Otelo (antzezlana)

Otelo, Veneziako mairua (jatorrizko izenburua, ) antzerki-literaturako klasiko bat da, William Shakespearek 1603 inguruan idatzi zuena. Shakespeareren tragediarik handienetako bat da, Macbeth, Lear erregea eta Hamlet-ekin batera. 1604ko azaroaren 1ean eman zen lehenbiziko aldiz, Londresko Whitehall jauregian. Bedita Larrakoetxeak euskaratu zuen 1977an.

 Argumentua 
Antzezlana Venezian eta Zipren giroturik dago  eta Otelo da protagonista, Veneziako Errepublikaren zerbitzura dagoen militar mairua. Iago alferezak buruan sartuko dio Desdemona emaztea desleial zaiola eta, jelosiak itsutua, hil eginen du. Hori dela eta, Otelo arrazoi gabeko jeloskortasunaren ikurra da. 

 Pertsonaiak 

 Otelo – Mairu noblea, Veneziako armadako jenerala
 Desdemona – Oteloren emaztea; Brabantioren alaba
 Iago – Oteloren konfiantzazko gizona, baina bekaitza eta traidorea
 Cassio – Oteloren kapitainetan leialena 
 Emilia – Iagoren emaztea eta Desdemonaren neskamea
 Bianca – Cassioren maitalea
 Brabantio – Veneziako senataria eta Desdemonaren aita
 Roderigo – Veneziar zalduna, lasaikeriazko bizimodua duena; Desdemonaz maitemindurik dago
 Veneziako Dukea
 Gratiano – Brabantioren anaia
 Lodovico – Brabantioren ahaidea eta Desdemonaren lehengusua
 Montano – Oteloren aitzindaria Zipreko gobernuan
 Clown – morroia
 Senatariak
 Marinela
 Ofizialak, jaunak, mezularia, heraldoa, laguntzaileak, musikariak, etab.

 Bertsioak musikan 
Antzazlana musikagileentzako inspirazio iturria izan da. Hona hemen adibide batzuk:
 Otello Gioacchino Rossiniren opera
 Otello Giuseppe Verdiren opera
 Otelo, Op.93, Antonín Dvořák txekiar konpositoreak obertura sinfonikoa konposatu zuen.

 Zinemarako bertsioak 
Otelo antzezlana sarritan eraman izan da pantaila handira. Hauek dira bertsio ezagunenak: 
 The Tragedy of Othello: The Moor of Venice (1951). Orson Wellesek zuzenduta, Cannesko Zinemaldian Urrezko Palma irabazi zuen, 1952an.https://www.filmaffinity.com/es/film832078.html
 Othello (1965). Stuart Burgek zuzenduta, aktore nagusiak hauek ziren: Laurence Olivier, Maggie Smith, Frank Finlay eta Joyce Redman
 Otello (1986). Franco Zeffirelli zuzenduta, aktore nagusiak hauek ziren: Plácido Domingo, Justino Diaz eta Katia Ricciarelli.
 Otelo (1995). Oliver Parkerrek zuz zuzenduta, aktore nagusiak hauek ziren: Kenneth Branagh, Laurence Fishburne eta Irène Jacob.
 Kaliyattam (1997), Malabareraz egina, moldaketa honek argumentua Keralan kokatzen du. Protagonistaren papera Suresh Gopik egin zuen.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Ingelesezko literatura
Kategoria:William Shakespeareren antzezlanak
Kategoria:Euskaratutako liburuak
Kategoria:Zinemaratutako liburuak
Kategoria:Tragediak