Tierras Altas (Soria)

Tierras Altas edo La Sierra, horrela esaten baitiote bertako herritarrek, lurralde bat da Soria probintziakoa (Gaztela eta Leon, Espainia), eta probintziaren ipar aldean kokatuta dago. Turismoaren ikuspegitik, paisai gogorreko lurraldea da, klima gogorragatik eta lekua ere babesgabea delako.

Ebro ibaiaren arro hidrografikoaren barruan dago, eta bertan iknitaIknita bat da fosil bihurtutako animalia baten aztarna mordoa aurkitu dira, asko eta asko dinosauroen oinatzak. Azken aldian, bestalde, erromatar garaiko hilarri asko aurkitu dira, eta horietako batzuek antzinako euskarazko edo akitanierazko hitzak erakusten dituzte, hala nola, “Antestius Sesenco” izena azaltzen duenak.

Ipar-mendebalean Tierras Altas eskualdeak muga egiten du Cameros eskualde ia erabat errioxarrarekin (Montenegro de Cameros Soria probintzian dago), mendebalean El Valle eskualdearekin, ipar ekialdean Arnedo eskualde errioxarrarekin, ekialdean Alhama-Linares eskualde errioxarrarekin, hego-ekialdean Tierra de Agreda delakoarekin eta hegoan Campo de Gomara eskualdearekin. Tierras Altas lurraldearen gunea San Pedro Manrique herrian dago.

Tierras Altas trantsumantzia gune inportantea izan zen, udako bazkalekuei esker. Oncala herrian, hain zuzen, museo bat egin da trantsumantziari eskainia.

 Udalerriak 

 Demografia 
Eskualde honek, Soria probintziak berak bezala, arazo demografiko larria dauka, Europako populazio-dentsitate tasarik apalenetakoa baitu, baina seguruenik eskualde hau egongo da egoerarik kritikorik eta larrialdi sozialik handienean, kasu honetan populazio-dentsitatea 2,32 biz/km²-koa baita, Espainiakoa 83,6 biz/km²-koa den bitartean.

Nekazari-exodoa hasi zen joan den mendeko 20. hamarraldian, lur hauen gogortasunak eraginda, baina Espainiako leku askotan bezala exodoa areagotu zen XX. mendearen 60. eta 70. hamarraldietan. XX. mende hasieratik 80. hamarraldia bitartean, Tierras Altas eskualdeak galdu zituen bost bizilagunetik lau, hondamendi demografiko itzela. Zehazkiago, 40. hamarralditik 80.era, eskualdea pasatu zen 12.483 bizilagun izatetik 2.628 izatera, ia 10.000 bizilagun galduta.

80. hamarraldia ezkero, lortu da populazioari eustea, baina joera negatiboarekin. Horregatik, eskualde horren arazoa da pupulazioa zahartzen ari dela eta belaunaldien arteko erreleborik ez dagoela, eta horrek eragin lezake udalerri horietako asko erabat hustutzea.

 Udalerria  Populazioa  Eremua  Alkate-auzoak eta herri hustuak Aldealices  25  6,33   Las Aldehuelas  92  37,79  Valloria, Las Aldehuelas, Los Campos, Ledrado eta Villaseca Somera Arévalo de la Sierra  84  40,08  Torrearévalo, Ventosa de la Sierra, Castellanos de la Sierra Ausejo de la Sierra  68  20,12  Cuéllar de la Sierra Carrascosa de la Sierra  20  12,76  Castilfrío de la Sierra  32  12,16   Cerbón  40  18,02  Las Fuesas Estepa de San Juan  11  10,45  Fuentes de Magaña  106  11,22   Magaña  97  58,51  Pobar, Villarraso Oncala  100  39,92  El Collado, Navabellida, San Andrés de San Pedro San Pedro Manrique  659  176,2  Acrijos, Armejún, Buimanco, Fuentebella, Matasejún, Sarnago, Taniñe, Vea, Ventosa de San Pedro, Villarijo, Valdelavilla, Valdenegrillos, El Vallejo, Las Fuentes de San Pedro, Palacio de San Pedro, Peñazcurna y Valdemoro de San Pedro Manrique Santa Cruz de Yanguas  73  33,52  Villartoso, Valdecantos Suellacabras  30  39,19  El Espino Valdeprado  18  31,92  Castillejo de San Pedro Valtajeros  26  22,93  Torretarrancho Villar del Río  172  127,03    Aldealcardo, Bretún, Camporredondo, Diustes, Huérteles, La Cuesta, La Laguna, Montaves, Santa Cecilia, Valduerteles, Villar de Maya, Villaseca Bajera Vizmanos  29  24,31  Verguizas Yanguas  127  54,29  Vellosillo, Leria La Mata eta La Vega 

 Aitzineuskararen presentzia 

2001ean Eduardo Alfaro Peña arkeologoak zenbait hilarri aurkitu zituen Tierras Altas eskualdean, Cidacos, Linares eta Alhama ibaien inguruetan, Sorian, non, bide batez esanda, zeltiberoen eta erromatarren ondarea oparoa baita, eta hasi zen hilarrietan azaldutako idazkunak aztertzen, gehienak latinez idatziak. Antzinako euskararen arrastoak ere agertu ziren, Sesenco izena zeraman estela bat kasu.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Tierras Altas
 Mancomunidad Tierras Altas de Soria
 Tierras Altas de Soria
 Iconografía funeraria indígena. Reflejos, lecturas y pautas en estelas de Tierras Altas, Soria
 Idoubeda, Eduardo Alfaroren bloga

Kategoria:Soria probintziako geografia