Jukatana kaprimulgo

Jukatana kaprimulgo (Nyctiphrynus yucatanicus) estas specio de kaprimulgoj en la kaprimulga familio Kaprimulgedoj. Ĝi troviĝas en Jukatana Duoninsulo de Meksiko, Gvatemalo kaj Belizo.

Taksonomio kaj sistematiko
La Jukatana kaprimulgo foje estis lokita en la genron Otophanes, kiu poste estis kunfandita en la nunan Nyctiphrynus. La Ocela kaprimulgo (N. ocellatus), kaj la Meksika kaprimulgo (N. mcleodii) estas frataj specioj. Precipe ĝi kaj la Meksika kaprimulgo estas konsiderataj la plej proksimaj vivantaj parencoj pro la simileco en kantoj kaj plumaraj karakterizaĵoj.  La Jukatana kaprimulgo estas monotipa.Arizmendi, M. d. C., C. I. Rodríguez-Flores, C. A. Soberanes-González, R. A. Behrstock, kaj T. S. Schulenberg (2020). Yucatan Poorwill (Nyctiphrynus yucatanicus), versio 1.0. En Birds of the World (T. S. Schulenberg, Editor). Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA.  Alirita la 12an de Oktobro, 2021 


Aspekto
La Jukatana kaprimulgo estas 19,5 ĝis 22 cm longa, igante ĝin la plej malgranda specio de kaprimulgo en la Jukatana Duoninsulo. Unu masklo pezis 21,3 g kaj unu ino 27,7 g.

Ambaŭ seksoj havas brunan morfon; ekzistas ankaŭ ruĝbruna morfo, kiu estas multe pli ofta inter inoj. La unua estas plejparte malhelgrizeca bruna kun diversaj malhelbrunaj, grizaj kaj nigraj vermikulaĵoj kaj strioj. Ĝia vizaĝo estas malhelbruna ĝis brunnigra kun bruna vermikuleco. Ĝi havas malfortan flavbrunan kolumon sur sia nuko kaj blankan makulon sur la gorĝo. La subaj partoj estas brunaj kaj grizaj vermikulaĵoj kun nigraj strioj. La vosto estas obtuze nigra kun grizecaj flavbrunaj markoj kaj la flugiloj estas rondaj. La kvar eksteraj paroj de plumoj havas larĝajn blankajn pintojn. La ruĝbruna morfo anstataŭigas la grizecan brunan bazan koloron per ruĝeca bruno. Tamen, la koloroj de la plumaro de la specio estas diversaj.

Simila samgenra specio, la Meksika kaprimulgo (N. mcleodii), havas pli longajn flugilojn, distingan mallarĝan kolumon sur la malantaŭa kolo, sufiĉe senmarkan supran korpoparton, pli senmarkan malsupran korpoparton, kaj pli malgrandajn blankajn makulojn sur la ventro.

Distribuado kaj habitato
La Jukatana kaprimulgo troviĝas en la Jukatana Duoninsulo. En Meksiko ĝi troviĝas en la ŝtatoj Campeche, Jukatano (escepte de la norda marborda strio), kaj Quintana Roo. Ĝia teritorio etendiĝas en nordorientan Gvatemalon kaj nordan Belizon. En la areo de la Naturrezervejo Shipstern de Belizo, la Jukatana kaprimulgo estis observita loĝanta tutjare kaj kutime troviĝas en malgrandaj grupoj (malpli ol 10) en specifaj vivejoj. Chapple, General Sir John. Shipstern Wildlife Reserve Bird Species Checklist (PDF) (Report). pp. 27–36.  Laŭ alteco ĝi varias de marnivelo ĝis ĉirkaŭ 250 m. Ĝi loĝas en diversaj pejzaĝoj, inkluzive de la internoj kaj randoj de tropikaj, humidaj kaj duonhumidaj arbaroj, same kiel veprejoj. Ĝi ankaŭ ŝajne estas abunda en foliarbaroj, sed unu observado rivelas, ke ĝi ne estas ofte trovebla en sekundaraj arbustaroj en tropikaj pluvarbaroj. Ĝia vivejo ankoraŭ ne estas bone konata.

Kutimaro
Manĝado
La Jukatana kaprimulgo estas krepuskula kaj noktula. Ĝi manĝas nokte en malferma areo kaj per antaŭenirado de ripozejo en arbo kaj eble de la tero. Ĝia predo estas insektoj, sed detaloj ne estas konataj.

Reproduktado
La ovodemetado de la Jukatana kaprimulgo estas demetita rekte sur la teron sen nesto. Ĝia reprodukta sezono estas de aprilo ĝis junio en Gvatemalo. Kvankam la specio kaj la Meksika kaprimulgo (N. mcleodii) estas malfacile distingeblaj, iliaj ovoj estas malsamaj laŭ koloro. Dum la ovoj de N. yucatanicus estis priskribitaj kiel flavec-beĝaj kun brunaj makuloj, la ovoj de N. mcleodii estis priskribitaj kiel eburblankaj sen makuletoj. 

Kiam entrudulo alproksimiĝas al la nesto, la plenkreskulo kovanta ovojn povas forteni la entrudulon de la nesto per tio, ke ĝi aspektas kvazaŭ la plenkreskulo estas vundita kiam ĝi alteriĝas (vundoŝajniga distraĵo) iom for de la nesto. Esence nenio alia estas konata pri ĝia reprodukta fenologio.

Voĉo
La kanto de la Jukatana kaprimulgo estas "laŭta, iomete resonanca ŭia aŭ ŭiarr". Ĝi estas farata nokte de arba ripozejo, plejparte inter februaro kaj oktobro. Ĝi ankaŭ faras "iom fluidan, kelkfoje akcelantan puk-puk... kaj akran ŭik ŭik ŭik dumfluge". Ĉi-lasta supozeble estas alarmkrio. La kanto estis konfuzita kun la kanto de la samteritoria Jukatana antrostomo (Antrostomus badius).

Ĝia kanto estas simpla kaj ripetema. Ĝi komenciĝas iom super 1kHz, pintas je 2.2kHz, kaj falas ĝis 1kHz. Ĉiu kanto daŭras ĉirkaŭ 0.3 sekundojn kun intervaloj de 1.5 - 1.8 sekundoj (vidu Figuron 2 en Hardy & Straneck, 1989 ).

Statuso
La IUCN dekomence taksis la Jukatanan kaprimulgon kiel Preskaŭ Minacatan, sed ekde 2004 ĝi klasifikis ĝin kiel Malplej Zorgigan. Ĝi havas grandan teritorion kaj ĝenerale estas sufiĉe ofta ĝis vere ofta, kvankam ĝia populacio supozeble malpliiĝas. Neniu tuja minaco estis identigita.

 Referencoj 

Eksteraj ligiloj

Jukatana kaprimulgo, fotaro VIREO
Artikolo oiseaux Artikolo pri Kaprimulgedoj
EOL Jukatana kaprimulgo

Kategorio:Kaprimulgoformaj
Kategorio:Birdoj de Centra Ameriko
Kategorio:Birdoj de Meksiko