Purpura eŭrilajmo

La purpura eŭrilajmoOrnitologia taksonomio. () estas birdospecio el la familio de eŭrilajmedoj. Ĝi troviĝas en Sudorienta Azio.

Taksonomio
Laŭ AviListAviList v2025, konsultita la 21-an de jan. 2026., jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj por tiu specio, kaj ties Esperantaj nomoj:

Passeriformes - paseroformaj
Eurylaimidae - eŭrilajmedoj
Eurylaimus Horsfield, T, 1821 - eŭrilajmo
Eurylaimus javanicus Horsfield, T, 1821 - purpura eŭrilajmo
Eurylaimus javanicus pallidus Chasen, FN, 1935
Eurylaimus javanicus harterti van Oort, ED, 1909
Eurylaimus javanicus javanicus Horsfield, T, 1821
Eurylaimus javanicus brookei Robinson, HC; Kloss, CB, 1919

Etimologio
La scienca genra nomo Eurylaimus venas el la antikva greka εὐρύς (eŭrus) kiu signifas "larĝa" kaj λαιμός (lajmos) = gorĝoBirds of the World, Banded Broadbill.. Efektive, tiuj birdoj havas "larĝan gorĝon" kun ekstra dekkvina kolvertebro. Pro tio, la birdo ekz. germane estas nomata larĝfaringulo (Breitrachen) dum multaj aliaj lingvoj nomas ĝin larĝbekulo (ekz. svede Brednäbb, angle Broadbill, itale Beccolargo, pole szerokodziób, estone lainokk, ĉine 阔嘴鸟).

La specia epiteto javanicus, estis donita ĉar la nomiga subspecio troviĝas en Javo.

 Aspekto 
alt=banded broadbill dorsal view showing yellowish streaking on the black wings and tail|thumb|maldekstre|Plenkreskulo el Sabaho (Malajzia Borneo) montranta markojn en flugiloj kaj dorso
La purpura eŭrilajmo estas okulfrapa, grandkorpa birdo, kun longo de 21,5–23,0 cm. La pezo de 10 plenkreskaj pallidus-specimenoj el la Malaja Duoninsulo estis 65,1–95,0 g, maskloj pezante iomete pli ol inoj. Se vidata klare, la specio verŝajne ne estos konfuzita kun iu ajn alia birdo. Ĝi povas esti miskomprenata kun Nigraflava eŭrilajmo, kiu diferencas pro sia pli malgranda grandeco, nigra kapo kaj kontrasta blanka kolumo. Kirwan, Guy M.; del Hoyo, Josep; Bruce, Murray D.; Collar, Nigel (16a de Julio 2021). Billerman, Shawn M.; Keeney, Brooke K.; Rodewald, Paul G.; Schulenberg, Thomas S. (eld.). "Banded Broadbill (Eurylaimus javanicus)". Birds of the World. doi:10.2173/bow.banbro1.02. S2CID 240930089. Alirita la 3an de Majo 2022. 

Plenkreskaj maskloj de la nomiga subspecio havas brile purpurruĝan kapon, kiu nigriĝas direkte al la bridoj (regiono inter la okuloj kaj beko) kaj bazo de la beko. La mentono, gorĝo kaj orelkovriloj estas iomete pli helaj, kun nigra bendo trans la kolo; ĉi tiu kolbendo foje estas malforta aŭ forestas ĉe maskloj el Borneo kaj Javo. La supro de la kapo estas brile kaŝtanbruna nigra kaj griziĝas direkte al la malantaŭo de la kolo. La supra dorso estas kaŝtanbruna malhelbruna; la cetero de la dorso estas plejparte nigra, krom centra linio de flavaj strioj. La primaraj plumoj estas malhelbrunaj, kun maldikaj flavaj randoj, kiuj ĉeestas kiel flava linio sur la kurbo de la flugilo. La ceteraj flugilkovriloj estas nigretaj, kun flavecaj markoj. La duarangaj havas brile flavajn randojn ĉe siaj eksteraj marĝenoj, kiuj formas bone markitan, trapezan makulon sur la flugilo.

La subaj partoj estas palrozec-violaj ĝis vinruĝaj, kun griza nuanco ĉe la mentono kaj supra brusto kaj pure griza brustobendo. La vosto estas malhelnigra kaj havas blankajn makulojn sube, la subvostaj kovriloj estas palflavaj kaj la pugo havas varian nigran kaj flavan padronon. La brile turkisblua beko estas larĝa kaj hokoforma, kun rando verda aŭ nigra. Ĝi estas inter la plej grandaj eŭrilajmoj, kun dika, korforma kaj larĝa lango, kiu permesas al ĝi pisti kaj "maĉi" sian manĝaĵon, helpante la specion konsumi relative grandan predon. La irisoj estas palflavaj ĉe javanicus kaj safirbluaj ĉe ĉiuj aliaj subspecioj, kaj la kruroj estas palrozec-brunaj ĝis helgrizec-bluaj kun senkolore nigra plumkovraĵo.

Inoj similas al maskloj, sed oni povas distingi ilin per la manko de kolbendo kaj pli grizaj kapoj kaj subaj partoj. Junuloj havas palbrunajn kapojn, brunajn suprajn dorsojn, malhelbrunajn flugilojn kaj nigrajn vostojn. Ili havas markatan flavan superokulon (linion super la okulo) kiu larĝiĝas al la malantaŭo de la kolo por fariĝi rompita kolumo, kaj la orelkovriloj havas mallarĝajn flavajn striojn. La supra dorso havas neregulajn flavajn makulojn kaj la dorso kaj pugo estas plejparte flavaj. La flugiloj havas flavecajn markojn kiel tiuj de plenkreskuloj. La gorĝo estas flaveca kun palmalhelaj strioj kaj estas apartigita de la brusto per flavecblanka strio, la cetero de la subaj partoj estas rozkolora flava. La beko estas oranĝbruna. Dum junuloj maljuniĝas, la flavo sur la korpo iom post iom anstataŭiĝas per purpurroza, komencante per la kapo kaj flanko de la kolo. En Malajzio, plumoŝanĝo estis observita en ĉiuj monatoj krom januaro kaj februaro kaj pintas de majo ĝis aŭgusto. La ĉefaj plumoj plej proksimaj al la korpo plumŝanĝiĝas unue, kaj tiuj pli malproksimaj plumŝanĝiĝas poste. Wells, David R. (2010). The Birds of the Thai-Malay Peninsula Vol. 2: Passerines. London: Bloomsbury Publishing. pp. 56–58. ISBN 978-1-4081-3313-2. OCLC 659739244. 

Disvastiĝo kaj habitato
La purpura eŭrilajmo troviĝas suda Mjanmao, Tajlando, Laoso, Kamboĝo, Vjetnamio, Malajzio, Singapuro, Brunejo kaj Indonezio (ĉefe Sumatro, Javo, kaj Borneo). Ĝi vivas en tropikaj arbaroj apud riveroj, riveretoj kaj marĉoj. Iafoje ĝi eniras forlasitajn plantejojn, parkojn kaj ĝardenojn.

Referencoj

Kategorio:Eŭrilajmedoj
Kategorio:Paseroformaj
Kategorio:Birdoj de Azio