Rebeca Gerschman

Rebeca Gerschman (Carlos Casares, Buenos Aires probintzia, 1903ko ekainaren 19a - Buenos Aires, 1986ko apirilaren 4a) Argentinako ikertzaile zientifiko bat izan zen, Buenos Airesko Unibertsitatean Farmazia eta Biokimikan doktorea, eta haren ekarpenak garrantzitsuak izan ziren fisiologiarako eta biologiarako.

1954an, oxigeno kontzentrazio altuek zenbait gaixotasunetan eta zahartzean duten eraginari buruzko tesia aurkeztu zuen, erradikal askeen ekoizpenak eragindakoa. Gerschmanek aurkitu zuen formazio horrek erradiazio ionizatzaileak, X izpiena kasu, izaki bizidunengan eragin ditzakeen patologiak sorrarazten dituela. Horrela, itxuraz oso desberdinak ziren fenomenoak eredu teoriko berarekin azaltzea lortu zuen. Teoria hori iraultzailea zen garai hartako giro zientifikorako, eta "Gerschmanen Teoria" bezala ezagutuko zen. Zientzia arloan emakumeen eskubideen defendatzailea izan zen.
 Biografia 
Biokimikan eta farmazeutikan graduatu zen Buenos Airesko Unibertsitatean. Houssay Institutuan hasi zen lanean, non potasio plasmatikoari buruzko tesi batekin doktoratu zen 1939an, odoleko potasioa neurtu ahal izateko Gerschman-Marenzi metodoa sortuz.

Bigarren Mundu Gerra amaituta, espezializazio bat egin zuen Rochesterren (New York, AEB). 1954an oxigenoak zenbait gaixotasunetan eta zahartzean duen eraginari buruzko tesia aurkeztu zuen. Teoria hori Gerschman teoria bezala ezagutuko zen. Teoria ez zen erabat onartu, harik eta 1969an Joseph McCord eta Fridovichek superoxido dismutasa entzima aurkitu zuten arte. Rebeca Gershmanen aurkikuntza funtsezkoa izan zen erradikal askeei eta antioxidatzaileei buruzko egungo teoriak ulertzeko.

Buenos Airesko Unibertsitatean zuen fisiologia katedra garai hartarako irakaskuntzako metodo ez-konbentzionalak erabiltzeagatik nabarmendu zen, hala nola, eremuan pertsona ospetsuak gonbidatzea eta zinema zientifikoa erabiltzea.

1970ean irakasle aktibo izateari utzi zion, baina Kontsulta-irakasle izendatu zuten (irakasle emerituaren baliokidea), eta kargu horri eutsi zion 1980ra arte.

Rebeca Gerschman 1980ko hamarkadaren lehen urteetan proposatu zen Fisiologia eta Medikuntzako Nobel sarirako. Zoritxarrez, sarirako hautaketa egiteko elkarrizketatzera zihoazenean, zientzialari argentinarra oso aurreratuta zegoen pairatzen zuen gaixotasunean (hezur-muineko zelulei modu immunean erasotzen dien anemia mota bat), eta urte batzuk geroago hil zen.

 Lanak (aukeraketa) 

 Gerschman, R. (1954). Oxygen poisoning and x-irradiation: a mechanism in common. In Glutathione (pp. 288–291). Academic Press.
 Gerschman, R., Gilbert, D. L., & Caccamise, D. (1958). Effect of various substances on survival times of mice exposed to different high oxygen tensions. American Journal of Physiology. Legacy Content, 192(3), 563-571.
 Fenn, W. O., & Gerschman, R. (1950). The loss of potassium from frog nerves in anoxia and other conditions. The Journal of general physiology, 33(3), 195.
 Gerschman, R., & Fenn, W. O. (1953). Ascorbic acid content of adrenal glands of rat in oxygen poisoning. American Journal of Physiology. Legacy Content, 176(1), 6-8.
 Gerschman, R., Gilbert, D. L., Nye, S. W., Nadig, P. W., & Fenn, W. O. (1954). Role of adrenalectomy and adrenal-cortical hormones in oxygen poisoning. American Journal of Physiology. Legacy Content, 178(2), 346-350.

 Sariak eta aintzatespenak 
Bere omenez "Rebeca Gerschman Saria" dago.
alt=Calles Rebeca Gerschman y Bernardo Houssay en el predio del CONICET de Santa Fe|eskuinera|thumb|260x260px|CONICETeko Santa Fe Predioko kaleak, zientzialari ospetsuen izenekin izendatuak

 Kaleen izenak zientzien eremuetan 
CONICETeko Santa Fe eremuko kaleetan Zuzendaritza Kontseiluak aukeratutako izenak daude, zientzietan nabarmendutako argentinarren artean.

Argazkian, Rebeca Gerschman kalea eta Bernardo Houssay kalea gurutzatzen diren izkinako kartelak nabarmentzen dira.
 Emakume izenak hiriko kale berrietarako 
2019an, Buenos Aires Hiri Autonomoko Palermo auzoan, San Martingo Trenbide Orokorra altxatzeko obren ondorioz Trenbide Parkea inauguratu zenean, arteria erdi peatonal bat sortu zen. Agintariek kalearen izena aukeratzeko deia egin zuten bozketa baten bidez, Argentinako historian aparteko emakumeen lana nabarmentzeko izenak aukeratzeko asmoz.

Maria Teresa Ferrari de Gaudinok lortu zuen lehen postua, 4512 botorekin, 1887an jaio eta 1956an hil zen mediku argentinarra aintzatesteko. Rebeca Gerschmanek jarraitu zion 4302 botorekin. Amalia Celia Figueredo, 1914an hegazkin bat gidatu zuen Hego Amerikako lehen emakumea, hirugarren izan zen 3661 botorekin.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Argentinako feministak
Kategoria:Argentinako juduak
Kategoria:Argentinako biologoak
Kategoria:Argentinako aktibistak
Kategoria:Emakume biologoak
Kategoria:Fisiologoak
Kategoria:Emakume irakasleak
Kategoria:Emakume ikertzaileak
Kategoria:Emakume zientzialariak