Ekialdeko Eliza ortodoxoak

thumb
Ekialdeko Eliza ortodoxoak Ekialdeko Eliza Kristauen taldekapena dira, egun mundu guztian 60 milioi jarraitzaile dituzte. Talde honek kristologia miafisismikoa jarraitzen du, Nizeako kredoaren tradizio hirutarra zabalduz.

 Gurtza 
Ekialdeko kristau ortodoxoak (Koptoak, Siriarrak eta Indiarrak) Agpeya eta Shehimo bezalako brebiarioak erabiltzen dituzte, ordu kanonikoetan ekialderanzko noranzkoan (Jerusalemera begira) errezatzeko egunean zazpi aldiz. Praktika kristau hau, Jesusen Bigarren agerraldiagatik egiten da, 118:164 salmoan aipatzen den bezala Davidek Jainkoari egunean zazpi aldiz otoi egiten ziolako. Otoitzaren aurretik bere esku eta aurpegiak garbitzen dituzte, Jainkoari beren hoberena erakusteko; gainera, oinetakoak kentzen dituzte. Bestalde, emakumeek otoitzerakoan zapi batez estaltzen dute burua.

 Antolakuntza 
Ekialdeko Eliza Ortodoxoa sei eskualdeetako eliza autozefalok osatzen dute, administratiboki erabat independenteak direlarik, baina elkarrekiko garrantzia berarekin. Eliza hauetako bakoitzak apezpiku batek aginduriko eparkia edo diozesiak ditu.

 Alexandriako Erritua
 Eliza Ortodoxo Koptoa.
 Britania Handiko Eliza Ortodoxo Koptoa
 Frantziako Eliza Ortodoxo Koptoa
 Etiopiako Eliza Ortodoxo Tewahedoa
 Eritreako Eliza Ortodoxo Tewahedoa
 Siria-Antakyako Erritua
 Siriako Eliza Ortodoxoa
 Siriako Eliza Kristau Jakobita
 Malankarako Siriar Eliza Ortodoxoa
 Erritu Armeniarra
 Armeniar Eliza Apostolikoa
 Ejmiatsin Santuaren Ama Egoitza
 Konstantinopolako Patriarkatu Armeniarra
 Kerusalemeko Patriarkatu Armeniarra
 Ziliziako Egoitza Santua

 Banaketa geografikoa 
Erlijioaren Entziklopediaren arabera, Ekialdeko Eliza Ortodoxoa Ekialde Hurbileko ohitura kristau nagusia da; beste ekialdeko tradizioekin batera, Islamaren aurretiazko Kristautasunaren presentzia adierazten du.Encyclopedia of Religion. Christianity: Christianity in the Middle East (2nd ed.). Farmington Hills, MI: Thomson Gale. 2005. pp. 1672–1673.

Erlijio nagusia da Armenian (%94) eta etnikoki armeniarra den Nagorno-Karabakh aitortu gabeko errepublikan (%95).

Etiopian Ekialdeko Ortodoxia gailentzen da (%43,1), Islama (%34,1) eta Protestantismoa (%19,4) atzetik doazelarik. Etiopiako bi gunetan dago zabalduen: Amhara (%82) eta Tigray (%96), Addis Abeba (%75) hiriburuaz gain. Zenbaki gordinak aztertzean, Etiopiako Eliza Ekialdeko Eliza Ortodoxoen artean handiena da, eta bigarrena Eliza Ortodoxoen artean (Errusiar Eliza Ortodoxoaren atzetik).

Eritrean bi erlijio nagusietako bat da (%40); ordea Egipton (%20), Sudanen (%3-5), Sirian (%2-3), Libanoan (%10) eta Keralan (%7) gutxienengoko erlijioa da.

Horrez gain, Turkia eta Iranen (non, Islama erlijio gailena den) Konstantinopolako Patriarkatu Armeniarra (Turkian) eta Armeniar Eliza Apostolikoa (Iranen), minoria kristauaren barnean nagusi dira.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Ekialdeko Eliza Ortodoxoa
Kategoria:Ekialdeko ortodoxia