Galanperna ezkatazorrotz

Galanperna ezkatazorrotza (Echinoderma asperum) Agaricaceae familiako onddo espezie bat da. Ez da toxikoa, baina ezta jangarria ere, usain desatsegina duelako.

Sinonimoak: Agaricus asper, Amanita aspera, Agaricus acutesquamosus, Agaricus trichochtoides, Lepiota acutesquamosa, Lepiota friesii var. acutesquamosa, Agaricus friesii subsp. acutesquamosus, Agaricus revocans, Mastocephalus acutesquamosus, Schulzeria revocans, Lepiota aspera var. acutesquamosa, Lepiota acutesquamosa var. furcata, Lepiota revocans, Cystolepiota acutesquamosa, Cystolepiota aspera, Echinoderma acutesquamosum.

 Deskribapena 
Kapela: 5 eta 10 cm arteko diametrokoa, kolore marroi-okre ederrekoa, marroi-lehoi kolorekoa edo marroi-gorrixka. Gainazal fibrilosoa du, laster ezkata ugaritan pitzatzen dena, hondo zuriaren gainean nabarmentzen direnak. Horrela, azala ezkata zorrotzez josita geratzen da.

Orriak: Oso estu, desberdinak, libreak; zuri-krema kolorekoak erreflexu arrosakarekin. Furcata aldaerak orritxoak, urkilatuak ditu.

Orri libreak: Oinera hurbiltzen diren orriak, baina ukitzen ez diotenak.

Hanka: 5 - 9 x 0,5 - 1,2 cm-koa, kapelaren kolorekoa edo argiagoa eta lodiagoa oinarrian. Trinkoa, erraboilduna, zunzduna eta artilearen itxurakoa. Eraztun haritsua, ia gortina bat, baina iraunkorra eta kanpoan lihazkiak dituena.

Haragia: Lodia, hauskorra, zuria; usain sendoa du eta desatsegina.

Etimologia: Lepiota hitza grezierazko "lepis" "lepidos" hitzetatik dator eta "oús" eta "otós ear" hitzetatik, kapela esan nahi duena. Ezkatadun kapela duen onddoa. Acutescuamosa epitetoa latinetik dator, "acutus" hitzetik, zorrotza esan nahi duena, eta "escuamosus" hitzetik, ezkatak esan nahi duena. Kapelaren ezkata zorrotzengatik. Aspera epitetoa ere latinetik dator, "asper" hitzetik, latza esan nahi du.

 Jangarritasuna 
Autore batzuek susmagarritzat jotzen dute, eta beste batzuek erdipurdiko jangarritzat; hobe kontsumorako ez jasotzea.

 Nahasketa arriskua 
Bere taldeko beste Lepiota batzuekin, hala nola Lepiota hystrix delakoarekin, beltzaranagoa, txikiagoa eta latzagoa bai kapelan bai oinean.

 Sasoia eta lekua 
Udaren amaieran eta udazkenean, hostoerorkorren eta koniferen basoetan.

 Banaketa eremua 
Amerika, Hawaii, Europa, Errusia, Maroko, Himalaiako eremua, Hego Korea, Japon, Txina, Australia, Hegoafrika, Kongoko Errepublika Demokratikoa.

 Galeria 

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Echinoderma
Kategoria:Amerikako onddoak
Kategoria:Hawaiiko onddoak
Kategoria:Europako onddoak
Kategoria:Errusiako onddoak
Kategoria:Marokoko onddoak
Kategoria:Himalaiako eremuaren onddoak
Kategoria:Hego Koreako onddoak
Kategoria:Japoniako onddoak
Kategoria:Txinako onddoak
Kategoria:Australiako onddoak
Kategoria:Hegoafrikako onddoak
Kategoria:Kongoko Errepublika Demokratikoko onddoak