Argentinako errugbi selekzioa

Argentinako errugbi selekzioa () Argentinaren ordezkaria da gizonezkoen errugbi partida ofizialetan, hala nola, Munduko Errugbi Kopan, The Rugby Championshipen eta test-partidetan. UAR Unión Argentina de Rugby-ren mende dago, eta Los Pumas ezizena ematen zaio. Ameriketako talderik hoberena da, eta munduko indartsuenetako bat.

1910ean jokatu zuen lehenbiziko partida, Britainiar uharteetako taldearen aurka. Munduko Errugbi Kopako edizio guztietan parte hartu du, eta 2007an hirugarren postua erdietsi zuen. 2012tik, The Rugby Championshipen lehiatzen da urtero, Australia, Hegoafrika eta Zeelanda Berriarekin batera.

Argentinako hiru errugbilari, Hugo Porta, Agustín Pichot eta Felipe Contepomi, World Rugby Hall of Fame-ko kideak dira. Agustín Creevy da nazioarteko partida ofizial gehien jokatu dituena, eta Nicolás Sánchezek lortu du tanto gehien.

 Historia 
1870eko hamarkadan sartu zen errugbia Argentinan, britainiar inmigranteen eskutik; lehenbiziko pàrtida 1873an jokatu zen. Argentinako kluben arteko lehenbiziko neurketa, berriz, 1886an jokatu zen, Buenos Aires Football Club eta Rosario Athletic Club-en artean. 1899an, River Plate Rugby Championship izenekoa eratu zen, egungo Unión Argentina de Rugby-ren aurretikoa.

1910an, Oxfordeko Unibertsitateak kudeatutako britainiar talde batek herrialdea bisitatu zuen. Egokiera hori profitatuz, River Plate Rugby Union-ek partida bat jokatu zuen haien aurka; kanpotarrak nagusitu ziren, 3 eta 28. Hau hartzen da Argentinako selekzioaren aurreneko partidatzat. 1927an eta 1936an, British and Irish Lionsek birak egin zituen Argentinan zehar. 1936an, talde nazionalak 12 eguneko bira historikoa egin zuen Txilen barrena; izan ere, irailaren 20an, Valparaíson, nazioarteko lehenbiziko garaipena erdietsi zuen, 0-29, Txileko selekzioaren kontra.

River Plate Rugby Championshipen 50. urteurrena zela-eta, Frantziako selekzioak Argentina bisitatu zuen 1949an. Europako selekzio batek Ameriketara egindako lehenbiziko bisita ofiziala izan zen. Jokatu zituzten bi partidetan frantziarrak nagusitu ziren arren (0-5 eta 3-12), Argentinako selekzioa duintasun handiz lehiatu zen. 1951n hasi zen jokatzen Hego Amerikako Errugbi Txapelketa, eta Argentinak 1950eko eta 1960ko hamarkadetako edizio guztiak irabazi zituen.

1954an, Les Bleus-ek beste bira bat egin zuten Argentinan eta Txilen barrena, eta beste bi aldiz gailendu zitzaizkien argentinarrei (8–22 eta 3–30). 1960an, hirugarren bisitan, hiru partida jokatu eta hirurak irabazi zituzten frantsesek (3–37, 3–12 eta 6–29).

1965ean, Rhodesian eta Hegoafrikan zehar egindako biran, Argentinako selekzioak aurrerapausu erabakigarria eman zuen. Izak van Heerden, Alberto Camardón eta Angel Guastellak zuzendurik eta Aitor Otaño kapitaina zela, 16 partida jokatu zituzten bi hilabetez, eta horietako 11 irabazi, bat berdindu eta lau galdu. Gogoangarria izan zen Junior Springboksen aurkako garaipena, Johannesburgeko Ellis Parken, 40.000 ikusleren aurrean. Bira hartan jaso zuten Los Pumas ezizena.  

1970eko hamarkadan, Argentinako errugbiaren maila eta prestigioa handituz joan ziren; jokalari bat nabarmendu zen bereziki garai hartan, Hugo Porta joko-zabaltzailea. Talde nazionalak bira ugari egin zituen: Hegoafrika (1971), Irlanda eta Eskozia (1973), Frantzia (1975), Gales eta Ingalaterra (1976), Ingalaterra, Irlanda eta Italia (1978) eta Zeelanda Berria (1979). Urte horretan bertan, Australiako selekzioak Argentina bisitatu zuen. Los Pumas-ek bi partida jokatu zituzten haien aurka, eta lehenbizikoan garaipen historikoa lortu zuten (24-13).

1981ean, Ingalaterrak lehenbiziko aldiz bisitatu zuen Argentina. Bi test match jokatu ziren Buenos Airesen; aurrenekoa 19 eta 19 amaitu zen, eta bigarrenean kanpotarrak nagusitu ziren (6-12). Hala ere, 1982ko Malvinetako Gerraren ondorioz, britainiar taldeen aurkako partidak erabat eten ziren. Bestalde, apartheida zela-eta betoa jarria zeukan Hegoafrikaren kontra jokatu ahal izateko, Sudamérica XV taldea eratu zuten, gehienbat argentinar errugbilariek osatutakoa. Sudamérica XV zortzi aldiz lehiatu zen Springboksen aurka, eta behin bakarrik irabazi, 1982an.  

1985eko ekainaren 22an garaitu zuen lehenbiziko aldiz Argentinako taldeak Frantzia, 24 eta 16, Buenos Airesko Ferro Carril Oeste estadioan. Zelai horretan bertan, beste partida gogoangarri bat jokatu zen 1985eko azaroaren 2an, Los Pumas-ek All Blacksen aurka berdintzea lortu baitzuten (21-21); beti ere, irabazteko aukera bikaina galdu zuten, azken jokaldian Ernesto Urek abant egin baitzuen, argentinar melea Zeelanda Berriko entsegu-eremuan sartzen ari zelarik.  

1987an, Munduko Errugbi Koparen lehenbiziko edizioa jokatu zen, baina Argentinak ez zuen multzo fasetik pasatu. Emaitzarik onena 2007an erdietsi zuen, hirugarren postua, Frantziari 34 eta 10 irabazi ondoren. 2015ekoan, berriz, laugarren postua eskuratu zuen, final laurdenetan Irlanda kanporatu ostean.  

2012an, Rugby Championshipen parte hartzera gonbidatu zuten. Harrezkero, urtero lehiatzen da Australia, Zeelanda Berria eta Hegoafrikaren aurka. 2020ko azaroaren 14an, lehenbiziko aldiz Zeelanda Berria garaitzea lortu zuen, 15 eta 25, Sydneyn; tanto guztiak Nicolás Sánchezek egin zituen.COVID-19 pandemia zela-eta, Hegoafrikako selekzioak ez zuen parte hartu 2020ko txapelketan, eta partida guztiak Australian jokatu ziren. 2023ko Munduko Kopan, finalerdietarako sailkatzea lortu arren, Zeelanda Berriak finaletik kanpo utzi zuen (6–44); final txikian, 23 eta 26 galdu zuen Ingalaterraren kontra.

 Uniformea 
1910-1927 bitartean jokatu zituen partidetan, janzkera urdinak eta zuriak erabili zituen Argentinako selekzioak. 1927ko uztailaren 27an British and Irish Lionsen aurka jokatzeko erabili zuen lehenbiziko aldiz elastiko marradun zuri-urdina.

 Ikurra 
Unión Argentina de Rugby-ren armarrian jaguarete baten irudia ageri da. Jatorrian, ikur hori zeramaten selekzioko jokalariek elastikoaren ezkerreko bularrean. 1965ean, Argentinako selekzioak bira luzea egin zuen Hegoafrikan barrena. Jaguaretea animalia ezezaguna zen hegoaldeko Afrikan, eta baita ahoskatzeko zaila ere. Hori zela-eta, Carl Köhler hegoafrikar kazetariak "The Pumas" izendatu zituen. Izengoiti horrek arrakasta gaitza ukan zuen, eta berehala onartu zen Argentinan bertan ere. Egun, puma da selekzioaren ikurra, eta Los Pumas ezizen ofiziala.

 Palmaresa 
 Munduko Errugbi Kopa 
Munduko Errugbi KopaUrteaPostua  1987 Multzo fasea31024990     1991 Multzo fasea30033883 1995 Multzo fasea30036987 1999 Final laurdenak5302137122 2003 Multzo fasea420214057 2007 Hirugarren postua760120993 2011 Final laurdenak530210073 2015 Laugarren postua7403250143 2019 Multzo fasea420210691 2023 Laugarren postua7403185156Denera48250231283995  Irabazlea   Finalista   Hirugarrena   Laugarrena

 The Rugby Championship 
Tri Nations eta The Rugby Championship (2012-egun)UrteaPostua 2012 4.a  6  0  1  5  4  80  166 -86 2013 4.a  6  0  0  6  2 88  224 -136 2014 4.a  6  1  0  5  7 105  157 -52 2015 3.a  3  1  0  2  5 64  98 -23 2016 4.a  6  1  0  5  5 129  216 -87 2017 4.a  6  0  0  6  0 110  235 -125 2018 4.a  6  2  0  4  8 151  198 -47 2019 4.a  3  0  0  3  2 39  82 -43 2020 2.a  4  1  2  1  8 56  84 -28 2021 4.a  6  0  0  6  0 60  195 -135 2022 4.a  6  2  0  4  9 143  203 -60 2023 3.a  3  1  0  2  5 67  94 -27 2024 3.a  6  3  0  3  14 170  195 -25

 Puma Trophy
 irabazlea: 2023, 2024

 Americas Rugby Championship 
2009-2019 bitartean, Argentina B taldeak parte hartu zuen Americas Rugby Championshipen, Jaguares eta Argentina XV izenekin.
 Txapelduna (7): 2009, 2010, 2012, 2013, 2014, 2016, 2019.
 Bigarrena (2): 2017, 2018.

 Jokalarien errekorrak 
 Partida gehien 
#JokalariaPostuaUrteakPartidak 1  Agustín Creevy  orpokatzaile  2005-2023  110 2  Pablo Matera  flanker  2013-  109  3 Julián Montoya  flanker  2014-  105 4  Nicolás Sánchez  zabaltzaile  2010-2023  104 5  Matias Alemanno  bigarren lerroko  2014-  98 6  Tomás Cubelli  uztartze-erdilari  2010-2023  93 7  Tomás Lavanini  bigarren lerroko  2013-  91  8  Matías Moroni  erdiko-hegaleko  2014-  89  9  Felipe Contepomi  erdiko  1998-2013  87  Juan Manuel Leguizamón  flanker  2005-2019  Guido Petti  bigarren lerroko   2014-

2025eko urtarrilaren 16an eguneratua. Partida ofizialak bakarrik.

 Entsegu gehien 
#IzenaPostuaUrteak 1  José Núñez Piossek  hegaleko  2001-2008  28  29  2  Diego Cuesta Silva  erdiko  1983-1995  63  28  3  Gustavo Jorge  hegaleko  1989-1994  23  24  4  Rolando Martín  flanker  1994-2003  86  18  Facundo Soler hegaleko  1996-2002  25  6  Juan Imhoff  hegaleko  2010-2023  43  17 Tomás Cubelli  uztartze-erdilari  2010-2023  93   Santiago Cordero  atzelari-hegaleko  2013-  54  9  Nicolás Sánchez  zabaltzaile  2010-2023  104  15  

2025eko urtarrilaren 16an eguneratua. Partida ofizialak bakarrik.

 Tanto gehien 
#IzenaPostuaUrteak 1  Nicolás Sánchez  zabaltzaile  2010-2023  104  85  19  902  15  130  177  12 2  Felipe Contepomi  erdiko  1998–2013  87  75  12  651  16  74  139  2 3  Hugo Porta  zabaltzaile  1971–1990  58  58  0  590  11  84  101  26 4  Gonzalo Quesada  zabaltzaile  1996–2003  38  30  8  486  4  68  103  7 5  Santiago Mesón  atzelari  1987–1997  34  32  2  365  8  68  63  1 6  Emiliano Boffelli  atzelari  2017–  59  57  2  340  15  51  62  0 7  Federico Todeschini  zabaltzaile  1998–2008  21  16  5  256  4  37  54  0 8  Lisandro Arbizu  erdiko  1990–2005  86  83  3  188  17  14  14  11 9  Juan Martín Hernández  zabaltzaile  2003–2017  74  66  8  176  8  20  23  9 10  Juan Fernández Miranda  zabaltzaile  1997–2007  29  17  12  158  5  41  12  5

2024ko abenduaren 31n eguneratua. Partida ofizialak bakarrik.

 Erreferentziak 

 Oharrak 

 Kanpo estekak 
  Argentinako errugbi federazioa, uar.com

Kategoria:Amerikako errugbi selekzioak
Kategoria:Argentinako errugbi taldeak