Barack Obama

Barack Hussein Obama Jr. (Honolulu, Hawaii, AEB, 1961ko abuztuaren 4a) politikaria da, 2009tik 2017raino AEBko berrogeita laugarren lehendakaria izana 2009ko urtarrilaren 20tik 2017ko urtarrilaren 20ra arte..Gainera, Estatu Batuetako Senatuko bosgarren legegile afroamerikarra da, Berreraikuntza arotik hirugarrena. Herrialde hartako lehendakari izatera iritsi den lehen afro-amerikarra da.

Columbia Unibertsitateko eta Harvard Law School-eko tituluduna da. Chicagoko Unibertsitateko zuzenbide fakultatean zuzenbide konstituzionala irakatsi zuen 1992tik 2004ra bitartean. Illinois estatuko senataria izan da. AEBko Senatuko bosgarren legelari beltza izan zen, eta hirugarrena berreraikuntzatik. Ameriketako Estatu Batuetako Alderdi Demokratak izan duen bigarren senatari beltza da.

2007an Ameriketako Estatu Batuetako presidente izateko hautagaitza aurkeztu zuen, eta Hillary Clintonekin lehiatu zen hauteskundeetan Alderdi Demokrataren hautagai izateko. 2008ko ekainaren 5ean primarioak (lehen mailako hauteskundeak) irabazi zituen, eta hautagaia izateko aukera eskuratu. Azaroaren 4ko hauteskundeetan, Alderdi Errepublikanoko John McCain hautagaiaren aurka lehiatu eta garaile atera zen. Ameriketako Estatu Batuetako lehendakariorde izateko, Alderdi Demokratak Joe Biden izendatu zuen, Delaware estatuko senataria.

109. Kongresuan, gutxiengo demokrataren ordezkari gisa, beste senatari batzuekin batera, arma konbentzionalak kontrolatzeko eta funts federalen erabileran erantzukizun publiko handiagoa sustatzeko legea bultzatu zuen. Bidaia ofizialak egin zituen Ekialdeko Europara, Ekialde Hurbilera eta Afrikara. 110. Kongresuan lobbying eta hautes-iruzurrarekin, berotze globalarekin, terrorismo nuklearrarekin eta Irakeko eta Afganistango misio militarretatik Estatu Batuetara itzultzen ziren militarren arretarekin lotutako legedia sustatu zuen. 2007ko otsailean, presidentetzarako kanpainaren berri eman zuenetik, Obamak Irakeko Gerra amaitzea, independentzia energetikoa areagotzea eta osasun arreta unibertsala eskaintzea nabarmendu zuen lehentasun nazional gisa.

AEBren tropen presentzia areagotu zen Afganistanen, START III armak kontrolatzeko itun berria sinatu zuen Errusiarekin, AEBren esku hartzea agindu zuen Libiako gatazkan. 2011ko maiatzaren 1ean, komunikabideei jakinarazi zien AEBko Armadako indar berezien talde batek (DEVGRU Navy SEALS-eko kideak) Osama bin Laden hil zuela Pakistanen.

2009an Bakearen Nobel Saria eman zioten, nazioarteko diplomazia eta herrien arteko lankidetza bultzatzeagatik.«Obamarentzat 2009ko Bakearen Nobel Saria», Berria.

Presidente gisa, bere agintaldian politika ekonomikoak bultzatu zituen, hala nola 2009ko Berrinbertsio eta Berreskuratze Legea edo 2010eko Enplegua Sortzeko eta Langabezia Asegurua Berroneratzeko Legea. Beste ekimen politiko batzuen artean, Pazientea Babesteko eta Osasun Jasangarria zaintzeko legeak eta finantza-erreformari eta kontsumitzaileak babesteari buruzko Dodd-Frank Legea sartu dira. Bere bigarren agintaldian, Obamak LGBT estatubatuarren inklusioa sustatu zuen.

2017ko urtarrilaren 20an, Etxe Zuritik erretiratu zen, AEBko presidente batek azken hamarkadetan izan duen ospe-indizerik handienetako batekin.
 Biografia 
Obama 1961eko abuztuaren 4an jaio zen, Honolulun, Hawaiiko Kapiolani Medical Center for Women and Children-nMaraniss, David (August 24, 2008). "Though Obama had to leave to find himself, it is Hawaii that made his rise possible". The Washington Post. p. A22. Retrieved October 28, 2008. Bera da elkarren ondoan dauden 48 estatuetatik kanpo jaiotako presidente bakarra. Barack Obama Senior. Kenyako ekonomialariaren eta Stanley Ann Dunham, antropologo estatubatuarraren semea. Bere ama, Ann Dunham (1942-1995), Wichitan, Kansasen jaio zen eta, gehienbat, ingeles jatorrikoa zen, nahiz eta, 2007an, bere herenaitonak, Falmouth Kearneyk, Moneygall herritik (Irlanda) AEBra 1850. urtean emigratu zuela aurkitu zuten. 2012ko uztailean, Ancestry.com-ek aurkitu zuen Dunham, probabilitate handiz, John Punch-en, XVII. mendean"Ancestry.com Discovers Ph Suggests" Archived April 2, 2015, at the Wayback Machine, The New York Times. July 30, 2012 Virginiako Kolonian bizi izan zen afrikar esklabo baten ondorengoa izatea. Obamaren aita, Barack Obama Sr. (1934–1982), ezkonduta zegoen Nyang'oma Kogelo-ko.luo kenyarra zen. Obamaren gurasoak 1960an elkartu ziren Manoako Hawaiiko Unibertsitateko errusiar hizkuntzako klase batean, non bere aita atzerriko ikaslea zen beka batekinObama (1995, 2004), pp. 9–10.

Scott (2011), pp. 80–86.

Jacobs (2011), pp. 115–118.

Maraniss (2012), pp. 154–160. Bikotea Wailukun (Hawaii) ezkondu zen, 1961eko otsailaren 2an, Obama jaio baino sei hilabete lehenagoScott (2011), p. 86.

Jacobs (2011), pp. 125–127.

Maraniss (2012), pp. 160–163.

1961eko abuztuaren amaieran, haurra jaio eta aste gutxira, Barack eta bere ama Seattleko Washingtongo Unibertsitatera joan ziren bizitzera, eta, urtebetez, bertan bizi izan ziren. Garai hartan, Baracken aita ekonomian lizentziadun egin zen Hawaiin, eta 1962ko ekainean graduatu zen. Harvard Unibertsitateko beka batekin, graduondoko eskolara joan zen, non ekonomian master bat lortu zuen. Obamaren gurasoak 1964ko martxoan banandu zirenScott (2011), pp. 87–93.

Jacobs (2011), pp. 115–118, 125–127, 133–161.

Maraniss (2012), pp. 170–183, 188–189. Obama Sr. Kenyara itzuli zen 1964an, eta, han, hirugarren aldiz ezkondu, eta Kenyako gobernuan lan egin zuen Ogasun Ministerioko Ekonomian analista nagusi gisaObama "Dreams from My Father a Story of Race and Inheritance. Bere semea behin bakarrik bisitatu zuen Hawaiin, 1971ko GabonetanScott (2011), pp. 142–144.

Jacobs (2011), pp. 161–177, 227–230.

Maraniss (2012), pp. 190–194, 201–209, 227–230., 1982an automobil istripu batean hil baino lehen, Obamak 21 urte zituelaOchieng, Philip (November 1, 2004). "From home squared to the US Senate: how Barack Obama was lost and found". The EastAfrican. Nairobi. Archived from the original on September 27, 2007

Merida, Kevin (December 14, 2007). "The ghost of a father". The Washington Post. p. A12. Retrieved June 25, 2008

Jacobs (2011), pp. 251–255.

Maraniss (2012), pp. 411–417. Bere lehen haurtzaroa gogoratuz, Obamak zera esan zuen: «Nire aitak ez zuen nire inguruko jendearen antzik —hura ikatza bezain beltza zen; ama, berriz, esnea bezain zuria—; ia ez zitzaidan buruan erregistratuta gelditu. Gazte-heldutan izandako bere borrokak deskribatu zituen bere arraza anitzeko ondarearen pertzepzio sozialak bateratzekoSerrano, Richard A. (March 11, 2007). "Obama's peers didn't see his angst". Los Angeles Times. p. A20. Archived from the original on November 8, 2008. Retrieved March 13, 2007.

Obama (1995, 2004), Chapters 4 and 5..

1963an, amak, Dunhamek, Lolo Soetoro ezagutu zuen Hawaiiko Unibertsitatean; Indonesiako Ekialde-Mendebaldeko Zentroko geografiako graduondoko ikaslea zen. Bikotea Molokain ezkondu zen, 1965eko martxoaren 15ean
Scott (2011), pp. 97–103.

Maraniss (2012), pp. 195–201, 225–230. Bere J-1 bisaren urtebeteko bi luzapenaren ondoren, Lolo Indonesiara itzuli zen 1966an. Emaztea eta semeordea, berriz, hamasei hilabete geroago joan ziren, 1967an. Hasieran, familia Hego Jakartako Tebet auzoko Menteng Dalam auzoan bizi zen. 1970etik aurrera, Jakarta Erdialdeko Menteng auzoko auzo aberatsago batean bizi izan zirenMaraniss (2012), pp. 195–201, 209–223, 230–244.

 Liburuak 
Hainbat liburu dauzka bere izenean, hala nola: 

 Obama, Barack (1995). Dreams from My Father: A Story of Race and Inheritance. Nueva York: Three Rivers Press.  
 Obama, Barack (2006). The Audacity of Hope: Thoughts on Reclaiming the American Dream. Nueva York: Crown Publishers. 
 Obama, Barack (2020). A promised land. Crown (Penguin Random House). 

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 
 Afro-amerikar ospetsuen zerrenda

 Kanpo estekak 
 Barack Obama.com webgunea  
 Etxe Zuriaren webgune ofiziala 

Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako senatariak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako Alderdi Demokratako politikariak
Kategoria:Afro-amerikarrak
Kategoria:Galestar estatubatuarrak
Kategoria:Honolulutarrak
Kategoria:Chicagotarrak
Kategoria:Bakearen Nobel Saridunak
Kategoria:Harvard Unibertsitateko ikasleak
Kategoria:Obama familia
Kategoria:Barack Obama
Kategoria:Ezkerrak
Kategoria:Hawaiiko politikariak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako LGBT eskubideen aktibistak