Bego Montorio

Bego Montorio Uribarren (Santutxu, Bilbo, Bizkaia, 1959) itzultzailea eta interpretea da.

 Biografia 
Deustuko Unibertsitatean Soziologian lizentziatu bazen ere, unibertsitatean zegoela hasi zen itzultzen, eta bere pasioa aurkitu zuen. Bere itzultzaile karrera profesionala administrazioan hasi zuen. Basauriko Udalean egon zen aurrena (1980-1985), eta geroago, Gipuzkoako Foru Aldundian aritu zen (1985-1990). Hamar urte horien ondoren, administrazioko itzultzaile izateari utzi zion, eta gehien bat literatura itzuli du harrezkero. Itzulpen praktika irakaskuntzarekin uztartu zuen hainbat urtez; EHUko Letren Fakultatean ezarri berria zen Itzulpengintza eta interpretazio lizentzian (geroago, gradua) itzulpen-irakasle hasi zen 2003an, eta hala jarraitu zuen 2024an erretiroa hartu zuen arte.

Interpretazioan ere lan egin du. Administrazioan ziharduten beste itzultzaile batzuekin batera egin zituen lehen kabina-lanak 80ko hamarkadan, eta gero interprete autonomo gisa aritu zen 2024ra arte, euskara-gaztelania eta gaztelania-euskara konbinazioan batez ere.

Bere lan-arlo nagusia ez izan arren, azpititulazioan, bereziki gorrentzako azpititulazioan, ere aritua da Bego Montorio.

Itzultzaile eta interprete izateaz gain, EIZIEn aritu izan da elkartearen hasieratik, haren lana oso garrantzitsua dela uste baitu, itzultzaileak koordinatzeko, elkartzeko eta, batez ere, prestatzeko. Elkarteko Idazkari Nagusia izan zen 1996-1997. urteetan eta, gaur egun, Nor da Nor datu-basearen arduraduna da 2014tik.

Literaturan, narratiba -helduena zein haur eta gazteena- da gehien itzuli duen generoa. Nolanahi ere, nabarmentzekoa da komikiek duten presentzia Montorioren lan itzulietan, berak ekarri baititu euskarara, besteak beste, Paco Rocaren lanak edota euskal umeen artean arrakasta handia izan duen Biga saileko komikietako asko. 

Gaztelaniatik, frantsestik, portugesik eta galizieratik euskaratu dituen obrez gain, hainbat euskal idazleren gaztelaniazko itzulpenak ere argitaratu ditu.

Etorkizunean, literatura (komikiak barne) itzultzen jarraitzeko asmoa du.
 Itzulpenak 
 Gaztelania-Euskara 

 Iratxo txikia eta ibarreko munstroa - Ortiz, Álvaro (2024) - Komikia
 Ahanzturaren leizea - Roca, Paco (2024) - Komikia
 Piqo-Piqo eta Indotxinako erraldoi izugarria - Ferreyra, Lucas (2023) - Komikia
 Uxio eta lagunak - Romero, Martín (2023) - Komikia
 Iratxo txikia eta shatranj partida - Ortiz, Álvaro (2022) - Komikia
 Alde egin edo hil - Martín, Susanna (2021) - Komikia
 Emakume guztiok - Casillas, Elizabeth; Garay, Higinia (2020) - Nobela grafikoa
 Waluk 3 : Txakur handiaren bidea - Ruiz, Emilio (2019) - Komikia
 Waluk 2 : Bidaia handia - Ruiz, Emilio (2018) - Komikia
 Zubigileak - Zapiko, Alfonso (2018) - Komikia
 Waluk - Ruiz, Emilio (2017) - Komikia
 Korrespondentziak = Correspondencias - Rodriguez, Eider; Gopegui, Belen (2016) - Literatura
 Etxea - Roca, Paco (2016) - Nobela grafikoa
 Asylum - De Isusi, Javier (2015) - Komikia
 Maríak 20 urte ditu  - Gallardo, María; Gallardo, Miguel (2015) - Komikia
 Dublindarra - Zapico, Alfonso (2014) - Komikia (Eskarne Mujika Gallastegirekin batera itzulia)
 Zimurrak - Roca, Paco (2014) - Komikia
 María eta biok - Gallardo, María; Gallardo, Miguel (2014) - Nobela grafikoa
 Baleak ikusi ditut - De Isusi, Javier (2014) - Komikia
 GRVS, nire laguna - Erlich, Bernardo (2008) - Haur eta gazte literatura
 Beste bat nahi dut! - Rosell, Joel Franz (2008) - Haur eta gazte literatura
 Nire familiaren kolorea - Erlich, Bernardo (2007) - Komikia
 Hareazko gazteluaren kanta - Rosell, Joel Franz (2007) - Haur eta gazte literatura
 Itsaso marraduna - Barragués Sainz, Susana (2007) - Komikia
 Miren txirintxaketan - Calleja, Aránzazu (2007) - Haur eta gazte literatura
 Gaur nire iraganean sartuko zara - Docampo, Xabier P. (2006) - Narratiba
 Elurra ibarrean - Aleixandre, Marilar (2004) - Haur eta gazte literatura
 Txanogorritxo Ramalan - Tellaetxe Isusi, José A. (2004) - Haur eta gazte literatura
 Ariadna eta hankapalo - Tellaetxe Isusi, José A. (2001) - Haur eta gazte literatura

 Euskara-Gaztelania 
 La última casa -Urretabizkaia, Arantxa (2024) - Narratiba
 Vínculos - Mendizabal, Antxiñe (2022) - Narratiba
 Korrespondentziak = Correspondencias - Rodriguez, Eider; Gopegui, Belen (2016) - Literatura
 El zorro y el león - Jimenez, Edorta (2015) - Narratiba
 100% Basque - Borda, Itxaro (2012) - Narratiba
 Ecce homo - Mintegi, Laura (2009) - Narratiba
 Pintxos: nuevos cuentos vascos [Antologia] - Atxaga, Bernardo; Cano, Harkaitz; Cillero, Javi; Garzia Garmendia, Juan; Iturbe, Arantxa; Lertxundi, Anjel; Linazasoro, Karlos; Lizarralde, Pello; Montoia, Xabier; Mujika Iraola, Inazio; Oñederra, Lourdes; Rozas, Itziar; Sarrionandia, Joseba; Zaldua, Iban (2005) - Narratiba (Beste bederatzi itzultzailerekin batera itzulia)
 El canto de los grillos - Jimenez, Edorta (2007) - Narratiba
 Deseos de hielo - Urkiza, Ana (2006) - Narratiba
 Objetivo Camembert  - Alonso Fourcade, Jon (2004) - Narratiba
 Agur, Hollywood = Hollywood me mata  - Cillero, Javi (2004) - Narratiba
 Leuropa - Sastre, Pablo (2003) - Narratiba
 Las moscas no salen en las fotos  - Iturralde, Joxemari (2003) - Narratiba
 Cinco escritores vascos: entrevistas de Hasier... - Etxeberria Canales, Hasier (2002) - Literatura (Koldo Biguri eta Jorge Gimenezekin batera itzulia)
 Enseres de ortopedia inútil [Antologia] - Cano, Harkaitz (2002) - Narratiba
 La estela de los ahogados - Jimenez, Edorta (2000) - Narratiba
 Amor y guerra - Saizarbitoria, Ramon (1999; berrarg.: 2015) - Narratiba
 Paciencia de buey - Alonso Fourcade, Jon (1997) - Saiakera
 Malandanzas de un Aguirre llamado Mecha - Izagirre, Koldo (1997) - Narratiba
 Desde aquí: antología del cuento vasco actual [Antologia] - Jose Luis Otamendi et al. (1996) - Narratiba
 Euzkadi merezi zuten - Izagirre, Koldo (1995) - Narratiba
 El último fusil - Jimenez, Edorta (1995) - Narratiba
 Agua turbia - Epaltza, Aingeru (1995; berrarg.: 2013) - Narratiba
 Allegro ma non troppo - Borda, Itxaro (1994) - Literatura
 No soy de aquí - Sarrionandia, Joseba (1991) - Saiakera

 Frantsesa-Euskara 

 Aldaketak datoz! - Pujol, Romain (2025) - Komikia
 Arrosa koloreko bizitza! - Pujol, Romain (2024)- Komikia
 Munduaren itzulia 80 egunean - Coblence, Jean-Michel (2024) - Komikia
 Txantxak sortzeko makina - Pujol, Romain (2024) - Komikia
 Bat eta bakarra - Pujol, Romain (2023) - Komikia
 Endreda-makila - Pujol, Romain (2022) - Komikia
 Claude eta Morino: Zorionak zuri! - Albert, Adrian (2021) - Komikia
 Jakob : gaueko langilea - Matz (2021) - Komikia
 Claude eta Morino: Madarikazioa - Albert, Adrian (2020) - Komikia
 Patti eta inurriak - Ricard, Anouk (2020) - Komikia
 Salto - Bellido, Mark (2019) - Komikia
 Pilula Urdinak - Peeters, Frederik (2016) - Komikia
 Popotka siux txikia. Iktomiren irakasgaia - Chauvel, David (2004) - Komikia
 Sherlock Holmes ez da ezeren beldur - Veys, Pierre (2002) - Komikia
 Sherlock Holmes eta kirol arriskutsuetako elkartea - Veys, Pierre (2002) - Komikia
 Sherlock Holmes: Kameliako gizonak - Veys, Pierre (2002) - Komikia
 Filosofia apaingelan - Sadeko markesa (2001) - Narratiba (Juan Martin Elexpururekin batera itzulia)
 Zergatik gerrak? - Perrault, Guilles (1994) - Haur eta gazte literatura
 Errautsen gorakoa - Ben Jelloun, Tahar (1992) - Poesia
 Bakarkako isolamendua - Ben Jelloun, Tahar (1990) - Narratiba

 Portugesa-Euskara 

 Zertarako balio du? - Mendes, José Maria Vieira (2024) - Haur eta gazte literatura
 Munduko bandarik txarrena - Fernandes, Jose Carlos (2013) - Komikia
 Hamaika poema - Neto, Agostinho (2004) - Poesia (Iñigo Aranbarri eta Urtzi Urrutikoetxearekin batera itzulia)
 Napumoceno da Silva Araujo jaunaren testamentua - Almeida, Germano (2002) - Narratiba
 Piztiak - Torga, Miguel (1997) - Narratiba
 Ngungaren abenturak - Pepetela (1996) - Haur eta gazte literatura
 Uala maitasuna - Betto, Frei (1993) - Haur eta gazte literatura

 Portugesa-Gaztelania 

 Historias de dentro de casa - Almeida, Germano (2003) - Narratiba
 Azul turquesa - Lucas Pires, Jacinto (2003) - Narratiba
 El incorruptible - Hélder Costa, Hélder (2002) - Antzerkia
 El gran tabú - Tavares Rodriges, Urbano (2001) - Narratiba
 Nadie nos mira - Peixoto, José Luís (2001) - Narratiba
 El príncipe de Spandau y otras piezas - Costa, Hélder (2000) - Antzerkia
 Tiempo de cenizas - Tavares Rodrigues, Urbano (2000) - Narratiba
 Cuerpo del delito en la sala de los espejos - Cardoso Pires, José (1999) - Antzerkia
 La desobediencia - Rebello, Luiz Francisco (1997) - Antzerkia
 Cronicando - Couto, Mia (1996) - Narratiba

 Katalana-Euskara 

 Hiru delizia - Anguera, Mercè (2011) - Haur eta gazte literatura
 Kalekumeak - Anguera, Mercè (2011) - Haur eta gazte literatura
 Supermegaextraeskolarrak - Anguera, Mercè (2010) - Haur eta gazte literatura
 Nahikoa dun, Marta! - Anguera, Mercè (2010) - Haur eta gazte literatura

 Galegoa-Euskara 

 Uxío - Romero, Martín (2020) - Komikia
 Alqueidoneko iratxoa - Aleixandre, Marilar (2003) - Haur eta gazte literatura
 Robot txiki bat - Martín, Paco (1999) - Haur eta gazte literatura
 Mugaldeko jendea - Mendez Ferrin, Xose Luis (1998) - Narratiba
 Ilenti - Casalderrey, Fina (1999) - Haur eta gazte literatura
 Beti Galizan - Rodriguez Castelao, Alfonso (1986) - Saiakera

 Italiera-Euskara 
 Bost poema - Pasolini, Pier Paolo (1986) - Poesia

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 

 31 eskutik

 Kanpo estekak 
 Nor da Nor
 Euskadi Irratian elkarrizketa
 Senez Aldizkarian elkarrizketa
 Elearazekin elkarrizketa
 Elkarrizketa: Arraiak lauso orrietan Berria, 2022.08.21

Kategoria:Bilbotarrak
Kategoria:Euskal Herriko itzultzaileak
Kategoria:Emakume itzultzaileak
Kategoria:Deustuko Unibertsitateko ikasleak
Kategoria:Euskal Herriko Unibertsitateko irakasleak