Mallongvosta noktofalko

Mallongvosta noktofalko (Lurocalis semitorquatus, laŭ kio ankaŭ Duonkoluma noktofalko) estas specio de kaprimulgoj en la kaprimulga familio Kaprimulgedoj. Ĝi troviĝas en Meksiko, en ĉiu lando de Centrameriko escepte Salvadoro, en Trinidado kaj Tobago, kaj en ĉiu kontinenta sudamerika lando escepte en Ĉilio kaj Urugvajo.Remsen, J. V., Jr., J. I. Areta, E. Bonaccorso, S. Claramunt, A. Jaramillo, D. F. Lane, J. F. Pacheco, M. B. Robbins, F. G. Stiles, kaj K. J. Zimmer. Versio de 24a de Aŭgusto 2021. Species Lists of Birds for South American Countries and Territories.  Alirita la 24an de Aŭgusto, 2021

Taksonomio
La Mallongvostan noktofalkon formale priskribis en 1789 la germana natursciencisto Johann Friedrich Gmelin en sia reviziita kaj etendigita eldono de la verko de Carl Linnaeus nome Systema Naturae. Li metis ĝin kun ĉiuj aliaj kaprimulgoj en la genron Caprimulgus kaj stampis la dunoman nomon Caprimulgus semitorquatus. Gmelin bazis sian priskribon sur "Le petit egoulevent tacheté de Cayenne", kiun estis priskribinta en 1779 la franca polimato Buffon en sia Histoire Naturelle des Oiseaux. Mankolorigita plato estis publikigita aparte. La Mallongvosta noktofalko estas nun metita kun la Ruĝventra noktofalko en la genron Lurocalis, kiun enkondukis en 1851 la usona ornitologo John Cassin. 

La genronomo kombinas la vortojn de Antikva greka oura kun la signifo "vosto" with kolos kun la signifo "deformita". La specia epiteto semitorquatus kombinas la Latinan semi- kun la signifo "duon-" aŭ "malgranda" kun torquatus kun la signifo "kola".

Oni agnoskis jenajn kvar subspeciojn:
 L. s. stonei Huber, 1923 – sudorienta Meksiko ĝis nordokcidenta Ekvadoro
 L. s. semitorquatus (Gmelin, JF, 1789) – norda Kolombio ĝis Gujanoj kaj norda Brazilo, Trinidado kaj Tobago
 L. s. schaeferi Phelps & Phelps Jr, 1952 – Aragua (norda Venezuelo)
 L. s. nattererii (Temminck, 1822) – Amazonio sude de Amazono ĝis norda Argentino

Oni sugestis, ke subspecio L. s. nattereri estu aparta specio, sed genetikaj datenoj konfirmas ĝian nunan statuson. Antaŭe agnoskita subspecio, L. s. noctivagus, estis kunfandita en L. s. stonei. La Ruĝventra noktofalko (L. rufiventris) estis antaŭe traktita kiel subspecio de mallongvosta noktofalko, kaj ambaŭ el ili estas la nuraj membroj de genro Lurocalis.Remsen, J. V., Jr., J. I. Areta, E. Bonaccorso, S. Claramunt, A. Jaramillo, D. F. Lane, J. F. Pacheco, M. B. Robbins, F. G. Stiles, kaj K. J. Zimmer. Versio de 24a de Aŭgusto 2021. A classification of the bird species of South America. American Ornithological Society.  Alirita la 24an de Aŭgusto, 2021Arizmendi, M. d. C., C. I. Rodríguez-Flores, C. A. Soberanes-González, H. Batcheller, kaj T. S. Schulenberg (2020). Short-tailed Nighthawk (Lurocalis semitorquatus), version 1.0. En Birds of the World (T. S. Schulenberg, Editor). Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA.  Alirita la 5an de Oktobro, 2021


Aspekto
La mallongvosta noktofalko estas 19 ĝis 21 cm longa. Unu L. s. semitorquatus ino pezis 79 g kaj pluraj L. s. nattereri maskloj pezis 82 ĝis 89 g. Ĉi tiu estas sufiĉe granda kaprimulgo kun nekutime mallonga vosto. Ĝiaj supraj partoj estas malhelbrunaj ĝis nigrecaj kun ruĝecaj kaj sablokoloraj makuloj kaj punktetoj. Ankaŭ la flugiloj estas malhelbrunaj kun senmarkaj punktoj de pluraj koloroj, male al la plej multaj aliaj noktofalkoj, ne havas fortajn blankajn markojn. La vosto estas bruna kun brunecaj aŭ grizecaj strioj kaj mallarĝa sablokolora aŭ blankeca bendo ĉe la fino. La mentono estas malhelbruna, la gorĝo blanka, la supra brusto malhelbruna kun pli helaj makuletoj, la malsupra brusto sablokolora kun brunaj strioj, kaj la ventro kaj flankoj brunaj kun brunaj strioj. La subspecioj diferencas iom laŭ grandeco kaj laŭ la amplekso kaj intenseco de la makuloj, punktetoj kaj strioj kiuj koincidas kun la grundokoloro.

La plej ofta voĉo varias iomete inter subspecioj, kaj estis priskribita kiel "konstante ripeta sed bone interspacigita eŭIT ... eŭIT ... eŭIT ..." (L. s. nattereri) kaj "akra, iomete likva g'ŭik" (L. s. stonei). Ĝi elsendas tion kaj sidante kaj dumfluge.

Distribuado kaj habitato
La Mallongvosta noktofalko estas vaste distribuita tra Centra kaj norda Sudameriko. Ĝi ĉefe loĝas en ĉiamverda arbaro de malaltaj teroj, sed troviĝas ankaŭ en pli malfermaj pejzaĝoj kiel ekzemple maldensejoj, riverbordoj, malnovaj kakao-plantejoj, kaj mezaĝa sekundara arbaro.

La nordaj populacioj estas ĝenerale loĝantaj (nemigrantaj), kvankam la laŭsezona distribuado de subspecioj en Amazonio ne estas konata. La sudaj estas migrantaj kaj povas moviĝi same malproksimen norden kiel Venezuelo dum la aŭstrala vintro.

Kutimaro
Manĝado
La Mallongvosta noktofalko estas aera insektomanĝanto kiu manĝas plejparte ĉe krepusko. Kvankam ĝia dieto ne estis detale studita, ĝi povas inkluzivi skarabojn kaj verajn cimojn. Ĝi vidiĝas kutime unuope aŭ en paroj sed foje manĝas en malgrandaj aroj. Ĝia flugo estas "rapida kaj nekonstanta" kaj estis komparita kun tiu de vesperto. Ĝi ripozas en arboj, laŭlonge sur dika branĉo.

Reproduktado
La Mallongvosta noktofalko, kun sia iama subspecio, nun specio, la Ruĝventra noktofalko, estas la nuraj membroj de sia familio konataj kiel nestumantaj en arboj. Ĝi demetas sian ununuran ovon sur granda horizontala branĉo sen uzi ajnan aldonitan materialon.

Statuso
The IUCN has assessed the short-tailed nighthawk as being of Least Concern. It has a large range and a large population, though the latter is thought to be decreasing. No threats other than local deforestation have been identified.

 Referencoj 

Eksteraj ligiloj

Kategorio:Kaprimulgoformaj
Kategorio:Birdoj de Sudameriko
Kategorio:Birdoj de Brazilo
Kategorio:Birdoj de Centra Ameriko