Karmen Balentziaga

Karmen Balentziaga Olaizola (Zumaia, Gipuzkoa, 1922ko otsailaren 21a - ib., 2000ko urtarrilaren 8a) aktore gipuzkoarra izan zen. Antzezle lanetan 65 urte zituela hasi zen Balentziaga. Zeregin horretan eman zituen urteetan, ETBko hainbat telesailetan hartu zuen parte, besteak beste, 64, Jaun ta Jabe eta Benta Berri saioetan. 

Bizitza osoan dendari izan ondoren, erretiroa hartu ondoren aurkitu zuen bokazio berria herriko jubilatuen egoitzako Itzurungo Uhinak antzerki taldean. 1998an, Besarkada saria eman zion Euskal Aktoreen Batasunak. 2000 urtea hasi berria zela hil zen bere jaioterrian.

 Biografia 

 Gaztaroa 
Karmen 1922an jaio zen Zumaian. Agustin Balentziaga eta Ana Maria Olaizola zituen gurasoak eta zortzi neba-arreben artean zaharrena zen. Zumaiako Monjas de la Caridad de Vedruna eskolara joan zen 14 urte bete artean. 15 urterekin Donostiako etxe batean hasi zen lanean eta ondoren Zestoan ere bai.

 Ezkondu eta dendari 
1954an Enrique Vazquezekin ezkondu zen Zumaian eta berehala fruta denda jarri zuten, gerora janari denda bihurtu zena. 1957an jaio zen haien alaba bakarra, Maria Victoria "Viky" izena zuena. Jubilatu artean denda hartan egin zuen lan.

 Antzerkia 
Karmenek beti izan zuen antzerkirako zaletasuna. Dendan oporrak hartzen zituenean askotan joan izan zen Valladolidera, Logroñora edo Madrilera antzerki lanak ikustera. Gerraostean ere antzerki lan batzuk egin zituen parrokian zein Batzokian, adibidez Herodesen Gaztelua.

Erretiroa hartu zuenean Zumaiako Beheko Plaza gizarte zentroan jubilatuek osatutako "Itzurungo Uhinak" antzerki taldean sartu zen. Itziar Maiora zen zentroko koordinatzailea. Lau antzezlan egin zituen herriko jubilatuen taldearekin; Ameriketako Osaba, Debalde da amets egitea, Jesusen Jaiotza eta Uste dinat, ya lo creo. 

Euskal Telebistak jubilatuen antzerki taldearen inguruko erreportajea egin zuen eta Karmen bera izan zen azalpenak eman zituena. Erreportaje horrek bidea ireki zion 1993an ETBko 64 telesailean jarduteko. Zahar etxe bateko pasadizoak kontatzen ziren telesail hartan eta Karmenek atso zahar gaiztoarena egiten zuen. 

64 telesailean aktore guztiak amateurrak ziren baina han egindako lana ikusita ondoren Jaun ta Jabe (1995-1997) telesailean parte hartu zuen protagonista zen lehendakariaren amaren papera betez. Telesail honetan garaiko euskal aktore profesional ezagunenekin egin zuen lan, Jose Ramon Soroiz, Mikel Garmendia, Mireia Gabilondo, Elena Irureta...

Ondoren Benta Berri (1997-1998) eta Gure familia eta beste piztia batzuk (1997) telesailetan agertu zen, protagonismo handiagoa hartuz. Misteriozko giltzak telesaileko kapitulu batean ere hartu zuen parte. ETBri lotuta bestelako agerraldi laburrak ere egin zituen, Txiskola eta Balinda lehiaketatan, kamera ezkutuko emanaldi batzuetan... Elkarrizketak ere egin zituen Riffi Raffe eta Ganbaran saioetan adibidez.

Hainbat film luze ere egin zituen, Insumisión (Enrique senarrarekin batera), Huelga eta Torre. Eusko Jaurlaritzak egindako telebistarako iragarki batzuk ere egin zituen. Sevillako Expo'92-rako Eusko Jaurlaritzak Mi País Vasco spota egin zuen Craig Bartlett estatubatuarra zuzendari zela eta Karmenek han ere hartu zuen parte.

 Heriotza 
Karmen Balentziaga 2000. urteko urtarrilaren 8an hil zen.

 Irudiak 

 Filmografia 

 Filmeak 
 Insumisión - film laburra
 Huelga - film laburra
 Torre (2000) - film laburra
 Ke arteko egunak (1989) - film luzea

 Telebistan 
Telesailak
 Urtea Telesaila Pertsonaia Oharrak1993 64 Bixenta 42 atal 1995-1997 Jaun ta Jabe Frantxiska  1997-1998 Benta Berri Joxepi  1997 Gure familia eta beste piztia batzuk  

Bestelakoak
 Txiskola lehiaketa
 Balinda lehiaketa
 Kale gorrian - kamera eztutua

 Sariak 

 Aktore Amateur onena (1989) - Azpeitiko VII. Antzerki Topaketa
 Besarkada Saria (1998) - Euskal Aktoreen Batasuna
 Bidasoako Izokinaren Ohorezko Kofrade (1998)

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Aktorearen IMDBko fitxa irakurgai 

Kategoria:Zumaiako aktoreak
Kategoria:Euskal Herriko emakume aktoreak