zuten arte. Geroago, bizitza pribatura erretiratu zen bere estantzian.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Buenos Airesen hildakoak