Martin Urtsua

Martin Urtsua Arizmendi (Arizkun, 1653ko otsailaren 22a - Manila, Filipinetako kapitaintza nagusia, 1715eko otsailaren 4a), Lizarragako kondea, nafar konkistatzaile eta kolonizatzailea izan zenMartín de Ursúa y Arizmendi Gran Enciclopedia Navarra. Fundacion Caja Navarra. Enciclopedianavarra.com. 1709-1715 bitartean Filipinetako gobernadorea eta jeneral gorena izan zenMartín de Ursúa y Arizmendi Biografiasyvidas.com.

 Bizitza 
Juan Urtsua eta de Maria Agerreren semea zen. Migel lehengusuarekin Espainia Berrira joan zen. 1686an Juana Bolliorekin ezkondu zen. Juanaren aita, Santiago Bollio, Yucatágo kapitaintza nagusiko errege-ogasunaren administratzailea zen.

Yucatánen zazpi urtez zerbitzatu ostean, penintsularen barnealdea konkistatzeko eta Guatemalarako bidea irekitzeko proiektu bat aurkeztu zuen, 1693an onartua izan zena. 1696-1697 bitartean, Roque de Soberanis gobernadorea aurka jarri bazitzaion ere, Guatemalako iparraldean dagoen Petén eskualdea konkistatu zuen. Horrela, Petén Itzá aintzirako uharte batean kokaturik zegoen Tayasal, maien azken gotorlekua, espainiarren esku erori zen. Esker onez, Karlos II.a erregeak Yucatango jeneral goren eta gobernadore izendatu zuen.

1704an Filipinetako kapitaintza nagusira lekualdatu zuten, eta ondoko urtean Lizarragako konde titulua eman zioten. 1709ko abuztuaren 25ean Filipinetako gobernadore eta jeneral goren bilakatu zen, eta baita Errege Auzitegiaren presidente ereFrancisco de Elorza Y Rada, "A narrative of the conquest of the province of the Ytzas in New Spain : performed by ... Martin de Ursua y Arizmendi / and described by ... Francisco de Elorza y Rada ", Les Éditions Genet, Paris, 1930. Kolonizazioa jarraitu eta kristau misiolarien lana laguntzeaz gain, pirata ingeles eta mairuen aurka borrokatu behar izan zuen. Karguan egon zen 1715eko otsailaren 4an hil zen arte.

 Erreferentziak 

Kategoria:Euskal Herriko konkistatzaileak
Kategoria:Nafarroako militarrak
Kategoria:Arizkundarrak
Kategoria:Manilan hildakoak