Fríasko dukerria

Fríaseko dukerria Espainiako noblezia-titulua da, Gaztelakoa, eta Espainiako handitasun antzinakoa.

Bernardino Fernández de Velasco y Mendoza (1462-1515), Haroko III. kondea, Gaztelako bigarren kondestablea, kapitain jenerala eta Granadako erregeordea, Friaseko dukearen titulua jaso zuen 1492ko martxoaren 20an, Errege Katolikoek emana. Pedro Fernández de Velascoren eta Mencia de Mendoza y Figueroaren (Harako II kondeak) semea izan zen.

Karlos I.a enperadore eta erregeak 1520. urtean Espainiako handikitzat hartu zituen hogeita bost dukeetako bat izan zen Friaseko duke-etxea, duintasun hori Espainiako goi mailako klasea eta noblezia bereizteko ezarri zuenean.

Velascotarren leinua Behe Erdi Aroko eta Aro Modernoaren hasierako gaztelar nobleziako boteretsuenetako eta eragingarrienetako bat izan zen. Gaur egungo Soria, Burgos, Palentzia, Errioxa, Zamora, Araba eta Kantabriako ekialdeko probintzietan errotuta zegoen.
Bere izena Frias hiriari dagokio.

 Dukeen zerrenda 
+TitularraPeriodoaIBernardino Fernández de Velasco y Mendoza1492-1512IIÍñigo Fernández de Velasco y Mendoza1512-1528IIIPedro Fernández de Velasco y Tovar1528-1559IVIñigo Fernández de Velasco y Tovar1559-1585VJuan Fernández de Velasco y Tovar1585-1613VIBernardino Fernández de Velasco y Tovar1613-1652VIIÍñigo Melchor Fernández de Velasco y Tovar1652-1696VIIIJosé Manuel Fernández de Velasco y Tovar1696-1713IXBernardino Fernández de Velasco y Tovar1713-1727XAgustín Fernández de Velasco y Bracamonte1727-1741XIBernardino Fernández de Velasco1742-1771XIIMartín Fernández de Velasco1771-1776XIIIDiego Fernández de Velasco1776-1811XIVBernardino Fernández de Velasco1811-1851XVJosé María Bernardino Silverio Fernández de Velasco y Jaspe1852-1888XVIBernardino Fernández de Velasco y Balfe Jaspe y Roser1890-1916XVIIGuillermo Fernández de Velasco y Balfe Jaspe y Roser1919-1936XVIIIJosé Fernández de Velasco y Sforza1937/1951-1986XIXFrancisco de Borja Soto y Moreno-Santa María1999-gaur

 Lehenengo dukea 
Bernardino Fernández de Velasco y Mendoza (1454-1512ko otsailaren 9a), I. Friaseko dukea, III. Haroko kondea, VII. Gaztelako kondestablea. Pedro Fernández de Velascoren semea, II. Haroko kondea eta Gaztelako kondestablea, 1473an Enrike IV.a eta Mencia de Mendoza y Figueroa Santillanako markesaren 3 alabaren kontzesioz. Gurasoek Kondestablearen kapera sortu zuten Burgosko katedralean, non marmolez landutako mausoleoak dauden. Cordonen Etxea (Burgos) ere eraiki zuten, Velascotarren eta Mendoza-Figueroatarren armarriekin.

 Oraingo dukea 
Francisco de Borja Soto y Moreno-Santamaría, XIX. Friaseko dukea, XXIII. Haroko kondea, XXI. Escalonako dukea eta XXI. Villenako markesa.

2019ko abenduaren 20an ezkondu zen Carmen de la Morarekin (j. 1985), eskultorea, Germán de la Mora eta Carmen de Alós y Balderrábano, Haroko IV. markesaren alaba.

 Erreferentziak 

Salazar y Acha, Jaime de (2012). Los Grandes de España (siglos XV-XVI). Ediciones Hidalguía. ISBN 978-84 939313-9-1.

 Bibliografia 
 Salazar y Acha, Jaime de (2012). Los Grandes de España (siglos XV-XVI). Ediciones Hidalguía. ISBN 978-84 939313-9-1.

 Kanpo estekak 

Kategoria:Dukerriak
Kategoria:Gaztelako Erresumako noblezia
Kategoria:Frías