Leono la 2-a (imperiestro)

Leono la 2-a  aŭ Leo la Juna nelonge regis kiel infana imperiestro de la Orienta Romia Imperio de la 17-a de novembro 473 ĝis la 17-a de novembro 474. Li estis la filo de Zenono, la Izaŭra generalo kaj estonta imperiestro, kaj Ariadna (450-515), filino de la imperiestro Leono la 1-a (reĝinte 457–474). Leono la 2-a fariĝis kunimperiestro kun sia avo Leono la 1-a la 17-an de novembro 473, kaj fariĝis sola imperiestro la 18-an de januaro 474 post kiam Leono la 1-a mortis pro disenterio. Lia patro Zenono fariĝis kunimperiestro fare de la Bizanca Senato la 29-an de januaro, kaj ili kunregis dum mallonga tempo antaŭ ol Leono la 2-a mortis finfine de 474. Li estas foje kromnomita per la epiteto "la Malgranda" (latine: Minor; malnovgreke: ὁ Μικρός), probable por distingi lin de sia avo kaj aŭgusto Leono la 1-a 

eta|maldekstre|300px|Konkero de Konstantinopolo fare de Mehmedo la 2-a.

eta|dekstre|200px|Solido de Leono la 2-a kaj lia patro Zenono.

eta|maldekstre|300px|Malgraŭ la frua sukceso de Zenono, la patro de Leono la 2-a, pri paciĝo kun la vandaloj, Zenono estis nepopulara imperiestro pro siaj barbaraj originoj.

Historio
Leono la 2-a, nomata "la Juna", naskiĝis en 467, filo de Zenono, Izaŭria generalo, kaj Ariadna, filino de la tiama imperiestro Leono la 1-a. Li estis la patrinflanka nepo de imperiestro Leono la 1-a kaj imperiestrino Verina. Kiel nepo de Leono la 1-a, Leono la 2-a havis fortan pretendon sukcedi lian tronon. Leono la 1-a, kiu fariĝis pli kaj pli malsana, sentis sin devigita deklari posteulon al la imperia trono, sed preterlasis sian bofilon pro lia malpopulareco. Sekve, Leono la 2-a fariĝis cezaro (heredanto de la trono) fare de Leono la 1-a ĉirkaŭ oktobro 472, kaj poste estis promociita al aŭgusto (ankaŭ de Leono la 1-a) en novembro 473, igante lin kunimperiestro kune kun sia avo. Li estis kronita ĉe la Hipodromo de Konstantinopolo, kaj la ceremonion prezidis la Ekumena Patriarko Akacio. La 10-a-jarcenta "De Ceremoniis" donas detalan raporton pri lia kronado kiel aŭgusto, kiu estas datita al la 17-a de novembro 473. Li ankaŭ estis nomumita kiel la sola konsulo por 474 ĉirkaŭ tiu tempo.

Kiam Leono la 1-a mortis pro disenterio la 18-an de januaro 474, Leono la 2-a surtroniĝis kiel sola aŭgusto. La historiisto Warren Treadgold skribis, ke dum la regado de Leono la 2-a, lia patro Zenono estis la vera potenco malantaŭ la trono. La 29-an de januaro 474, la Bizanca Senato, kun aprobo de Imperiestrino Verina, igis lian patron Zenono kun-aŭgusto sub Leono la 2-a, ĉar Leono estis tro juna por subskribi oficialajn dokumentojn. Leono la 2-a mortis en Konstantinopolo baldaŭ post la 10-a de oktobro 474. La 6-a-jarcenta verkisto Johano Malalaso deklaras, ke li regis "1 jaron kaj 23 tagojn", kio, kalkulante ekde lia kronado kiel aŭgusto, donus mortodaton de la 8-a/9-a de decembro. Tamen, li ankaŭ deklaras, ke Leono mortis "en novembro de la 13-a indikcio... kiel skribis la plej klera Nestorianoj, kies kroniko finiĝis kun Leono". Teodoro la Legisto, alia 6-a-jarcenta historiisto, deklaras, ke Leono la 2-a mortis post regado de 10 monatoj, tio estas, de januaro ĝis novembro 474. Ĉi tion ankaŭ konfirmas la 9-a-jarcenta verkisto Teofano la Konfesprenanto. La 20-a-jarcenta bizancisto Georgo Ostrogorski simple skribis, ke Leono la 2-a mortis iam aŭtune de 474. Li mortis 7-jaraĝa, kion konfirmas la 6-a-jarcentaj verkistoj Johano Malalaso kaj Johano de Efezo. La morto de Leono la 2-a lasis Zenonon kiel solan imperiestron.

Lia morto okazis tiel baldaŭ post kiam li fariĝis imperiestro, kio kondukis al konjekto inter kelkaj modernaj akademiuloj, ke li estis venenita de sia patrino aŭ patro, por ke Zenono povu fariĝi sola imperiestro. Tamen, neniuj tiutempaj fontoj levis ĉi tiun sugeston, kvankam Zenono estis nepopulara, tial oni konsideras probable, ke la morto de Leono la 2-a estis natura, precipe konsiderante la altan infanan mortoftecon de la tempo. Viktoro de Tunnuna, 6-a-jarcenta kronikisto, diras, ke Leono la 2-a fakte ne mortis, sed estis prenita de Ariadna kaj kaŝita en monaĥejo. Ĉi tio verŝajne konfuzas kun Bazilisko, filo de la bizanca komandanto Armato. Bazilisko estis kronita cezaro en 476 kaj preskaŭ ekzekutita en 477 post kiam lia patro estis murdita de Zenono, sed li estis savita de Ariadna. La konfuzo verŝajne devenas de la fakto, ke Bazilisko estis renomita Leono por eviti asociiĝon kun la uzurpisto, kiu ribelis kontraŭ Zenono.

Zenono estis tre nepopulara pro manko de dinastia prestiĝo, kaj liaj solaj familiaj ligoj al la imperia trono estis lia geedziĝo kun Ariadna, filino de Leono la 1-a, kaj per lia nun mortinta filo Leono la 2-a. Krome, ĉar li estis Izaŭriano, li estis vidata kiel fremdulo fare de la bizanca elito, kaj la trezorejo estis malplena post lia tronascendo. La sola regado de Zenono estis kontraŭata de generalo Bazilisko, frato de Verina, la vidvino de Leono la 1-a, kiu proklamis lin imperiestro en januaro 475. Zenono fuĝis, kaj Bazilisko regis dum 20 monatoj antaŭ ol Zenono revenis kaj reprenis la tronon. La regado de Zenono estis markita de konstantaj ribeloj, kaj nur per ruzeco, subaĉeto kaj bonŝanco li sukcesis regi dum 17 jaroj ĝis sia morto la 9-an de aprilo 491.Artikolo tradukita el la Angla Vikipedio.

 Referencoj 

Kategorio:Naskiĝintoj en 467
Kategorio:Mortintoj en 474
Kategorio:Naskiĝintoj en la 5-a jarcento
Kategorio:Mortintoj en la 5-a jarcento
Kategorio:Naskiĝintoj en Turkio
Kategorio:Mortintoj en Turkio
Kategorio:Romiaj regantoj
Kategorio:Romiaj militistoj
Kategorio:Romiaj imperiestroj
Kategorio:Historio de Romo