Esther Novalgos Laso

Esther Novalgos Laso (Cenicero, Errioxa, 1942ko urriaren 22a) errioxar idazle eta olerkaria da. Ezaguna da Alma riojana 1981ean, Jana 1982an, Ofrenda 1986an, Campo de amapolas eta Cambalache (entre la vida y yo) liburuengatik. Azken hori Carmela Barberok ilustratua, eta Ouka Leele madrildar artista ezagunak ilustrazio kopuruan egindako ekarpen handia.

 Bizitza 
Novalgos Errioxako Cenicero herrian jaio zen 1942an. Bizitza osoa liburuei eta literaturari emana, txikitatik islatu zen pasio horrek erreferente literario bihurtu zuen bere herrian, 

 Idazle ibilbidea 
Jaioterrian idatzi zuen bere lehen poema-liburua, Alma riojana 1981ean; urte batzuk geroago, ez zen harekin identifikatuta sentitu, ezin izan zuelako guztiz libreki adierazi. Zortzi urte zituela, bere lehen testua idatzi zuen, Una historia de Monjas, eta bertan, 50eko hamarkadan, bere amaren heriotzaren ondorioz, sartu zen barnetegian bizi izan zituen egoerak kontatzen zituen.  

2009an, 2009ko Errioxako Web Sarietan finalista izan zen eta bere blog pertsonalarekin parte hartu zuen. 2017an, "Grito de Mujer" errezitaldi poetiko eta artezkoan parte hartu zuen, munduko neskato guztien aldeko «Grito de libertad» kontsignarekin, eta hainbat egilerekin partekatu zuen ekitaldia, besteak beste, María José Marrodán Gironés idazlearekin. 2020an, Errioxa Emakumearen II. Sariko hautagaia izan zen. Festival Agosto Clandestino jaialdiko parte-hartzaile aktiboa izan da hainbat ediziotan.

César Novalgos, Eduardo Ochoa eta Santi Vivancorekin, CDarekin batera Racimo izenburu orokorrak banakako Con el alma a las puertas, Los campos de ialu, Saggitarius, Huellas eta Una voz mil palabras liburuak idatzi zituen. Haren bi poema kantu bihurtu zituen Juancho Ruiz, El charro errioxar kantariak. Bere poema asko beste lankide batzuek interpretatu dituzte, hala nola, Cesar Novalgos, Novalgos Lasoren semea.

2020ko azaroaren 25ean, Emakumearen Aurkako Indarkeria Desagerrarazteko Nazioarteko Eguna zela eta, Novalgosek bere emakume ahotsa jarri zuen "Píldoras literarias (Pilula literarioak)" moduan, egun hori oroitzen laguntzeko.

Novalgosek Errioxa deskribatzen du Las palabras del tiempo liburuan (Hispanoamerikako poeten III. topaketaren antologia, Claudio Rodríguez poetaren omenez)  Camino de la Lengua Castellana Fundazioak argitaratu zuen. Portal argitalpenaren zuzendaria izan zen. Espainiako hainbat hiritan eta Nogaróko (Frantzia) Lycée d’Artagnan aretoan eman zituen errezitaldiak. Madrilgo Prometeo Elkarte Poetikoko kidea izan zen desegin arte. Cuadernos de Poesía Nueva aldizkarian argitaratu da bere lana. Novalgos 1492-1992 topaketako koadernoetan agertzen den 46 poetetako bat da eta Espainiako letretako Quién es quién  (Egileen hiztegia) lanean figura izan zen. 2020an, Canción de Luna poema-liburua argitaratu zuen, eta bertan Andres Pascual idazleak idatzi zuen hitzaurrea.

 Lan nabarmenak 

 1981 Alma riojana ISBN 978-84-7359-115-7
 1982 Jana ISBN 8473591526
 1987 Ofrenda ISBN 978-84-7697-062-1
 1995 Campos de amapolas ISBN 978-84-7359-460-8
 2002 Racimo ISBN 10: 8473595319
 2014 Cambalache (entre la vida y yo) ISBN 978-8477314882
 2020 Canción de Luna ISBN 978-84-7731-655-8
 2021 Lágrimas en los bolsillos ISBN 978-84-16536-89-4

 Sariak eta aintzatespenak 

 2003an, Logroño peñako urrezko giltzak eman zizkioten.
 2018an, "Trece en raya" antzezlanaren testua idatzi zuen Julia Baigorri, Laura Sanchez eta Pablo Alonsorekin batera, eta Logroñoko Udalaren Proyecta beka jaso zuen. Antzezlanak gaztetasuna eta oroitzapenak jorratzen ditu beste estilo batekin, komedia apur bat nahastuz, drama horretan emozioak, herrimina, malenkonia eta oroitzapena uztartuz.
 2021ean "Socia Gran Reserva (Erreserba Handiko Bazkide)" izendapena jaso zuen, Errioxako Idazleen Elkarteak (ARE) emandakoa.
 2022an Madrilgo Errioxako Zentroak ematen duen Letren Saria jaso zuen.
 2023an Errioxako Ardoaren Kofradiako meritu-kofrade izendatu zuten.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Errioxarrak
Kategoria:XX. mendeko Espainiako idazleak
Kategoria:XXI. mendeko Espainiako idazleak
Kategoria:XX. mendeko emakume idazleak
Kategoria:XXI. mendeko emakume idazleak
Kategoria:Espainiako poetak
Kategoria:Emakume poetak
Kategoria:Gaztelaniazko idazleak