Maafe

Maafe (aldaerak: mafé, maffe, Maffe, kakahuete saltsa, tigadèguèna, Tigh-na-Dege edo tigadene), kakahuetez eginiko saltsa da, mendebaldeko eta erdialdeko Afrikan oso ezaguna. Maafe hitza saltsa honekin eginiko plater osoa izendatzeko ere erabil daiteke.James McCann. Stirring the pot: a history of African cuisine, p132. Ohio University Press, 2009. 

 Jatorria 
Maffe hitza wolofera, fula eta mandingo hizkuntzetan erabiltzen da, bambara hizkuntzako "manfi" (= saltsa) hitzetik eratorria.

Maafea Maliko mandinga eta bambara herrietan sortu zen. Mandinga hizkuntzan domodah edo tigadegena esaten zaio (kakahuete-gurin saltsa: "tige" = kakahuetea, "dege "= orea eta "na" = saltsa). James McCann. Stirring the pot: a history of African cuisine, p132. Ohio University Press, 2009.  Emma Gregg, Richard Trillo. Rough guide to the Gambia, p39. Rough Guides, 2003.  Halere, Senegalen domodah beste plater bati esaten zaio, eta maafe izena plater osoari ematen zaio. Alegia: saltsa honekin prestatutako errezetei.Papa Samba Diop, « Mafé, maafé, maffé », in Glossaire du roman sénégalais, L'Harmattan, Paris, 2010, p. 347

Maafea Senegaleko eta Gambiako talde etniko askoren platerik gogokoena da. Koloniar garaian kakahuete laborantzaren gorakada izugarriarekin, maafea Mendebaldeko Afrikan hedatu zen, baita hortik kanpo ere, hala nola Kamerunen edo Frantzian .

 Prestaketa 
Maafea egiteko haragia (yapp), oilaskoa (guinaar) edo arraina (dienne) erabil daiteke. Aparte egositako arroz kreolearekin laguntzen da (ñaari cin tipoko platera da, beraz). Adibide bezala, jarraian maafe guinaar prestatzeko errezeta emango dugu.

 Osagaiak 
6 bat pertsonarendako:
 Oilasko bat.
 200 g. kakahuete ore.
 Kg. 1 barazki (azenarioa, patata, kalabaza, alberjinia, boniatoa, aza... gustuen eta aukeraren arabera).
 Tipula 2.
 Tomatea.
 Berakatz ale 2.
 Piper gorri 2.
 Koilarakada txiki 1 espezia (bakoitzaren gustuaren eta aukeraren arabera; mendebaldeko Afrikan tradizionalki erabiltzen dena sunbala izenekoa da).
 Olioa, gatza, piperrautsa.

 Prozedura 

 Ontzi batean oilaskoa oliotan frijitu, kanpoak kolorea hartu arte. 
 Oilaskoari tipula xehetua eta piperra gehitu, tipulak urre kolorea hartu arte.
 Berakatza eta tomatea gehitu. Egosi 2'.
 Kakahuete-orea, espeziak, gatza, piperrautsa eta litro 1 ur gehitu. Egosi 30-45'.
 Arrozarekin lagunduta aurkeztu.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Arraindun platerak
Kategoria:Erregosiak
Kategoria:Maliko gastronomia
Kategoria:Senegalgo gastronomia
Kategoria:Nigeriako gastronomia
Kategoria:Ghanako gastronomia