Eneko Barrutia

Eneko Barrutia Etxebarria (Begoña, Bilbo, 1966ko uztailaren 13a) hizkuntzalaria, Deustuko Hizkuntza Eskola Ofizialeko irakaslea eta euskaltzain urgazlea da. Doktorea da Euskal Filologian (Deustuko Unibertsitatea) eta Mendebalde Kultura Alkartean zuzendariordea.

 Ikertzailea 
ezkerrera|thumb|Arrantzaleen hitzen biltzailea (K-Toño).
Euskal Filologia ikasi zuen Deustuko Unibertsitatean eta gero doktore-tesia aurkeztu zuen 1995ean izenburu honekin: "Mundakako arrantzaleen jakintzaren lexiko eta entziklopedia"

Geroago ikerketa Bizkaiko portu guztietara zabaldu zuen eta bost urte geroago "Bizkaiko arrantzaleen hiztegia" liburua argitaratu zuen Labyrurekin 2000. urtean. Itsasoko flora eta fauna, arrantza aparailuak, meteorologia edo itsas maniobrak barne hartzen dituzten 5.000 termino batu zituen, esaterako hauek: ainsorrotza, amuskís, arguaje, bálamo, cereza, cuento, galtzaí, gurma, oveja, pispiruta, robador, subil, traganarru, edo txikote. Hiztegi entziklopediko bat da, itsas munduaren alderdirik bitxienak azaltzen dituena, baita grafikoki ere; izan ere, lan hau Bizkaiko itsasertzeko XX. mendeko arrantzaren historiaren laburpen gisa irakur daiteke da.

Adibide gisa, kaioa izendatzeko, Zierbenako eta Santurtziko arrantzaleek “Garrai” hitza erabiltzen dute, arrantzale bermeotarrek “txirleta” erabiltzen dute eta Armintzan, Mundakan edo Lekeition “kalatxori” esaten zaio.

 Eragilea Mendebalde Kultur Alkartean 
Mendebalde Kultur Alkartean zuzendariordea da eta Talde Eragileko kidea. Barrutia kidea izan da elkartea eratu zenetik 1996an, eta zuzendaria ere izan da urte batzuetan. 

Elkarteak euskara  du  xede  eta  euskaran  eta  euskalkien  gaineko  gogoetan  oinarrituta,  mendebaldeko  ikuspuntutik,  aurrerabideari  ekin  izan  dio  talde  lanean,  barruko  jarduna  zein  kanpoko  ekarpenak  kontuan  hartuta. Mendebalde  Kultura  Alkartearen  urteotako  ekarpenaren  erakusgarri  dira  1997az  gero  jentarteratutako  jardunaldiak.  2002tik Euskalingua  aldizkari  akademiko  elektronikoa  ateratzen dihardute, urtean  zenbaki bi.

Hizlari, artikulu-egile, koordinatzaile edo liburu-argitaratzaile gisa elkarteko jarduera guztietan parte hartu du Eneko Barrutiak hasieratik; guztira 15etik gora liburu sortu ditu jarduera horietan.
 Euskaltzain urgazlea 2021etik 
Terminologian eta lexikografian aditua izanik, Euskaltzain urgazle izendatu zuen Euskaltzaindiak 2021eko azaroaren 26an, nahiz eta Euskaltzaindiaren barruan Corpus batzordean ziharduen 2013az geroztik ere.

 Idazlanak 
Eneko barrutiaren liburuetan gehien azaltzen diren gaiak euskara, hizkuntzalaritza, glotodidaktika, pedagogia eta soziolinguistika dira. Hauek dira liburu horietako batzuk:
UrteaIzenburuaEgileakArgitaratzailea2010Bilbon mundua ikusi: XIV. Jardunaldiak / (Sarrera)Kepa Altonaga Sustatxa, Eneko Barrutia Etxebarria, Jose Joakin Gallastegi , Iñaki Gaminde Terraza, Juan Luis Goikoetxea Arrieta, Jose Angel Irigaray Imaz, Asier Larrinaga Larrazabal, Aitor Zuberogoitia Espilla, Joseba Zulaika Irureta, Pedro Zuberogoitia Espilla, Goizalde Landabaso Etcheverry, Manu Aurrekoetxea Olabarri, Naroa Iturri LizarribarMENDEBALDE arg2009Transmisinoa eta ErabilereaKaxildo Alkorta Barrena, Eneko Barrutia EtxebarriaMENDEBALDE arg2008Atzorik etziraKaxildo Alkorta Barrena, Eneko Barrutia EtxebarriaMENDEBALDE arg2007Mendebaldeak badu Ekialdea. Zubero: hizkuntza, literatura eta etorkizunaKepa Altonaga Sustatxa, Eneko Barrutia Etxebarria, Estibaliz Izagirre DiazMENDEBALDE arg2006Goi-maila IEneko Barrutia Etxebarria, Juan Mari Iraolagoitia , Agurtzane Bijueska Solatxi, Paul Muñoyerro Ajuriagoxeaskoa, Belen Olaetxea UnzuetaMENDEBALDE arg2006Goi-maila IIEneko Barrutia Etxebarria, Agurtzane Bijueska SolatxiMENDEBALDE arg2006Irakurketa ozena Bizkaian lantzeko materialaEneko Barrutia Etxebarria, Begoña Bilbao Bilbao, Iñaki Gaminde Terraza, Karmele Perez Urraza, Maribi Unamuno Garate, Udane Goikoetxea Bilbao, Estibaliz Izagirre DiazMENDEBALDE arg2006Mendebaldetik 10 urtegarreneanPaulo Agirrebaltzategi Kortabarria, Kaxildo Alkorta Barrena, Eneko Barrutia Etxebarria, Begoña Bilbao Bilbao, Jesus Eguzkitza , Gurutze Ezkurdia Arteaga, Iñaki Gaminde Terraza, Juan Luis Goikoetxea Arrieta, Joseba Intxausti Rekondo, Koldo Isusi Zuazo, Anjel Lobera Revilla, Karmele Perez Urraza, Udane Goikoetxea Bilbao, Idoia Alzibar Garitaonandia, Julen Gabiria Lara, Carmen Landajo EtxebarriaMENDEBALDE arg2005Goi-mailarako ikasbideaEneko Barrutia EtxebarriaMENDEBALDE arg2005Irakurketa ozena ebaluatzeko irizpideak BizkaianEneko Barrutia Etxebarria, Iñaki Gaminde Terraza, Juan Luis Goikoetxea Arrieta, Karmele Perez Urraza, Maribi Unamuno Garate, Udane Goikoetxea Bilbao, Estibaliz Izagirre DiazMENDEBALDE arg2000Bizkaiko arrantzaleen hiztegiaEneko Barrutia EtxebarriaLABAYRU arg2000Mendebaldeko berbetearen formalizazioaAdolfo Arejita Oñarte-Etxebarria, Gotzon Aurrekoetxea Olabarri, Rikardo Badiola Uriarte, Eneko Barrutia Etxebarria, Sebastian Brown , Gorka Elordieta Alzibar, Iñaki Gaminde Terraza, Gotzon Garate Goihartzun, Jacinto Iturbe Barrenetxea, Iraide Iturri , Igor Martin Vidales, Juanjo Respaldiza OzaetaMENDEBALDE arg1999Bittor Gaubeka Duo: (1894-1979)Eneko Barrutia EtxebarriaEusko Jaurlaritzaren Argitalpen-Zerbitzu nagusia1998Naufrago baten kontakizuna... / Gabriel García Márquez-en Relato de un náufrago liburuaren itzulpenaGabriel García Márquez eta Eneko Barrutia Etxebarria (itzultzailea)EKAIN1996Bermeo eta Mundakako arrantzaleen hiztegiaEneko Barrutia EtxebarriaUdako Euskal Unibertsitatea1995Mundakako arrantzaleen jakintzaren lexiko eta enziklopediaEneko Barrutia EtxebarriaDeusto. Deustuko Unibertsitatea 1991Euskal sintaxiazJesus Maria Agirre Berezibar, Adolfo Arejita Oñarte-Etxebarria, Eneko Barrutia Etxebarria, Andolin Eguzkitza Bilbao, Iñaki Gaminde Terraza, Jon Ortiz de Urbina ArruabarrenaLABAYRU 

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 

 Xabier Barrutia

 Kanpo estekak 
 («Naufrago baten kontakizuna, García Márquez, Gabriel; Barrutia, Eneko (itzultzailea). EKAIN, 1998 ekarriak.armiarma.eus     (Testua irakurtzek moduan).
 Barrutia Etxebarria, Eneko.  (2000). «Bizkaiko arrantzaleen hiztegia» ahotsak.eus (Labayru Ikastegia, Bilbao Bizkaia Kutxa)
 Bilbon mundua ikusi: XIV. Jardunaldiak / Mendebalde Euskal Kultur Alkartea [argitaratzailea] (2010)
 Bizkaierearen azterketearen nondik norakoak. Eneko Barrutia.  Mendebalde Kultura Alkartearen 2006ko jardunaldia.

Kategoria:Euskal Herriko hizkuntzalariak
Kategoria:Mahatsorriak
Kategoria:Bilbotarrak
Kategoria:Euskarazko tesi egileak
Kategoria:Euskaltzain urgazleak
Kategoria:Deustuko Unibertsitateko ikasleak