Hortensia Gelabert

Hortensia Gelabert (Trinidad, Kuba, 1896ko abenduaren 29a -Habana, 1958ko azaroaren 4a) Kubako eta Espainiako  aktorea izan zen, eta ia karrera osoa Espainian egin zuen.
 Biografia 
ezkerrera|thumb|305x305px|Tovar-ek karikaturizatua (1919)
Kuban jaio zen. XX. mendeko lehen hamarkadan bere jaioterrian hasi zen lanean, baina laster hasi zen zineman, sei titulu filmatzen 1911 eta 1924 artean (besteak beste, Gazteluko mamua, Eskua eta Ordaindutako zorra lanetan). Behin baino ez zen itzuli pantaila handira, 1939an, Benito Perojoren eskutik, Gaueko seme-alabak komedia filmatzeko.

Hala ere, bere arrakasta handiena antzerkian lortu zuen. 1910eko hamarkadaren hasieran Espainiara joan zen. Komediaren Antzokian Carlos Arnichesen Genioa eta figura (1910) estreinatu zuen. Urtebete geroago, María Guerrero konpainian sartu zen, eta harekin estreinatu zuen, besteak beste, Francisco Villaespesaren Perlen alkazarra (1911), Eduardo Marquinaren Errege trobadorea (1911), Gregorio Martínez Sierraren Udaberria udazkenean (1911), Manuel Linares Rivasen Desdenes andrea (1912), Valle-Inclánen Rosalinda markesa (1912) eta Luis Fernandez Ardavínen Delitua (1915).(1911), 

Emilio Thuillier, aktore espainiarrarekin ezkondu zen, eta hainbat lanetan parte hartu zuen; besteak beste, Hiri alaia eta fidakorra (1916), Dolores Inmakulatua (1918) eta Gizonen hondra(1919), Jacinto Benaventerenak hirurak;  Alvarez Quintero anaien Febrerillo, zoroa (1919), Udaberriko gau bat lorik gabe (1927);  Oscar Wilderen Enrique Jardiel Poncela edo Senar ideala (1928).

Enrique Borrásekin ere agertokiak partekatu zituen, eta hogei urtez Madrilgo publiko zorrotzaren errespetua lortu zuen Lara eta Komediaren Antzerkian. Aktore gisa, bere dotorezia eta ahoskera aipatuak izan dira. 1940an senarra hil ondoren, Kubara itzuli zen, eta hantxe amaitu zuen bere karrera, irratian eta telebista kubatarrean lan eginez.
 Iruditegia 

 Erreferentziak 

 Bibliografia 

 Hainbat egile (1957).  Espasa-Calpe, S.A, ed. Enciclopedia universal ilustrada europeo-americana: Suplemento anual. 
 Gómez García, Manuel (1998). Diccionario Akal de Teatro. Ediciones AKAL. or. 908. ISBN 9788446008279. 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Kubako emakume aktoreak
Kategoria:XX. mendeko aktoreak
Kategoria:Habanan hildakoak