Olexoa

Olexoa ([oleʃo.a]) Nafarroako udalerria da, Lizarrako merindadean kokatua. Herria itsasoaren mailatik 574 metrora dago eta Nafarroako hiriburutik 57 kilometrora.  biztanle zituen . urteko erroldaren arabera.

 Geografia 
 Inguru naturala eta kokapena 
Olexoa Lizarrako merindadearen mendebaldean dago. Herrira heltzeko Urbiolatik Antzinera doan errepidea hartu behar da bost kilometrotan zehar.

Udalerriak Abaigarrekin egiten du muga iparraldean, Villamayor de Monjardinekin ekialde eta hegoaldean, eta Etaio eta Okorekin mendebaldean.

 Klima eta landaredia 
Olexoako klima, mediterraneo kontinentala eta azpimediterraneoaren arteko nahastea da. Urteko batez besteko tenperatura 9 eta 11 gradukoa eta prezipitazioak 500 eta 800mm bitartekoak dira. Urteroko egun euritsuak 80 dira herrigunean eta 120 egun udalerriko gunerik menditsuenetan.

Jatorrizko landareditik, 33 hektareako arte baso bat baino ez da geratzen. Duela mende batzuk, udalerri gehiena artadiek estaltzen zuten, baina nekazaritza, zuhaitz mozketa eta suteek, azalera hori ia desagerarazi egin dute.

 Demografia 

 Politika 
 Udal hauteskundeak 
2007an Olexoako alkatetzarako Agrupación Independiente de Olejua (AIO) herri ekimeneko Santiago Jesús Crespo Ganuza aukeratu zuten. Zurizko 7 boto izan ziren (botoen %16,28a). Abstentzioa %23,21koa izan zen.

+Olexoako Udala (2007) Alderdia  Botoak  Aukeratua? Santiago Jesús Crespo Ganuza (AIO)  36  Bai

2011ko udal hauteskundeetan ere zerrenda bakarra aurkeztu zen, Candidatura Independiente de Olejua (CIO). Alfredo Vicente alkate aukeratu zuten eta beste bi lagun zinegotziZerrendak Nafarroako Aldizkari Ofizialean..

 Udaletxea 
Udaletxea herriko plaza nagusian dago, elizaren ondoan. 1981ean altxatutako eraikuntza berria da, antzinako udaletxea eraitsi ondoren egindakoa. Bi solairu dauzka eta udaletxearen kanpoaldeko hormak margozturik dauzka. Beheko solairuan atari txiki bat dago.

Gaur egungo kokagunearen aurretik, udaletxea eskolen eraikinean egon zen. Lau urtero, olexoarrek alkatea eta lau zinegotzi aukeratzeko eskubidea dute.

 HELBIDEA: Herriko Plaza z/g

 Alkateak 

Hauek izan dira Olexoako azken alkateak:

AlkateaAgintaldi hasieraAgintaldi amaieraAlderdia  1979 1983   1983 1987   1987 1991   1991 1995   1995 1999   1999 2003   2003 2007  Santiago Jesus Crespo Ganuza 2007 2011 Agrupacion Independiente de Olejua Alfredo Vicente Sanchez 2011 2015 Candidatura Independiente de Olejua  2015 2019   2019 2023   2023 Jardunean 

 Jaiak eta ospakizunak 
Olexoako herriko-jaiak uztailaren 25ean ospatzen dira.

 Zerbitzuak 
Antzin-Ameskoako Zerbitzu Sozialen Mankomunitatea, zaborra bildu, ura hornitu eta bestelako zerbitzuez arduratzen da Olexoa eta eskualdeko beste hainbat herritan.

 Ondasun nabarmenak 
 Donejakue eliza, XIII. mendeko estilo aurregotikoan eraikitako eliza da. Urteetako utzikeria dela eta, eliza nahiko egoera txarrean kontserbatzen da gaur egun. Eliza barruan, Nafarroako errataula nagusirik garrantzitsuenetakoa zegoen. Erretaula Pedro Gonzalez San Pedrok egin zuen 1604ean eta bertan Lucas Salazarren polikromia nabarmentzen da.

 Erreferentziak 

 Ikus, gainera 
 Nafarroako udalerrien zerrenda

 Kanpo estekak 

  Olexoari buruzko informazioa Nafarroako gobernuaren webgunean.
 Olexoa NA-7400 errepidetik ikusia Google Street View-n.