Euroeszeptizismo

Euroeszeptizismoa mugimendu politiko eta soziala bat da eta bere oinarria, europar hiritarrek, neurri handiago edo txikiagoan, Europar Batasuna errefusatzean datza. Europar integrazio prozesuaren aurkako jarrera ere bada, haren bideragarritasuna eta egokitasuna zalantzan jarriz. Pro-europarrak ez bezala, euroeszeptikoek ez dute talde homogeneoa osatzen eta definitzen dituen ezaugarri bakarra europar eraikuntzaren aurkako mugimenduak dira.

 Euroeszeptizismo motak 

Bi euroeszeptizismo mota bereizi ohi dira:

 Euroeszeptizismo gogorra: norbere herrialdea Europar Batasunetik ateratzea eskatzen du, edo Europar Batasuna beraren desagerpena, erakunde hori ez demokratikoa, burokratikoa eta estatu kideen zapaltzailea delako David Kopel, Silencing opposition in the EU. The Daily Telegraph, London, Why aren't we shocked by a corrupt EU? Daniel Hannan 2007-11-04 . Euroeszeptizismoa aipatzean normalean mota honetaz aritzen dira. Alderdi euroeszeptikoak Europako Parlamentuan Askatasunaren eta Demokraziaren Europa taldean biltzen dira eta beren bozeramailea Nigel Farage da, UKIPekoa.

 Euroeszeptizismo biguna edo moderatua: Europar Batasunaren existentzia eta beren herrialdea kide izatea defendatzen dute, baina hainbat politika komunitario (ekonomikoak, migrazioa...) eta Europa federalaren eraikuntza errefusatzen dute. Ezaguna da ere antieuropeismo hitzarekin. Europako Parlamentuan, ezkerreko alderdi euroeszeptiko moderatuak GUE/NGL (Europako Ezker Unitarioa/Ipar Ezker Berdea) taldean daude. Eskuineko alderdi euroeszeptiko moderatuak, Britainia Handiko Alderdi Kontserbadorea buru, Europako Kontserbadore eta Erreformistak (EKE) taldean daude, Europako Alderdi Popularraren zatiketa bat.

 Euroeszeptizismoaren arrazoiak 

 Estatuaren subiranotasuna defendatzea eta lehenestea batasunaren gainetik. Ondorioz, Europar Batasunaren aldeko eskumenen transferentzia zaildu egiten da, eta horrek, integrazio prozesua moteltzen du. Adibide gisa, 2005ean Frantzia edo Herbehereak bezalako zenbait estatuek Europako Konstituzioari edo 2008an Irlandak Lisboako Itunari emandako ezezkoa aurkitzen dira.

 Estatuen interes ekonomikoen defentsa batasunaren interesen gainetik. Hori dela eta, beren ezaugarriengatik Europar Batasunetik jasotzen dutena baina ekarpen gehiago egiten duten zenbati estatuk trabak jarri izan dituzte EBko aurrekontua handitzeko. Kasurik adierazgarriena Erresuma Batua eta britainiar txekea da.

 Europar Batasunaren eta NATOren jarrera inperialisten gaitzespena.

 Zenbaitzuk neoliberaltzat hartzen dituzten Europar Batasunaren politika ekonomikoen errefusa eta sozialagoa izango den politika ekonomiko baten sustapena. Mota honetako euroeszeptizismoa ez da, beraz, sistema eta erakunde europarren erabateko gaitzespena, baizik boterean dauden alderdi politikoek sistema eta erakunde horietaz egiten duten erabilpenaren arbuioa. Normalean, jarrera hau dutenak ezkerreko edo ezker muturreko alderdiak, edo altermundialismotik gertu dauden talde sozialak izan ohi dira.

+ Alderdi Euroeszeptikoen taula Estatu kideen araberaEuroszeptizismo gogorraEuroszeptizismo bigunaBeste Alemania Errepublikarrak (Die Republikaner, REP) Aleks Szczerbiak eta Paul A. Taggart, The party politics of euroscepticism in EU member and candidate states, Sussex European Institute Working Paper,‎ 2002. Online irakurriAlemaniar Batasun Popularra (Deutsche Volksunion, DVU)Alemaniako Alderdi Nazional-Demokrata (Nationaldemokratische Partei Deutschlands, NPD)Alemaniarentzako Alternatiba (Alternative für Deutschland, AfD) http://blogs.lexpress.fr/electorallemand/2013/09/22/elections-allemandes-l-afd-creera-t-elle-la-surprise/Hiritarrak haserre (Bürger in Wut, BIW)
|Ezkerreko Alderdia (Die Linkspartei) Alemaniako Alderdi Sozialdemokrata (zatiketa)Alderdi Sozialista Kristaua
|
|-align="center"
| bgcolor="#8cb2d8" | Austria
|
| Austriako Askatasunaren Alderdia (Freiheitliche Partei Österreichs, FPÖ)Alderkiak bozen % 26,9 lortu zuen 1999an.Austriako Etorkizunaren Aldeko Batasuna (Bündnis Zukunft Österreich)
|
|-bgcolor="#efefef" align="center"
| bgcolor="#8cb2d8" | Belgika
| Vlaams BelangAlderdiak bozen % 15,9 lortu zuen 1999an (alderdia Flandrian baino ez zen aurkeztu, beraz, ehunekoa Flandriako populazioari dagokio soilik).Fronte NazionalaAlderdiak bozen % 2,4 lortu zuen 1999an (alderdia Valonian baino ez zen aurkeztu, beraz, ehunekoa Valoniako populazioari dagokio soilik)..
|
|
|-align="center"
| bgcolor="#8cb2d8" | Bulgaria
| Batasun Nazionala Eraso (Национално обединение Атака)Alderdi ez zen Bulgaria Europar Batasunean sartzearen kontra ezarri, baina hala ere, bere jarrera politikoa oso euroeszeptikoa da.VMRO - Bulgariako mugimendu nazionala
|
|
|-bgcolor="#efefef" align="center"
| bgcolor="#8cb2d8" | Zipre
|
| Ezker erradikalaren batasunerako komitea
|
|- align="center"
| bgcolor="#8cb2d8" | Kroazia
|Eskuineko Alderdi Kroata - Ante StarčevićEskuineko Alderdi Kroata (Hrvatska Stranka Prava, HSP)
|
|
|-bgcolor="#efefef" align="center"
| bgcolor="#8cb2d8" | Danimarka
| Europar Batasunaren aurkako mugimendu herrikoiaEkaineko mugimendua (Juni Bevægelsen)Daniar Alderdi Popular (Dansk Folkeparti, DF)Batasun ZerrendaAurrerapenaren alderdia
| Alderdi Popular Sozialista (Socialistisk Folkeparti, SF)
|
|-align="center"
| bgcolor="#8cb2d8" | Espainia
|
|Ahal dugu
|Herri Batasun Hautagaitza (Candidatura d'Unitat Popular'', CUP) EstoniaIndependentziaren AlderdiaZentroko AlderdiaAlderdia, jatorrian, Estonia Europar Batasunean sartzearen kontra zegoen, Independentziaren alderdiaren antzera. Halere, egun azken alderdi horrek baino ez du nahi Estonia Batasunetik atera. Finlandia Finlandiako Alderdi Komunista Benetako FinlandiarrakAlderdiak bozen % 9,8 lortu zuen 2009an; aldiz, 2004an % 0,5 baino ez Kristau-demokratak FrantziaEzkerreko Alderdia Frantziako Alderdi KomunistaLangile BorrokaLiga Komunista IraultzaileaFronte NazionalaMugimendu Nazional Errepublikarra Mugimendu Errepublikarra eta HiritarraFrantziaren aldeko Mugimendua  Alderdi Antikapitalista BerriaFrantziaren aldeko BatasunaErrepublika Zutik  Grezia Ezker Erradikalaren Koalizioa (SYRIZA)Elkartasun Ortodoxo Herrikoia"Ez dut ordainduko" mugimenduaGreziar Independenteak Ezker Antikapitalista Urrezko EgunsentiaGreziako Alderdi Komunista Mugimendu demokratiko sozialaUdaberri PolitikoaSynaspismós Hungaria Hungaria hobeago baten aldeko mugimendua Fidesz Beste politika bat posible da « Beste politika bat posible da » batzuetan euroeszeptiko biguna bezala kontsideratu izan da. IrlandaIrlandako Alderdi BerdeaNahiz eta bere kide europarrak baino euroezeptikoagoa izan, alderdia Lisboako tratatuaren aldekoa da.Alderdi SozialistaSinn Féin Italia5 Izar MugimenduaIpar LigaItaliako anaiak - Aliantza nazionalaForza Italia Letonia Aberria eta askatasunaren alde Lituania Zentroaren batasuna Luxenburg Alternatiba demokratikorako alderdi erreformistaEzkerraAlderdi politiko erreformatua Malta  EUD MaltaAlderdi Laborista Herbehereak Ezker BerdeaAlderdi SozialistaAskatasunaren aldeko alderdiaBatasun Kristaua Polonia Samoobrona Rzeczpospolitej PolskiejPoloniako familien ligaEskuin berria Legea eta justiziaPolonia solidarioa PortugalPortugalgo Alderdi KomunistaEzkerreko Blokea Berdeak Txekiar Errepublika Bohemia eta Moraviako Alderdi KomunistaErrepublikaren aldeko elkartea - Txekiako Alderdi Errepublikarra Alderdi Errepublikar zibikoa Errumania Errumania Handiaren AlderdiaErrepublika Berria Erresuma Batua Erresuma Batuaren Independentziaren AlderdiaAlderdiak bozen % 1,48 lortu zuen 2001eko hauteskundeetan. Alderdi KontserbadoreaAlderdiak bozen % 31,71 lortu zuen 2001eko hauteskundeetan. Alderdi LaboristaAlderdi Laboristaren oinarriak elitea bera baina euroeszeptikoagoa da. Eslovakia Eslovakiako Alderdi Nazionala< EsloveniaEsloveniako Alderdi Nazionala Suedia Suediako Ezker AlderdiaIngurumenaren Alderdia - Berdeak Zentroko AlderdiaLangileen Suediako Alderi sozialdemokrataEkaineko zerrenda

 Oharrak 

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 
 Europar Batasuna
 Europako Parlamentua

 Kanpo estekak 

Kategoria:Euroeszeptizismoa
Kategoria:Neologismo politikoak