Aleksandar Stamboliyski

Aleksandar Stoimenov Stamboliyski (; 1879ko martxoaren 1 – 1923ko ekainaren 14ra) Bulgariako lehen ministroa izan zen 1919tik 1923ra.

Stamboliyski Nekazarien Sindikatuko kidea zen, monarkiarekin aliatu gabeko nekazarien mugimendua, eta bere egunkaria zuzentzen zuen. Lehen Mundu Gerran parte hartzearen eta potentzia zentralei laguntzearen aurka agertu zen. 1914an gertatutako gorabehera ezagun batean, Stamboliykiren patriotismoa auzitan jarri zuten Bulgariako parlamentuko kideek bulgariarra ote zen galdetu ziotenean, eta berak erantzun zion oihuka: "Une batean, egungoa bezala, hegoaldeko gure anaia eslaviarrak mehatxupean baitaude, ni ez naiz ez bulgariarra ez serbiarra, hegoaldeko eslaviarra naiz! "Adierazpen hau eskualdea elkartu eta garai hartako identitate nazional asko ordezkatuko dituen federazio balkaniko baten alde zegoela iradokitzen du. 1915ean, gerra-kontseiluan epaitu zuten, eta betiko kartzela-zigorra ezarri zioten, Bulgaria Lehen Mundu Gerran potentzia zentralekin bat egitearen aurka zegoelako.

1918an, Bulgariak potentzia zentralen aliatu gisa porrot egin zuenean, Fernando Tsarrak Boris III.a tsarraren alde abdikatu zuen, eta hark Stamboliyski kartzelatik askatu zuen. 1919ko urtarrilean sartu zen gobernuan eta urte horretako urriaren 14an izendatu zuten lehen ministro. 1920ko martxoaren 20an, Nekazarien Batasunak hauteskunde nazionalak irabazi zituen eta Stamboliyski lehen ministro izendatu zuten.

Bere agintaldian, Stamboliyski Europako gainerako herrialdeekiko harremanak hobetzen saiatu zen. 1920an, Bulgaria Nazioen Elkartean sartu zen lehen Estatuetako bat bihurtu zen. Nekazarien artean ezaguna zen arren, klase ertainarekin eta armadarekin etsaitu zen. 1923ko ekainean bota zuten kolpe militar batean. Gobernu berriaren aurkako matxinada bat eraikitzen saiatu zen, baina Mazedoniako Barne Erakunde Iraultzaileak harrapatu egin zuen, Mazedoniako lurraldean Bulgariako nahiei uko egiteagatik atxilotuta, eta bortizki torturatu eta hil zuten. 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Bulgariako lehen ministroak
Kategoria:Eraildako lehen ministroak