Orkola manako

La orkola manakoOrnitologia taksonomio. () estas birdospecio el la familio de pipredoj. Ĝi havas 4 subspeciojn troviĝantajn en Centra Ameriko kaj norduesta Sudameriko.

Taksonomio
Laŭ AviListAviList v2025, konsultita la 8-an de feb. 2026., jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj por tiu specio, kaj ties Esperantaj nomoj:

Passeriformes - paseroformaj
Pipridae - pipredoj
Manacus Brisson, MJ, 1760 - manako
Manacus vitellinus (Gould, J, 1843) - orkola manako
Manacus vitellinus vitellinus (Gould, J, 1843)
Manacus vitellinus amitinus Wetmore, A, 1959
Manacus vitellinus milleri Chapman, FM, 1915
Manacus vitellinus viridiventris Griscom, L, 1929

Etimologio
La scienca genra nomo Manacus estas la latinigo de la nederlanda manneken (= "malgrandulo"), kiu estas la origino de la nederlanda nomo de tiuj birdoj en Surinamo (Manakin), pro ilia eta grando kaj kompakta siluetoBirds of the World, Golden-collared Manakin..

La specia epiteto vitellinus estas latina vorto signifanta "flava kiel ovoflavo" (el vĭtellus = ovoflavo), pro la koloro de la kolo de la masklo.

Aspekto
La orkola manako estas ĉirkaŭ 10 ĝis 12 cm longa kaj pezas ĉirkaŭ 15 ĝis 24 g. La specio estas sekse dimorfa kaj maskloj estas pli grandaj ol inoj. Plenkreskaj maskloj de la nomiga subspecio M. v. vitellinus havas nigrajn kronon, dorson, flugilojn kaj voston. Iliaj mentono, gorĝo kaj brusto estas profunde kaj brile orflavaj, kiuj ankaŭ volviĝas ĉirkaŭ la nuko por formi la samnoman kolumon. La mentono- kaj gorĝoplumoj estas longaj kaj povas esti projekciitaj antaŭen. Ilia malsupra brusto, flankoj, ventro kaj subvostaj kovriloj estas olivecverdaj kun flav-oliva nuanco sur la ventro. Plenkreskaj inoj estas plejparte olivecverdaj. Ilia malsupra brusto kaj ventro havas pli palan flav-olivan nuancon kaj iliaj flugiloj kaj vosto estas malhelbrunaj kun olivecverdaj randoj sur la plumoj. Sly, N. D., K. F. P. Bennett, kaj K. M. Long (2025). Golden-collared Manakin (Manacus vitellinus), version 3.0. En Birds of the World (N. D. Sly kaj S. M. Billerman, Editors). Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA.  Alirita la 11an de Oktobro, 2025 

Disvastiĝo kaj habitato
La orkola manako troviĝas en la tropikaj humidaj arbaroj de Panamo kaj uesta Kolombio.

Referencoj

Kategorio:Pipredoj
Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Birdoj de Centra Ameriko
Kategorio:Birdoj de Sudameriko