Juduen kanporatzea

Juduen kanporatzea hitz horiek historiografian, Erdi Aroan eta Aro Modernoan eman ziren juduen komunitateen aurkako kanporatze prozesuak adierazten ditu. Kanporatze horiek erresuma kristauetan zein musulmanetan eman ziren. Aipatutako garai horiek aurretik Antzinako Erroman Klaudio enperadoreak (K. a. 10eko abuztuaren 1a - K. o. 54ko urriaren 13a) gauza bera egin zuen.Juan José Heydeck, Defensa de la religión cristiana, 4. liburuki, Imprenta Real, 1798, 32 or.

Juduen kanporatzea eta diaspora ez dira kontzeptu sinonimoak.

 Kanporatze nagusiak 

HerriaKanporatze dataOharraBisigodoen Erresuma616 inguruSisebuto erregea juduen kristautzea edo haien kanporaketa agindu zuen. Dokumentu zehatzik ez da gorde.Al-Andalus1140 inguruJudaismoa praktikatzeko debekua Almohade dinastiaren aldetik (beste familien artean, 1148an, Maimonidesena joan behar izan zuen).Luis Suárez Fernández, La expulsión de los judíos: Un problema europeo, Ariel, 2012, Frantziako Erresuma1182Filipe II.a Frantziakoak juduen kanporaketa eta hain ondareen konfiskazioa agindu zuen. Ingalaterrako Erresuma1290Eduardo I.a Ingalaterrakoak juduak Ingalaterratik kanporatzeko agindua eman zuen. Erdi Aroko lehen kanporatze handia izan zen.Adler, Michael (1939), Jews of Medieval England, Edward Goldston.Frantziako Erresuma Erdi Aroan1306, 1321/ 1322 eta 1394Lehendabizikoa Filipe I.a Nafarroakoak agindu zuen.Austriako artxidukerria1421Lehendabizi pogrom gogorrak egin ziren: 270 judu erre zituzten. Haurrak beharrez kristatu zituzten, ondareak ken zizkien eta, azkenik, kanporatu zituzten.Parmako Dukerria1488Sforza leinuak kanporatu zituen.Milanerria1490Ludovico Sforza aginduta, 1492ko abuztua arte ez zen aurrera eraman.Gaztelako koroa eta Aragoiko Koroahttps://historiaragon.com/2017/03/31/la-expulsion-de-los-judios/1492Juduen kanporatzea Errege Katolikoek agindu zuten, Granada, 1492ko martxoaren 31an. Granadako Aginduan Aragoiko Koroaren lurrak Italian ere aipatzen ziren.Lituania1495Portugalgo Erresuma1496Espainiako Errege Katolikoen presiopean Manuel I.a Portugalgoak agindu zuen. Nafarroako Erresuma1498Joanes III.a Nafarroakoak agindu zuen, Espainiako Errege Katolikoen presiopeanProventza15001475 urtetik aurrera juduen aurkako eraso asko eman ziren. 1486an Proventza Frantziako Erresumaren agindupean gelditu zen. Brandeburgoko Marka1510Tunisia1535Napoliko Erresuma1541Genova1550 eta 1567Bavaria1554Aita Santuen Lurraldea1569/1593Pio V.ak agindua eman zuen; bakarrik Erromako eta Anconako biztanleak libratu ziren.«Hebraeorum Gens», 1569-11-26. Oran (Aljeria)1669Espainiaren agindupean zegoen espetxe afrikarra zen. Mariana Austriakoaren agindupean bertan zeuden 500 judu egungo Italian dagoen Livorno hirira bidali zituzten.https://web.archive.org/web/20090707092241/http://e-spacio.uned.es/fez/eserv.php?pid=bibliuned:ETFSerie4-BD5489A2-1746-EB8E-75EE-45B7092D0385&dsID=PDF La expulsión de los judíos de Oran en 1669, Espacio, Tiempo y Forma, IV. saila. Historia Modernoa, 6.liburuki, 1993, 155-198 or.

 Erreferenziak 

 Ikus, gainera 
 Diaspora

 Kanpo estekak 

Kategoria:Erdi Aroa
Kategoria:Aro Modernoa
Kategoria:Juduen historia
Kategoria:Juduen kanporaketak
Kategoria:Nazioarteko zuzenbidea