Murgilari mottodun

Murgilari mottoduna (Aythya fuligula) anatidoen familiako basa ahatea da. Iparraldeko Eurasian du jatorria eta neguan hegoaldera migratzen du, batzuetan Ipar AmerikarainoBirdLife International (2004). Aythya fuligula. 2006. IUCN Red List of Threatened Species. IUCN 2006.

 Deskribapena 
Tamaina ertaineko ahatea da, 40 eta 47 cm arteko luzera eta 65-72 cm arteko hego-zabalera ditu. Sexu dimorfismo nabaria du. Arra beltza da, sabelaldea zuria duena. Buru beltzean moko argia, beri horia eta luma gutxi batzuez osaturiko mototsa du. Mokoa urdinxka da, muturrean beltza, ordea. Emeak kontraste txikiagoa du, buru eta bizkarralde arre ilunak eta sabelalde marroia baititu. Emearen begia ere horia da.

 Habitata 
Murgilaria izanik, sakonerako ur eremuetan bizi da. Ur geldiak ditu gustuko, aintzirak, urtegiak, ibai handiak, badiak eta baita hirietako parkeak ere. Talde handiak osatzen ditu, sarritan murgilari arruntarekin batera.

 Ugalketa 
Emeak habia landareen artean uraren gainean zurtoinak eta sustraiak pilatzen ditu eta lumatxaz eta belarrez estaltzen du. 20-25 cm-ko diametroa eta 7-10 cm-ko zuloa duen habia da. Maiatza aldera, 8-11 arrautza erruten ditu. Hainbat emeren arrautzak habi berean ikusi izan dira, 22 ere. Arrautzak berde-grisaxkak dira eta 23-28 egunetan zehar txitatzen ditu. Txitak jaio bezain laister, amari segika uretara joaten dira. Amak bakarrik zaintzen ditu eta 45-50 egunen buruan, gai dira beren kabuz ibiltzeko.

 Elikadura 
Orojalea da, haziak, zurtoinak eta ur-landareak jaten ditu, baita molusku, krustazeo eta intsektuak ere. Elikagaia bilatzeko, murgildu egiten da.

 Taxonomia 
Carl von Lineok 1758ko Systema Naturae liburuan deskribatu zuen aurrenezkoz eta Anas fuligula ("ahate eztarri-kedarreztatua") izena eman zion. 1822 urtean, Friedrich Boie zoologo alemaniarrak Aythya generoan sartu zuen. Aythya izena grekerazko αἴθυια ("aithuia") izenetik dator, Aristotelesek aipaturiko hegazti ezezagun bat.

 Iruditegia 

 Erreferentziak 

Kategoria:Anatidae
Kategoria:Euskal Herriko hegaztiak
Kategoria:1758. urtean deskribatutako taxonak
Kategoria:Lineok deskribatutako taxonak