Alaia Martin Etxebeste

Alaia Martin Etxebeste (Oiartzun, Gipuzkoa, ) bertsolaria, gidoigilea, kultur sortzailea eta ikus-entzunezko komunikatzailea da.

 Bizitza 
Oiartzungo Ugaldetxo auzoan jaio zen. Ama oiartzuarra du, Xeberoeneko Maixux Etxebeste Odriozola, eta aita irundarra, Xabier Martin Sandoval. Sei urte zaharrago den anaia bat du, Jon, bera ere bertsolaria, beste jarduera batzuen artean. 

Haurtzaro ikastolan egin zituen oinarrizko ikasketak, aurrez Iturburu Udal haur-eskolatik pasata. Batxilergoa Oiartzo ikastolan egin zuen eta unibertsitateko ikasketak, Leioa-n eta Argentinan. Ikus-entzunezko Komunikazioan lizentziatua da, zinemagintzan espezializatua.

 Bertsolari ibilbidea 
Hamabi urterekin hasi zen bertsotan Haurtzaro ikastolako bertso eskolan. Lehen eskolarteko saioa Añorgan egin zuen, Maddi Suarez Korta eta Karmele Mitxelena Etxebeste lagun zituela. Ondoren, Udal Bertso-Eskolan jardun zuen. Geroztik, Oiartzungo, Santutxuko eta Ahalduntze bertso eskoletan ibilitakoa da. Oiartzungo Martzelina Bertsozale Elkarteko kide da. Orduz geroztik bertso-plaza asko egina da. 2011ko Gipuzkoako txapelketa nagusia bizitza aldatu zion txapelketa modura gogoratzen du eta ongien sentitu izan den txapelketa, berriz, 2015ekoa dela aitortzen du. 2024ko Gipuzkoako Bertsolari Txapelketa irabazi zuen.

 Txapelketak 
 Gazte txapelketak. 
 Gipuzkoako Eskolarteko Txapelketa
 Bigarrena (2): 2003an eta 2004an.
 Euskal Herriko Eskolarteko Txapelketa
 Bigarrena (2): 2003an eta 2004an.
 Bertso-paperen Basarri saria, 2005ean eta 2008an (18 eta 21 urterekin).
 Lizardi saria: Txapelduna (1), 2008an.
 Erniarraitz saria: Txapelduna (1), 2010ean.

 Txapelketa nagusiak 
 Bertsolari Txapelketa Nagusia
 Finalista (1): 2022 (bosgarren postua eskuratu zuen, Getxo, Elizondo eta Amurrioko kanporaketetan lehen postuan geratu ondoren).
 Finalaurrekoak (2): 2013, 2017.
 Gipuzkoako Bertsolari Txapelketa
 Txapelduna (1): 2024.
 Txapeldunorde (1): 2015.
 Hirugarren (2): 2011, 2019.

 Bertsolaritzari lotutako bestelako jardunak 
Gipuzkoako Bertsozale Elkarteko Transmisio atalean irakasle ibilia da  

UEU 2021ean Udako Bertso Eskolako irakasleetariko bat izan zen. 

 Kazetari lanetan 
2016tik 2020ra Euskadi Irratiko Zubiak programa aurkeztu zuen Artzen Letonarekin batera hasieran, Pantxis Bidartekin ondoren. Saioa Alkaiza eta Lohizune Amatria kolaboratzaileak izan ziren. Programak 2021eko Irratiaren Argia saria jaso zuen.

Halaber, Barrubiak eta Herritmia saioetako gidaritzaz arduratu zen   eta 7K aldizkarian, zein irratian iritzi-emaile ibilia da. 2008an desagertutako Xirika gehigarriko elkarrizketatzailea izan zen, bai eta ON eta Gaztezulo aldizkarietako iritzi-emailea ere. 2025eko irailetik Euskadi Irratiko Faktoria magazineko Erantzuteko modu bat saioa egiten du. 

 Bestelako sormen lanak 
Bertsolaritzan zentratua badabil ere, sormenarekin zerikusia duten alor asko lantzea gustatzen zaio: ikus-entzunezkoak, artikulugintza, poemagintza, ipuingintza etab.

 Gidoigintzan ibili da Martin telesailean, Sautrelan, Izan egin eragin eta Tximeletak dokumentaletan eta baita irrati saioetan ere.
 Abestien letra egilea: Esti eta Mikel Markez, Iker Lauroba, Topagunea 2008, Olatz Salvador, Bizipoza proiektua (Beroa Elkartea)...
 Leihoen afasia (Eztena Jaialdia) antzerki-kronika liburuaren egilea da.
 Bertsoklika. Korriklika saioak bere bertsoaz lagunduta (2019).
 Oiartzungo Arte Egunak-eko partaide, Hiru Binaka zirkuituan (2020, 2022).

 Ez Gaude Konforme. 11 Lore. Lurdes Iriondoren omenez Agurtzane Intxaurragak landutako omenaldi ikuskizunean testuen egile eta aurkezle (2020).
 Mugmus Kolektiboaren “GARAIZ 60 t.m” ikuskizunaren kale-aldaera prestatu zuen eta bertan parte hartzen du (2021).
 Martzelina Lopetegi Olaiz bertsolari oiartzuarrari historian merezi duen lekua emateko proiektuetan dabil, tartean. “Martzelina Lopetegi Olaiz. Edo.” argitalpenean, Karmele Mitxelena eta Iraitz Mateorekin (2023).
 "Puf" liburuaren sortzailea. Hiru atalez osatutako galdera liburua da, Alaiak idatzi eta Udane Ansak ilustratua (2024).
 "Pentsatzen dut" (2024, film laburra) zuzendu eta koordinatu du, Karmele Mitxelena Etxebeste eta Iraitz Mateo Gogorzarekin elkarlanean. Filma Laburbira, euskarazko film laburren XXII. zirkuituan erakutsi da.   

 Herritar aitortza 
"Oiartzuar emakumeak udalekuetan" egitasmoaren barruan, bere izena eraman zuen haur talde batek 2018an. 

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 «Alaia Martin» Bertsozale.com webgunea.
  Oiartzun Urtekaria 2012. Herriko seme-alabak. Jonekin.
  Aski Prexko udaleko aldizkarian gidoilari eta kazetagintzaz mintzo.
  Kulturaz elkarrizketa Oiartzungo irratian.
  Txapelketa aurreko elkarrizketa Berrian.
  Txapelketa ondorengo elkarrizketa Naiz-en.

Kategoria:Gipuzkoako bertsolariak
Kategoria:Emakume bertsolariak
Kategoria:Oiartzuarrak
Kategoria:Emakume kazetariak
Kategoria:Emakume sortzaileak
Kategoria:Feministak
Kategoria:Ikus-entzunezko komunikazio