Xhosera

Xhosera Afrikako hegoaldeko hizkuntza bat da, bantu familiakoa (swahilia bezala), Hegoafrikako hizkuntza nagusietako bat, ingelesarekin eta zuluarekin batera. Hiztunak Hegoafrikako biztanle guztien bostena dira, eta nagusiki Lurmutur Ekialdeako eskualdean bizi dira, bai eta Lurmutur Mendebaldean ere.

 Aldaera nagusiak 
 Ngqika / Rharhabe (estandar edo batua).
 Thembu.
 Bhaca.
 Hlubi.
 Mfengu.

 Historia 
1859an Bibliaren lehen itzulpena egin zuten; Henry Hare Dugmore misiolari eta hizkuntzaren sustatzaile zuria egileetako bat zen.

1953an haren erabilera legez arautu zuten lehen aldiz, eta apartheidaren ostean hezkuntzan eta hedabideetan sartu, besteak beste South African Broadcasting Corporation kate publikoan.

2017an, xhoseraz egindako lehen doktore tesia defendatu zuen Nompumelelo Kapa ikasleak.

 Esamoldeak 
 Molo - Kaixo (pertsona bati)
 Molweni - Kaixo (pertsona bat baino gehiagori)
 Unjani? - Zer moduz? (pertsona bati)
 Ninjani? - Zer moduz? (pertsona bati baino gehiagori)
 Ndiphilile - Ondo nago
 Siphilile - Ondo gaude
 Ngubani igama lakho? - Zein da zure izena?
 Unangaphi? - Zenbat urte dituzu?
 Malini na? - Zenbat balio du?
 Yintoni le? - Zer da hau?
 Ngubani ixesha? - Zer ordu da?
 Kuyabanda ngaphandle! - Hotza dago kanpoan!
 Enkosi - Eskerrik asko
 Uxolo - Barkatu
 Ngxesi - Sentitzen dut
 Nceda - Mesedez
 Andiqondi / Andikuva - Ez dut ulertzen
 Andiyazi - Ez dakit
 Ndithetha isiXhosa kancinci nje - Xhoseraz pixka bat bakarrik hitz egiten dut
 Ndiyagoduka ngoku - Etxera noa orain
 Intwasahlobo ifikile - Udaberria heldu da
 Ndihamba ngebhasi - Autobusez noa
 Ndilahlekile - Galduta nago
 Ndingakwenzela ntoni? - Laguntza behar duzu?
 Vula iincwadi zakho - Ireki zeure liburua (pertsona bati)
 Vulani iincwadi zenu - Ireki zeuen liburuak (pertsona bati baino gehiagori)

 Hiztun ezagunak 

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

 Xhoseraz Ethnologue.org webgunean

Kategoria:Xhosera