Arüe

Arüe Zuberoako antzinako udalerria izan zen. 1973an Ithorrotze-Olhaibirekin batera Arüe-Ithorrotze-Olhaibi udalerria osatu zuen.

 Toponimia 
Frantsesezko toponimoa Aroue da. Historian zehar Arüe honela idatzia izan da:
 Aroe (1337),
 Aroa (1385Paul Raymond, Dictionnaire topographique Béarn-Pays basque, Duchesne bildumaren CXIV. liburukiaDuchesneren 99-114 liburukiak - Bibliothèque nationale de France),
 Aroe eta Sent Stephen d'Aroe (1460 eta 1469 hurrenez hurren , Ohixen paperakZuberoako notarioa zen Ohixen paperak - Archives départementales des Pyrénées-Atlantiques),
 Degaierie de Aroa (1520)
 Aroue (1690).

 Biztanleriaren bilakaera 

Iturria : Cassini proiektuaEHESS: Cassini proiektua

 Ikustekoak 
San Ezteberen eliza erromanikoa, XIX. mendean berreraikiaMérimée datu-basea.

 Euskara 
Arüen Pettarrako euskara mintzatzen da, zuberotarra. Zuberotarrek eurek hizkera mota bi bereizi izan dituzte: alderdi menditsukoa edo Basabürü eskualdekoa, eta ordokikoa edo Pettarrekoa. Beste alde batetik, berriz, Zuberoako ipar-mendebalean badira euskara zuberotarretik aldendu eta Nafarroa Beherera hurbiltzen diren zenbait herri: Domintxaine-Berroeta, Arüe-Ithorrotze-Olhaibi, Lohitzüne-Oihergi, Etxarri eta Pagola. Bestalde, administrazioz Biarno den Eskiula herrian euskara zuberotarra mintzatzen da.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 

Kategoria:Zuberoako lehengo udalerriak
Kategoria:Arüe-Ithorrotze-Olhaibiko geografia
Kategoria:Pirinio Atlantinkoetako udalerri ohiak