Marina Romero

Marina Romero Serrano (Madril, 1908ko otsailaren 5a - ib., 2001eko abuztuaren 1a) madridar  idazle, poeta eta saiakera-egilea izan zen. Espainian eta Estatu Batuetan egin zuen lan. 27ko belaunaldiko idazleetako bat da. Giza Eskubideen aldeko Espainiako Ligako ohorezko presidentea izan zen, Madrilgo Complutense Unibertsitateko Ohorezko Domina eman zioten eta Espainiako Liburuaren Institutu Nazionalaren (INLE) saria jaso zuen.

 Biografia 
Madrilen jaio zen 1908ko otsailaren 5ean. Ama erditzean hil zen eta aita tifusaz egun batzuk lehenago hil zen. Burges aberatsak zirenez eta ideia aurrerakoiak zituztenez, aitabitxia Luis Simarro doktorea izan zen.

Lehen mailako ikasketak Nazioarteko Institutuan egin zituen eta hamar urte zituela Institutu-Eskolan sartu zen, Madrilen dauden bi zentroetan. 1926an amaitu zituen ikasketak Zientzien Atalean. Maistra-titulua lortu zuen Guadalajarako Irakasle Eskola Normalean, 1929an. Jauntxoen Egoitzako jardueretan bizi izan zen eta parte hartu zuen, Egoitzako urte-liburuetan ageri den bezala, egindako jardueren gainean, 1932ko ekainean poemak irakurrita.

1934an beka bat irabazi zuen Estatu Batuetan ikasketak sakontzeko, Northamptoneko Smith Collegen (Massachusetts). 

 Idazle ibilbidea 
1935ean, Señoritas Egoitzako Ikasleen Elkarteak Poemas A liburua argitaratu zuen, Delhy Tejero egoiliarrak irudiztatua. Liburuari buruzko artikulu bat Noreste aldizkarian agertu zen, 1935eko udako 11. zenbakian. Urte horretan bertan beste beka bat eman zioten Oaklandeko (Kalifornia) Mills Collegeri, eta Master of Arts titulua lortu zuen. Espainiako Gerra Zibilaren zela eta, ez zen Espainiara itzuli, eta 1938an Rutgers Unibertsitatean (New Jersey) hasi zen Espainiako Hizkuntza eta Literaturako irakasle lanetan. Douglas Collegeko Espainiako Etxeko zuzendaria ere izan zen.

Bien bitartean, Espainian, 1940an, arazketa-espediente baten ondoren, zigorra ezarri zioten: eskalafoitik behin betiko banantzea eta eskubide guztiak galtzea. AEBn ezarria. AEB Mexikon Nostalgia del mañana argitaratu zuen, Rueca argitaletxean, Mexikoko emakume-idazleek eta zuzendua, esate baterako Concha Méndez eta Ernestina de Champourcin. Bere poemak sartu ziren 1947an Amerikako Poeta Libre de la España erromesaren antologian, hitzaurrea Rafael Albertik egindako liburuan. AEBn bizi arren, 1952tik aurrera AEB zenbait poesia-liburu argitaratu zituen Espainian.

1957an bere argazkiekin argitaratu eta ilustratu zuen Paisaje y literatura de España, 1998ko Belaunaldiko literaturaren antologia zena. Espainiako Liburuaren Institutu Nazionalaren (INLE) saria jaso zuen liburu horrek. Pedro Salinas eta Jorge Guillénen laguna zen, eta maiz ikusten zituen.

1970ean Espainiara itzuli zen behin betiko, eta haurrei zuzendutako poesia eta antzerkia idazten aritu zen bete-betean. 1982an Cantata Divertimento bat estreinatu zen, Antón García Abril konpositorearen musikarekin, bere Alegrías olerki-liburuan oinarritua.<ref>{{Cite news|izenburua=Crítica  Estreno de "Alegrías cantata de Marina Romero y García Abril|abizena1=País|izena1=Ediciones El|data=28 de diciembre de 1979|url=https://elpais.com/diario/1979/12/28/cultura/315183603_850215.html|issn=1134-6582|accessdate=29 de enero de 2019}}</ref>

2001ean hil zen.

 Lana 

 Poesia 
1935ean bere lehen liburua argitaratu zuen: Poema A (Madril, Egoitzako Ikasleen Elkartea, Delhy Tejeroren biñetekin). Bistan da Federico García Lorcaren eragina, batez ere tragediari eta heriotzari lotutako zenbait topiko errepikatzeagatik, hala nola ilargia eta kolore berdea. Heriotza lotuaren presentzia etengabea da. Ondorioz, liburuaren tonu orokorra samintasunez betea da. Estiloak askotan herri-poesia gogorarazten du, paralelismoak eta errepikapenak erabiltzen baititu.Nostalgia de mañana (Mexiko, Rueca, 1943) lanean Espainiari buruzko kezka zuen. Hala ere, Salinas gogora ekar dezaketen maitasun-abesti laburrak ere badaude. 1952tik aurrera, Presencia del recuerdo (Aguirre Imp., 1952); Midas. Poema de amor eta Sin agua el mar (Agora, 1962) izenburuak argitaratu zituen Espainian. Poema horietan gogoeta egin zuen gizakiaren existentziaz, erbesteaz, denboraren joanaz eta bizitzari zentzua ematen dion jainkotasuna egoteaz. Haur-literaturan aritzeaz gain, beste liburu batzuk ere argitaratu zituen, hala nola Honda raíz: (variaciones sobre el mismo tema) (Torremozas, 1989) eta Poemas de ida y vuelta (Torremozas, 1999).

 Haur-literatura 
1973an Alegrías argitaratu zuenetik, haur-literaturan jardun zuen bete-betean. Bost poesia liburu dira; narratiba bat: Cuentos rompecabezas eta antzerkiko bat: Churrupete va a la luna. Alegrías lanak hogeita hamar poema ditu, animalien izenekin titulatuak eta lore izenekin bukatuak. Erromantze batzuk, beste batzuk, herri-abestietatik abiatuta, umorez eta asmamenez birsortzen dituzte, eta beste batzuk zentzugabeak dira. Liburu horretan oinarrituta, 1979an haurrentzako kantata dibertigarria egin zen, eta 1982an disko bat. 1984an Campanillas del aire argitaratu zuen. Estilo berari eusten dio. Errima sinplea eta soinuzkoa da. 1986an argitaratutako Disparatillos con Masacha, Masacha izen bereko txakur batek inspiratu zuen titulua. 37 olerki biltzen ditu, zuhaitz tituluekin. Soinu-errimak eta umorezko hitz-jokoak egiten jarraitu zuen. Poemas a doña Chavala y don Chaval1987an argitaratu zen. 15 poema dira, Marina Seoaneren irudiekin. 1995ean argitaratutako Poemas rompecabezas lanean poema bakoitza autoreak proposatzen duen erronka da; bakoitzean hiru hitz falta dira eta irakurleak asmatu egin behar ditu.

 Aintzatespenak 

 1957an INLE saria jaso zuen Paisaje de la literatura española. Antología de la generación del 98saiakera liburuagatik.
 1990ean Giza Eskubideen aldeko Espainiako Ligako ohorezko presidente izendatu zuten.
 1992an, Madrilgo Unibertsitate Complutenseak ohorezko domina eman zion.

 Erreferentziak 

 Bibliografia 
 Poetisas Españoles II. liburukia: 1901etik 1939ra. Luzmaría Jiménez Faro. Torremozas 1996 {{ISBN|9788478391745}}
 Arrainak lurrean''. Pepa Merlo argitaletxea, José Manuel Lara fundazioa 2010 
 Mujeres en vanguardia Editorial Ikasle-egoitza. Madril. 2015, 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Madrildarrak
Kategoria:Madrilen hildakoak
Kategoria:Haur literatura
Kategoria:Erbesteratuak
Kategoria:Emakume idazleak
Kategoria:Madrilgo idazleak
Kategoria:Espainiako idazleak
Kategoria:Emakume poetak
Kategoria:Espainiako poetak
Kategoria:Emakume saiakeragileak
Kategoria:Espainiako saiakeragileak
Kategoria:XX. mendeko idazleak