Traute Lafrenz

Traute Lafrenz (Hanburgo, 1919ko maiatzaren 3a – Younges Island, Hego Carolina, 2023ko martxoaren 6a) alemaniar medikua zen, nazismoaren aurkako erresistentzian parte hartu zuena. Bizirik geratzen zen Arrosa Zuria taldeko azken kidea  2023ko martxoaren 6an hil zen AEBko Hego Carolinako Meggett herrian.

 Biografia 

 Hasierako bizitza 
Traute Lafrenz, Hanburgon jaio zen 1919ko maiatzaren 3an. Hermine eta Carl Lanfrenz-en alaba zen eta bi ahizpa zituen. Heinz Kucharskirekin batera  Erna Stahl irakaslearekin ikasi zuen Hanburgoko Lichtwarkschule arte liberalen eskolara joan zen 1937an, Alemaniako eskolatan hezkidetza ezabatu zenean, Lafrenz komentu eskola batera joan zen, eta han Margaretha Rothe izan zuen ikaskide. Rotherekin batera graduatu zen eta biak medikuntza ikasten hasi ziren Hanburgoko Unibertsitatean 1939ko udako seihilekoan. 

 Arrosa Zuria taldeko partaide 
1941eko maiatzean, Munichera joan zen bizitzera. Han Christoph Probst eta Hans Scholl ezagutu zituen. Beraiek nazien aurkako Arrosa Zuria eztabaida-taldean parte hartzera bideratu zuten. Sophie Schollekin batera, banatzen dituzten nazien aurkako liburuxken ekoizpena antolatu zuen.

1942ko azaroan, Traute Lafrenzek Arrosa Zuriaren hirugarren liburuxka aurkeztu zuen Hanburgon. Urte bereko Gabonetan, Vienako bikoizgailu bat eskuratzen saiatu zen. 1943ko urtarrilean, Sophie Schollekin batera, papera eta gutun-azalak biltzen aritu zen, beste liburuxka batzuk egin eta bidaltzeko. Arrosa Zuriaren Munich eta Hanburgo taldeen arteko harremanak ezartzen ditu.

1943ko otsailaren 18an, Hans eta Sophie Scholl atxilotu zituzten, Arrosa Zuriaren seigarren liburuxka Municheko Unibertsitatean banatzen ari zirela,  Gestapok lehen aldiz 1943ko martxoaren 5ean itaundu zuten eta egun batzuk geroago  1943ko martxoaren 15ean, atxilotu zuten. 1943ko apirilaren 19an Volksgerichtshof Auzitegiak berriz sazuen  Alexander Schmorell,  Kurt Huber eta Willi Grafekin batera Taldeko jardueretan benetan zuen parte hartzea ezkutatzea lortu zuen eta urtebeteko kartzela-zigorra ezarri diote. Berarekin epaitu zituzten hiru lagunak aldiz heriotza zigorra jaso zuten. 

Askatu eta gutxira, berriz atxilotu zuten, 1944ko martxoaren amaieran, Arrosa Zuriaren Hanburgoko adarrari buruzko ikerketaren esparruan, eta Hanburgoko Fuhlsbüttel espetxera bidali zuten. Soldadu aliatuak hurbildu zirenean, Cottbusera, Leipzigera eta, azkenik, Bayreuthera eraman zuten, eta handi AEBko tropek 1945eko apirilaren 15ean askatu zuten.

 Gerraostea 
1947an Traute Lafrenzek AEBra emigratu zuen. Kaliforniako Unibertsitatean eta San Frantziskoko St Joseph's ospitalean graduatu zen medikuntzan. 1972tik 1994ra, Chicagon behar bereziak dituzten haurrentzako Esperantza Eskolako zuzendaria izan zen. Erretiratu eta gero, Hego Carolinara joan eta bere udako etxean bizi izan zen, Yonges uhartean.

2019ko maiatzaren 3an ospatzen zuen bere mendeurrena eta Alemaniako Errepublika Federaleko Merituaren Ordenako ofiziala da. Bizirik zegoen Arrosa Zuria taldeko azken parteidea izan da 2023ko martxoaren 6an hil zen arte. 

 Goraipamenak 

 2009an, Traute Lafrenzek, Elsa Werner erresistentziarekin batera, Hanburgoko komunitate juduaren Herbert Weichmann domina jaso zuen, Rosa Blancako kide eta jarraitzaile guztien izenean.
 2010ean, Municheko E-Maximilien Unibertsitatean,  Arrosa Zuria taldeko pertsonaia ezezagunenei buruzko erakusketa antolatu zen.
 2019an Alemaniako Errepublika Federaleko Meritu Ordenako ofiziala. Mendeurrenean emandako kondekorazioa.

 Argitalpenak 

  Traute Lafrenz, Augenzeugenbericht, dans Inge Scholl: Die Weiße Rose, Francfort, 1993, pp. 131–138.
  Susan Benedict, Arthur Caplan, Traute Lafrenz-Page, Duty and 'euthanasia'. The nurses of Meseritz-Obrawalde, dans Nursing Ethics, novembre 2007, 14 (6), pp. 781–794.

 Erreferentziak 

 Bibliografia 

  Richard Hanser, A Noble Treason: The Story of Sophie Scholl and the White Rose Revolt Against Hitler, Ignatius Press, 2012, 296 p. 
  Peter Normann Waage, Es lebe die Freiheit!: Traute Lafrenz und die Weiße Rose, Urachhaus/Geistesleben, 2012, 317 p. 
  Didier Chauvet (préf. Thierry Feral), Sophie Scholl : une résistante allemande face au nazisme, Paris, L'Harmattan, coll. « Allemagne d'hier et d'aujourd'hui », 2014, 200 p. (ISBN 978-2-343-03418-8, OCLC 887537995,
  Gunther Staudacher, Margaretha Rothe und die Hamburger Weiße Rose – Sichtweisen ihres Umfelds, Balingen, 2022 

 Kanpo estekak 
  Deutsche Biographie  
  Gemeinsame Normdatei
 Bibliothèque universitaire de Pologne 
  Base de bibliothèque norvégienne 
  WorldCat  

Kategoria:Wikipedia:Autoritate kontrola duten artikuluak
Kategoria:Emakume aitzindariak
Kategoria:Medikuak
Kategoria:Nazismoaren erbesteratuak
Kategoria:Bigarren Mundu Gerra
Kategoria:Erresistentzia mugimendua Bigarren Mundu Gerran