Anputazio

Anputazioa edo mozketa	gorputz-adar bat edo honen zati bat, gorputzetik banantzea da. Anpulazioen kirurgia konponezina izaten da eta egokitasun zehatz eta ezinbestekoetan bakarrik burutu behar da.Euskalterm: [Hiztegi terminologikoa] [2009] Kirurgiaz egiten denean, gaixotasun baten hedapena kontrolatzeko egiten da gehienetan. Kasu batzuetan, horrelako arazoetarako kirurgia prebentibo gisa egiten da. Herrialde batzuetan, eskuak edo oinak moztea zigor gisa erabiltzen da kriminalentzat. Kultura edo erlijio batzuetan, anputazio txikiak edo mutilazioak egiten dira erritualetan. Gaur egun, bizitza arriskuan dagoenean bakarrik egiten da, bai eta gerra batean egindako zauriak ere, askotan anputazioa edo errepide-istripuak behar dituztenak. Maiz, gaigabezia eragiten du.

 Motak 

Anputazio mota hauek ezagutzen dira:
 Hanka
 Hatzak moztea
 Oineko anputazio partziala (Chopart, Lisfranc)
 Orkatila desartikulatzea (Syme, Pyrogoff)
 Belaun azpiko anputazioa (transtibiala)
 Belauna moztea (belaunaren desartikulazioa)
 Belauna moztea (transfemorala)
 Van-ness biraketa (oinaren errotazioa eta berrezarpena, orkatilaren artikulazioa belaun gisa erabiliz)
 Aldakaren desartikulazioa
 Anputazioa pelbisean
 Besoa
 Hatzak moztea
 Metakarpiar anputazioa
 Eskumuturra desartikulatzea
 Besaurrearen anputazioa (transerradiala)
 Ukondoa desartikulatzea
 Ukondoaren gainean anputazioa (humero-aldaketa)
 Sorbaldaren desartikulazioa eta, ondoren, anputazioa
 Hortzak
 Hortzen abultsioa, dela prozesu patologiko baten bidez, dela helburu ortodontikoarekin.
 Hemikorporektomia, edo gerriko anputazioa, anputazio mota erradikalena da.
 Genitalen aldaketak eta mutilazioak ehuna moztea barne har dezake (adibidez, zirkunzisioan), baina ez zauri edo gaixotasun baten ondorioz.

Oro har, nahiago da artikulazioaren funtzioari eustea ahalbidetzen duten anputazio partzialak egitea, nahiz eta kirurgia onkologikoan nahiago den desartikulazioa.

 Kausak 
 Tumore kantzerigenoak hezurretan (adibidez: osteosarkoma, osteokondroma)
 Zauri larriak gorputz-adarretan, gorputz-adarra salbatu ezin denean, edo gorputz-adarra salbatzeko saiakerek huts egin dutenean.
 Odol-zirkulazioko arazoak
 Hatzen edo gorputz-adarren deformazioak
 Minbizi aurreratua
 Gangrena
 Infekzioa hezurretan (osteomielitisa)
 Anputazio traumatikoa (Anputazioa istripuaren tokian gertatzen da, gorputz-adarra zati batean edo erabat ebakia izan zitekeen)
 Anputazioa umetokian
 Mastektomia (bularreko anputazioa) bularreko minbiziaren ondorioz

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 


Kategoria:Medikuntza-terminologia