Probabilitateari buruzko glosarioa

Probabilitateari buruzko glosario honetan terminoek jakintza arloaren garapen-ordenari jarraitzen du.

 Zorizko saiakuntza: zoriagatik hainbat emaitza desberdin izan ditzakeen fenomenoa.
 Gertakizuna edo gertaera: zorizko saiakuntza baten ondoriozko emaitza bat.
 Lagin-espazioa: zorizko saiakuntza bateko gertakizun posible guztien multzoa.
 Probabilitatea: 0-1 bitatreko zenbaki bat, gertakizun baten ziurgabetasuna adierazten duena.
 Gertaera ziurra: 1 probabilitatea duen gertakizuna.
 Gertaera ezinezkoa: 0 probabilitatea duen gertakizuna.
 Aurkako gertakizunak edo gertakizun osagarriak:  eta  izenda daitezke eta bata gertatzen ez denean bestea gertatzen dela adierazten du (adibidez, gizon eta emakume). Hau betetzen da: .
 Bilketa: bi gertakizunetako bat edo biak gauzatzea adierazten duen eragiketa eta dagokion probabilitatea.  adierazpenak A eta B gertakizunen bilketa adierazten du.
 Ebaketa: bi gertakizunak batera gertatzea adierazten duen eragiketa.  adierazpenak A eta B gertakizunen ebaketa adierazten du.
 Bateragarritasuna eta bateraezintasuna: bi gertakizun edo gehiago bateragarriak dira batera gerta daitezkeenan; bestela bateraezinak dira. Gertakizun bateraezinen ebaketa hutsa da. Gertakizun bateraezinen bilketaren probabilitatea gertakizun horien probabilitateak gehituz kalkulatzen da: 
 Kenketa: gertakizun bat bai baina bestea ez gertatzea adierazten duen eragiketa.  adierazpenak A ken B eragiketa, A gertatzea baina B ez, adierazten du.
 Inklusio-esklusio erregela: bereziki gertakizun bateragarrien bilketaren probabilitatea kalkulatzeko erabiltzen den formula.
 Baldintzapeko probabilitatea edo probabilitate baldintzatua: gertakizun bat gauzatu dela jakinda, beste gertakizun baten probabilitatea.  adierazpenak B baldintzapeko (B gertatu dela jakinda) Aren probabilitatea adierazten du.
 Biderketa-erregela: ebaketa baten probabilitatea kalkulatzeko erabiltzen den formula: .
 Independentzia: bi gertakizun elkarrekiko independenteak dira bata gauzatzean bestearen probabilitatea aldatzen ez denean, hau da, batak besteari buruzko informazioarik gaineratzen ez duenean bestearen probabilitateari buruz.
 Bayesen teorema: hasierako probabilitate multzo bat beste gertakizun bat gauzatu dela jakinda aldatu edo egokitzea ahalbidetzen duen teorema.

 Kanpo estekak 


Kategoria:Glosarioak