Harlandu

Harlandua edo silarria eraikuntzan erabiltzen den harria da, gehienetan laukizuzen itxurakoak. Tamaina handikoak eta astunak dira, eta ezin dira esku hutsez altxa. 

Txikiagoak badira eta, hortaz, eskuz altxagarriak, harlanduxka, harlanduxko edo silarrixka izena hartzen dute.

Harlanduak lau alde landuak izaten ditu, edo behintzat hiru. Baina bada era bat, harlandu errustikoa izenekoa, zeinean murruan ikusten den aldea latz eta landugabe uzten dena.

Harlandu bakoitzaren garaiera, bi errenkadaren artekoa, estekadura mota desberdintzen du:
 handia: 35 cm baino gehiago
 ertaina: 20 eta 35 cm artean
 txikia: 20 cm baino gutxiago

 Harrizko aparailu motak 
Juan José Trujillo Cebrián espainiar adituaren arabera, harrizko hormak bi motatakoak izan daitezke, landu ahala:

 Harlanduzko horma. Landutako harriak erabiltzen dira, ondo moldekatutako blokeak osatuz, edo harlanduak, normalean forma prismatikoa dutenak, erregulartasunez jartzen direnak, adreiluzko horma baten antzeko ilarak osatuz.
 Manposteria horma. Harri naturalak erabiltzen dira, landu gabeak (harlangaitzak), edo lanketa arinekoak (silarrixkak/harlanduxka/harlanduxkoak), haien arteko akoplamendua ahalbidetzeko.

 Harlangaitzak eta silarrixkak 
Bien arteko desberdintasuna zera da, lehengoek ez dutela harriaren aurretiko lanketarik, eta silarrixken (edo harlanduxka, harlanduxko) kasuan, berriz, lanketa arina egiten zaie.

Harlangaitzezkoak landu gabeko harri zatiak dira, tamaina eta pisuagatik eskuen laguntzarekin bakarrik obran jartzeko aukera ematen dutenak. Forma eta tamaina irregularrekoak dira, gutxi gorabehera heterogeneoak, zer harri motatatik datozen eta zer adarretan harriz hornitu diren kontuan hartuta.

 Euskal Herrian 
Harlanduz egindako kanpo hormak oso ohikoak izan ziren Euskal Herrian Aro Modernotik aurrera, elizetan, etxe aberatsetan eta eraikin publikoetan, hala nola udaletxeak.

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 

 Harlangaitz
 Hartxintxar/legar
 Hargin lan
 Aparailu

 Kanpo estekak 

Kategoria:Eraikuntza
Kategoria:Eraikuntzako materialak
Kategoria:Mineral industrialak