Azpibeltz eraztunbiko

Azpibeltz eraztunbikoa (Agaricus bitorquis) Agaricaceae familiako perretxiko espezie bat da. Jangarria da, baina pixka bat lehorra eta mina. Lorategietan eta izotzari aurre egiteko gatza jaso duten bideen ertzetan hazten da.

Sinonimoak : Agaricus campestris var. edulis, Agaricus rodmanii, Pratella campestris var. bitorquis, Pratella bitorquis, Psalliota campestris var. bitorquis, Fungus rodmanii, Fungus bitorquis, Psalliota rodmanii, Agaricus campestris subsp. bitorquis, Psalliota campestris var. edulis, Psalliota edulis.

 Deskribapena 
Kapela: 5 eta 10 cm arteko diametrokoa; zuritik hori zikinera, zuri-grisaxka; oso haragitsua, 1 eta 2 cm arteko lodierakoa, trinkoa eta ezkatatsu samarra; ertza lodia eta beherantz oso biribilkatuta. Subglobosoa,  ondoren laua, azkenean zabaldua eta hondoratua erdian.

Orriak: Hasieran haragi kolorekoak, gero arrosa zikinak eta azkenean arre-txokolate kolorekoak.

Hanka: Zuria, sendoa, motza eta lodia, behean puntan amaitzen da; eraztun bikoitza du eta batzuetan kapelaren ertzarekin bat eginda ikusten da.

Haragia: Zuria, ebakietan pixka bat arrosa kolorea hartzeko joera du, marruskaduretan edo zapaldutako eremuetan, herdoil-hori koloreko tonuekin. Usain atseginekoa eta urraren zaporekoa.

Etimologia: Agaricus terminoa grekotik dator, perretxikoa esan nahi duen "agarikón" hitzetik. Bitorquis epitetoa latinetik dator, bi aldiz, esan nahi duen "bis" hitzetik eta  lepokoa esan nahi duen "torquis" hitzetik. Eraztun bikoitzagatik.

 Jangarritasuna 
Jateko ona, baina pixka bat lehorra eta mina. Bere itxurak eta intsektuen larbaz betetzeko joerak ez dute desiragarria egiten.

 Nahasketa arriskua 
Validus aldaera, handiagoa delako bereizten da, haragia gehiago gorritzen delako eta oinarrirantz eroritako eraztunagatik.

 Sasoia eta lekua 
Maiatzetik aurrera leku belartsuetan, kaleen inguruan eta bideen ondoan, errepideen ertzetan, asfaltoa eta kaleetako estaldura altxatzeko gai da.

 Banaketa eremua 
Kanada, Ameriketako Estatu Batuak, Mexiko, Brasil, Txile, Svalbard, Europa, Errusia, Kaukasia, Himalaiako eremua, Kazakhstan, Iran, Mongolia, Australia, Zeelanda Berria.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Agaricus
Kategoria:Onddo jangarriak
Kategoria:Kanadako onddoak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako onddoak
Kategoria:Mexikoko onddoak
Kategoria:Brasilgo onddoak
Kategoria:Txileko onddoak
Kategoria:Svalbardeko onddoak
Kategoria:Europako onddoak
Kategoria:Errusiako onddoak
Kategoria:Kaukasoko onddoak
Kategoria:Himalaiako eremuaren onddoak
Kategoria:Kazakhstango onddoak
Kategoria:Irango onddoak
Kategoria:Mongoliako onddoak
Kategoria:Tajikistango onddoak
Kategoria:Australiako onddoak
Kategoria:Zeelanda Berriko onddoak