Narcisa Freixas

Narcisa Freixas i Cruells (Sabadell, 1859ko abenduaren 13a - Bartzelona, 1926ko abenduaren 20a) margolaria, eskultorea eta musikagilea izan zen, Katalunian musika konposatzen jardun zuen lehen emakumeetako bat.

 Ibilbidea 
Pintura eta eskultura ikasi zituen Modest Urgellekin. Hala ere, musikarekiko interesa garatu zuen eta 1900 inguruan, musikan aritu zen. Juan Bautista Pujol, Felipe Pedrell eta Enrique Granadosen ikaslea izan zen. Miquel Petitekin ezkondu zen, handik gutxira hil zen sendagilearekin, eta alaba ere gazterik galdu zuen.

1900. urtearen ostean, Freixasek katalanezko abestien eta haurrentzako abestien bildumak argitaratu zituen, eta Bartzelonako harrera-eskoletako haurren musika-heziketan parte hartu zuen. Haurrentzako kantuez osatutako bi liburu argitaratu zituen, eta  liburu horiek sari bana lortu zuten Kataluniako Musikaren Lehen Festan, 1905ean, eta beste bat Gironako Lore Jokoetan, 1908an.

1908an Cultura Musical Popular eskola sortu zuen, eta bertan solfeoa, kantua eta herri dantzak ematen zituen. Herri musika zabaltzeko asmoz, abesbatza bat sortu zuen eskola horretan, eta hainbat kontzertu eman zituen asilo, ospitale, espetxe eta langile zentroetan. Instrukzio Publikoko Ministerioa proiektu horretan interesatu zen, eta Madrilen antzeko bat aurrera eramateko harremanetan jarri zen; 1917an, plan hori burutu zuen.
Musika herrikoiaren arloan zuen interes dibulgatzaile eta pedagogikoak Biblioteca Juvenil de Cultura Musical Popular aldizkaria sortzera eraman zuen.

 Lanak 
Ahots eta instrumentuetarako konposatu zuen Freixasek, eta ezaguna da umeentzako abestiengatik. Bere lanetako batzuk:

 La font del romaní, ahots eta pianorako
 L'ametller ('A mig aire de la serra veig un ametller florit'), ahots eta pianorako
 La barca ('La doncella baixa al riu al trenc de l'alba'), p
 La son soneta,  ahots eta pianorako
 Primaveral ('On va el Sol de març revestit de festa?'),  ahots eta pianorako
 L'ombra de Natzaret ('Sentadeta va filant la Natsarena Maria'),  ahots eta pianorako
 Dolorosa ('Rient les penes fugen de quí les té'),  ahots eta pianorako
 Lo filador d'or ('N'hi ha un argenter a l'Argenteria'),  ahots eta pianorako
 Ai, l'esperança ('Era una tarda serena'),  ahots eta pianorako
 Cançons catalanes (1900)
 Cançons amoroses (1916)

Gaztelaniaz idatzitako bere haur kantuen bilduma bat 1927an argitaratu zen, Cançons d'Infants izenburupean. Bere musika CDan grabatu eta editatu dute.

 Sariak eta aintzatespenak 

 1905: Kataluniako Musikaren Jaiaren Saria.
 1908: Gironako Lore Jokoen Saria

 Bibliografia 

 Ester Vela (2019). Narcisa Freixas. La obra pianística.. Revista Catalana de Musicologia, n. XII. P. 347-389. 

 Diskografia 

 CD "Compositores catalanes. Generació modernista". Maria Teresa Garrigosa (soprano) i Heidrun Bergander (piano). La mà de guido. Dip.leg. B-45116-2008.

 CD "Narcisa Freixas (1859-1926) Piano integral". Ester Vela (pianista). La mà de guido. LMG 2161. Dip.leg. B-23421-2019.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Bartzelonan hildakoak
Kategoria:Sabadelldarrak
Kategoria:XIX. mendeko margolariak
Kategoria:Emakume margolariak
Kategoria:Kataluniako margolariak
Kategoria:XIX. mendeko musikariak
Kategoria:Emakume musikariak