Arnas epitelio

Arnas epitelioa edo bronkioetako epitelioaEuskalterm: [Hiztegi terminologikoa] [2000] zutabedun epitelio ziliatu mota bat da, arnasbide gehienetan arnas mukosa gisa aurkitzen dena, non arnasbideak bustitzeko eta babesteko balio duen. Ez dago laringeko ahots-kordetan, ezta orofaringean eta laringofaringean ere, non epitelioa ezkataz geruzatzen den. Balizko patogenoen eta partikula arrotzen aurkako hesi gisa ere funtzionatzen du, mukiaren jariakinak eragindako infekzioa eta ehun-lesioa eta arazketa mukoziliarraren eragina prebenituz.

 Egitura 
Goiko arnasbideak estaltzen dituen arnas epitelioa epitelio zilindriko pseudoestratifikatu ziliatu gisa sailkatzen da.Mescher AL, "Chapter 17. The Respiratory System" (Chapter). Mescher AL: Junqueira's Basic Histology: Text & Atlas, 12e Arnas epitelioa osatzen duten zelula-mota anitzak egokitu izanaren ondorio da izendapen hori. Nahiz eta zelula guztiak mintz basalarekin kontaktuan jarri eta teorian zelula-geruza sinple bat izan, nukleoak ez daude plano berean lerrokatuta. Beraz, zelula-geruza bat baino gehiago epitelioan baleude bezala ematen du, eta horrek pseudoestratifikatu izena ematen dio. Arnas mukosa epitelio kuboidal sinple batera pasatzen da, eta azkenik epitelio ezkatatsu sinple batera albeolo-hodietan eta albeoloetan.

 Sailkapena 
Epitelio zilindriko pseudoestratifikatu ziliatua osatzen duten zelula gehienak hiru motatakoak dira:
 zelula ziliatuak.
 zelula kaliziformeak.
 zelula basalak.

Zelula ziliodunak epitelio zilindrikoko zelulak dira, eta zilindro espezializatuak dituzte. Zelula kaliziformeak, beren kaliz formagatik horrela deituak, epitelio zilindrikoko zelulak dira, mukia jariatzen duten pikor mukosoz estalitako estalkia dutenak. Mukiak epitelioaren hezetasuna mantentzen eta partikulak eta patogenoak harrapatzen laguntzen du, aire-bidetik bidaiatuz. Zelula basalak txikiak dira, ia kubikoak, eta epitelioan aurkitutako beste zelula mota batean bereizteko trebetasunen bat dutela uste da. Adibidez, zelula basal horiek aire-bideko epitelioko lesioei erantzuten diete, zelula epitelial bereizirik ez duen leku bat estaltzeko migratuz, eta, ondoren, epitelioaren geruza osasuntsu batera lehengoratzeko, desberdintzearen bidez.

Arnas traktuaren zati batzuk, hala nola orofaringea, urratzeko joera dute elikagaiak hartzeagatik. Eremu horietan arnas epitelioa ez suntsitzeko, aldatu epitelio ezkatatsu estratifikatua, etengabeko higadurarako eta urradurarako egokiagoa dena. Faringearen geruza ezkatatsua hestegorriarekin jarraitua da.

 Esanahi klinikoa 
Epitelio-zelulen epe luzerako narritadurak mukiaren gainprodukzioa eragin dezake, mukiaren hipersekrezioa bezala ezagutzen dena. Mukiaren hipersekrezioak bronkitis kronikoaren eztula eragiten du.

Biriketako zelula neuroendokrinoak biriketako nahasmendu kroniko batzuekin lotu dituzte. Zelula txikien biriketako minbizia eragiten duten zelulak ere badira.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Arnas aparatua