Xi Jinping

Xi Jinping (txinera sinplifikatua: 习近平; pinyinera: Xí Jìnpíng, (Pekin, Txinako Herri Errepublika, 1953ko ekainaren 15a) politikari txinatarra komunista da. Txinako Alderdi Komunistako buruzagia da 2012ko azaroaren 15etikhttp://berria.info/albisteak/72463/xi_jinping_txinako_alderdi_komunistako_buru.htm Xi Jinping, Txinako Alderdi Komunistako buru Berria egunkariko albistea..

Txinako Herri Errepublikan agindu duen buruzagi politiko komunisten bosgarren belaunaldiko politikaria da.

 Haurtzaroa eta ikasketak 
Xi Zhongxun eta Qi Xinen semea, Pekinen jaio zen 1953ko ekainaren 15ean. Bi arreba ditu, Qiaoqiao (j. 1949) eta An'an (j. 1952). Xiren aita Shaanxi probintziakoa zen.

Pekingo Bayi eskolan ikasi zuen, eta gero hiri bereko 25. eskolan. 1963an, hamar urte zituela, aita Txinako Alderdi Komunistatik kanporatu eta Luoyangeko (Henan) fabrika batera bidali zuten lanera. Geroago, gurasoak publikoki salatzera behartu zuten. 1968an, Xik 15 urte zituela, aita espetxeratu zuten: haren babesik gabe, Xi Liangjiahe herrira lanera bidali zuten 1969an. Alderdiko idazkari gisa lan egin zuen eta haitzuloko etxe batean bizi zen. Ezagutzen zuen jendearen arabera, esperientzia horrek pobreekiko elkartasuna sentitzera eraman zuen. Hilabete batzuen buruan Pekinera ihes egin zuen. Atxilotu eta lan-esparru batera bidali zuten, baina gero herrira itzuli zen. Guztira zazpi urte eman zituen bertan.

Zazpi aldiz errefusatua izan ostean, Txinako Gazte Komunisten Ligan sartu zen 1971n, tokiko funtzionario batekin lagun egin ondoren. 1972an aitarekin elkartu zen. 1973tik aurrera, hamar aldiz eskatu zuen Txinako Alderdi Komunistan sartzeko, eta hamargarren saiakera egin ostean onartu zuten 1974an. 1975etik 1979ra, ingeniaritza kimikoa ikasi zuen Tsinghua Unibertsitatean.

 Ibilbide politikoaren hasiera 
1979tik 1982ra, Xi Jinping Geng Biaoren idazkaria, Txinako Herri Errepublikako Estatu Kontseiluko lehen sailburuordea eta Txinako Alderdi Komunistako idazkari nagusia izan zen. 1982an, Zhengding konderrira bidali zuten alderdiko idazkariorde gisa. 1983an idazkari izatera igo zen. Gero, lau probintzietan aritu zen karrera politikoan zehar: Hebei (1982-1985), Fujian (1985-2002), Zhejiang (2002-2007) eta Shanghai (2007). 1997an, alderdiko 15. batzorde Zentraleko ordezko kide izendatu zuten. Hala ere, 15. batzordean hautatutako 151 ordezko kideetatik, Xik boto gutxien jaso zituen.

2007ko urrian Txinako Alderdi Komunistako Batzorde Zentraleko Mahai Politikoko Batzorde Iraunkorreko kide izendatu zuten. Ordutik 2012ko azarora arte Txinako Alderdi Komunistako Batzorde Zentraleko Idazkaritzako kide eta Alderdi Eskola Zentraleko presidente ere izan zen.

2008ko otsailaren 11n Pekingo Olinpiar Jokoen arduradun izendatu zuten, modu ez-ofizialean baieztatuz Xi hurrengo presidenteorde izendatuko zutela. Martxoaren 15ean Txinako Herri Errepublikako presidenteorde hautatu zuten.

 Txinako Alderdi Komunistako idazkari nagusi eta Txinako presidente 
2012ko azaroaren 15ean, Txinako Alderdi Komunistako Batzorde Zentralak baieztatu ondoren, Xi Txinako Alderdi Komunistako Batzorde Zentraleko idazkari nagusi izendatu zuten. 2013ko martxoaren 14an, Txinako Herri Errepublikako presidentetza hartu zuen.

Xiren filosofia politikoa Txinako Alderdi Komunistaren Konstituzioaren parte da, Mao Zedongen pentsamenduaren antzera, eta pertsonaganako kultua sortu duela ere uste da.

Bere presidentetza osoan zehar ustelkeriaren aurkako kanpaina handu bat egin du, Maoren garaitik «garbiketa» handiena izan dena. Zigorrek milioi bat pertsona baino gehiagori eragin diete.

2018ko martxoaren 11n, Txinako Alderdi Komunistako Batzorde Zentralak Xi Jinpingi behin betiko hauteskundeetara aurkezteko aukera eman zuen Konstituzioaren erreformaren alde bozkatu zuen. 2023ko martxoaren 10ean, Xi Jinping hirugarren agintaldirako hautatu zutenez, Txinako presidente izango da 2028ra arte.

 Sariak eta ohoreak 
+SariaHerrialdea edo erakundeaDataOharrakErreferentziakthumb|100x100pxOlinpiar OrdenaNazioarteko Olinpiar Batzordea2013ko azaroaren 19aOlinpiar mugimenduaren sari gorenathumb|100x100pxLeopoldoren Ordenaren Kordoi HandiaBelgika2013ko azaroaren 19aBelgikako ordena gorenathumb|100x100pxAskatzailearen Ordenaren Lepoko HandiaVenezuela2014ko uztailaren 20aVenezuelako ordena gorenathumb|100x100pxJosé Martí ordenaKuba2014ko uztailaren 22aKubako ordena gorenathumb|100x100pxNishan-e-PakistanPakistan2015eko apirilaren 21aPakistango sari zibil gorenathumb|100x100pxAbdulaziz al-Saud ordenaSaudi Arabia2016ko urtarrilaren 19aSaudi Arabiako Merezimenduaren Ordenathumb|100x100pxSerbiako Errepublikaren Ordenaren lepokoaSerbia2016ko ekainaren 18aSerbiako estatu-ordena gorenaBakea eta Adiskidetasuna Indartzearen OrdenaBielorrusia2016ko irailaren 29aBielorrusiako ordenathumb|100x100pxOhorezko Dominaren Gurutze HandiaPeru2016ko azaroaren 21aPeruko dominathumb|100x100pxSan Andres Apostoluaren ordenaErrusia2017ko uztailaren 3aErrusiako ordena gorenathumb|100x100pxPalestinako Estatuaren Lepoko HandiaPalestina2017ko uztailaren 18aPalestinako ordena zibil gorenathumb|100x100pxZayed ordenaArabiar Emirerri Batuak2018ko uztailaren 20aArabiar Emirerri Batuetako ordena zibil gorenathumb|100x100pxLehoiaren Ordenaren Gurutze HandiaSenegal2018ko uztailaren 29aSenegalgo ordenathumb|100x100pxSan Martín Jeneral Askatzailearen Ordenaren lepokoaArgentina2018ko abenduaren 2aArgentinako ordenathumb|100x100pxManas ordenaKirgizistan2019ko ekainaren 13aKirgizistango ordena gorenathumbKoroaren OrdenaTajikistan2019ko ekainaren 15aTajikistango ordenathumbUrrezko Arranoaren OrdenaKazakhstan2022ko irailaren 14aKazakhstango ordena gorenathumbAdiskidetasunaren OrdenaUzbekistan2022ko irailaren 15aUzbekistango estatuko sariaHegoafrikaren OrdenaHegoafrika2023ko abuztuaren 22aHegoafrikako estatuko saria

 Honoris causa doktoretzak 

 Nazarbajev unibertsitatea (Kazakhstan, 2013ko irailaren 7a)
 Johannesburgeko Unibertsitatea (Hegoafrika, 2019ko apirilaren 11)
 San Petersburgoko Estatu-Unibertsitatea (Errusia, 2019ko ekainaren 6a)
 Saud Erregea Unibertsitatea (Saudi Arabia, 2022ko abenduaren 8a)

 Irudi galeria 

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

  Xi Jinpingen biografia laburra.

Aurrekoa:
Hu Jintao
50pxXi JinpingTxinako Alderdi Komunistako presidentea(2012 - )
<td width="30%" align="center">Ondorengoa:
Karguan dago

Kategoria:Txinako politikariak
Kategoria:Honoris causa doktoreak
Kategoria:Xi Jinping