3x3 saskibaloi

3×3 saskibaloia saskibaloi-modalitate bat da, non 3 jokalariz osatutako bi taldek saski bakarrean jokatzen duten. FIBAk bultzatzen du, eta dagoeneko nazioarteko lehiaketa ofizialetan jokatu da, 2020ko Tokioko Joko Olinpikoetan, esaterako. Jokoa aurretik bazegoen ere, FIBAk arautu zuen eta nazioarteko txapelketak sortu zituen. 3x3 saskibaloiko FIBA Munduko Kopa 2012az geroztik jokatzen da.

3x3 saskibaloia munduko lehena da kaleko talde-kirolen artean.

 Jokoaren arauak 

 Orokortasunak 
ezkerrera|thumb|3x3 saskibaloi kantxa bat 2022ko Bartzelonako FCBQ.
Kirola 15 metroko zabalera eta 11 metroko luzera duen kantxa batean jokatzen da. Kantxaren zabalera saskibaloiko baten berdina da, luzera kantxa erdia baino txikiagoa den bitartean, nahiz eta saskibaloiko pista erdia erabiliz jokatzea ere onartzen den. Kantxak saski bakarra du eta bi taldeek erasoa eta defentsa tartekatzen dituzte; pilotaren jabetza duena erasoa egiten duena da eta bestea defendatzen duena. Talde bakoitzak hiru jokalari ditu kantxan (hortik dator modalitatearen izena) eta ordezko bat izan dezakete aulkian, hau da, lau taldez osatutako taldeak dira. Ohiko saskibaloian bezala, ez dago jokalariak aldatzeko mugarik, baina aldaketak jokoa etenda dagoela bakarrik egin daitezke.

Kantxak jaurtiketa libreen lerro bat izan beharko du, kantxaren hondoko marratik 5,80 metrora, saskia dagoen lekuan. Saskiaren taula zelaiaren barruan dago, hondoko marratik 1,2 metrora, eta uztaiaren erdialdea 0,375 metro gehiagora, saskibaloi arruntean bezala. Arku bat ere izan behar du uztaiaren inguruan 6,75 metrora eta zirkuluerdi bat honen azpian. Arku barrutik egindako saskiratzeek eta jaurtiketa libreek puntu bat balio dute, eta arkuaren kanpoaldetik egindako saskiratzeek bi puntu balio dute.

 Partida 
Partida zozketa batekin hasten da, lehenengo jabetzarekin zein talde hasiko den zehazteko. Talde hori erasotzailea izango da eta bestea defendatzailea. Jokoaren hasiera arkuaren eremutik kanpo egiten da, baloia jokalari erasotzaile batek defendatzaile bati pasatzen dio, eta honek baloia itzultzen dio. Jokalari erasotzaileak baloia jasotzen duenean, denbora kontatzen hasten da.

Talde batek baloia saskiratzen duenean, jokoak gelditu gabe jarraitzen du, baloiaren jabetza defendatzen ari zen taldeari pasatuz, eta horrek jokoa jarraituko du sakerik egin behar izan gabe. Gauza bera gertatzen da defentsa taldeak baloi bat berreskuratzen badu saskiratze baten aurretik. Erasoa jo ahal izateko, defendatzen zuen taldeak baloia bi puntuko arkuaren kanpoaldera atera behar du, pasea emanez edo baloiarekin bote emanez arkuaren eremutik kanpo, une horretan erasotzaile bihurtuz eta beste taldea defendatzaile bihurtuz. Baloi bat saskiratze baten aurretik edo ondoren hartu duen jokalari defendatzaile bat uztaiaren azpian dagoen zirkuluerdiaren barruan dagoen bitartean, horri ezin zaio erasorik egin, zirkuluerdia inbadituz gero falta izango delako. Arau hori baloia arkuaren kanpoaldera atera eta erasoa egin ahal izateko da.

Errebote baten ondoren baloia berreskuratzen duen defentsa-taldeak baloia arkuaren kanpoaldera ateratzen ez duen bitartean, beste taldeak erasoan jarraitzen du, eta, beraz, erasoko taldeak baloia berriro berreskuratzen badu ez du baloia arkuaren kanpoaldera atera beharrik, zuzenean saskiratu dezake.

Partidak 10 minutu irauten dute, eta erlojua gelditu egiten da pilota «hilda» dagoen bakoitzean edo falta bat egiten den bakoitzean. Baloiaren jabetza 12 segundokoa da, saskibaloian baimendutako denboraren erdia. Talde bakoitzak 30 segundoko hutsartea du, eta jokoa geldirik dagoenean eskatu ahal izango du.

 Partidako irabazlea 
21 puntu edo gehiago sartu dituen lehen taldeak partida irabaziko du 10 minutu baino lehen gertatuz gero. Hamar minuturen buruan, ordea, talde bakar batek ere ez badu marka hori gainditu, puntu gehien dituenak irabaziko du. Hamar minuturen buruan berdinketa egonez gero, minutu bateko atsedenaldia egongo da, eta, ondoren, denbora gehigarria jokatuko da, talde batek besteak baino 2 puntu gehiago lortu arte. Denbora gehigarrian, partidako lehen sakea egin duenaren kontrako taldeak egingo du lehen sakea.

 Faltak 
Faltak saskibaloikoen antzekoak dira, baina zenbatzeko modua aldatzen da. Talde bat «faltan sartzen da» sei falta egin ondoren, eta hamargarren faltatik aurrera «falta teknikotzat» hartuko dira. Ohiko saskibaloian ez bezala, jokalari bakar bat ere ez da kanporatzen falta-pilaketagatik (kiroltasun kontrako bi faltagatik soilik).

Arkuaren barruko falta bakoitzeko, jaurtiketa librea egiteko aukera emango zaio hura jaso duen taldeari. Arkutik kanpoko falta bakoitzeko bi jaurtiketa libre emango dira. Taldea faltan sartzerakoan, 7., 8. eta 9. faltetan bi jaurtiketa libre emango dira, falta egiten den tokia edozein dela ere, eta hamargarren faltatik aurrera bi jaurtiketa libre eta baloiaren jabetza emango dira. Falta bat saskiratzen amaitzen den jaurtiketa batean egiten bada, saskiratzeak balio du eta beti ematen da jaurtiketa libre gehigarri bat. Jokalari erasotzaile baten faltek ez dute jaurtiketa librerik ematen, non eta ez den falta teknikotzat edo kirolez kontrakotzat jotzen.

Taldearen hamargarren faltaren aurretik epaileak «falta tekniko» gisa arautzen dituen faltak, baloiaren jabetza emango du beti, dagozkion jaurtiketa libreen ondoren, eta kiroltasunetik kanpoko faltek bi jaurtiketa libre eta baloiaren jabetza emango dituzte beti.

Talde batek duen jaurtiketa libre baten ondoren, talde horrek ez badu beste jaurtiketa libre bat edo baloi-jabetza bat egiten jarraian, jaurtiketa huts egiten badu, jokoak errebotean jarraituko du, eta errebotea edozein taldek joka dezake. 

 Baloia jokoan jartzea 
Saskiratze bat egiten denean, saskiratzea jaso duen taldeak baloia jokoan jarriko du uztaiaren azpian dagoen zirkuluerditik, arkuaren kanpoaldean dagoen jokalari bati pasea emanez. Defentsa taldeak baloi bat berreskuratzen duenean, arkutik kanpora eraman beharko du, erasoan hasi eta saskira bota ahal izateko.

 Hedapena 

FIBAk saskibaloia garatu eta sustatu nahi du mundu osoan 3x3a erabiliz, kontuan izanik joko errazagoa dela praktikatzeko, kantxa txikiagoa eta uztai bakarra behar baitira.

Kirola, 2007ko aretoko Asiako Jokoetan sartu zen lehen aldiz nazioarteko lehia batean. Geroago, Asiako Gazteen Jokoetan sartu zuten, eta, ondoren, Gazteen Olinpiar Jokoetan. Beranduago, Tokioko 2020ko Olinpiar Jokoetan sartu zuten modalitatea.

 Nazioarteko lehiaketak 
Gaur egun, nazioarteko hainbat lehiaketa daude, FIBAk antolatuak. 2010etik 18 urtez azpiko Munduko Txapelketak eta Munduko Tourra sortu ziren. 3x3 All Stars eta FIBA Munduko Saskibaloi Txapelketa 3x3 ere badaude.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak