Koipu

Koipua (Myocastor coypus) Myocastoridae familiako uretako karraskaria daC. A. Woods, L. Contreras, G. Willner-Chapman, H. P. Whidden. 1992. Mammalian Species: Myocastor coypus. American Society of Mammalogists, 398: 1-8., metro bete luzea, arratoi handi baten antzekoa. Hankak igerirako egokituak ditu. Erreketan eta aintziretan bizi da.

Izena mapudungunezkoa du, koypu hain zuzen ere, Hego Amerikakoa delako. Hala ere, bere larruazala ustiatzeko mundu osora zabaldu eta egun IUCNek munduko ehun espezie inbaditzaile arriskutsuenen artean sailkatuta dauka. Euskal Herrian ere, espezie inbaditzailea dugu, Bidasoa ibaian bizi baita 1970eko hamarkadaz geroztik.

 Deskribapena 
Koipua karraskari handi bat da, 9 kg pisatu eta  burua + gorputza 60 cm-ko luzera izan dezakeena.

Gorputza potoloa du eta buztana zilindrikoa, 45 cm-koa gutxi gorabehera. Oin palmatuak ditu igeri egiteko egokiak. Ilea etzana du, leuna eta gorrixka.

 Biologia eta ohiturak 
Koipua uretako karraskaria da, inguru honetara ondo egokitua, igerilari ona, atzeko-gorputz adarreko mugimendu txandakatuz bultzatua.

Uretako landarediaren hosto eta zurtoinez elikatzen da.

Dentsitate handiak lor dezakete, eta kasu horretan landarediari kalte handiak egiteko gai dira.

Europan urte osoan ugaltzen da. Haurdunaldiaren epea 128 eta 132 egunekoa da, eta 5 eta 6 kume jaiotzen dira. Emeek, oro har, 2 umealdi  izaten dituzte urtean. Kumeek ile garatuarekin jaiotzen dira eta jaio eta gutxira igeri egin dezakete.

 Banaketa, habitata eta egoera 
Jatorriz Hego Amerikako hegoaldekoa, hazteko sartu zuten Europako haztegietan, bere azala larrugintza lanetan erabiltzeko helburuarekin. Gaur egun dauden populazioak haztegietatik ihesi joandako banakoetatik  datoz. Espezie honen hedapen  azkarrak eremu handietara iristea ahalbidetu du, Europako hainbat herrialdetako faunaren parte bihurtuz, hala nola Ingalaterra, Frantzia, Alemania eta Errusia. Klima gogorra duten eremuetan badirudi zailtasunak dituztela finkatzeko, beraz, momentuz ager daitezkeen arren, desagertu egiten dira, ez baitute inolako populazio garrantzitsurik sortuko.

Iberiar penintsulan bere presentzia Euskal Herrian, Bidasoaren arroan eta Katalunian baino ez da ezagutzen.

Euskal Herriaren barruan, Bidasoako arroari dagokion zatian dago. Nafarroako eremuarekiko hurbiltasunak eta harremanak egiten du posible bere presentzia.

Landaredi ugariko padurak, ibaiak eta drainatze-ubideak okupatzen ditu.

 Taxonomia 
Koipuak lau azpiespezie ditu:
 Myocastor coypus bonariensis: iparraldeko Argentinan, Bolivian, Paraguain, Uruguain eta hegoaldeko Brazilen bizi dena.
 Myocastor coypus coypus: erdialdeko Txilen eta Bolivian bizi dena.
 Myocastor coypus melanops: Chiloeko uharte handian bizi dena.
 Myocastor coypus santacruzae: Patagonian bizi dena.

 Erreferentziak 

Kategoria:Karraskariak
Kategoria:Euskal Herriko kontinentar ugaztunak
Kategoria:Euskal Herriko fauna exotikoa
Kategoria:1782. urtean deskribatutako taxoiak
Kategoria:Brasilgo ugaztunak
Kategoria:Boliviako ugaztunak
Kategoria:Argentinako ugaztunak
Kategoria:Paraguaiko ugaztunak
Kategoria:Txileko ugaztunak
Kategoria:Uruguaiko ugaztunak
Kategoria:Europako ugaztunak
Kategoria:Ugaztun belarjaleak