Nazio Batuetako Estatu kide

Gaur egun Nazio Batuetako estatu kideak 193 dira, horietako bakoitza Nazio Batuen Batzar Nagusiko kide izanik.

Herrialde berriak onartzeko Segurtasun Kontseiluko hamabost kideetatik gutxienez bederatzik aldeko botoa eman behar dute, eta bost kide iraunkorretako bakar bat ere ezin da aurka egon. Ondoren, Batzar Nagusiak onartu behar du, bi hereneko gehiengoarekin.

 Jatorrizko kideak 
NBEa 1945eko urriaren 24an eratu zen ofizialki, NBEko Segurtasun Kontseiluko bost kide iraunkorrek (Txinako Errepublika, Sobietar Errepublika Sozialisten Batasuna (SESB), Ameriketako Estatu Batuak (AEB), Frantzia eta Erresuma Batua) eta beste sinatzaile gehienek Nazio Batuen Gutuna berretsi ondoren..  Guztira, 51 jatorrizko kide  (edo kide fundatzaile) elkartu ziren urte hartan; horietako 50ek Nazioarteko Antolaketari buruzko Nazio Batuen Konferentziako GUTUNA sinatu zuten 1945eko ekainaren 26an. Polonia ez zen egon konferentzian ordezkatuta eta 1945eko urriaren 15ean sinatu zuen.. 

Jatorrizko kideen artean, 49k jarraitzen dute, horietako batzuk ordeztu duen estatu baten bitartez; hala, SESB desegin ondoren Errusiako Federazioak hartu zuen bere tokia. Bestalde, jatorrizko beste bi kide, Txekoslovakia eta Jugoslavia, desegin dira, eta desegitearen ondorioz bertan sortu diren estatuak, NBEko eskubide osoko kide gisa onartu dira, baina aurrekoen jarraipenik gabe.

NBE sortu zenean, Txinako lekua Txinako Errepublikak betetzen zuen, baina 2578 ebazpenaren ondorioz, gaur egun Txinako Herri Errepublika betetzen du.

Jatorrizko kide batzuk, geroago independizatu ziren arren, ez ziren subiranoak NBEn sartu zirenean:. 

 Bielorrusia (orduan Bielorrusiako Errepublika Sozialista Sobietarra) eta Ukraina (orduan Ukrainako Errepublika Sozialista Sobietarra) ziren Sobietar Batasuneko bi errepublika, 1991n independentzia lortu zuten arte.
 India. Garai hartan, Indiaren Partizioa baino lehen, Pakistango eta Bangladeshko gaur egungo lurraldeak ere hartzen zituen bere baitan britainiar agintaldian; harik eta 1947an independentzia osoa lortu arte.
 Filipinak estatu libre elkartua izan zen, 1946. urtean erabateko independentzia lortu arte.

 Zeelanda Berria, garai hartan estatu subiranoa bazen ere, 1947 arte ez zuen lortu beste estatuekin harremanak izateko burujabetza osoa. . 

 Egungo kideak 
Oraingo kideak eta onarpenaren datak ondoren daude zerrendatuta. Letra lodiz, jatorrizko kideak izan ziren herrialdeak.. 

Ordena alfabetikoa herrialdearen izen ofizialak zehazten du, eta estatuen ordezkariek Batzar Nagusiaren bilkuretan nola eseri behar duten zehazteko erabiltzen da. Batzar horretan urtero zozketa egiten da estatu kide bat abiapuntutzat hartzeko. Zenbait kidek beren izen ofizial osoak erabiltzen dituzte izendapen ofizialetan, eta, beraz, izen arrunten ordena ez da betetzen.
HerrialdeaSarrera-dataAfganistan1946ko azaroaren 19aAlbania1955eko abenduaren 14a Alemania1973ko irailaren 18aAndorra1993ko uztailaren 28aAngola1976ko abenduaren 1aAntigua eta Barbuda1981eko azaroaren 11Saudi Arabia1945eko urriaren 24a Aljeria1962ko urriaren 8aArgentina1945eko urriaren 24aArmenia1992ko martxoaren 2aAustralia1945eko azaroaren 1aAustria1955eko abenduaren 14aAzerbaijanSobietar Batasuna Nazio Batuen jatorrizko kide izan zen, eta 1941eko abenduaren 24an sartu zen kide gisa. Horrekin sartu ziren Bielorrusia eta  Ukraina sobietar errepublika sozialistak. Errusiak ofizialki ordeztu zuen Sobiet Batasuna, 1991ko abenduaren 24an. Sobietar Batasuneko beste estatuak, Bielorrusia eta Ukraina izan ezik, kide izan ziren 1991tik 1992ra bitartean.1992ko martxoaren 2aBahamak1973ko irailaren 18aBangladesh1974ko irailaren 17aBarbados1966ko abenduaren 9aBahrain1971ko irailaren 21a Bielorrusia1991ko irailaren 19ra arte, Belarus izena zuen (1991-1995) Bielorrusiako Errepublika Sozialista Sobietarrak1945eko urriaren 24aBelgika1945eko abenduaren 27aBelize1981eko irailaren 25aBenin1960ko irailaren 20aBhutan1971ko irailaren 21aBolivia1945eko azaroaren 14aBosnia-Herzegovina1992ko maiatzaren 22aBotswana1966ko urriaren 17aBrasil1945eko urriaren 24aBrunei1984ko irailaren 21aBulgaria1955eko abenduaren 14aBurkina Faso1960ko irailaren 20aBurundi1962ko irailaren 18aCabo Verde1975eko irailaren 16aKanbodia1955eko abenduaren 14aKamerun1960ko irailaren 20aKanada1945eko azaroaren 9aQatar1971ko irailaren 21aTxad1960ko irailaren 20aTxile1945eko urriaren 24a Txinako Herri ErrepublikaTaiwan Txinako Errepublika izan zen erakundearen sortzaileetako bat, Txina izenarekin. Hala ere, Batzar Nagusiaren 2.758 ebazpenak kide izaera eman zion Txinari, Txina osoaren izenean.1945eko urriaren 24aZipre1960ko irailaren 20aKolonbia1945eko azaroaren 5aComoreak1975eko azaroaren 12aKongoko Errepublika1960ko irailaren 20aCosta Rica1945eko azaroaren 2aBoli Kosta1960ko irailaren 20aKroaziaJugoslavia NBEren sortzaileetako bat izan zen, eta 1945eko urriaren 24an sartu zen. 1992an desegin zenean orduan sortu ziren Bosnia-Herzegovina, Kroazia. Ipar Mazedonia, eta Eslovenia; Jugoslaviaren ordez Jugoslaviako Errepublika Federala sartu zen 2000ko otsailaren 1ean; gero 2003ko otsailaren 4an ofizialki aldatu zuen izena Serbia eta Montenegro izen hartzek. 2006ko ekainaren 6an, estatu batasun hori desegitea onartu zen, eta haren ordez Serbia jarri zen. Azkenik, Montenegro ere kide izendatu zuten 2006ko ekainaren 28an.1992ko maiatzaren 22aKuba1945eko urriaren 24aDanimarka1945eko urriaren 24aDominikar Errepublika1978ko abenduaren 18aEcuador1945eko abenduaren 21a EgiptoEgipto eta Siria Nazio Batuetako jatorrizko kideak izan ziren, 1945eko urriaren 24an onartuak. Bi estatuak Arabiar Errepublika Batua osatuz batu ziren 1958ko urtarrilaren 21ean. Egun horretatik aurrera, kide bakar gisa ordezkatu ziren, 1961eko urriaren 13an Estatuko batasuna desegin zen arte, eta bi herrialdeek kide independenteen izaera berreskuratu zuten NBEn. Egiptok "Arabiar Errepublika Batua" izenari eutsi zion 1971ko irailaren 2ra arte, "Egiptoko Arabiar Errepublika" izena aldatu zutenean.1945eko urriaren 24aEl Salvador1945eko urriaren 24aArabiar Emirerri Batuak1971ko abenduaren 9aEritrea1993ko maiatzaren 28aEslovakia1993ko urtarrilaren 19aEslovenia1992ko maiatzaren 22aEspainia1955eko abenduaren 14aEstatu Batuak1945eko urriaren 24aEstonia1991ko irailaren 17aEtiopia1945eko azaroaren 13a Errusia1945eko urriaren 24aFiji 1970eko urriaren 13aFilipinak1945eko urriaren 24aFinlandia1955eko abenduaren 14aFrantzia1945eko urriaren 24aGabon1960ko irailaren 20aGambia1965eko irailaren 21aGeorgia1992ko uztailaren 31Ghana1957ko martxoaren 8a Grenada1974ko irailaren 17aGrezia1945eko urriaren 25aGuatemala1945eko azaroaren 21aGinea1958ko abenduaren 12aGinea Bissau1974ko irailaren 17aEkuatore Ginea1968ko azaroaren 12aGuyana1966ko irailaren 20aHaiti1945eko urriaren 24aHonduras1945eko abenduaren 17aHungaria1955eko abenduaren 14aIndia1945eko urriaren 30aIndonesia1950eko irailaren 28aIran1945eko urriaren 24aIrak1945eko abenduaren 21aIrlanda1955eko abenduaren 14aIslandia1946ko azaroaren 19aMarshall Uharteak1991ko irailaren 17aSalomon Uharteak1978ko irailaren 19aIsrael1949ko maiatzaren 11Italia1955eko abenduaren 14aJamaika1962ko irailaren 18aJaponia1956ko abenduaren 18aJordania1955eko abenduaren 14aKazakhstan1992ko martxoaren 2aKenya1963ko abenduaren 16aKirgizistan1992ko martxoaren 2aKiribati1999ko irailaren 14aKuwait1963ko maiatzaren 14aLesotho1966ko urriaren 17aLetonia1991ko irailaren 17aLibano1945eko urriaren 24aLibia1955eko abenduaren 14aLiberia1945eko azaroaren 2aLiechtenstein1990eko irailaren 18aLituania1991ko irailaren 17aLuxenburgo1945eko urriaren 24aIpar Mazedoniako Errepublika1993ko apirilaren 8aMadagascar1960ko irailaren 20aMalaysia1957ko irailaren 17aMalawi1964ko abenduaren 1aMaldivak1965eko irailaren 21aMali1960ko irailaren 28aMalta1964ko abenduaren 1aMaroko1956ko azaroaren 12a Maurizio1968ko apirilaren 24aMauritania1961eko urriaren 27aMexiko1945eko azaroaren 7aMicronesia1991ko irailaren 17aMonako1993ko maiatzaren 28aMontenegro2006ko ekainaren 28aMongolia1961eko urriaren 27aMozanbike1975eko irailaren 16aMyanmar1948ko apirilaren 19aNamibia1990eko apirilaren 23aNauru1999ko irailaren 14aNepal1955eko abenduaren 14aNikaragua1945eko urriaren 24aNiger1960ko irailaren 20aNigeria1960ko urriaren 7aNorvegia1945eko azaroaren 27aZeelanda Berria1945eko urriaren 24aOman1971ko urriaren 7aHerbeherak1945eko abenduaren 10aPakistan1947ko irailaren 30aPalau1994ko abenduaren 15aPanama1945eko azaroaren 13aPapua Ginea Berria1975eko urriaren 10aParaguai1945eko urriaren 24aPeru1945eko urriaren 31Polonia1945eko urriaren 24aPortugal1955eko abenduaren 14aErresuma Batua1945eko urriaren 24a Siria1945eko urriaren 24aAfrika Erdiko Errepublika1960ko irailaren 20aTxekia1993ko urtarrilaren 19aHego Korea1991ko irailaren 17aKongoko Errepublika Demokratikoa1960ko irailaren 20aLaos1955eko abenduaren 14aDominikar Errepublika1945eko urriaren 24aMoldavia1992ko martxoaren 2aIpar Korea1991ko irailaren 17aTanzania1961eko abenduaren 14aRuanda1962ko irailaren 18aRumania1955eko abenduaren 14aSaint Kitts eta Nevis1983ko irailaren 23aSamoa1976ko abenduaren 15aSan Marino1992ko martxoaren 2aSaint Lucia1979ko irailaren 18aSão Tomé eta Príncipe1975eko irailaren 16aSaint Vincent eta Grenadinak1980ko irailaren 16aSenegal1960ko irailaren 28aSerbia2000ko azaroaren 1aSeychelles1976ko irailaren 21aSierra Leona1961eko irailaren 27aSingapur 1965eko irailaren 21aSomalia1960ko irailaren 20aSri Lanka1955eko abenduaren 14aHegoafrika1945eko azaroaren 7aSudan1956ko azaroaren 12aHego Sudan2011ko uztailaren 14aSuedia1946ko azaroaren 19a Suiza2002ko irailaren 10aSurinam1975eko abenduaren 4aEswatini1968ko irailaren 24aTailandia1946ko abenduaren 16aTajikistan1992ko martxoaren 2aEkialdeko Timor2002ko irailaren 27aTogo1960ko irailaren 20aTonga1999ko irailaren 14aTrinidad eta Tobago 1962ko irailaren 18aTunisia1956ko azaroaren 12aTurkmenistan1992ko martxoaren 2aTurkia1945eko urriaren 24aTuvalu2000ko irailaren 5a Ukraina1945eko urriaren 24aUganda1962ko urriaren 25aUruguai1945eko abenduaren 18aUzbekistan1992ko martxoaren 2aVanuatu1981eko irailaren 15aVenezuela1945eko azaroaren 15aVietnam1977ko irailaren 20aYemen1947ko irailaren 30aDjibouti1977ko irailaren 20aZambia1964ko abenduaren 1aZimbawe1980ko abuztuaren 25a
Estatu espainiarrak kandidatura aurkeztu zuen eta ez zen onartua izan Francoren erregimenak faxismoarekin izandako harremanen ondorioz. Azkenan, NBEko Segurtasun Kontseiluak gomendatu ondoren, 1955ean Batzar Nagusiak Espainia eta beste hamabost estatu onartzea erabaki zuen. Segurtasun Kontseiluan Espainiako hautagaitzak aldeko 10 boto lortu zituen, eta Belgikako abstentzioa, León Dagrelle nazien kolaborazionista ez estraditatzeagatik azalduta.

 Behatzaileak eta kide ez direnak 
Estatu kideez gain, kide ez diren bi Estatu Behatzaile Iraunkor daude: Egoitza Santua eta Palestinako Estatua.

Halaber, estatu batzuei behatzaile izaera eman zitzaien NBEn eskubide osoko kide gisa onartu aurretik. Estatu kide baten sorrerari behatzen dion estatu baten kasurik berriena Suitza izan zen, 2002an onartu zena.

Europar Batasuneko erakunde bati, Europako Batzordeari,  behatzaile-estatutua eman zitzaion 1974an. 

Mendebaldeko Sahararen subiranotasunaren estatusa liskarrean dago Marokoren eta Fronte Polisarioaren artean. Lurralde gehiena Marokok kontrolatzen du, gainerakoa (Eremu Liberatua) Saharako Arabiar Errepublika Demokratikoak, Fronte Polisarioak aldarrikatua. Mendebaldeko Sahara "lurralde ez-autonomo" gisa katalogatu du NBEk.

 Aurreko kideak 

 Alemaniako Errepublika Demokratikoa 

 Txekoslobakia 
Txekoslobakia 1945ean sartu zen NBetara, jatorrizko kide bezala, baina 1992ko abenduan desagertu zenez, Txekia eta Eslobakia NBra sartzeko baimena banaturik eskatu zuten. Azkenean, haietako biak ez zutenez Txekoslobakiaren oinardetza hartu nahi, 1993an sartu ziren berriro NBra.

 Txinako Errepublika 

 Malayar Federazioa 

 Arabiar Errepublika Batua 
1945ean, Siria eta Egipto Nazio Batuetara sartu ziren jatorrizko kideak bezala, baina 1958ko otsailaren 21ean Arabiar Errepublika Batua sortu zuten. Herrialde berrik honek ez zuen denbora asko iraun, 1961ko urriaren 13an desagertu zelako. Siriak bere independentzia lortu zuen berriro eta NBra sartu zen berriro, Egipto bezala.

 Sobietar Batasuna 

 Yemen demokratikoa 
Yemengo Mutawakkilitar Erresuma Yemen bezala sartu zen NBetara 1947. urtean, baina Hego Yemen ez zen 1967. urterarte sartu. Hego Yemenek bere izena aldatu zuen birritan, bata 1970ean, Yemengo Herri Errepublika Demokratikoa izena hartu zuenean. Bigarrenean Yemen Demokratikoa izena aukeratu zuten. Bai Ipar Yemen baita Hego Yemen 1990ko maiatzaren 22an batu ziren Yemengo Errepublika sortzeko. Gaur egun Yemen bezala ezagutzen dira NBetan.

 Jugoslabiako Errepublika Federal Sozialista 

 Zanzibar 

 Erreferentziak 
Kanpo estekak

Kategoria:Nazio Batuen Erakundea
Kategoria:Herrialdeen zerrendak