Taoiseach

Taoiseach-a Irlandako Errepublikako gobernuburua da. Irlandako Presidenteak izendatzen du Taoiseach-a Dáil Éireann-ak (Irlandako Parlamentuko behe-ganbera) aukeratu ostean. Karguan mantentzeko, gobernuburuak Dáil-aren gehiengoaren konfiantza mantendu behar du.

Taoiseach gaelerazko hitza da zeinak "buruzagi" edo "lider" esan nahi du, eta ofizialki 1937ko Irlandako Konstituzioarekin batera erabiltzen hasi zen Irlandako Gobernuaren burutzat. Ingeleraz zein gaeleraz 'Taoiseach' hitza erabiltzen da gobernuburua izendatzeko, eta gaeleraz, Irlandako gobernuburua dena izendatzeko soilik erabiltzen da.

Gaur egun, Micheál Martin, Fianna Fáil alderdiko buruzagia da Irlandako Taoiseach, 2025ko urtarrilaren 23tik, Fianna Fáil, Fine Gael eta Alderdi Berdearen arteko akordioaren ondorioz.

 Taoisighen zerrenda 

<tr bgcolor=cccccc>

<th> Zbk.
<th> Izena 
<th> Agintaldi hasiera
<th> Agintaldi amaiera
<th> Amaiera

<tr bgcolor=#DDFFDD><td>1.<td>Éamon de Valera<td> 1937ko abenduaren 29a <td> 1948ko otsailaren 18a<td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDEEFF><td>2.<td>John A. Costello<td> 1948ko otsailaren 18a <td> 1951ko ekainaren 13a <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDFFDD><td><td>Éamon de Valera (2. aldiz)<td> 1951ko ekainaren 13a <td> 1954ko ekainaren 2a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDEEFF><td><td>John A. Costello (2. aldiz)<td> 1954ko ekainaren 2a <td> 1957ko martxoaren 20a <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDFFDD><td><td>Éamon de Valera (3. aldiz)<td> 1957ko martxoaren 20a <td> 1959ko ekainaren 23a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDFFDD><td>3.<td>Seán Lemass<td> 1959ko ekainaren 23a <td> 1966ko azaroaren 20a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDFFDD><td>4.<td>Jack Lynch<td> 1966 azaroaren 20a<td> 1973ko martxoaren 14a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDEEFF><td>5.<td>Liam Cosgrave<td> 1973ko martxoaren 14a <td> 1977ko uztailaren 5a <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDFFDD><td><td>Jack Lynch (2. aldiz)<td> 1977ko uztailaren 5a <td> 1979ko abenduaren 11 <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDFFDD><td>6.<td>Charles J. Haughey<td> 1979ko abenduaren 11 <td> 1981ko ekainaren 30a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDEEFF><td>7.<td>Garret FitzGerald<td> 1981ko ekainaren 30a <td> 1982ko martxoaren 9a <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDFFDD><td><td>Charles J. Haughey (2. aldiz)<td>1982ko martxoaren 9a <td> 1982ko abenduaren 14a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDEEFF><td><td>Garret FitzGerald (2. aldiz)<td>1982ko abenduaren 14a <td> 1987ko martxoaren 10a <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDFFDD><td><td>Charles J. Haughey (3. aldiz)<td>1987ko martxoaren 10a <td>1992ko otsailaren 20a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDFFDD><td>8.<td>Albert Reynolds<td> 1992ko otsailaren 20a <td> 1994ko abenduaren 15a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDEEFF><td>9.<td>John Bruton<td> 1994ko abenduaren 15a <td> 1997ko ekainaren 26a <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDFFDD><td>10.<td>Bertie Ahern<td> 1997ko ekainaren 26a<td> 2008ko maiatzaren 7a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDFFDD><td>11.<td>Brian Cowen<td> 2008ko maiatzaren 7a 
<td> 2011ko martxoaren 9a <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDEEFF><td>12.<td>Enda Kenny<td> 2011ko martxoaren 9a 
<td> 2017ko ekainaren 17a  <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDEEFF><td>13.<td>Leo Varadkar<td> 2017ko ekainaren 17a 
<td> 2020ko ekainaren 27a  <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDFFDD><td>14.<td>Micheál Martin<td> 2020ko ekainaren 27a 
<td> 2022ko abenduaren 17a  <td> Fianna Fáil

<tr bgcolor=#DDEEFF><td><td>Leo Varadkar (2. aldiz)<td> 2022ko abenduaren 17a 
<td> 2024ko apirila 8a  <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDEEFF><td>15.<td>Simon Harris<td> 2024ko apirila 8a
<td> 2025ko urtarrilaren 23a  <td> Fine Gael

<tr bgcolor=#DDFFDD><td><td>Micheál Martin (2. aldiz)<td> 2025ko urtarrilaren 23a
<td> karguan <td> Fianna Fáil

 Bizirik dirauten Taoisigh ohiak 
 Simon Harris
 Leo Varadkar
 Enda Kenny
 Brian Cowen
 Bertie Ahern

 Ikus, gainera 

 Irlandako Presidentea
 Tánaiste

 Kanpo estekak 


Kategoria:Westminster sistema