Mirarien Gorteak

Mirarien Gorteak () Parisko eta Frantziako auzo marjinalei buruzko termino frantsesa zen, landa-eremuetako etorkin langabeak bizi ziren tokia. "Parisko bazter ilun, zikin, lohitsu eta bihurri hartan beren ustezko gaitzak eta kutsadura kriminala ezkutatzera zetozen doilor guztien ohiko babeslekua ziren". Eremuak, neurri handi batean, Luis XIV .aren erregealdian (1643-1715) hazi ziren, eta Parisen, Rue du Temple, Jussienneko gortea, Reuilly kalea, Rue St. Jean eta Tournelles Beausire, Rue de l 'Echelle eta Rue du Caire eta Rue Reaumur artean. Azken hori inspirazio iturri izan zen Victor Hugoren Miserableak eta Notre-Dame de Paris lanentzat.

 Izenaren jatorria 
Paris aurremodernoan, populazioaren zati handi bat eskekotasunaren mende zegoen bizirauteko. Desgaitasun argia zutenek limosna gehiago espero zezaketenez, eskale batzuek lesio eta gaixotasun izugarrien itxurak egin zituzten. Auzo txiroko beren etxeetara itzuli zirenean itxurakeriak ahazten zituzten. Egun osoan elbarri plantak egin zituen eskale bat auzo txiroan ikusi edo ibiltzeko gai zen berriro. Fenomeno honek eman zien izen generikoa egunero hainbeste "mirari" gertatzen ziren eremuei: Mirarien Gorteak. 

 Kultura  
Uste zen Mirarien Gorteko jendeak krimen eta lapurretak antolatzeko gizarte paralelo moduko bat sortu zuela, hierarkia eta instituzio propioekin. Hala ere, garaian nahiko ohikoa zen gai bat zen eta litekeena da fantasia literario bat baino ez izatea. Adibidez, archissupotak (eskaleen jargian eskale hasi berrientzako irakasleen baliokidea zen) errekluta berriei tokiko jargoia (argot) erakusteaz arduratzen ziren ikasle ohiak izan behar ziren. Hala ere, gaizkileen eta ikasleen arteko harremana ikusi izan da eskuarki XVII. mendean, krisialdi garai bateanGoldstone Jack A. (1988) “East and West in the Seventeenth Century: Political Crises in Stuart England, Ottoman Turkey, and Ming China”, Comparative Studies in Society and History, 30/1, 103-142.. Henri Sauval XVII. mendeko historialariak adierazi zuenez, ingurua "irtenbiderik gabeko kale bat zen, kiratsa zeriona, lohia, irregularra eta zolatu gabea". Sailak bere hizkuntza eta krimenaren eta promiskuitatearen azpikultura zituela argudiatu zuen: "denak libertimendu handian bizi ziren; inork ez zuen ez federik ez legerik, eta bataioa, ezkontza eta sakramentuak ezezagunak ziren". 

 Auzoaren desagerpena 
Delinkuentziak eta pobreziak okerrera egin ahala, Parisko agintariak inguru horiek murrizten saiatzen ziren. Gabriel Nicolás de la Reynieri, 1667an, Poliziaren prefektura erabiltzea agindu zitzaion, inguruetan krimenaren hazkundea geldiarazteko. 1750. urtearen inguruan, osasuna eta gizarte-laguntza hobetzeko taktika berria legea betearazteko taktikari gailendu zitzaion, eta bazter auzoetako eremu handiak eraitsi ahala, arrain-saltzaileek eta errementariek okupatu zituzten. Antzinako "Mirarien Gortea" delakoaren azken aztarnak ezabatu egin ziren Frantziako Iraultzan Filles-Dieu kokalekua birmoldatu eta XIX. mendean Haussmannek Paris berritu zuenean".

 Kultura garaikidean 
 Cour des miracles () gaur egungo Iakovos Kambanellisek idatzi eta 1957-1958 bitartean Atenasen lehen aldiz interpretatutako greziar antzezlan garrantzitsuenetako bat da. Obrak Atenaseko Vyronas langile-klaseko auzoko auzotar talde baten bizitza-istorioak eta harremanak proiektatzen ditu, jabeak hasitako eraikuntza-proiektu berri baten ondorioz patio baten inguruan dauden etxebizitza-unitate xumeen desplazamenduari aurre egin behar diotenak. 
 Ubisoften Assassin's Creed Unity bideo-jokoan, protagonistak, Arnok, Mirarien Gortera joan behar du "Roi des thunes" () izena hartzen duen tenplario bat hiltzeko. Tenplarioen Ordenari interesatzen zaion informazioa biltzeko erabiltzen du. 
 Ijito-komunitatearen babesleku gisa aipatzen da film animatuan; The Hunchback of Notre Dame, Walt Disney Picturesen 1996ko animazio-filma. 
 Valle-Inclánen "Cour des miracles" liburuan bere zentzua alegorikoki aplikatzen du Elisabet II.a erreginaren gortea barregarri uzteko, bere bizio eta xelebrekeriengatik ezaguna baita.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Parisko historia
Kategoria:XVII. mendea Frantzian