Bitigar mingots

Bitigar mingotsa (Leucopaxillus amarus) Tricholomataceae familiako onddo espezie bat da. Usain mikatz desatsegina izateaz gain, hesteetako intoxikazioren baten susmagarria da.

Sinonimoak: Agaricus rivulosus var. ßß amarus (Basionimoa), Agaricus amarus, Agaricus commistus, Clitocybe amara, Clitocybe gentianea, Omphalia amara var. gentianea, Omphalia amara, Gyrophila amara, Tricholoma amarum, Lepista amara, Leucopaxillus gentianeus, Clitocybe phyllophila var. amara.

 Deskribapena 
Kapela: 4 eta 12 cm bitarteko diametrokoa, haragitsua, hasieran ganbila, ezkatatsua, tomentosoa, ondoren laua eta batzuetan hondoratua, leuna. Marroi-gorrixka zurbil kolorekoa, azkenean kanela kolorekoa edo arre-iluna. Ertza inbolutua edo kurbatua, batzuetan ildaskatu-tontorduna.

Orriak: Oso estuak, estu, adnatatik-sinuadoetara, hasieran zuri-elur kolorekoak, azkenean krema antzeko kolorekoak.

Hanka: Zilindrikoa, batzuetan klabiformea, 4 - 7 x 1 - 2 cm-koak, betea, elastikoa, apur bat ildaskatua; zuria, nahiz eta ukitzean marroiz koloreztatu.

Haragia: Zuria, lodia, irmoa eta elastikoa. Zapore oso mingotsa du eta irin usain arina.

Etimologia: Leucopaxillus terminoa grekozko "leucos" hitzetik dator eta zuria esan nahi du. Bere koloreagatik. Amarus epitetoa bere haragiaren zaporetik dator.

 Jangarritasuna 
Ezin da jan, mingostasun handia duelako.

 Nahasketa arriskua 
Erraz ezagutzen da, kapelaren kolorea, marroi-gorrixka du, orriak berriz zuri-elur kolorekoak eta nabarmen ikusten delako, eta zaporea mikatza duelako. Leucopaxillus paradoxus espeziearekin ere bai, honek zaporea ez du hain mikatza eta kolore zurixkakoa da.

 Sasoia eta lekua 
Udazkeneko espeziea da, koniferoen basoetan ateratzen da (Pinus, Picea, Abies, Cedrus), Taldeka txilar artean. Baita arteen (Quercus) azpian ere eta pagoen (Fagus) azpian.

 Banaketa eremua 
Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Txile, Europa, Australia, Hegoafrika.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Leucopaxillus
Kategoria:Kanadako onddoak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako onddoak
Kategoria:Mexikoko onddoak
Kategoria:Txileko onddoak
Kategoria:Europako onddoak
Kategoria:Australiako onddoak
Kategoria:Hegoafrikako onddoak