Martetarrak

Martetarrak Marte planetaren alegiazko biztanleak dira. Zientziatik ere martetarren existentziari urtetan eztabaidatu bada ere, bereziki Marteko kanalak direla eta, egun baztertu egiten da martetarrak izan daitezkeenik, izaki bizidun sinpleen existentzia baztertzen ez bada. Maiz agertu dira zientzia fikziozko literaturan, hala nola H. G. Wellsen Munduen Gerra eta Ray Bradburyren Marteko Kronikak eleberrietan.

 Ideiaren garapena 
alt=1893ko xaboi baten iragarkia, Marte populatua zegoenaren ideian oinarritua|thumb|1893ko xaboi baten iragarkia, Marte populatua zegoenaren ideian oinarrituaMarten izaki adimendunak bizi zirenaren ideia XIX. mendearen bukaeran izugarri zabaldu zen. Schiaparelliren "canalli"en behaketak, Percival Lowellen liburuekin batera, ideia orokor bat bultzatu zuten: Marte lehortzen eta hiltzen ari zen planeta bat zela, eta bertako antzinako zibilizazioak ubideak eraikitzen ari zirela.

Pertsonalitate nabarmenen ohar eta aldarrikapen gehiago egon ziren "Marteko sukarra" deitu dena hauspotuz. 1899. urtean, Colorado Springseko laborategian bere hargailuak erabiliz haririk gabeko zarata atmosferikoa aztertzen ari zen bitartean, Nikola Tesla asmatzaileak seinale errepikakor batzuk ikusi zituen. Bere ustetan, beste planeta batetik iritsitako irrati-komunikazioak izan zitezkeen, ziurrenik Martetik. 1901. urteko elkarrizketa batean honakoa esan zuen Teslak:

Teslaren teoriek Lord Kelvinen babesa jaso zuten. Azken honek, 1902an Estatu Batuetara egindako bidaian, Teslak Estatu Batuetara bidalitako Marteko seinaleak jaso zituela pentsatu zuela esan zuen. Kelvinek "tinko" ezeztatu zuen horrelakorik esan izana: "Benetan esan dudana ondoka da: Marteko biztanleak, baldin badaude, New York ikusteko gai izango direla dudarik gabe, batez ere, bertako elektrizitatearen distira"What I really said was that the inhabitants of Mars, if there are any, were doubtless able to see New York, particularly the glare of the electricity.

1901eko New York Timeseko artikulu batean Edward Charles Pickeringek, Harvard College Behatokiko zuzendariak, Lowell Behatokiko telegrama bat jaso zuela esan zuen. Bertan Marte Lurrarekin komunikatzen saiatzen ari zela baieztatzen zen.

Pickeringek Texasen ispilu-multzoa sortzeko proposamena egin zuen ondoren, martetarrei seinaleak egiteko.
alt=Marteko "aurpegia"|ezkerrera|thumb|Marteko "aurpegia"
Azkeneko hamarkadetan Marteren gainazalaren bereizmen handiko mapek, Mars Global Surveyorrek egindakoak kasu, ez dute inolako artefaktu edo bizitza “adimendun” arrastorik aurkitu. Hala ere, Marten mota horretako bizitza egon daitekeenaren espekulazio pseudozientifikoak aurrera darrai, Richard C. Hoagland bezalako esatarien laguntzarekin. Kanalaren eztabaidaren antzera, espekulazio horiek espazio ontziek hartutako irudietan hautemandako eskala txikiko egituretan oinarritzen dira, hala nola, "piramideak" eta "Marteko aurpegia" bezalakoak. Carl Sagan astronomo planetarioak idatzi zuen:

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 
 Ilargitarrak

 Kanpo estekak 

Kategoria:Fikziozko estralurtar espezieak eta arrazak
Kategoria:Marte