Afrikako geografia

Afrika hirugarren kontinenterik handiena da. 30.244.050 km² dauzka eta Lurraren %20.3an hedatzen da.

Afrika eta Europa arteko muga Mediterraneo itsasoa da, Asiarekin, berriz, bere ipar-ekialdeko muturrean dagoen Suezko istmoaren bitartez lotzen da.

Iparraldeko muturretik, Tunisiako Ras ben Sakkatik, hegoaldeko muturrera, Hegoafrikako Agulhas lurmuturrera 8.000 km inguru daude. Mendebaldeko muturretik, Senegaleko Cap-Vert penintsulatik ekialdeko muturrera Somaliako Hafun lurmuturrera, berriz, 7.400 km.

 Geologia 
Afrikak, Europak ez bezala, bere plaka propioa du.

 Hidrografia 
 Itsasoak 
Kontinentea urez inguratuta dago: iparraldean Mediterraneo itsasoa (tartean Alboran itsasoa) du, mendebaldean ozeano Atlantikoa (Gineako golkoa tartean) eta ekialdean Indiako ozeanoa (tartean Itsaso Gorria eta Adengo Golkoa). Guztira 26.000 kilometroko kostaldea du.

 Ibaiak 
Hauexek dira Afrikako ibairik nagusiak:

 Izena LuzeraNilo 6.500 kmKongo 4.800 km  Niger 4.200 km Zambezi 3.200 kmSenegal 1.790 kmLimpopo 1.750 kmVolta 1.500 km

 Lakuak 
Hauexek dira Afrikako lakurik nagusiak:

 Izena Kokapena AzaleraVictoriaKenya/Tanzania/Uganda69.485 km²TanganyikaTanzania/KED/Burundi/Zambia32.893 km²MalawiTanzania/Malawi/Mozambike30.044 km²TurkanaKenya6.405 km²AlbertUganda/KED5.299 km²MweruKED/Zambia5.120 km²KiogaUganda4.403 km²

 Uharteak 
Afrikako uharte eta uhartedi nagusiak:
 Madeira uhartedia,
 Kanariak uhartedia,
 Cabo Verde uhartedia,
 Bioko uhartea,
 Sao Tome eta Principe uharteak,
 Santa Helena uhartea,
 Madagaskar uhartea,
 Maskareinak uhartedia,
 Zanzibar uhartea,
 Pemba uhartea,
 Komoreak uhartedia,
 Seychelleak uhartedia, eta
 Sokotora uhartea.

 Orografia 
Afrikak 600 metroko batez besteko altuera du, hau da, Ipar Amerikak edo Hego Amerikak beste, baina Asiak baino gutxiago, 950 m. Beste kontinenteek ez bezala, ez ditu ez altueran dagoen lurralde askorik ez oso beheak diren lurraldeak ere. Hori dela eta 3.000 metrotara baino gehiago dauden lurraldeak balio gabekotzat hartu daitezke.

+ Eskualde geografikoakMagreb  Saharako basamortua  Sahel  Sabana  Namibiako basamortua  Kalahariko basamortuaOkavangoko delta  Laku Handiak  Kenyako goi-ordokia  Etiopiar mendigunea  Rift Haran Handia  Afrikako Adarra150px

 Mendiak 
Kontinenteko mendigune nagusiak honako hauek dira:
 Atlas mendiak
 Ruwenzori mendilerroa
 Etiopiar mendigunea

Hauexek dira Afrikako mendirik nagusiak:

 Zb. Izena Kokapena Altuera1KilimanjaroTanzania5.889 m2KenyaKenya5.184 m3StanleyUganda/KED5.065 m4Ras DashenEtiopia4.543 m5MeruTanzania4.558 m6KarisimbiRuanda/KED4.507 m7ElgonUganda/Kenya4.321 m8KamerunKamerun4.095 m9ToubkalMaroko4.167 m

 Klima 

Ekuatoreak, Kantzerko Tropikoak eta Kaprikornioko Tropikoak kontinentea zeharkatzen dute. Iparraldeko eta hegoaldeko aldean klima mediterraniarra da, euria egiten duen urtaroak udaberria eta udazkena izanik. Erdialdean, berriz, klima ekuatoriala da nagusi, bero eta hezea. Bitartean basamortu handi bi daude: iparraldean Sahara eta hegoaldean Kalahari.

 Ikus, gainera 
 Ekozona afrotropikala

 Kanpo estekak 

Kategoria:Afrikako geografia