Futbola Udako Olinpiar Jokoetan

+ Olinpiar Jokoetako Futbol Txapelketa Antolatzailea FIFA Lehen ekitaldia 1900 Eremua Mundu mailako txapelketa Parte hartzaileak 16 Garaipen gehien Gizonezkoak:  Hungaria (3)Emakumezkoak:  Estatu Batuak (5) 2024ko txapeldunak Gizonezkoak:  EspainiaEmakumezkoak:  Estatu Batuak

Futbola Udako Olinpiar Jokoetan ohikoa izan den kirol olinpikoa da. Gizonezkoetan Hungariako futbol selekzio nazionala da ekitaldi gehien irabazi dituena eta emakumezkoetan Estatu Batuetako futbol selekzio nazionala.

 Historia 
1900eko Udako Olinpiar Jokoetan jokatu zen lehenengo aldiz, historiako bigarren Jokoetan. Dena dela lehen bi ekitaldietan hiru futbol taldek hartu zuten parte eta beraien arteko ligaxka osatu zen. Hasiera batean Britainia Handia izan zen nagusi baina 20. hamarkadan talde hegoamerikarrak agertu ziren.

1930an Munduko Futbol Txapelketa jokatu zen eta txapelketa hura bultzatu nahian 1932an futbola Olinpiar Jokoetatik atera egin zen. 1936an ordea Berlingo Jokoetan futbola itzularazi zuten alemaniarrek.

Bigarren Mundu Gerraren ondoren profesionalismoa futbolera iritsi zen eta Olinpiar Jokoetan amateurrek baino jokatzen ez zutenez Munduko Futbol Txapelketa Olinpiar Jokoei nagusitu zitzaien. Herrialde komunistek ordea emaitza bikainak lortu zituzten Olinpiar Jokoetan.

1984tik aurrera FIFAk Konfederazio ahulei talde indartsuenak aurkezteko baimena eman zien eta UEFA (Europa) eta CONMEBOL (Hego Amerika) konfederaziotako herrialdeek ordutik gazteen taldeak (21 urtez azpikoak) aurkeztu dituzte. Kontutan hartu behar da Europako Futbol Txapelketa urte berean ere jokatzen dela eta UEFAk honi eman nahi diola garrantzia.

1996an izan zen emakumezkoen lehenengo txapelketa.

 Gizonezkoak 
 Palmaresa 
 Urtea Fitxategi:Med 1.png  Emaitza Fitxategi:Med 2.png Fitxategi:Med 3.png 1900   Upton Park F.C.(Britainia Handia) ligaxka   USFSA XI(Frantzia)   Université de Bruxelles(Belgika) 1904   Galt F.C.(Kanada) ligaxka   Christian Brothers College(Estatu Batuak)   St. Rose Parish(Estatu Batuak) 1908   Britainia Handia 2 - 0   Danimarka   Herbehereak 1912   Britainia Handia 4 - 2   Danimarka   Herbehereak 1916  ez jokatua 1920   Belgika *¹   Espainia   Herbehereak 1924   Uruguai 3 - 0   Suitza   Suedia 1928   Uruguai 1-1, 2-1   Argentina   Italia 1932  ez jokatua 1936   Italia 2 - 1   Austria   Norvegia 1940  ez jokatua 1944  ez jokatua 1948   Suedia 3 - 1   Jugoslavia   Danimarka 1952   Hungaria 6 - 0   Jugoslavia   Suedia 1956   Sobietar Batasuna 1 - 0   Jugoslavia   Bulgaria 1960   Jugoslavia 3 - 1   Danimarka   Hungaria 1964   Hungaria 2 - 1   Txekoslovakia   Ekialdeko Alemania 1968   Hungaria 4 - 1   Bulgaria   Japonia 1972   Polonia 2 - 1   Hungaria   Ekialdeko Alemania Sobietar Batasuna 1976   Ekialdeko Alemania 3 - 1   Polonia   Sobietar Batasuna 1980   Txekoslovakia 1 - 0   Ekialdeko Alemania   Sobietar Batasuna 1984   Frantzia 2 - 0   Brasil   Jugoslavia 1988   Sobietar Batasuna 2 - 1   Brasil   Mendebaldeko Alemania 1992   Espainia 3 - 2   Polonia   Ghana 1996   Nigeria 3 - 2   Argentina   Brasil 2000   Kamerun 2-2 (pen:5-3)   Espainia   Txile 2004   Argentina 1 - 0   Paraguai   Italia 2008   Argentina 1 - 0   Nigeria   Brasil 2012   Mexiko 2 - 1   Brasil   Hego Korea 2016   Brasil 1-1 (pen:5-4)   Alemania   Nigeria 2020   Brasil 2-1 (luz)   Espainia   Mexiko 2024   Espainia 5-3 (luz)   Frantzia   Maroko
 ¹ 1920 urtean Belgikak eta Txekoslovakiak jokatu zuten finala eta Belgikak 2-0 irabazi zuen. Txekoslovakiak protesta egin zuen Belgikak hainbat tranpa egin zituela esanez eta horregatik deskalifikatua izan zen. Hirugarren postua eskuratu zuen Espainia izan zen beraz bigarrena.
 (pen), penalti jaurtiketak.

 Garaipenak 
 Selekzioa Fitxategi:Med 1.png Fitxategi:Med 2.png Fitxategi:Med 3.png  Garaipenak  Hungaria 3 1 1  1952, 1964, 1968  Britainia Handia 3* 0 0  1900*, 1908, 1912  Brasil 2 3 2  2016, 2020  Espainia 2 3 0  1992, 2024  Argentina 2 2 0  2004, 2008  Sobietar Batasuna 2 0 3  1956, 1988  Jugoslavia 1 3 1  1960  Alemania ( Ekialdeko Alemania: 1, 1, 2) 1 2 3  1976  Polonia 1 2 0  1972  Frantzia 1 2* 0  1984  Nigeria 1 1 1  1996  Txekoslovakia 1 1 0  1980  Mexiko 1 1 0  2012  Italia 1 0 2  1936  Suedia 1 0 2  1948  Belgika 1 0 1*  1920  Kamerun 1 0 0  2000  Danimarka 0 3 1    Maroko 0 0 1  

 Emakumezkoak 
 Palmaresa 
 Urtea Fitxategi:Med 1.png  Emaitza Fitxategi:Med 2.png Fitxategi:Med 3.png 1996   Estatu Batuak 2 - 1   Txina   Norvegia 2000   Norvegia 3 - 2   Estatu Batuak   Alemania 2004   Estatu Batuak 2 - 1   Brasil   Alemania 2008   Estatu Batuak 1 - 0   Brasil   Alemania 2012   Estatu Batuak 2 - 1   Japonia   Kanada 2016   Alemania 2 - 1   Suedia   Kanada 2020   Kanada 1 - 1 (pen:3 - 2)   Suedia   Estatu Batuak 2024   Estatu Batuak 1 - 0   Brasil   Alemania

 Garaipenak 
 Selekzioa Fitxategi:Med 1.png Fitxategi:Med 2.png Fitxategi:Med 3.png  Garaipenak  Estatu Batuak 5 1 1  1996, 2004, 2008, 2012, 2024  Alemania 1 0 4  2016  Norvegia 1 0 0  2000  Kanada 1 0 0  2022  Brasil 0 3 0    Suedia 0 2 0    Txina 0 1 0    Japonia 0 1 0    Kanada 0 0 2  

 Golegile nagusiak 
 Urtea  Urrezko bota  Golak 1996   Ann-Kristin Aarønes Linda Medalen Pretinha 4 2000   Sun Wen 4 2004   Cristiane Birgit Prinz 5 2008   Cristiane 5 2012   Christine Sinclair 6 2016   Melanie Behringer 5 2020   Vivianne Miedema 10

 Kanpo estekak 
  FIFA.com

Kategoria:Olinpiar Jokoak
Kategoria:Udako Olinpiar Jokoetako kirolak