Richard Nixon

Richard Milhous Nixon (Yorba Linda, Kalifornia, 1913ko urtarrilaren 9a - New York, 1994ko apirilaren 22a) estatubatuar politikaria izan zen. Estatu Batuetako 37. presidentea izan zen 1969–1974 bitartean. Dimisioa eman behar izan zuen Watergate eskandaluagatik.

 Bizitza 
1945ean Alderdi Errepublikanoko kide egin zen, eta 1951n senatari hautatu zuten. Gogor jardun zuen komunistatzat salatzen zituen funtzionarioen aurka. 1952tik 1960 arte presidenteorde izan zen, eta presidente gisa jardun zuen Eisenhower gaixorik egon zen bitartean ere. 1960an, Alderdi Errepublikanoaren hautagaia izan zen presidentetzarako hauteskundeetan, baina John F. Kennedy demokrata gailendu zitzaion.

1968an presidente hautatu zuten. Barne-politikan, gogor zapaldu zituen Vietnamgo Gerrak eragin zituen protesta eta iskanbila larriak, eta arrazakeriaren aurka borrokatzen ziren beltzen erakundeak. Kanpo-politikan, Vietnamgo Gerra izan zuen arazo nagusia; konponbide gisa Estatu Batuetako gudarostea pixkanaka handik ateratzen saiatu zen baina, aitzitik, vietnamizazio-politika horrek Indotxina osora hedatu zuen gerra; 1972an, bonbardaketa latzak agindu zituen Hanoin eta Hai Phongen, baina, Estatu Batuek gerra galdua zutela ikusirik, azkenean bake-hitzarmen bat negoziatu behar izan zuten vietnamdarrekin. Txinako Herri Errepublikarekin hitzarmenak egin zituen Estatu Batuetako lehen presidentea izan zen. Bestalde, arma estrategikoen kopurua mugatzeko hitzarmenak egin zituen Sobietar Batasunarekin. 

Nixonen agintaldiko eta nazioarteko ekonomiaren une erabakigarrienetako bat Nixon «shocka» izan zen. Uda betean, 1971ko abuztuaren 15ean, presidenteak bertan behera utzi zuen urre estandarra. Alegia, orduz geroztik, dolarraren balioa ez zegoen urreak babestua, eta dolarrari ematen zaion konfiantza bera bihurtu zen diru mota hori babesteko neurria.

1972an berriro izendatu zuten presidente. Israeldarrei lagundu zien Yom Kippur Gerran, eta 1973ko Txileko estatu kolpean Augusto Pinocheten alde esku hartzeko agindu zuen. Henry Kissinger estatu-idazkariak eragin handia izan zuen haren kanpo-politikan. 1974ko abuztuaren 9an, kargua utzi behar izan zuen Watergate auziagatik.

 Erreferentziak 

 Kanpo estekak 
  Nixon fundazioaren webgunea, nixonfoundation.org
  Richard Nixonen biografia Etxe Zuriaren webgunean, whitehouse.gov

Kategoria:Gerra Hotzako biografiak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako presidenteak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako presidenteordeak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako Alderdi Errepublikanoko politikariak
Kategoria:Kaliforniarrak
Kategoria:Istripu zerebrobaskularrak hildakoak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako Itsas Armadako ofizialak
Kategoria:Ameriketako Estatu Batuetako antikomunistak
Kategoria:Kaliforniako politikariak
Kategoria:Bigarren Mundu Gerrako Ameriketako Estatu Batuetako Itsas Armadako pertsonala