Madonna (abeslaria)

Madonna, jaiotzez Madonna Louise Ciccone (Bay City, Michigan, 1958ko abuztuaren 16a), Ameriketako Estatu Batuetako abeslari, kantautore, aktore eta enpresaburu estatubatuarra da. 2023an  Birjina 

 Biografia 
Italiar amerikar familia handi batean jaioa, Madonnak dantza ikasi zuen Michigango Unibertsitatean eta New Yorkeko Alvin Ailey American Dance Theatre-n 1970eko hamarkadaren amaieran, Patrick Hernandezen taldeko kide gisa Parisera joan aurretik. New Yorkera itzulita, rock talde batzuekin aritu zen Sire Recordsekin sinatu aurretik. Bere lehen arrakasta, Holiday, 1983koa da. Erregistro zabalekoa da Madonnaren pop melodikoa: koru itsaskorrak txertatu izan ditu eta bere letrek maitasunari, sexuari eta harremanei egiten diete aipamen. 

Madonna izan zen bideo musikalaren potentziala erabat ustiatu zuen lehen emakume artista. Goi mailako diseinatzaileekin (Jean-Paul Gaultier), argazkilariekin (Steven Meisel eta Herb Ritts) eta zuzendariekin (Mary Lambert eta David Fincher) kolaboratu zuen. Abangoardiatik hartu zituen ideiak irudi sexual eta satiriko bereizgarriak sortzeko: Like a Virgin (1984)  Like a Prayer (1989) bezalakoetan eskandaluak  sortuz. 1991rako, Estatu Batuetan 21 top-ten lortu zituen, eta nazioartean 70 milioi album saldu zituen, 1.200 milioi dolarreko salmentak lortuz.Gogorra naiz, anbizio handikoa, eta badakit zer nahi dudan. Horrek putakume bihurtzen banau, ados. (Madonna)2000 eta 2008 bitartean Guy Ritchie ingeles zinema zuzendari eta gidoilariarekin ezkonduta egon zen.

 Madonna eta Euskal Herria 

2011n Biarritzeko uda, 2012an Kalakan taldearekin lankidetza, Jon Kortajarenarekiko adiskidetasuna... Hainbat lotura ditu Parisko kontzertu batean euskaraz kantatu zuen poparen erreginak Euskal Herriarekin.

2023ko 40. urteurreneko biran berriro erakutsi zuen euskal musika tradizionalarekin zuen lotura. Zehazki, Parisen eskaini dituen kontzertuetan, ‘Birjina gaztetto bat zegoen’ meza-abestia erabili zuen ‘Like a Prayer’ mitikoaren sarrera gisa, fraile itxuran jantzita. XIX. mendeko Iparragirreren abesti bat da. Eusko ikaskuntaren arabera, Charles Bordesek batu zuen Euskaldun Eliza Kantuak (1906) abesti-liburuan. 

 Diskografia 
 Albumak 
 1983: Madonna
 1984: Like a Virgin
 1986: True Blue
 1987: Who's That Girl
 1987: You Can Dance
 1989: Like a Prayer
 1990: I'm Breathless
 1990: The Immaculate Collection
 1992: Erotica
 1994: Bedtime Stories
 1995: Something to Remember
 1996: Evita
 1998: Ray of Light
 2001: GHV2
 2003: American Life
 2003: Remixed & Revisited
 2005: Confessions on a Dance Floor
 2007: The Confessions Tour
 2008: Hard Candy
 2012: MDNA
 2015: Rebel Heart
 2019: Madame X

 Birak 
 1998: The Girlie Show Live Down Under
 1999: Ciao Italia: Live From Italy
 2001: Live Drowned World Tour
 2006: I'm Going To Tell You A Secret
 2007: The Confessions Tour

 Bideoak 
 1999: Madonna: The Immaculate Collection
 1999: Madonna: 93:99
 2001: What It Feels Like For A Girl

 Filmografia 
 Aktorea 
 1979: A Certain Sacrifice, Stephen Jon Lewicki: Bruna
 1985: Vision Quest, Harold Becker: Klubeko abeslaria
 1985: Desperately Seeking Susan, Susan Seidelman: Susan
 1986: Shanghai Surprise, Jim Goddard: Gloria Tatlock
 1987: Who's That Girl, James Foley: Nikki Finn
 1988: Bloodhounds of Broadway, Howard Brookner: Hortense Hathaway
 1990: Dick Tracy, Warren Beatty: Breathless Mahoney
 1991: Madonna: Truth or Dare, Alek Keshishian: Madonna
 1992: Shadows and fog, Woody Allen: Marie
 1992: A League of Their Own, Penny Marshall: Mae Mordabito
 1993: Body of Evidence, Uli Edel: Rebecca Carlson
 1994: Dangerous Game, Abel Ferrara: Sarah Jennings
 1995: Four Rooms, Allison Anders, Alexandre Rockwell, Robert Rodriguez, Quentin Tarantino: « The Missing Ingredient » atala
 1996: Evita, Alan Parker: Eva Perón
 2000: The Next Best Thing, John Schlesinger: Abbie Reynolds
 2001: The Hire: Star, Guy Ritchie
 2002: Die Another Day, Lee Tamahori: Verity
 2002: Swept Away, Guy Ritchie: Amber Leighton
 2006: Arthur and the Minimoys, Luc Besson: Printzesa Selenia (ahotsa ingelesa)

 Irudi galeria 

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Madonnaren webgune ofiziala 

Kategoria:Madonna
Kategoria:Michigandarrak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako abeslariak
Kategoria:Italo-estatubatuarrak
Kategoria:Erromatar Eliza Katolikoko kide ohiak
Kategoria:1980ko hamarkadako abeslariak
Kategoria:1990eko hamarkadako abeslariak
Kategoria:2000ko hamarkadako abeslariak
Kategoria:2010eko hamarkadako abeslariak
Kategoria:Mezzosopranoak
Kategoria:Pop abeslariak
Kategoria:LGBT ekintzaileak
Kategoria:Emakume abeslariak
Kategoria:Pertsona mononimoak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako emakume aktoreak
Kategoria:Sexuaren aldeko feministak