Askatasunaren Ibilaldia

Askatasunaren Ibilaldia Euskal Herrian zehar 1977ko udan amnistia eta askatasunaren alde egindako mobilizazioa izan zen.

 Testuingurua eta garapena 

Askatasunaren Ibilaldia Euskal Herrian ezagutu den mobilizaziorik handiena izan zen, Guardia Zibilaren eta Espainiako poliziaren jazarpen eta errepresioa basatia izan arren. Uztailaren 21ean, Durangon, Telesforo Monzonekin batera, atzerrira bidalitako 10 deportatu agertu ziren bertan. Eta amaierako ekitaldian ere parte hartuko zuten, abuztuaren 28an, Aratzuriko zelaietan (Iruñean egitea debekatu ondoren), 100.000 lagunen aurrean.

 Zutabeak 
thumb
 Lehen zutabeak 491 km. gauzatu zituen. Zarauztik abiatu zen, Donostia, Hondarribia, Donibane Lohitzune, Baiona, Donapaleu, Donibane Garazi, Orreaga, Agoitz, Irunberri, Ledea, Zangoza, Zarrakaztelu, Caparroso, Arguedas, Tutera, Martzilla eta Tafalla igaro ondoren Tebasetik Iruñean sartzeko.

 Bigarren zutabeak 421 km.-ko ibilbidea gauzatu zuen. Gernikan abiatu eta Bermeo, Plentzia, Bilbo, Sestao, Somorrostro, Balmaseda, Sodupe, Urduña, Laudio, Trebiñu, Samaniego, Laguardia, Viana, Los Arcos eta Lizarra zeharkatu zituen, Iruñera Gares aldetik sartuz.

 Hirugarren zutabeak 192 km. gauzatu zituen. Aguraindik abiatu eta Altsasu, Zegama, Ordizia, Tolosa, Leitza, Doneztebe, Irurita, Elizondo, Amaiur, Ainhoa, Uztaritze, Hazparne, Bastida, Donapaleu, Maule, Atharratze, Uztarrotz, Izaba, Erronkari, Jaurrieta, Aribe, Bizkarreta eta Noain igaro zituelarik.

 Laugarren zutabea Lodosatik abiatu eta Allo, Lizarra, Kanpezu, Azazeta, Gasteiz, Otxandio, Durango, Markina, Lekeitio, Ondarroa, Zumaia, Zestoa, Azpeitia, Azkoitia, Bergara, Alegia, Ormaiztegi, Tolosa, Hernani, Astigarraga, Behobia, Bera, Almandoz, Lantz, Ezkabarte eta Burlata igaro zituen.

 Eragina 
Nahiz eta izaera eta pentsamolde anitzeko antolatzaile eta partaideak izan, martxak Espainiako trantsizioa hartzen ari zen bidea eta urte hartako ekainaren 15eko Espainiako hauteskunde orokorren emaitzekin ados ez zauden euskal herritar ugariren mugimendu orokorra bilakatu zen. Mugimendu hau Herri Batasuna alderdiaren sorburua izan zen.

Jokin Apalategik gidaturiko "Askatasunaren ibilaldia" liburuan aipatzen denez, Telesforok ekarpen handia egin zion martxari. Horien artean "Askatasunaren ibilkuntza" edo "Euskal Herria jaiki hadi" abestiaren letra.

 Memoria 
1997an eta 2017an 20. eta 40. urteurrenak gogoan Abialdia eta Kalera martxak antolatu ziren, orduko helburuak bizirik, presoak etxeratzeko eta Euskal Herriko askatasunaren alde.

 Erreferentziak 

 Ikus gainera 
 1977ko Amnistiaren Aldeko Astea
 Amnistiaren Aldeko Batzordeak

 Kanpo estekak 
  Askatasunaren martxa. Auñamendi entziklopedia. Euskomedia.org
  “Askatasunaren Ibilaldia” liburua (1978), mobilizazio historikoaren kronika xehea
   20 urte Askatasunaren Ibilaldian 1977/1997 IKUSKA multimedia
 Abialdia 20 Urte Askatasunaren ibilbidean- Dokumentala
 Askatasunaren ibilaldia: herri bat martxan
 Telesforo Monzon. Nor zen?

Kategoria:Espainiako Trantsizio Demokratikoa
Kategoria:Euskal Herriko gatazka 1977an
Kategoria:Euskal Herriko gatazka 1997an
Kategoria:Euskal Herriko gatazka 2017an
Kategoria:Euskal Herriko Aro Garaikidea
Kategoria:Euskal Herriko protestak