Agustín de Iturbide y Green

Agustín de Iturbide y Green (1863ko apirilaren 2a - 1925eko martxoaren 3a) Agustín de Iturbide Mexiko independenteko lehen enperadorearen eta bere ezkontidea Ana María Huarteren biloba izan zen.

Iturbideko printze tituluarekin seme adoptibo bihurtu zen, bere lehengusu Salvador de Iturbide y de Marzánekin batera, Mexikoko beste errege-buru bakarrekoak, Maximiliano I.a Mexikoko enperadorea eta Carlota Mexikoko enperatriza. 1867an Maximiliano enperadorea hil ondoren, Mexikoko Etxe Inperialaren buru bihurtu zen, baina ez zuen seme-alabarik izan. Haren erreklamazioak Maria Josepha Sophia de Iturbideren esku geratu ziren, bere lehengusu Salvadorren alabarengan.

 Familia 
Iturbide Agustin enperadorearen bigarren semearen semea zen, Don Ángel María de Iturbide y Huarte printzea (1816ko urriaren 2a - 1872ko uztailaren 21a). Bere ama Alice Green zen (  ), John Nathaniel Green kapitainaren alaba, Uriah Forrest Ameriketako Estatu Batuetako kongresukide eta Gerrako Iraultzaileko jeneralaren biloba eta George Plater Marylandgo gobernadorearen birbiloba.

 Mexikoko errege oinordeko posiblea 
ezkerrera|thumb|239x239px| Iturbide 1888an
Maximiliano eta Carlota Mexikoko tronura igo zirenean 1863an Napoleon III.aren tropa frantsesen laguntzarekin, seme-alabarik gabeko errege-erregina berriek Iturbide familia Mexikora itzultzeko gonbidatu zuten. Ezkondu eta urte batzuetara Maximilianok eta Carlotak elkarrekin seme-alabarik izan ezin zutela argi zegoenez, Iturbide adoptatzea proposatu zieten, eta aitak ilusioz eta amak errezeloz onartu zuen. Iturbideri eta bere lehengusuari 1865eko irailaren 16ko dekretu inperialaren bidez Iturbide printzearen vitalicio (esanahi ez-hereditarioa) titulua eta Gorentasun estiloa eman zieten eta errege-familiaren ondoren sailkatu ziren.  Antza denez, errege-bikoteak Agustín tronuaren oinordeko gisa biltzeko asmoa zuen. Maximilianok ez zuen inoiz benetan iturbideko koroa emateko asmoa izan, errege-odolekoak ez zirela uste zuelako.  Dena bere anaia gaztearen Karl Ludwig Austriako artxidukeari zuzendutako fartsa izan zen, Maximilianok berak azaldu zuenez: edo Karlek bere semeetako bat emango zien oinordeko gisa, edo bestela Iturbideko seme-alabei utziko zien guztia. 

 Monarkia ostekoa 
1867an Mexikoko bigarren Inperioa eraitsi zenean, Iturbideren guraso biologikoek Ingalaterrara eraman zuten lehenik eta gero Ameriketako Estatu Batuetara, Washingtonen kokatu baitziren. Adin nagusitu zenean, Iturbidek, Georgetown Unibertsitatean lizentziatua, tronua eta titulua izateari uko egin zion eta Mexikora itzuli zen. Ondoren, Mexikoko armadan ofizial gisa aritu zen. Baina 1890ean, Porfirio Díaz presidenteari kritikako artikuluak argitaratu ondoren, sedizioa leporatuta atxilotu eta hamalau hilabeteko kartzela zigorra ezarri zioten. "Prince Augustin Yturbide: Most of His Life Spent in Washington", The New York Times, 4 May 1890 Kartzelatik atera ondoren, Iturbide erbestera bidali zuten, eta bertan hilko zutela uste zuten bi nerbio-hauste larri izan zituen.  Azkenean, Georgetown Unibertsitatera itzuli zen, gaztelania eta frantseseko hizkuntzetako irakasle gisa.

Ezkondu baino urte batzuk lehenago, Iturbide Washingtonetik gertu dagoen monasterio batean bizi izan zen, eta han itzultzaile lanetan aritu zen. "Prince Iturbide to Wed", The New York Times, 5 July 1915

 Ezkontza 
1894an Lucy Eleanor Hatchettekin (1862-1940) ezkondu zen eta 1915ean Maria Luisa Kearneyrekin (1872-1967), baina ez zuen ondorengorik izan.

 Heriotza 
Agustín de Iturbide y Green 1925eko martxoaren 3an hil zen Washingtonen, DC-n, nerbio- eta fisiko-hauste larri baten ostean.  San Joan Ebanjelariaren elizan lurperatu zuten, Filadelfian, Pennsylvanian, bere aitaren aldeko amamarekin batera, Mexikoko Ana María enperatrizarekin batera.

 Herri kulturan 
Mickey Kuhnek De Iturbide y Green erretratatu zuen Juarezen (1939).

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

 Mexikoko Etxe Inperiala
 Agustin de Iturbide y Greenen zuhaitz genealogikoa

Kategoria:Georgetowneko Unibertsitateko ikasleak
Kategoria:Mexikar estatubatuarrak
Kategoria:Irlandar estatubatuarrak
Kategoria:Eusko-estatubatuarrak
Kategoria:Mexikarrak (Mexiko Hiria)
Kategoria:1925eko heriotzak
Kategoria:1863ko jaiotzak
Kategoria:Iturbide familia
Kategoria:Testuan gaztelania duten artikuluak