Aitana Sánchez-Gijón

Aitana Sánchez-Gijón (1968ko azaroaren 5a, Erroma) espainiar eta italiar nazionalitateak dituen aktore bat da. Pablo Carbonell aktorearen lehengusua ere bada.

 Biografia 
Aitana Ángel Sánchez-Gijón Martínez (1934-2007) Historiako katedradun eta itzultzaile espainiarraren eta Fiorella De Angelis Matematikako irakasle italiarraren alaba da. Anaia gazteagoa du, Eloy, musikaria dena.
Aitana izena bere bataio-amabitxiaren izenean inspiratu zen, Aitana Alberti, Rafael Albertiren ("Aitana, niña nueva" poema eskaini ziona) eta Maria Teresa Leonen alaba. Pablo Carbonellen eta Ana Sanchez-Gijon zinema ekoizlearen lehengusina ere bada, zeinekin Hombres Felices film luzean eta Ruleta film laburrean parte hartu zuen, biak Roberto Santiagorenak. 

Pedro Masóren "Segunda enseñanza" telesailean egin zuen debuta telebistan, 16 urte besterik ez zituela. Gero paper txikiak egin zituen antzerkian (Jose Luis Alonso de Santosen "La gran pirueta", 1986) eta zineman, ezagutarazi zuen filma iritsi zen arte, Fernando Colomoren Bajarse al moro (1989). Pedro de la Sotaren "Vientos de cólera" filmean egin zuen lehen protagonista, eta, horri esker, Murtziako Espainiar Zinemaren Astean emakumezko aktore onenaren Paco Rabal Saria jaso zuen. 

1990eko hamarkadan nazioan eta nazioartean sendotu zen karrera, besteak beste, Manuel Gómez Pereiraren "Boca a boca", Pilar Miróren "El pájaro de la felicidad" eta Vicente Arandaren "Celos" lanekin, besteak beste. Urte batzuk geroago, Alfonso Arauren "A Walk in the Clouds"; Bigas Lunaren "La camarera del Titanic" eta Volaverunt (Donostiako Zinemaldian Emakumezko Aktore Onenaren Saria eman zion filma) bezalako izenburuak gehitu zitzaizkion zerrendari.  

1998an Espainiako Arte eta Zientzia Zinematografikoen Akademiako presidente izendatu zuten, Jose Luis Borau ordezkatuz. 2000. urtera arte bete zuen kargua.  
1995ean lau film eta telesail bat ditu aretoetan: Baltasar el castrado, "Boca a boca", "La ley de la frontera", "A Walk in the Clouds" Keanu Reevesekin batera eta "La regenta", gainera, Tennessee Williamsen "Cat on a Hot Tin Roof" antzezlana estreinatu zuen, Carmelo Gómezekin batera, geroago Toni Cantok ordezkatu zuena. Carmelo Gómezekin errepikatu du, "La carta esférica" (Imanol Uriberen filma, Arturo Pérez-Reverteren eleberri baten arabera) eta "Oviedo Express" pelikuletan.  

1990eko hamarkadan bere antzerki konpainia sortu zuen, Strion izenekoa. 

Telebistaren arloan, TVEko "La Regenta" eta "La viuda valenciana" telesailetan egindako interpretazioak eta Antena 3ko Velvet telesailean Doña Blanca bezala egindako lana dira nabarmentzekoak.

2004tik 2006ra bitartean, Espainian ekoitzitako baina ingelesez filmatutako bi filmetako protagonista izan zen, nazioarteko bi izarrekin: "The Machinist" Christian Balerekin eta "Bosque de sombras" Gary Oldmanekin.

2024ko urriaren 17an, Ohorezko Goya saria eman zioten, bere karreraren omenez, 55 urterekin sari hori jaso duen emakumerik gazteena bihurtuz. Otsailaren 8an eman zioten sari hori, Goya Sarien galan.

 Filmografia 

 Zinema 
 Urtea  Filma  Zuzendaria  2009  La escarcha (The frost)  Ferran Audí 2008  Háblame de amor  Silvio Muccino 2007  Oviedo Express  Gonzalo Suárez 2007  La carta esférica  Imanol Uribe 2006  Bosque de sombras  Koldo Serra 2006  Animales heridos Ventura Pons 2004  The Machinist Brad Anderson 2004  La puta y la ballena Luis Puenzo 2002  No tengo miedo Gabriele Salvatores 2001  Mi dulce Jesús Mora Gama  2001  Hombres felices Roberto Santiago 2000  Sin dejar huella María Novaro 1999  Celos Vicente Aranda 1999  Volavérunt Bigas Luna 1999  Yerma Pilar Távora 1999  Ruleta Roberto Santiago 1998  Y llegó el amor Juan José Campanella 1997  Sus ojos se cerraron y el mundo sigue andando Jaime Chávarri 1997  La camarera del Titanic Bigas Luna 1995  Un paseo por las nubes Alfonso Aráu 1995  La ley de la frontera Adolfo Aristarain 1995  Boca a boca Manuel Gómez Pereira 1995  La leyenda de Balthasar el Castrado Juan Miñón 1993  El pájaro de la felicidad Pilar Miró 1992  El marido perfecto Beda Docampo Feijóo 1992  Habanera 1820 Antonio Verdaguer 1991  El laberinto griego Rafael Alcázar 1989  El mar y el tiempo Fernando Fernán Gómez 1988  Bajarse al moro Fernando Colomo 1988  No hagas planes con Marga Rafael Alcázar 1988  Vientos de cólera Pedro de la Sota 1987  Remando al viento Gonzalo Suárez 1987  Jarrapellejos Antonio Giménez-Rico 1986  Romanza final (Gayarre) José María Forqué

 Telebista 
 Urtea  Telesaila  Zuzendaria  2010  La viuda valenciana Carlos Sedes 2004  Los 80 Fernando Colomo 2003  Carta mortal Eduard Cortés 1995  La regenta (TV) Fernando Méndez Leite 1993  La mujer de tu vida 2: la mujer impuntual Jaime Botella 1993  Moscacieca Mario Caiano 1991  El Quijote de Miguel de Cervantes Manuel Gutiérrez Aragón 1990  La huella del crimen 2: El crimen de Perpignán Rafael Moleón 1987  Casanova Simon Langton

 Antzerkia 
 Urtea  Antzerkilana  Zuzendariak  Antzezleak  2008  Un Dios salvaje  Tamzin Townsend  Maribel Verdú, Pere Ponce eta Antonio Molero 2006  Odiseo y Penélope Joan Ollé  1988  La Malquerida Miguel Narros Ana Marzoa

 Erreferentziak 

Kategoria:Erromatarrak
Kategoria:Italiako emakume aktoreak
Kategoria:Espainiako emakume aktoreak
Kategoria:Ohorezko Goya sariaren irabazleak
Kategoria:Emakumezko Aktore Onenaren Zilarrezko Maskorra