Kalipso

Greziar mitologian KalipsoEuskaltzaindiaren 82. araua: Grezia eta Erromako pertsonaia mitologikoak (, jatorria →  καλύπτω  “ezkutatu” bere izena "ezkutatzen duena" esan nahi du) Atlas titanaren alaba eder bat zen, Ogigiako uhartean erregina zena, Homeroren arabera.

Odiseo, haren itsasontzia urperatu ondoren noraezean ibili eta uharte batera heldu zenean, Kalipsok bere kobazuloan hartu eta ahogozagarriak, edariak eta bere ohea eman zizkion. Horrela mantendu zuen zazpi urte luzean (bertsioaren arabera urte gehiago edo gutxiago ematen ditu uhartean) eta Troiako heroiarekin lau seme izan zituen: Nausitoo, Nausinoo, Latino eta Telegono (aldiz, kontakizun batzuetan, azken biak Zirtze eta Odiseoren semeak ziren). Odiseo bere lehengo biziaz ahantz zedin saiatu zen Kalipso, eta hilezkortasuna eta betiereko gaztetasuna eskaini zizkion, berarekin uhartean geratzen bazen, baina heroia laster aspertu zen Kalipsoren laztanez, eta bere emazte Peneloperen hutsunea nabaritzen hasi zen.

Egoera ikusirik, Ateneak parte hartu zuen, eta Zeusi Kalipsori Odiseo joaten uzteko agintzeko eskatu zion. Zeusek bere mezulari Hermes bidali zuen, eta Kalipsok, obeditzea beste erremediorik ez zuela ikusirik, materialak eta janaria eman zizkion Odiseori, baltsa bat egin eta bere bidaian segi zezan. Odiseok Kalipso agurtu zuen, baina mesfidantzaz, tranpa zelakoan, eta abiatu egin zen. Elezahar batzuek Kalipso penaz hil zela kontatzen dute. 

Odiseo eta Kalipsoren istorioa mitologiaren beste kontakizunekin konparatu egin da. Gilgameshen poeman agertzen diren Gilgamex eta Siduriren paraleloa iradoki da. Heroi etsiari edaten ematen dion emakume bakartiaren mito bera errepikatzen da, itsasoaz haraindiko leku batera bidaia prestatzen laguntzen diona. 

 Izen bereko beste pertsonaia batzuk 
 Perseisen eta Helios edo Apoloren alaba bat eta, beraz, Ozeano eta Tetisen biloba.
 Apolodororen arabera (Liburutegia 1.2.7), nereidetako bat, Nereo eta Dorisen alaba.
 Hesiodoren arabera (Teogonia 350), ozeanideetako bat Ozeano eta Tetisen alaba.

 Irudi galeria 

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Greziar mitologiako pertsonaiak
Kategoria:Itsaso eta ibaien jainkosak
Kategoria:Odiseako pertsonaiak