Nazplukado

Nazplukado, Nazpikado, nazborado aŭ nazpinĉado rilatas al la enmeto de fingro en la nazon, en unu el la naztruojn, kutime por forigi sekiĝintajn nazajn sekreciojn (teknike: krusto, familiare: muko, bulo aŭ veziketo) aŭ (malpli ofte) fremdaĵojn, aŭ por grati la nazon ene. 

Kvankam nazplukado estas tre ofta praktiko, kutime ĉiutaga, ĝi estas konsiderata tabuo almenaŭ en okcidenta kulturo, kaj elvokas sentojn de abomeno kaj naŭzo inter observantoj.Hemenover, Scott H.; Ulrich Schimmack (באוגוסט 2007), "That's disgusting! …, but very amusing: Mixed feelings of amusement and disgust", Cognition & Emotion, 21 (5): 1102–1113, doi:10.1080/02699930601057037

Studo de 1995 trovis, ke 91% de respondintoj de tempo al tempo pinĉas siajn nazojn.Jefferson, James W.; Trevor D. B. Thompson (1995). "Rhinotillexomania: psychiatric disorder or habit?". The Journal of clinical psychiatry. 56 (2): 56–9. PMID 7852253. Alia studo ekzamenis la oftecon de nazplukado inter adoleskantoj, kaj trovis, ke respondintoj averaĝe pinĉis siajn nazojn kvar fojojn tage.J Clin Psychiatry. 2001 Jun;62(6):426-31. A preliminary survey of rhinotillexomania in an adolescent sample Kelkaj respondintoj kutimis pasigi inter 15 minutojn ĝis du horojn ĉiutage plukante sian nazon.

La nazaj trairejoj enhavas la nazan mukozon, kiu konstante produktas mukon kaj estas eksponita al la aero. Se la muko sekiĝas, ĝi kutime kaŭzas mildan haŭtiritiĝon al la sensaj receptoroj en la nazo. Ĉi tiu irito devigas la suferanton forigi la sekiĝintan mukon per pinĉado de sia nazo.

Ekstremaj kazoj de nazpikado nomiĝas rinotileksomanio (el la greka, rhino "nazo" + tillexis "piki"). Ĉi tiuj kazoj kaŭzas signifan damaĝon al la haŭta histo de la nazo kaj estas karakterizitaj per patologia kompulsa konduto.

Rinotileksomanio estas agnoskita kiel mensa malsano en la ICD, kaj en la ĉapitro "Mensaj kaj Kondutaj Malordoj" ĝi ricevas la numeron F98.8. La plej multaj homoj kun ĉi tiu malsano estas infanoj kaj adoleskantoj.

Nazmukomanĝado nomiĝas Mukofagio en la medicina literaturo, kaj karakteriziĝas per la konsumado de nazmuko post nazmukado. Nazmukomanĝado estas konsiderata malĝentila en okcidenta kulturo, sed imunigas la korpon ĉar la nazmuko enhavas malfortigitajn bakteriojn. Kaj kutime kaŭzas abomenon kaj naŭzon ĉe tiuj, kiuj rigardas ĝin, eĉ pli ol nazplukado. La fenomeno estas ofta ĉe beboj kaj junaj infanoj.

 Referencoj 

Kategorio:Nazo
Kategorio:Homa konduto