Añanako kuadrilla

Añanako kuadrilla Araba osatzen duten zazpi kuadrilla edo eskualde administratiboetako bat da, probintziako hegomendebaldean kokatuta dagoena. Ebro ibaiaren inguruko zenbait haranek osatua da, eta "Arabako Ibarrak" izena ere hartzen du. Eskualdeko administrazio erakundeak Ribabellosan (Erriberabeitia) daude, nahiz eta biztanle gehien dituen udalerria Iruña Oka den.

Añanako kuadrilla 1840. urtean sortu zen. Garai hartararte, kuadrillako udalerriak Gasteizko kuadrillan barna zeuden. Gaur egun, oso gutxi populatutako eskualdea da, 700 km2 inguruko azalera batean 8.700 biztanle inguru bizi direlarik (12,49 biz/km2).

 Mugakideak 
Iparraldean Aiarako kuadrilla eta Zuia-Gorbeialdea, hegoalde eta mendebaldean Burgosko probintzia (Espainia) eta ekialdean Gasteizko kuadrilla, Trebiñuko Konderria eta Urizaharra eta Bastidako udalerriak mugakide ditu.

 Udalerrien eta kontzejuen xehetasunak 

Hamar udalerri biltzen ditu Añanako kuadrillak.

10 udalerri hauetan 113 herri kokatzen dira eta hauetatik bi herrik dute 1.000 biztanle baino gehiago, Ribabellosa eta Langraiz Oka.

#Udalerria▪︎Herriburua, •Kontzejuak eta •HerriakAlkateaAlkatearen alderdi politikoaBiztanleria  (2023)Biztanleriaren  ehunekoa,  Añana kuadrillako  guztizkoanAzalera  (km²)1Añana •Atiega  ▪︎Gesaltza Añana Juan Carlos Medina Martinez Euzko Alderdi Jeltzalea 156 %1,64 21,922Armiñon ▪︎Armiñon  •Estavillo  •Lacorzana Juan Muñoz Bartolome Euzko Alderdi Jeltzalea 232 %2,44 10,573Berantevilla ▪︎Berantevilla  (•Berantevilla  •Escanzana  •Lacorzanilla)  •Lacervilla  •Mijancas  •Santa Cruz del Fierro  •Santurde  •Tobera Isabel Arbaizagoitia Peral Euzko Alderdi Jeltzalea 451 %4,74 35,734Erriberabeitia •Igai  •Manzanos  •Melledes  •Quintanilla Erriberabeitia  •Ribaguda  ▪︎Ribabellosa Amado Martinez de Iturrate Kuartango Ribera Baja Bizirik 1.423 %14,96 27,745Erriberagoitia  •Antezana  •Anuntzeta (•Anuntzeta  •Mimbredo)  •Arbigano  •Arreo  •Artatza-Axkoeta  (•Artatza  •Axkoeta)  •Barrón  •Basquiñuelas  •Biloria  •Caicedo Sopeña  •Castillo Sopeña  •Hereña  •Lasierra  •Leziñana Oka  •Morillas  •Nuvilla  •Ormijana  •Padul  ▪︎Pobes  •San Miguel  •Subilla Morillas  •Tuyo  •Villabezana  •Villaluenga  •Villambrosa Javier Gallego Rodriguez Euzko Alderdi Jeltzalea 828 %8,70 119,786Gaubea •Astulez  •Acebedo  •Bachicabo  •Barrio  •Basabe  •Boveda  •Corro  •Espejo  • Fresneda  ▪︎Uribarri Gaubea  •Ginea  •Gurendes-Quejo  (•Gurendes  •Quejo)  •Karanka eta Mioma  (•Karanka  •Mioma)  •Karkamu  •Nograro  •Osma  •Pinedo  •Kintanilla  •Tobillas  •Tuesta  •Valderejo  (•Lahoz  •Lalastra  •Ribera  •Villamardones)  •Valluerca  •Villamaderne (•Bellojin  •Villamaderne)  •Villanañe  Gorka Salazar Senso Euzko Alderdi Jeltzalea 1.066 %11,20 244,067Iruña Oka •Billoda  ▪︎Langraiz Oka  •Mandaita  •Olabarri  •Tresponde Migel Angel Montes Sanchez Euskadiko Alderdi Sozialista - Euskadiko Ezkerra 3.597 %37,81 53,258Kuartango •Anda  (•Anda  •Andagoia  •Katadiano)  •Aprikano  •Etxabarri (•Etxabarri  •Tortura)  Inurrieta  •Jokano  •Luna  (•Arriano  •Artxua  •Gillarte  •Luna)  •Marinda  (•Iñurrieta  •Marinda  •Ondokolanda/Santa Eulalia  •Urbina Basabe  •Villamanca)  •Sendadiano  •Urbina Eza  •Uribarri  ▪︎Zuhatzu Kuartango  Miren Meabe Carro Euzko Alderdi Jeltzalea 401 %4,21 84,399Lantaron  •Alcedo  •Bergonda  •Caicedo Yuso  •Fontecha  ▪︎Komunioi  •Larrazubi  •Leziñana •Molinilla  •Salcedo  •Sobrón  •Turiso  •Zubillaga Koldo Salbidea Martinez Euzko Alderdi Jeltzalea 938 %9,86 61,7710Zanbrana •Bergantzu •Ozio •Zabalate ▪︎Zanbrana Trinidad Zarza Martinez Euskadiko Alderdi Sozialista - Euskadiko Ezkerra 422 %4,43 39,51 Añanako kuadrilla9.514%100,00698,72

 Inguru naturala 
Valderejoko natura parkea eskualde honetan kokatuta dago eta zonalde honetako ondare natural ikusgarria da, Vallegrull mendia (1.226 m) tontor nagusia duelarik.

 Kultura 
 Ondarea 
Erromatar Inperioaren sasoiko Iruña-Veleiako aztarnategia nabarmentzekoa da, Iruña Oka udalerrian kokatutakoa. Bertan euskarazko idazkunak topatu zituztela iragarri zuten, inoizko zaharrenak izango zirenak, baina aditu batzorde batek faltsutzat hartu zituzten azkenean 2008an.

Ondare erromanikoa azpimarratzekoa da, eliza hauek eskualdean daudelarik: Tuestako Jasokundearen Andra Marirena, Karkamoko San Joanena eta Toberako Andra Marirena.

 Euskara 
Euskal Herriko eskualderik erdaldunetarikoa dugu Añanakoa, izan ere euskara desagertu zen XVI. mendean edo toki batzuetan lehenago.

Hala ere, 1995ean antolatu zuten lehenenengo aldiz "Euskara Añanan" izeneko festa eta aldarrikatzeko eguna, eta urtero udalerri bat jardunaldi honetaz arduratzen da. Ikastolarik eza eta biztanleen zahartzea bi oztopo nagusien artean daude eskualdean euskal hiztunak irabazi eta pizteko, antolatzaileen iritziz.

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 

 Bergonda
 Lacozmonte
 Salcedo

 Kanpo estekak 

 Añanako koadrilaren webgunea

Kategoria:Añanako Kuadrilla