Blanca Silveira

Blanca Silveira Barrios (Barquisimeto, 1905eko uztailaren 12a - ibidem, 1989ko otsailaren 6a) Venezuelako lehen astronomoa izan zen, Lara saileko Venezuelako Sozietate Astronomikoaren (SAV) sortzailea. Oso txikitatik egon zen gurpildun aulki batean meningitis goiztiar baten ondorioz, eta, bere egoera eta ezagutza astronomiko zabalengatik, Stephen Hawking-en moduko bat zen, venezuelar bertsioan.

Haen herrialdean ez zegoen lizentziaturarik astronomian edo astrofisikan. Astronomian profesionalki aritzen ziren pertsonak fisika, matematika edo kimikan lizentziadunak ziren, eta arlo horretan tesi edo doktoretza bat garatzen jardun zuten astronomian; zenbait kasutan, tesi horietan oinarritutako zenbait objektu edo gai astronomikoren ikerketa ikertzen aritu ziren. Halakoa izan zen haren kasua, ziurrenik Venezuelan ezagun egin zen lehen astronomoa.

 Biografia 
Blanca, Manuel Silveira eta Dolores Barrioren alaba, Barquisimeto herriaren sortzaileetako batekin senidetuta zegoen, Damián del Barrio konkistatzailearekin.

Haurtzaroan, meningitisa izan zuen, eta horrek gaztetatik ohean egotera behartu zuen. Desgaitasun horrek beste ezaugarri batzuk bultzatu zituen, hala nola hizkuntzak ikasteko erraztasuna (ingelesa eta frantsesa bere kabuz ikasi zituen).

Pianoan ere trebea zen, batez ere ahizpa Emma pianista entzutetsuaren laguntzari esker. Horren ondorioz, askotan girotu zituen jendarteko bilerak bere doinu ospetsuekin.

Bi gertakari astronomikok markatu zioten bizia: Halleyren kometa 1910.ean igarotzea eta Eguzkiaren eklipse osoa 1916an.

 Halleyren kometaren igarotzea (1910) 
Blancak pozik gogoratu zuen Halleyren kometaren igarotzea 1910eko maiatzaren 18an, 1985ean gertakari horri buruz galdetu zitzaionean, kometa horren hurrengo urratsean. Esperientzia handi bat bezala gogoratzen zuen, eta biztanleria helduak gertakari zientifiko horiei buruzko informazio falta handia nabarmentzen zuen. Haren arabera, gurasoek ez zieten seme-alabei irteten uzten ikuskizuna ikustera, kometaren gasek pozoitu zitzaketela uste baitzuten. Aitak, ordea, alabak Bolibarko zubira eraman zituenean, Blancak honela definitu zuen ikuskizuna: "(...) girlandaz betetako gaua. Zeruan antzigarra ureztatu zutela zirudien". 

Urte hartan, 1985ean, Halley kometari ateratako argazkia eraman ziotenean, Blancak ez zuen ia ikusmenik, eta asko kosta zitzaion argazkian ere ikusi ahal izatea. Horri buruz, "Jainkoaren nahiak zapaltzerakoan kontu handiz ibili behar da". Halleyren kometaren itzuleran bizirik egotea eskatu nion, eta begira, ia itsu nago". 

 Eguzkiaren eklipse osoa 1916an 
1916ko otsailaren 6an gertatutako eguzki eklipse osoa bizitza markatu zioten beste gertaera astronomikoetako bat izan zen, hamaika urterekin aitaren indar zientifikoari esker ikustea lortu zuena..

Ahizpa Mariak zioenez, aitak eklipsea ikusteko egin zuen tramankulua ur pontxera bat izan zen, azuliloz margotua, garai hartan zegoen zuritzaile bat.

 Bizitza irakasle gisa 
Blanca Barquisimeton zendu zen 1989ko otsailaren 6an, astronomia erreferentea izanik bere herrialdearentzat eta adibide garbia utzi zuen arlo horretako zale askorentzat. Gainera, ahizpa Mariarekin batera, ikasle gazte askorentzako irakasle bikaina izan zen; haiengan jakin izan zuen beti jakin-mina zientifikoa lantzen, eta horien artean zen Humberto Campins Camejo, AEBetan lan egiten zuen astronomiako mediku aparta. 

 Venezuelako Astronomia Elkartea 
Venezuelako Astronomia Elkartea sortu zuen Barquisimeton, 1957an. Horri buruz, oso material gutxi argitaratu da.

 Sariak eta aitorpenak 

 1986an, Alda Astronomia Larense Elkarteak bere Informazio eta Dokumentazio Zentroa, Cid, Blanca izenaz bataiatu zuen. Aitorpen hori bizirik zegoela eman zioten, baina Blancak adierazi zuen ez zuela hain aitorpen handia merezi.

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 
 Halley kometa

 Kanpo estekak 
 Larense Astronomia Elkartea
 Blanca Silveira y la sociedad astronomica de Venezuela

Kategoria:Emakume astronomoak
Kategoria:Venezuelarrak
Kategoria:Emakume zientzialariak