Red Bayko euskal baleazaleen kokalekua

Red Bayko euskal baleazaleen kokalekuaRed Bay-ko euskal baleazaleen kokalekua da UNESCOk kokalekuan bertan ipinitako euskarazko oroigarrian ageri den izena, Albaolako webgunean ikusgai (hemen). Beste zenbait webgunetan, antzeko izendapenak baina ez berdinak ageri dira, adibidez Red Bayko euskal baleazaleen estazioa Euskal Itsas Museoaren webgunean eta Red Bayko euskal baleazaleen portua Argiako artikulu batean. (ingelesez Red Bay Basque Whaling Station; frantsesez Station baleinière basque de Red Bay) Kanadako Red Bayn dagoen aztarnategi arkeologikoa da. 1979an Kanadako Gobernuak leku historiko nazional, eta 2013an UNESCOk Gizateriaren Ondare izendatu zituen.

Belle Isle itsasartearen iparraldean kokaturik, Saddle uharteak Ozeano Atlantikotik babesten du herria, babesleku natural bat sortuz. XVI. mendean uste da Euskal Herriko baleazaleek leku horri Butus deitzen ziotela, erdaraz idazten zuten Euskal Herriko eskribau erdaldunduek Buytres forma ere erabili zutelarik. 1667an berriz, Piarres Etxeberri lapurtarrak euskaraz leku hau izendatzeko Boitus edo Boatuss formak erabili zituen bere Liburu hau da Ixasoco nabigacionecoa-n .MAIA, Jon: Apaizac obeto.Donostia: Elkarlanean, 2006. 28, 143 eta 155. orriak.

 Historia 
Labradorreko kostaldeak  urte baino gehiagoz izan ditu biztanleak. Amerindiar eta aurreeskimal herriek itsas txakurrak eta mortsak ehizatzen eta izokinak harrapatzen zituzten bertan.

1550etik 1625eraino Euskal Herriko baleazaleek Quebeceko Gros-Mécatina eta Labradorreko St. Charles lurmuturraren bitartean eraiki zituzten 16 guneetako bat zen Red Baykoa.  Une gorenean  arrantzale zituen. Red Bayn makailua eta bale-gantza prestatzeko hogei bat eraikin zituzten.

Hurrengo mendeetan, euskal herritarrek ez ezik, frantziarrek, ingelesek eta jerseytarrek ere portua erabili zuten. XIX. mendean Ternua, Ingalaterra eta Anglo-normandiar uharteetako arrantzaleek behin betikoz geratu ziren Red Bayn.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Webgune ofiziala
 Informazioa UNESCOren webgunean

Kategoria:Euskal Herriko baleazaleen kokalekuak
Kategoria:Gizateriaren Ondarea Kanadan
Kategoria:Kanadako aztarnategi arkeologikoak