Viggo Mortensen

Viggo Peter Mortensen, Jr. (New York, 1958ko urriaren 20 - ), daniar-estatubatuar aktore, poeta, musikari eta argazkilaria da. The Lord of the Rings (Eraztunen jauna) trilogian, Aragorn-en pertsonaia antzezteagatik ezaguna da baina, horrez gain, hirutan ere izendatu dute Oscar sarietarako, film hauetan egindako lanagatik: Eastern Promises (Ekialdeko promesak, David Cronenberg, 2007), Captain Fantastic (Matt Ross, 2016) eta Green Book (Peter Farrelly, 2018).

2020an, Donostia saria jaso zuen Donostia Zinemaldiaren 68. edizioan, bere ibilbidearen aitorpen gisa, eta Falling filma aurkeztu zuen, zuzendari gisa duen lehen lana.

 Biografia 
Viggo Mortensen New Yorken jaio zen, 1958an (aita danimarkarra du eta ama, estatubatuarra). Argentinan bizi izan zen haurtzaroan eta han gaztelania ikasi, baina beste zenbait hizkuntza ere hitz egiten ditu. 1982an, jaioterrira itzulita, arte dramatikoa ikasi zuen Warren Robertsonekin eta antzerkigintzan lan egin zuen.

Zinemako lehen lana Harrison Ford aktorearekin egin zuen, Witness (Lekuko, Peter Wier, 1985) izenburuko polizia-intrigan, amish baten paperean. Harrezkero, Mortensenek 50 bat filmetan parte hartu du, anitz zinemagileren aginduetara: David Cronenberg, Peter Weir, Jane Campion, Peter Jackson, Gus Van Sant, Brian de Palma, Agustín Díaz Yanes, Ana Piterbarg, Lisandro Alonso, David Oelhoffen, Peter Farrelly eta Matt Ross, besteak beste.

 Bibliografia 
Mortensenek poesiari, argazkigintza eta margolaritzari buruzko zenbait liburu idatzi ditu. Hona hemen zerrenda:

 Ten Last Night - (1993).
 Recent Forgeries - (1998)
 Errant Vine - (2000)
 Hole in the Sun - (2002)
 SignLanguage - (2002)
 Coincidence of Memory - (2002)
 Mo Te Upoko-o-te-ika / For Wellington - (2003)
 45301 - (2003)
 Un hueco en el sol - (2003)
 Miyelo - (2003)
 The Horse is Good - (2004)
 Linger – (2005).
 I Forget You For Ever – (2006).
 Skovbo – (2008).
 Sådanset – (2008).
 Canciones de Invierno – Winter Songs – (2010).
 That Turned Ugly Fast – (2015)
 Ramas Para Un Nido – (2017).

 Diskografia 
 1994: Don't Tell Me What To Do
 1997: One Less Thing to Worry About
 1998: Recent Forgeries
 1999: The Other Parade
 1999: One Man's Meat
 1999: Live At Beyond Baroque
 2003: Pandemoniumfromamerica
 2004: Live At Beyond Baroque II
 2004: Please Tomorrow
 2004: This, That, and The Other
 2005: Intelligence Failure
 2006: 3 Fools 4 April
 2007: Time Waits for Everyone
 2008: At All
 2010: Canciones de Invierno
 2011: Reunion
 2013: Acá
 2015: Under the Weather
 2016: Seventeen Odd Songs
 2017: Preguntas Desde la Orilla
 2018: Godzilla Sleeps Alone

 Filmagintza 
 Urtea  Filma  Pertsonaia1985WitnessMoses HochleitnerThe Purple Rose of Cairo1987Salvation!Jerome Stample1988PrisonBurke/Forsythe ElectrocutionFresh HorsesGreen1990Once in a Blue MoonTripwireHansLeatherface: Texas Chainsaw Massacre IIITexYoung Guns IIJohn W. PoeThe Reflecting SkinCameron Dove1991The Indian RunnerFrank Roberts1993Boiling PointRonnieRuby CairoJohn E. 'Johnny' FaroCarlito's WayLalinThe Young AmericansCarl FrazerAmerican YakuzaNick Davis/David Brandt1994The CrewPhillipFlounderingHomeless ManEwangelia wedlug Harry'egoWes1995GimletHombreCrimson TidePeter 'WEAPS' Ince tenienteaThe Passion of Darkly NoonClayBlack Velvet PantsuitWorthless JunkieThe ProphecyLucifer1996Albino Alligator Guy FoucardDaylightRoy NordThe Portrait of a LadyCaspar Goodwood1997Vanishing PointJimmy KowalskiG.I. JaneJohn James 'Jack' Urgayle NagusiaLa pistola de mi hermanoJuanito1998A Perfect MurderDavid ShawPsychoSamuel 'Sam' Loomis1999A Walk on the MoonWalker Jerome200028 DaysEddie Boone2001The Lord of the Rings: The Fellowship of the RingAragorn2002The Lord of the Rings: The Two Towers2003The Lord of the Rings: The Return of the King2004HidalgoFrank Hopkins2005A History of ViolenceTom Stall/Joey Cusack2006AlatristeDiego Alatriste y Tenorio2007Eastern PromisesNikolai Luzhin2008AppaloosaEverett HitchGoodHalder2009The RoadGizona2011A Dangerous MethodSigmund Freud2012On The RoadOld Bull LeeTodos tenemos un planAgustín / Pedro (bikiak)2014The Two Faces of JanuaryChester MacFarlandJaujaGunnar DinesenLoin des hommesDaru2016Captain Fantastic BenThe Revolution Televised Kontalaria2018Green Book Tony Lip2020Falling John Peterson(zuzendaria eta gidoigilea halaber)

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
 Viggo Mortensen aktorearen IMDBko fitxa irakurgai 

Kategoria:Newyorkarrak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako aktoreak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako abeslariak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako poetak
Kategoria:Daniar estatubatuarrak
Kategoria:Kanadar estatubatuarrak
Kategoria:Anglo-estatubatuarrak
Kategoria:1990eko hamarkadako abeslariak
Kategoria:2000ko hamarkadako abeslariak
Kategoria:2010eko hamarkadako abeslariak
Kategoria:Donostia Sariaren irabazleak (Zinemaldia)
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako luterotarrak