Solutre aldia

Solutre aldia hego-mendebaldeko Europan izandako Goi Paleolitoko kultura arkeologikoa izan zenM.H. Alimen & M.J. Steve, Prehistoria. Siglo XXI. 1970. . Izena Solutré-Pouillyko Crôt du Charnier leizetik datorkio.
erdian|thumb|Solutre aldiko edapena

 kronologia 
Antzinako Gravettiar kulturatik sortua, K.a. 22.000/18.000 eta K.a. 17.000/15.000 urteen artean iraun zuen. Bere industriak, kolpekatzearen bitartez, bi ahozko xaflak sortu zituen. Ipar Amerikako Clovis kulturak antzekotasun handia duenez, bion arteko harremanak aditzera eman dituzten adituak izan dira, eskimalak bitartekariak izanik.The North Atlantic ice-edge corridor: a possible Palaeolithic route to the New World. Bruce Bradley & Dennis Stanford. World Archaeology 2004 Vol. 36(4): 459 – 478.
erdian|thumb|Dordoñako uroak erliebean egina. Bourdeilhako Fourneau-du-Diable leizean aurkitua,

 Ezaugarriak 
Solutréko kulturan gizakiak harria lantzeko teknika berria asmatu zuen, presioaren teknika. Presioa eginez ezkata paraleloak egiten zituen harrizko punten bi aldeetan, eta forma berriak lortzen zituen horrela, xafla meheak lortuz, sarri "orri" edo "hosto" esanahi duten hitzekin izendatzen direnak hainbat hizkuntzatan, eta ijelki euskaraz, hain zuzen. Horri esker tresna eta arma berriak egin ahal izan zituen, era askotako lantza puntak eta azkonak. Aldi berean, hezurrez egindako tresnak ere asko hobetu ziren: orratz zulodunak eta zerra ahoko arpoiak sortu ziren eta era askotako eztenak, burilak eta larrua leuntzeko tresnak egin ziren. Arteak ere aurreramendu handia izan zuen aldi hartan (haitzuloetako horma irudiak). 

Solutréko kultura Frantzian eta Iberiar Penintsulan sortu eta hedatu zen, batez ere, baina Britainia Handian ere aurkitu dira haren aztarnak. Hala ere, Europako erdialdean (Szeletien kulturan) eta Afrikan aurkitu dira kultura horrekin antz handia duten aztarnak. Halaber, Madeleine aldian, Solutré kulturako tresnak eta arte moldeak aurkitu baitira, aditu askok uste du Madeleine aldia, arteari dagokionez batez ere, kultura horren jarraipena dela.

 Tresnen irudiak 

 Euskal Herria 
Solutre aldiaren aztarnategiak mugatuagoak dira, Antoliña, Arlanpe, Amalda leizea, Aizpitarte IV, Azkonzilo, Ermittia eta Izturitzen. Solutre aldiko kultura orain dela 20.000 eta 15.000 bitartean hedatzen da, eta Europako hego-mendebaldean baino ez da existitzen, azken maximo glaziarrarekin bat eginez, bereziki lehorra eta hotza izan zen periodoa. Ikerketen arabera, mendebaldeko Pirinioetako eskualde altuenak eta ekialdeko mendikate kantauriarreko mendiguneak gutxi populatuta zeuden, glaziarrak oso altitude baxuetara jaitsi zirelako eta itsas mailaren erregresio maximoak inguruko plataforma kontinentalaren 5 eta 12 km (3,1 eta 7,5 milia) artean utzi zituelako agerian. Izan ere, badirudi giza populazioa handitu egin zela Euskal Herriko eta inguruko kostaldeko eremu horietan, Europako ipar-mendebaldeko lurraldeak utzi behar izan zituzten gizakiek hegoalderantz migratu baitzuten baldintza glaziar maximoak zirela eta. Mendi inguruetan dauden aztarnategiak pasabidetan egon ohi dira, baina kostaldekoek iraupen luzeagoa dutela ematen du. «Solutre aldiak aurrerapen teknologikoak irudikatzen ditu armamentuan, ehizaren eraginkortasuna eta efikazia areagotzeko, seguruenik, ingurumen-baldintzek okerrera egiten badute eta eskualdeko giza populazioaren dentsitatea handitzen bada. Euskal Herrian, Solutre aldiko puntak lehendik zegoen teknologia litiko bati gehitu zitzaizkion, normalean Noaillesko burilekin gravetiar gisa karakteriza daitekeena».

 Ikus, gainera 
 Frantziar-kantabriar eskualdea

 Erreferentziak 

 Bibliografia osagarria 

 Ripoll Perelló, E., & Ripoll López, S. (1990). «Gravetiense y Solutrense en la Península Ibérica.» Espacio Tiempo y Forma. Serie I, Prehistoria y Arqueología, (3). https://doi.org/10.5944/etfi.3.1990.4529

 Kanpo estekak 

Kategoria:Paleolitoko kulturak
Kategoria:Europako kultura arkeologikoak