Loaren paralisi

Loaren paralisia borondatezko edozein mugimendu egiteko aldi baterako ezintasuna da, loaren eta esnaldiaren arteko trantsizio-aldian gertatzen dena. Lo egiten hasteko edo esnatzeko unean gerta daiteke, eta larritasun handiko sentsazioa izaten du. Bere iraupena laburra izan ohi da, normalean minutu bat eta hiru minutu artekoa, eta hauen ondoren paralisia berez moteltzen da. Gertaeran, pertsona guztiz kontziente dago, entzumena eta ukimena ditu, baina ez da gai mugitzeko edo hitz egiteko, eta horrek antsietate handia eragin dezake. Hala ere, ez dago bizitzarako inolako arriskurik, arnas muskuluek automatikoki funtzionatzen jarraitzen baitute.

Loaren paralisiaren sintomen maiztasuna eta intentsitatea aldatu egin daitezke. Pertsona gehienentzat, esperientzia bakana edo ez oso ohikoa da, eta ez du tratamendurik behar. «Nahikoa lo ez egitearekin edo lo erregularra ez izatearekin lotu da».

Loaren paralisia esnaldiaren eta loaren mekanismoen arteko sinkronizazio faltagatik gertatzen da, bereziki REM fasean. Ikerbasqueko ikerlari den Mariana Astizek dioen arabera, «REM loaren fasean gertatzen da paralisia, orduan baitago gure garuna aktiboen, baina muskuluak erabat mugatuta dauzkagu». Egoera horrek segundo batzuk iraun dezake, minutu batzuk gehienez. Minutu horietan, gorputza ezin dela mugitu sentitzen da, baina, hala ere, pertsona erabat jabetzen da inguruan gertatzen ari denaz. 

 Epidemiologia 
Bizitzan gutxienez behin biztanleriaren ehuneko oso handi bati gertatzen zaiola uste da: % 5 eta % 62 artean, egin diren azterlanen arabera; prebalentzia handiagoa da landa-eremuetan,Olunu, E.; Kimo, R.; Onigbinde, E. O. (2018). «Sleep paralysis, a medical condition with a diverse cultural interpretation». International Journal of Applied and Basic Medical Research 8 (3). ikasleetan ( % 28) eta biztanleria klinikoan ( % 32). Pertsona berean behin eta berriz agertzen da pertsonen % 3-6an. Eragin handiagoa izan du gazteengan eta emakumeengan.

 Mitologia 
Mitologiaren ikuspuntutik, loaren paralisia hainbat gertakari paranormali egozten zaio, hala nola:
 Sukuboak
 Inkuboak
 Mamuak
 Izaki estralurtarrak
 Gorputzetik kanpoko esperientziak
 Itzal jendea
 Sorginkeriak
 Banpirismoa

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Itsaso Jauregi: "Begiak zabalik ametsetan", Berria, 2025/12/13.

Kategoria:Gaixotasun neurologikoak
Kategoria:Loaren nahasmenduak
Kategoria:Neuropsikologia
Kategoria:Diagnosi psikiatrikoa