Nordperua strigo

Nordperua strigo aŭ Longhara strigo (Xenoglaux loweryi) estas genro kaj specio de strigoformaj birdoj el la familio Strigedoj, kiu enhavas proksime 133 diversajn speciojn de strigoj. Ĝi estas vundebla specio de strigo en la subfamilio Surniinae (Surnienoj) de "tipaj strigoj". Ĝi estas endemio de malgranda areo en la departementoj Amazonas kaj San Martín de norda Peruo.Schulenberg, T.S., D.F. Stotz, D.F. Lane, J.P. O'Neill, kaj T.A. Parker III. 2010. Birds of Peru. Reviziita kaj ĝisdatigita eldono. Princeton University Press, Princeton, New Jersey, plate 80

Taksonomio kaj sistematiko
La Nordperua strigo estis por unua fojo priskribita al scienco en artikolo de 1977 el tri specimenoj kolektitaj en Aŭgusto 1976. Kvankam la specio iom similas al kelkaj aliaj strigetoj, la aŭtoroj atribuis al ĝi eĉ novan genron, Xenoglaux, kombinaĵo de la grekaj vortoj ksenos ("stranga") kaj glauks ("strigo"). Ili uzis la specian epiteton loweryi agnoske al George Lowery pro "lia influo super ni kaj super novtropisa ornitologio". Kelkaj pluaj specimenoj estis kolektitaj en sekvaj jaroj, kaj la birdo estis sonregistrita post kaptado per nebula reto en 2002. La unua vidaĵo en naturo okazis en 2007.

La originaj aŭtoroj proponis, ke la Nordperua strigo estas plej proksime rilata al la strigoj de la genro Glaucidium kaj iom pli for disde la nordamerika Noktueto (Micrathene whitneyi), "sed genre klare apartinda el ambaŭ taksonoj". Etenda studo pri molekula filogenetiko de strigoj publikigita en 2019 konfirmis, ke la plej proksimaj parencoj de tiu specio estas la Noktueto kaj la Koluma strigo. En la momento de tiu studo ĉi-lasta estis nomita Glaucidium brodiei, sed la studo ankaŭ rivelis ke ĝi ne apartenis al tiu genro. La studaŭtoroj sugestis restarigi ĝin al pli frua genro Taenioptynx kaj la plej multaj taksonomiaj sistemoj adoptis la ŝanĝon.Clements, J. F., P.C. Rasmussen, T. S. Schulenberg, M. J. Iliff, T. A. Fredericks, J. A. Gerbracht, D. Lepage, A. Spencer, S. M. Billerman, B. L. Sullivan, kaj C. L. Wood. 2023. The eBird/Clements checklist of birds of the world: v2023. Elŝutita el  Alirita la 28an de Oktobro, 2023

La Nordperua strigo estas la nura membro de sia genro kaj ne havas subspecion.

Aspekto
La Nordperua strigo estas unu el la plej malgrandaj strigoj de la mondo. Ĝi estas 13 ĝis 14 cm longa; tri individuoj pezis mezumon de 48 g.Schulenberg, T. S. kaj M. G. Harvey (2020). Long-whiskered Owlet (Xenoglaux loweryi), version 1.0. En Birds of the World (T. S. Schulenberg, Editor). Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA.  Alirita la 10an de Aprilo, 2024 Nur la pli peza Tamaŭlipa strigeto kaj la pli malpeza Noktueto estas de simila eta longo.Owls: A Guide to the Owls of the World de Claus Konig, Friedhelm Welck & Jan-Hendrik Becking. Yale University Press (1999), . Ambaŭ seksoj estas similaj. Ilia vizaĝo havas obtuzan cinamobrunan kruĉon ĉirkaŭ la okuloj kaj sabloblankajn "brovojn". La eksteraj plumoj de la rufo estas longaj kaj maldikaj kaj projekcias preter la vizaĝo, la trajto kiu disponigas la alternativan ordinaran nomon de la specio. Iliaj krono, nuko kaj supraj partoj estas brunaj kun etaj obtuzaj nigraj strioj. Ilia vosto estas malhelbruna. Ilia flugilo estas plejparte bruna kun kelkaj blankaj makuloj; iliaj primaraj kaj primaraj kovriloj estas nigraj kun variaj kvantoj de palbruna kaj blanka. La malsupra parto de ilia nuko havas grandajn blankajn makulojn kaj la flankoj de ilia kolo havas malgrandajn blankecajn makulojn. Ilia gorĝo estas sabloblanka, ilia supra brusto bruna kun etaj nigraj strioj, kaj la cetero de iliaj subaj partoj brunaj kun kreskantaj kvantoj de blanka inter la nigraj kiuj donas sal-pipron aspekton. Iliaj irisoj estas sukcenaj, ilia beko verdetgriza kun flaveca pinto kaj roze griza vaksaĵo, kaj iliaj kruroj kaj piedoj rozkoloraj.

Distribuado kaj habitato
La Nordperua strigo troviĝas en Andoj de norda Peruo. Ĉiuj konataj lokoj estas proksime de la loko kie ĝi estis malkovrita, Abra Patricia (montopasejo sur la limo de la departementoj Amazonas kaj San Martín de norda Peruo) kaj pli okcidente en Amazonas ĉe La Esperanza, en la Cordillera Colán, kaj en kelkaj aliaj ejoj. Ĝi loĝas en humida montarbaro kaj elfarbaro. La originaj aŭtoroj priskribis la areon ĉe Abra Patricia kiel nebulkovritan kaj pezan kun musko, bromeliacoj, epifitoj, kaj alia vegetaĵaro super arbara grundo kun dika tavolo de humo. Ĝi enhavis densaĵojn de Chusquea bambuo, palmoj, kaj arbofilikoj. En 2010 ĝi estis konata ĉe altecoj inter 1,900 kaj 2,400 m; ekde tiam kromaj eltrovaĵoj etendis ĝian supran limon ĝis 2 600 m. Lane kaj Angulo suspektas, ke la specio povas esti pli disvastigita ol konata ĉar simila vivejo troviĝas aliloke en la ĝenerala regiono, kaj ili sugestas, ke ampleksaj esploroj estu faritaj en novaj areoj.

Kutimaro
Movoj
La Nordperua strigo estas tutjara loĝanto tra sia teritorio.

Manĝado
La dieto kaj manĝokonduto de la Nordperua strigo ne estis priskribitaj. Tamen, la stomako de unu specimeno enhavis restaĵojn de insekto.

Reproduktado
Nenio estas sendube konata pri la reprodukta biologio de la Nordperua strigo. Specimenoj kolektitaj inter malfrua julio kaj oktobro montris neniun fiziologian signon de aktiva reproduktado, do estas hipoteze ke la specio reproduktiĝas inter novembro kaj junio.

Voĉo
Kio supozeble estas la primara kanto de la Nordperua strigo estas "unuopa, iomete raŭka, huado, pliiĝanta poste iomete falanta en tonalto: huUUu ... ŝajne donita en serio de 4-6 notoj/min." "Ĝi ankaŭ povas fari rapidan, mallaŭtan trilon, kiu malofte estas aŭdita."

Statuso
La IUCN origine en 1988 taksis la Nordperuan strigon kiel preskaŭ minacatan, poste en 2000 kiel endanĝerigitan, kaj ekde 2020 kiel vundeblan. Ĝi estas konata de malpli ol 15 ejoj ene de limigita teritorio kaj havas laŭtaksan populacion de inter 250 kaj 1000 maturaj individuoj. Oni kredas, ke la loĝantaro estas stabila. La ĉefa minaco estas senigo de sia vivejo por lignoproduktado, agrikulturo, kaj minado kvankam en 2018 "[h]abitatoperdo ene de la teritorio estis tamen nekonsiderinda dum la pasintaj dek jaroj, ne kaŭzante ajnajn populaciajn malkreskojn". Lane kaj Angulo "suspektas, ke la koro de la distribuado de la Nordperua strigo verŝajne estos protektita ... fare de la Aguaruna [indiĝena komunumo] kaj la pura malgastama geografio" de la areo. Pluraj privataj protektitaj areoj kiel Copallin, Hierba Buena-Allpayacu, kaj Abra Patricia-Alto Nieva havas registrojn pri la specio. La usona Bird Conservancy kaj ĝia perua partnero Asociación Ecosistemas Andinos (ECOAN) establis la Abra Patricia Rezervon en 2005 por protekti la strigon kaj aliajn minacatajn speciojn de birdoj kaj mamuloj.

Referencoj

 König, Claus; Weick, Friedhelm & Becking, Jan-Hendrik (1999): Owls: A guide to the owls of the world. Yale University Press, New Haven. 
Duncan, James R. (2003) Owls of the World: Their Lives, Behavior and Survival. Firefly Books

 Eksteraj ligiloj 

 Neotropical Primate Conservation (2010): Long-Whiskered Owlet in La Esperanza. 4a de Februaro, 2010.
Haaretz (2010): Night of the Lechusita. 1a de Aprilo, 2010. 

Kategorio:Strigedoj
Kategorio:Birdoj de Peruo