Aotus

Aotus Platyrrhini taldeko primateak dira. Ameriketan bizi dira eta Aotidae familiako genero bakarra da. Panamatik Paraguai eta Argentinaraino hedatzen dira, bai itsasoaren mailan zein altuera handietan. Izenak grezieraz belarrik gabe esan nahi du, nahiz eta belarriak txikiak dituzten. Gauez bizi dira batez ere eta begi handiak dituzte, eta horregatik, maiz, gau tximino deitzen zaie. Gauez bakarrik bizi diren tximino talde bakarra da. Gauez bakarrik bizi direnez, ikusmen monokromatikoa dute, iluntasunean hobea dena. 

 Taxonomia 
1983ra arte, gaueko tximino guztiak espezie bakar batean (A. lemurimus) edo bitan (A. lemurinus eta A. azarae) jartzen ziren. Kromosomen aldakortasunak generoan espezie bat baino gehiago zegoela erakutsi zuen eta Hershkovitzek (1983) froga morfologiko eta kariotipikoak erabili zituen bederatzi espezie proposatzeko, horietako bat gaur egun junior sinonimotzat onartzen delarik. Aotus bi taldetan banatu zuen: iparraldeko talde bat, gris-lepo kolorekoa (A. lemurinus, A. hershkovitzi, A. trivirgatus eta A. vociferans) eta hegoaldeko talde bat, gorri-lepo kolorekoa (A. miconax, A. nancymaae, A. nigriceps eta A. azarae). Eztabaidagarria bada ere, A. lemurinusen azpiespezietzat jotzen diren taxonak –brumbacki, griseimembra eta zonalis– espezie bereizitzat hartu behar dira, eta A. hershkovitzi, eztabaidan badago ere, A. lemurinusen sinonimo juniorra da. A. jorgehernandezi bezala deskribatu zen duela gutxi talde gris-lepo koloreko espezie berri bat. Genero horretako beste zenbait zatiketarekin gertatzen den bezala, espezie berri hau ezagutzeko argumentuaren funtsezko zati bat kromosometako desberdintasunak ziren. Kromosomen ebidentziak "espezieak" batzeko argudio gisa ere erabili izan dira, A. infulatus A. azaraeren subespezietzat hartu izan zen bezala, aparteko espezietzat hartu beharrean. Desagertutako espezie bat, A. dindensis, erregistro fosiletik ezagutzen da.

 Sailkapena 
 Aotus lemurinus (grisak) taldea:
 Aotus lemurinus
 Aotus zonalis
 Aotus griseimembra
 Aotus jorgehernandezi
 Aotus brumbacki
 Aotus trivirgatus
 Aotus vociferans
 Aotus azarae (gorriak) taldea:
 Aotus azarae
 Aotus miconax
 Aotus nancymaae
 Aotus nigriceps

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Aotidae