David Lynch

David Keith Lynch (Missoula, Montana, 1946ko urtarrilaren 20a - Los Angeles, 2025eko urtarrilaren 16a) Ameriketako Estatu Batuetako zinema zuzendaria izan zen.

Haren filmak ezagunak dira surrealismo, amets moduko sekuentzia, irudi bitxi eta soinu zainduarengatik. Estatu Batuetako psikologia ikertzen saiatu da, bai hiri txikietakoa (Blue Velvet edo Twin Peaks telesaioan), bai metropoli handienetakoa (Lost Highway edo Mulholland Drive). Estilo arraro hori zela-eta, Mel Brooks ekoizleak "Marteko Jimmy Stewart" deitu zion David Lynchi.

Haren ibilbide luzean zehar, Lynchek narrazio eta irudi estilo propioa garatu zuen, zein mundu osoan ezagutzeko erraza den. Nahiz eta jendetza ez erakarri, kritikagileek beti goraipatu zuen, eta jarraitzale fidelak lortu zituen.

 Filmografia 
 Film luzeak 
Taula honetan, Lynchek zuzendutako film bakoitzeko bi aktore, enpresa ekoizlea eta beste izenburuak (gaztelaniaz, frantsesez) zerrendatu dira:
UrteaFilmaAktoreakEkoizleaIzenburuak (es,fr)0Ronnie RocketDexter Fletcher, Michael J. Anderson --0Hotel Room -- --1967Six Men Getting Sick -- --1968The Alphabet -- --1970The GrandmotherRichard White --1974The AmputeeDavid Lynch --1977EraserheadJack Nance, Jeanne BatesAmerican Film Institute1980The Elephant ManAnthony Hopkins, John HurtBrooksfilms1984DuneMax von Sydow, Kyle MacLachlanDino De Laurentiis Company1986Blue VelvetDennis Hopper, Isabella RosselliniDe Laurentiis Entertainment Group1988The Cowboy and the FrenchmanHarry Dean Stanton --1988The French as Seen By...Luigi Comencini, Harry Dean Stanton --1989Twin Peaks. Pilot Episode -- --1990Industrial Symphony No. 1Laura Dern, Nicolas Cage -- 1990PilotKyle MacLachlan, Michael Ontkean --1990Wild at HeartNicolas Cage, Laura DernPolyGram Filmed Entertainment1992Twin Peaks: Fire Walk with MeSheryl Lee, Moira KellyCiby 20001995Premonition Following an Evil Deed -- --1995Lumière and CompanyAidan Quinn, Alan Rickman -- 1997Lost HighwayBill Pullman, Patricia ArquetteCiby 20001999The Straight StoryRichard Farnsworth, Sissy SpacekFilm4 Productions2001Mulholland DriveNaomi Watts, Laura HarringStudioCanal2002DumbLand --Asymmetrical Productions2002Darkened RoomJordan Ladd, Cerina Vincent --2002RabbitsScott Coffey, Laura Harring --2002The Short Films of David Lynch -- --2006Inland EmpireJeremy Irons, Justin TherouxAbsurda2007To Each His Own CinemaAntoine Chappey, Audrey Dana -- 2007Absurda -- --2007Bug Crawls -- --2007BoatDavid Lynch --200942 One Dream RushTadanobu Asano, Paz de la Huerta --2010Lady Blue ShanghaiMarion CotillardChristian Dior2011Duran Duran: Unstaged -- --2013Idem Paris -- --2014Twin Peaks: The Missing Pieces -- --2017What Did Jack Do? -- --2018Ant Head -- --2020The Adventures of Alan R.David Lynch --2020The Story of a Small BugDavid Lynch --
 Urtea Filma Oscarrak BAFTA Golden Globe Canneseko Zinemaldia Izendapenak Sariak Izendapenak Sariak Izendapenak Sariak Izendapenak Sariak 1977  Eraserhead        1980  The Elephant Man 8  7 3 4    1984  Dune 1        1986  Blue Velvet 1    2    1990  Wild at Heart 1  1  1   Urrezko Palma  Urrezko Palma 1992  Twin Peaks: Fire Walk with Me        Urrezko Palma  1997  Lost Highway         1999  The Straight Story 1    2  Urrezko Palma  2001  Mulholland Drive 1  2 1 4   Urrezko Palma  Zuzendari onena 2006  Inland Empire        

 Film laburrak 
 Urtea Izenburua 1966  Six Men Getting Sick 1967  Absurd Encounter with Fear  1967  Fictitious Anacin Commercial  1968  The Alphabet  1970  The Grandmother  1974  The Amputee  1988  The Cowboy and the Frenchman  1990  Industrial Symphony No. 1: The Dream of the Broken Hearted  1995  Premonitions Following an Evil Deed  2002  Darkened Room  2006  Ballerina  2007  Boat  2007  Bug Crawls  2008  Scissors  2010  Lady Blue Shanghai 

 Telebista saioak 
UrteaIzenburuaAtalak1990–1991Twin Peaks301992On the Air71993Hotel Room3 2017 Twin Peaks18


 Interneteko saioak 
UrteaIzenburuaAtalak2002Rabbits2002Dumbland8Out Yonder2009Interview Project

 Musika bideoak 
UrteaAbestiaMusikaria1982"I Predict" Sparks1990"Wicked Game" Chris Isaak1992"Dangerous"Michael Jackson1995"Longing"Yoshiki2009"Shot in the Back of the Head"Moby

 Kanpo estekak 
  Egilearen ataria
  Lynchen lanen inguruko bibliografia: liburu eta artikuluak, Kaliforniako Unibertsitatea

Kategoria:David Lynch
Kategoria:Montanarrak
Kategoria:Ohorezko Legioko ofizialak
Kategoria:Rock musikariak
Kategoria:Urrezko Leohia ibilbideari
Kategoria:Los Angelesen hildakoak