Erik Satie

Erik Satie, benetako izenaz Alfred Eric Leslie Satie (Honfleur, Calvados, 1866ko maiatzaren 17a - Paris, 1925eko uztailaren 1a), musika konpositore eta pianojole frantziarra izan zen. Estilo sailkaezinekoa, bere garairako aurreratutzat jotzen da, serialismoa eta minimalismoa aldez aurretik iradoki baitzituen, geroago musika garaikidean ohikoa bihurtuko zen apurketa formal eta tonala hasiz. Honela, musikaren historian eragin handiko konpositoretzat hartzen da. Akademiak iraindua eta garaiko beste konpositore batzuengandik miretsia, musika-kontserbatorioan 40 urte zituela eman zuen izena. Ustekabeko erabaki honek bere gertukoak harritu zituen, ordura arte bere formakuntza irregularra izan baitzen, eta beste hainbat lanbidetan ibili baitzen, kabareteko musikagintzan besteak beste. Lana zein bizitza bitxikoa izan zen.

1884ko bere lehen konposiziotik aurrera Erik Satie gisa sinatu zituen lanak. Geroko bizitzan lanak bere izen propioaz argitaratu bazituen ere, dirudienez 1880ko hamarkadaren amaieran lanak Virginie Lebeau eta François de Paule ezizenez argitaratu zituen. Obra laburrak egin zituen, batez ere entzulea ez aspertzeko aitzakipean.

Musikagilea izateaz gain, jario handiko pentsalaria ere izan zen eta zenbait argitalpenetan parte hartu zuen, 391 espainiarra edo Vanity Fair estatubatuar kultura aldizkarietan, esate baterako.

 Bizitza eta lana 
 Hastapenak: Normandiatik Montmartrera 

Erik Satie Honfleurren jaio zen, Calvadosen, 1866ko maiatzaren 17an. Alfred Eric Leslie Satie izena jarri zioten eta gaztaroa Honfleur (Normandia Beherea) eta Paris artean igaro zuen. Lau urte zituen familia Parisera joan zenean, han bere aita Alfredi itzultzaile lan bat eskaini zioten-eta. Ama, berriz, Jane Leslie Anton, 1872an hil zen eta, Honfleur jaioterrira bidali zuten Erik bueltan bere anaia Conradekin batera, aitaldeko aiton-amonekin bizi zedin. Han jaso zituen bere lehen piano- eta musika-eskolak, lekuko organista baten eskutik. 1878an, amona ere hil zenean, bi anaiak Parisera itzuli ziren aitarekin batera bizitzera.

1879an, Parisko kontserbatorioan sartu zen, baina irakasleen kritika txarrek bultzatuta utzi omen zuen. 1885ean kontserbatorioan onartu zuten berriz, baina, antzerako emaitza negatiboa eragin zuenez, zerbitzu militarra egitea erabaki zuen. Honek, ordea, ez zuen asko iraun, azpikeria baten bitartez aste gutxi batzuetara armadatik irten baitzen.

1887an Montmartre auzora joan zen bizitzera. Bertan hainbat artista ezagutu zituen, Stéphane Mallarmé eta Paul Verlaine besteak beste. Horiez gain, bizitza osorako laguna izango zen Patrice Contamine poeta erromantikoa ere ezagutu zuen garai hartan, eta haren aitaren bitartez argitaratu zituen bere lehen konposizioak. Le Chat Noir kafe-kabareteko bezeria artistikoarekin ere bertakotu zen, eta Ogives, Gymnopédies eta Gnossiennes izeneko konposizio ezagunak argitaratzen hasi zen. Denboraldi hartan Claude Debussy ere ezagutu zuen. 1891n Joséphin Péladan buruzagi zen Rosenkreutz elkarteko (L'Ordre de la Rose-Croix Catholique, du Temple et du Graal) konpositore ofizial eta kapera-maisu izendatu zuten. Bertan etorri mistikoko piezak konposatu zituen; hala nola Salut Drapeau!, Le Fils des étoiles eta Sonneries de la Rose Croix.


1893an, amodiozko erlazio bat hasi zuen Suzanne Valadon margolari inpresionistarekin. Hortik gutxira, Valadon Rue Cortotera joan zen bizitzera, Satierengandik gertu zegoen gela batera. Satie berarekin obsesionatu omen zen erabat, haren begiei, esku eta hankei eta izaerari buruzko poesia eta ohar gartsuak idatziz. Valadonek Satieren erretratu bat margotu zuen eta honi eman zion; baina, 6 hilabete geroago, etxebizitzaz aldatu zen berriz. Berarekin izan zen bitartean, Danses Gothiques delakoak sortu zituen, bere adimenera bakea itzularazteko helburuaz. Suzanne Valadonekin eduki zuena izan zen Satieri ezagutzen zaion amodiozko erlazio bakarra.

Urte berean, Maurice Ravel euskalduna ezagutu zuen; baita haren lehen konposizioengan dezente eragin ere. Halaber, Vexations lana sortu zuen, bere heriotzara arte ezezagun mantendu zena, eta gutun eta idazki anitz idatzi zituen, erlijioa eta artearen inguruko bere uste sendoak adieraziz.

 Kabareteko urteak Arcueilen 
1897an, diru-arazoak zirela-eta, pisu merkeago batera joan behar izan zuen bizitzera, armairu bat baino askoz handiagoa ez zena. Bi urte geroago, Pièces Froids-eko lehen bi serieak konposatu ondoren, Parisko aldirietara bizitzera joan behar izan zuen, Arcueilera, hain zuzen. Oinez egiten zituela egunero Parisko erdigunerako zeuden 10 kilometroak esaten da, tranbien beldur zelako.

Garai honetan berreskuratu zuen harremana bere anaia Conradekin (Vincent van Goghek bere anaia Theorekin egin zuen modu bertsuan), tartean arrazoi ugari zeudelarik (diru falta eta praktikotasuna esate baterako). Honen bidez bere benetako sentimenduak aditzera eman zituen; adibidez, anaiari bidalitako gutunetan argi uzten du bere sentimendu erlijiosoak alde batera uzten dituela, eta bere bizitzaren amaierara arte ez dituela berreskuratuko.

 Debussy eta Satie 
1890eko hamarkadan Erik Satiek konposatutako lehen obrak eragina izango du Debussyren konposizioetan. Debussy eta Satie garaikide ziren, baina Debussyren eskutik garatutako ikaragarrizko iraultza musikala ezingo litzateke posible izan Satieren obrarik gabe. Aldi berean, Debussyren aurkikuntza musikalak ezinbestekoak izan ziren Satieren musikarentzat.

Satieren zenbait obretan (hala nola Geneviève de Brabant-en eta The Dreamy Fish-en) Claude Debussyrekin zuen lehia erakutsi dezaketen zenbait elementu aurkitu dira (Ornella Volta musikologaren eskutik, adibidez). Debussy berriz, ezin izan zen elementu hauetaz ohartu, Satieren musika hau ez baitzen argitaratu. Bitartean, Debussyk 1902an bere lehenengotariko arrakasta lortu zuen Pelléas et Mélisande operari esker, eta hortik urte batzuetara sortu zen bestearen aurrekari nor zenaren eztabaida, tartean Maurice Ravel ere zegoelarik.

 Kabareteko konposizioak 
1899tik aurrera, kabareteko piano-jotzaile gisa egin zuen lan, ehunka kanta herrikoi eta popular piano edo piano eta ahotserako moldatuz, baita berak sortutako hainbat ere errepertoriora gehituz. Ezagunenak Je te veux (testua Henry Pacoryk idatzia), Tendrement (testua Vincent Hyspak idatzia), Poudre d'or (bals bat), La Diva de l'Empire (testua Dominique Bonnaudek eta Numa Blèsek idatzia), Le Picadilly (La Transatlantique izenaz ere ezagutua den martxa bat) eta Légende Californienne (Contamine de Latourrek idatzitako testua galdu egin zen arren, musika La Belle Excentriquen agertzen da berriz) dira. Askoz gehiago idatzi zituen, baina kopuru handi bat galdu egin direla uste da. Bere bizitzako azken urteetan kabareteko lan hauek guztiak arbuiatu zituen, bere esentziaren aurkakoak zirelakoan, baina urte hauetan zehar diru-iturri gisa balio izan zioten.

Garai honetan Satiek seriotasunez konposatutako lan oso gutxik diraute egun: Jack-in-the-box (Jules Dépaquiten pantomima baterako obra), Geneviève de Brabant (Lord Cheminoten testua duen gai serio bati buruzko opera komikoa) eta The Dreamy Fish (Lord Cheminoten galdutako ipuin bat akonpainatzeko obra) besteen artean. Gehiago ere aurkitu dira, baina gehienak amaitu gabeak izan ziren, estreinatuak oso gutxi, eta bere garaian argitaratuak bat ere ez.

 Schola Cantorum 
1905eko urrian, kabareteko lanarekin jarraitzen zuen bitartean, Satiek Vincent d'Indyren Schola Cantorumean eman zuen izena, kontrapuntu klasikoa ikasteko intentzioarekin. Vincent d'Indy Camille Saint-Saënsen ikasle izan zen, eta azken hau Satiek aintzat hartzen ez zuelarik ikasgeletara itzultzeko erabaki honek asko harritu zituen gertukoak eta baita Schola bertako irakasleak ere. Erabakia bi arrazoirengatik hartu zuela pentsatzen da: alde batetik, nekatuta zegoen bere musikaren harmonia alderrai zebilela entzuteaz. Kritika honen aurrean ezin zen oso ondo defendatu, kontserbatorioko ikasketak amaitu gabe baitzituen. Beste aldetik, frantses musikaren ezaugarrietako bat argitasuna zela ohartzen hasi zen, eta hau hobetzeko harmonia tradizionala ulertu behar zuela. Parisko Schola Cantorumean 5 urte eman zituen, eta maila ertaineko diploma lortu zuen 1908an.

Kontserbatorioan zegoela egindako kontrapuntuko zenbait ariketa argitaratu egin ziren Satie hil ondoren (Désespoir Agréable, adibidez). Scholaren aurreko garaiko beste zenbait pieza ere agertu ziren 1911n; Trois Morceaux en form de poire esate baterako. Izenak bestela dioen arren, 7 piezaz osatuta dago, eta 1903ra arte konposatu zituen lan hobeenen laburpen antzeko bat da.

Urte hauetako konposizioetan Satiek musikari buruz zituen zenbait iritziz ohar gaitezke. Alde batetik, musikaren garapenaren eta errepikapenaren kontzeptuaren aurka zegoen; sonata forman ageri den garapen mota horien aurka. Honek, jakina, egiten zituen piezak oso laburrak izatea eragin zuen; bere fuga «berri eta modernoek», esate baterako, gaia aurkeztu besterik ez dute egiten. Orokorrean, entzuleari behar baino denbora gehiago kendu behar ez zitzaiola pentsatzen zuen, honen asperdura saihesteko intentzioarekin. Garai hartan ospe handikoa zen melodramatik (atzealdean musikaz lagundua den irakurgaia) ere aldendu egin zen, hainbeste arbuiatzen zuen genero erromantikoaren barnean sailkatzen zelako.

Bitartean, beste zenbait aldaketa jazo ziren bere egunerokotasunean: Partidu Erradikalaren (sozialista) alderdikide egin zen, Arcueilgo komunitateko kideen lagun egin zen eta bertako hainbat ekimenetan parte hartu zuen (umeen aldeko Patronage Laïque elkartean lanean aritu zen, adibidez), eta funtzionario burges baten itxura hartu zuen, bere onddo-kapela eta aterkiarekin. Halaber, zaletasun bitxi bat sortu zitzaion: artxibategi batean paper zatitxo eta txarteletan margotzen zituen irudizko eraikuntzak (gehienak metalez eginak zirela deskribatuak) gordetzen zituen. Noizean behin, lekuko egunkarietan iragarki txikiak argitaratzen zituen, eraikuntza hauek salmentan edota alokatzen jarriz.

 Arrakasta apala 
Garai honetatik aurrera, Satieren bizitza azkartzen hasi zen. 1912an pianorako konposatu zituen umore-pieza laburrek dezenteko arrakasta eduki zuten; anitz idatzi eta argitaratu zituen (gehienak Ricardo Viñes pianistaren eskutik):

 Véritables Préludes flasques (pour un chien)

 Vieux sequins et vieilles cuirasses

 Embryons desséchés

 Descriptions Automatiques

 Sonatine bureaucratique (Muzio Clementiri eskainitako satira bat)

Lan hauen partiturak hainbat iruzkinez hornitzen zituen, eta interpretazioan zehar hauek irakurri behar ez zirela tematu zen. Horrez gain, garai honetan konpasak banatzeko zatilerroak erabiltzeari utzi zion.

Zenbait aspektutan garai honetako obrek Rossiniren azken urteetako konposizioen antza dute; Péchés de Vieillesse izenaz ezagutuak direnak. Rossinik, Satieren moduan, pianorako umore-pieza laburrak idatzi zituen (Mon prélude hygiénique du matin edota Dried figs esate baterako), eta bere zakurrari eskaintzen zizkion honen urtebetetze egunean. Obra hauek hamarkada batzuk lehenago Pariseko Rossiniren areto esklusiboan interpretatu zituzten. Hala ere, Satiek ezin izan zituen pieza hauek entzun; XX.mendearen hasieran ez baitzeuden argitaratuta oraindik. Lan hauen eskuizkribua 1918an Napolin aurkitu zutela uste da, Diagilev errusiarraren eskutik, La Boutique Fantasque balleta estreinatzera zihoala, Satiek bere konposizioetan iruzkin umoretsuak idazteari utzi zion garai bertsuan.

Garai hartan artista gehiago ezagutu zituen: Jean Cocteau, Pablo Picasso, Georges Braque, Tristan Tzara, Francis Picabia... Batzuekin laneko harremanak eduki zituen; Picabiarekin batera, esaterako, ballet bat konposatu zuen.

 Heriotza 
1925ean hil zen. Bere logelan argitaratu gabeko lan anitz topatu zen. Badirudi 27 urte lehenagotik ordura arte, Satie bera izan ezik, inor ez zela bere Arcueilgo logelan sartu. Haren hiletaren ondoren, bere lagunek bertan aurkitu zutenak Tutankamonen hilobiaren xarma berbera zuen. Hautsez eta amaraunez betea, argi geratu zen Satiek bere pianoa erabiliz inoiz konposatu ez zuela. Horrez gain, beste hainbat objektu ere aurkitu zituzten:
 Gutxi gorabehera 100 aterkiko bilduma bat, antza denez horietako batzuk inoiz erabili gabeak.
 1893an Suzanne Valadonek hari egindako erretratua.
 Valadonen garaiko amodiozko gutunak eta marrazkiak.
 Bere bizitzako garai ezberdinetako beste zenbait gutun.
 Bere Erdi Aroko irudizko eraikinen marrazkien bilduma.
 Balore autobiografikodun marrazki eta idazkiak.
 Bere bizitzako periodo guztietako oroigarriak (belusezko 7 jantzi, besteak beste).
 Baina garrantzitsuen, inork ezagutzen ez zituen edota galduta zeudela uste ziren lan anitz topatu ziren alde guztietan: pianoaren atzean, belusezko jantzien poltsetan, etab. Hauen artean zeuden Vexations delakoak, Geneviève de Brabant, eta amaitu edota argitaratu gabeko beste asko; Arrain ameslaria, Schola Cantorumeko ariketa pila, txakur-piezen multzo ezezagun bat eta izenik gabeko pianorako beste zenbait lan (aurrerago Gnossienne Berriak, Pièces Froides, Enfantines, etab. izenez argitaratuko direnak) esate baterako.

 Lanak 
Erik Satieren lanakUrtea ObraMotaIraupena 1884  Allegro, Pianorako.  Pianorako  1885  Valse-ballet, Pianorako.  Pianorako  1885   Fantaisie Valse, Pianorako.  Pianorako  1886  Deux Quatuors (sketches only).  Instrumentala  1886  [3] Trois Mélodies de 1886 [Les anges - 2. Élégie - 3. Sylvie].  Bokala (Piano)  1886  Les fleurs (José María Vicente Ferrer, Francisco de Paola, Patricio Manuel).  Bokala (Piano)  1886-87  Chanson (José María Vicente Ferrer Francisco de Paola Patricio Manuel).  Bokala (Piano)  1886-88   Quatre Ogives, Pianorako.  Pianorako  1887  Trois Sarabandes, Pianorako.  Pianorako  1888  Deux rêveries nocturnes, Pianorako.  Pianorako  1888  Gymnopédies I, II et III en (orch. la 1 y 3 por Debussy), Pianorako.  Pianorako  1889  Chanson Hongroise, Pianorako.  Pianorako  1889-91    Gnossiennes I, II, III, IV, V y VI, Pianorako.  Pianorako  1890  Danse, para pequeña orquesta.  Música orquestal  1891  Hymne pour le Salut Drapeau! (manuscrito), pour piano.  Música incidental  1891  Leit-motiv du ""Panthée", Pianorako.  Pianorako  1891  Prélude du Prince du Byzance, (perdida), Pianorako.  Pianorako  1891  Première pensée rose+croix, Pianorako.  Pianorako  1892  Trois Sonneries de la Rose + Croix, Pianorako.  Pianorako  1892  Noël (perdida), Pianorako.  Pianorako  1892  Préludes du ""Nazaréen"" (1 y 2), Pianorako.  Pianorako  1892  Fête donnée par les chevaliers normands en l'honneur d'une jeune demoiselle, Pianorako.  Pianorako  1892  Préludes du Fils des Etoiles (1º mov. from Les Fils des Etoiles, also regarded as Gnossienne No. 7), Pianorako.  Pianorako  1892  Le Fils des Étoiles (El hijo de las estrellas) (Peladan), música de escena.  Música incidental  1892  Uspud (Ballet Chrétien en 3 Actes, Contamine de Latour, manuscrito), Pianorako.   Música escénica (ballet)  1892-93  Vexations (manuscrito), Pianorako.  Pianorako  1893  Danses gothiques, Pianorako.  Pianorako  1893  Prière, Pianorako.  Pianorako  1893  Modéré, Pianorako.  Pianorako  1893  Eginhard, prélude pour piano (incidental music).  Música incidental   1893  Roxane (perdida), voz y orquesta.  Bokala (orquesta)  1893  Bonjour Biqui, Bonjour!, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1893-95  Messe des pauvres, para coro y piano (u órgano) (orquestada en 1990 por Maurice Ohana).  Música vocal (orquesta)  1894  La Porte héroïque du ciel, prélude pour piano (or orchestra).  Música incidental  1894  Messe de la foi (galduta), órgano.  Música instrumental  1895  Psaumes, (perdida), Pianorako.  Pianorako  1895  Pages mystiques, Pianorako.  Pianorako  1897  Tendrement (Vincent Hyspa), para canto y piano.  Música vocal (piano)  1897  Pièces froides - trois airs à fuir, Pianorako.  Pianorako  1897   Caresse, Pianorako.  Pianorako  1897  Danse de travers, Pianorako.  Pianorako  1898-1903  Trois Morceaux en forme de poire, para piano a 4 manos.  Pianorako (4 manos)  1899  Geneviève de Brabante (Contamine de Latour), pequeña ópera para marionetas.  Música escénica (ópera)  1889  Le Veuf, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1899  Jack-in-the-box (Depaquit)), pantomima para piano (Orch. Milhaud)  Pianorako  1899  Aline-Polka, Pianorako.  Pianorako  1899-1913  Carnet d'esquisses et de croquis, Pianorako.  Pianorako  1900   Petite ouverture à danser, Pianorako.  Pianorako  1900  La diva de l'Empire (Dominique Bonnaud y Numa Blès), para canto y piano.  Música vocal (piano)  1900  Un dîner à l'Élysée, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1900  La mort de Monsieur Mouche, preludio para piano.   Música incidental  1900  Rêverie du pauvre, Pianorako.  Pianorako  1900  Poudre d'or, Pianorako.  Pianorako  1900  Petite musique de clown triste, Pianorako.  Pianorako  1900  Verset laïque et somptueux, para piano (In 1900 at the request of the Paris Opera library included in a collection of manuscripts presented at the Universal Exhibition), Pianorako.  Pianorako  1901  Le poisson rêveur, Pianorako.  Pianorako  1901  The Dreamy Fish (Le poisson rêveur), Pianorako.  Música incidental  1902  Illusion, para orquesta de cabaret (after waltz song "Tendrement").  Música orquestal  1902  Je te veux (or tristesse) (Henry Pacory), para café-concert.  Música vocal (piano)  1902  The Angora Ox (hay versión para orquesta) (reconstructed by Johny Fritz), Pianorako.  Pianorako  1902  Chanson barbare, Pianorako.  Pianorako  1903-04  Petit Recueil des Fêtes. Quatre mélodies [Air fantôme - Le Picador est mort - Sorcière - Enfant martyre).  Música vocal (piano)  1904  J'avais un ami, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1904  Les bon mouvements, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1904  Le Piccadilly, Pianorako.  Pianorako  ~ 1'30 1905  Légende californienne, Pianorako.  Pianorako  1905  Chez le docteur, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1905  Allons-y Chochotte, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1905  L'Omnibus automobile (Vincent Hyspa), para canto y piano.  Música vocal (piano)  1905  Impérial-Oxford, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1905  Mélodies (3) sans paroles, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1905-08  Nouvelles pièces froides, Pianorako.  Pianorako  1906  Chanson médiévale (Catulle Mendès), para canto y piano.  Música vocal (piano)  1906  Pousse l'amour, para orquesta.  Música orquestal  1906  Chanson andalouse (para "Pousse l'Amour"), Pianorako.  Música incidental  1906  Passacaille, Pianorako.  Pianorako  1906  Padacale, Pianorako.  Pianorako  1906  Prélude en tapisserie, Pianorako.  Pianorako  1906  Fugue-Valse (Included as the fourth movement in Mercure, 1924), Pianorako.  Pianorako  1906-08  [12] Petits Chorals, Pianorako.  Pianorako  1906-13  Musiques intimes et secrètes  [1 - Nostalgie 2 - Froide Songerie 3 - Fâcheux Example], Pianorako.  Pianorako  1907  Rambouillet, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1907  Psitt! Psitt!, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1907  Marienbad, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1907  Les Oiseaux, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1908  Désespoir agréable, counterpoint excercise, Pianorako.  Pianorako  1908  Fâcheux exemple, counterpoint excercise, Pianorako.  Pianorako  1908-09  Choeur d'adolescents, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1908-09  Dieu Credo rouge, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1908-09  Petite Sonate, Pianorako.  Pianorako  1908-12    Aperçus désagréables, Pianorako a 4 manos.  Pianorako (4 manos)  1909  Menuet basque, Pianorako.  Pianorako  1909 Le Dîner de Pierrot, Pianorako.  Pianorako  1909 Poésie, Pianorako.  Pianorako  1909 Le Conteur magique, Pianorako.  Pianorako  1909 Le Grand Singe, minuet excercise, Pianorako.  Pianorako  1909 Deux Choses [1. Effornterie, 2. Poésie], Pianorako.  Pianorako  1909 Le prisonnier maussade, minuet excercise, Pianorako.  Pianorako  1909 Songe-creux, minuet excercise, Pianorako.  Pianorako  1909 Profondeur, minuet excercise, Pianorako.  Pianorako  1909 Effronterie, Pianorako.  Pianorako  1909 La Chemise, Pianorako.  Pianorako  1910  Pièces froides - trois danses de travers, Pianorako.  Pianorako  1911  En habit de cheval, Pianorako a 4 manos.  Pianorako (4 manos)  1911   [2] Rêveries nocturnes, Pianorako.  Pianorako  1912  Quatre Préludes flasques (pour un chien), Pianorako.  Pianorako  1912  Arrière-propos, Pianorako.  Pianorako  1912  Prélude canin, Pianorako.  Pianorako  1912  Deux Préludes pour un chien, Pianorako.  Pianorako  1913  Le piége de Meduse, comedia lírica.  Música escénica (ópera)  1913  Vieux Sequins et Vieilles Cuirasses, Pianorako.  Pianorako  1913  Trois Nouvelles Enfantines, Pianorako.  Pianorako  1913  L'Enfance de Ko-quo (Recommendations maternelles), Pianorako.  Pianorako  1913  Embryons dessechés, Pianorako.  Pianorako  1913  Veritables preludes flasques (pour un chien), Pianorako.  Pianorako  1913  Croquis et agaceries d'un gros bonhomme en bois, Pianorako.  Pianorako  1913  Peccadilles importunes, Pianorako.  Pianorako  1913  Menus propos enfantins, Pianorako.  Pianorako  1913  Les pantins dansent, Pianorako.  Pianorako  1913  Descriptions automatiques, Pianorako.  Pianorako  1913  San Bernardo, Pianorako.  Pianorako  1913  Chapitres tournés en tous sens, Pianorako.  Pianorako   1913  Enfantillages pittoresques, Pianorako.  Pianorako  1913  Le Piège de Méduse, danzas para piano.  Pianorako  1914  Les trois valses distinguées du précieux dégoûté, Pianorako.  Pianorako  1914  Sports et divertissements (21 courtes pièces), Pianorako.  Pianorako  1914  Heures séculaires et instantanées, Pianorako.  Pianorako  1914  Obstacles venimeux, Pianorako.  Pianorako  1914  Choses vues à droite et à gauche, piano y violín.  Música instrumental  1914  [3] Poémes d'amour (poèmes de E. Satie), para canto y piano.  Música vocal (piano)  1915  [5] Grimaces, para «Le Song d'une nuit d'eté» (Cocteau).  Música incidental  1915  La Mer est pleine d'eau.., para orquesta.  Música orquestal  1915  Rêverie sur un plat, Pianorako.  Pianorako  1915  Avant-dernières pensées, Pianorako.  Pianorako  1915-16  Parade (Cocteau, Picasso, Massine), et les Ballets russes.  Música escénica (ballet)  1916  Fâbles de la Fontaine, para orquesta.  Música orquestal  1916  [3] Trois Mélodies de 1916 [La statue de bronce (Léon-Paul Fargue) - 2. Daphmeneo (m. God) - 3. Le Chapelier (René Chalup)], para canto y piano.  Música vocal (piano)  1916  L'Aurore aux doigts de rose, Pianorako.  Pianorako  1917  Rag-time du Paquebot (Parade), Pianorako.  Pianorako  1917  Sonatine Bureaucratique, Pianorako.  Pianorako  1917  Embarquement pour Cythère, violin y piano.  Música instrumental  1917  La Veille du combat, para canto y piano.  Música vocal (piano)  1917-19  Socrate (basado en Platón), para una o 4 sopranos y piano (u orquesta).  Música vocal (orquesta)  1918  Conte pour un ballet (perdida).  Música escénica (ballet)  1919  Couleurs, para orquesta (perdida).  Música orquestal  1919  [3] Petites Pièces montées, para orquesta.  Música orquestal  1919  Marche de Cocagne, dúo de trompetas.  Música instrumental  1919  Rêverie de l'enfance de Pantagruel, Pianorako.  Pianorako  1919-20  Nocturnes I, II, III, IV, V (published in 1919) VI (1920), Pianorako.  Pianorako  1920  Premier menuet, Pianorako.  Pianorako  1920  [4] Quatre Petites Mélodies [1. Élégie -  2. Danseuse -  3. Chanson -  4. Adieu], para canto y piano.  Música vocal (piano)  1920  Musique d'ameublement (Con Milhaud), Pianorako a 4 manos, trombón y 3 clarinetes, (manuscrito).  Música instrumental  1920  La Belle excentrique (contiene California Legend, hacia 1900), para dúo de pianos.  Pianorako (dúo)  1921  Motifs lumineux (perdida), piano, Pianorako.  Pianorako  1921  Sonnerie pour reveiller le bon gros Roi des Singes, para 2 trompetas.  Música instrumental  1921  La Naissance de Vênus, para orquesta (perdida).  Música orquestal  1921   Alice au Pays de Merveilles, para orquesta (perdida).  Música orquestal  1921   Supercinéma, para orquesta (perdida).  Música orquestal  1923  Suite d'Archi danses, para orquesta (Ballet avec Derain) (perdida).  Música orquestal  1923  Scenes nouvelles pour Le Médecin...., para orquesta  Música orquestal  1923  Tenture de Cabinet préfectoral, para pequeña orquesta.  Música orquestal  1923  Paul & Virginie, voz y orquesta.  Música vocal (orquesta)  1923  Ludions (Léon-Paul Fargue) [1. Air du rat - 2. Spleen - 3. La grenouille américaine - 4. Air du poète - 5. Chanson du chat], para canto y piano.  Música vocal (piano)  1923  Divertissement La Statue retrouvée, órgano y trompeta.  Música instrumental  1924  Quadrille, para orquesta (perdida).  Música orquestal  1924  Concurrence, para orquesta (perdida).  Música orquestal  1924  Relâche, música para el ballet de Jean Börlin, Picabia y R. Clair y los Ballets Suecos (con des séquences pour el film Entr'acte).  Música escénica (ballet)  1924  Deux petites Choses (Short opera with Tzara, perdida).  Música escénica (ópera)  1924  Mercure (Picasso, Massine), poses plásticas.  Música escénica (ballet)  1924  Cinéma (Entreacto de Relâche), Pianorako a 4 manos.  Pianorako (4 manos) 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Musika klasikoko musikagileak
Kategoria:Frantziako musikagileak
Kategoria:Ballet musikagileak
Kategoria:XIX. mendeko musikagileak
Kategoria:XX. mendeko musikagileak
Kategoria:Montmartre
Kategoria:Normandiarrak
Kategoria:Parisen hildakoak
Kategoria:Frantziako komunistak
Kategoria:Frantziako Armadako pertsonala
Kategoria:Zirrosiaren ondorioz hildakoak