Japana orelstrigo

Japana orelstrigo (Otus semitorques, laŭ kio ankaŭ Duonkoluma orelstrigo) estas malgranda specio de strigoj en la familio Strigedoj kaj genro Otus. Ĝi troviĝas en Japanio, Ĉinio, Koreio, kaj Rusio.

Japanaj orelstrigoj havas grizbrunan plumaron, ruĝajn okulojn kaj elstarajn oreltufojn. Ili loĝas en arbaroj, maldensarbaroj kaj montoj. Ili estas karnovoraj, ĉefe manĝante senvertebrulojn kaj malgrandajn ronĝulojn. Ili nestas en arbokavaĵoj kaj kreskigas malgrandan idaron. Maskloj uzas siajn voĉojn por allogi partnerinojn aŭ fortimigi predantojn.

 Taksonomio 
La japana orelstrigo unue estis klasifikita de Temminck kaj Schlegel en 1845. Ĝi estas parto de la familio Strigedoj, la vera strigofamilio, kiu enhavas 90% de ĉiuj strigospecioj. La aliaj 10% de strigoj estas parto de la familio Titonedoj, nome la turstriga familio. La japana orelstrigo estas parto de la genro Otus, kiu estas la plej granda genro de strigoj. Ĉi tiu genro inkluzivas 59 speciojn de orelstrigoj trovitaj tra Afrik-Eŭrazio. La genro Otus unue estis enkondukita de Thomas Pennant en 1769 kun la malkovro de la Hindia orelstrigo. La japana orerlstrigo estas proksime parenca al la Hindia orelstrigo (O. bakkamoena) kaj iam oni pensis, ke ĝi estas la sama specio. Ĝi ankaŭ estas parenca al la Koluma orelstrigo (O. lettia) kaj la Sunda orelstrigo (O. lempiji). Tiuj kvar specioj estas foje konsiderataj samspeciaj kaj povas esti kombinitaj en specion konatan kiel la Hindia orelstrigo (O. bakkamoena). La genronomo Otus, derivita de la latina, signifas malgrandan orelstrigon.

Oni agnoskas jenajn tri subspeciojn:

 O. s. ussuriensis (Buturlin, 1910) – nordorienta Ĉinio, sudorienta Siberio kaj Koreio
 O. s. semitorques Temminck & Schlegel, 1845 – Kuriloj kaj Hokajdo suden ĝis Ĝakuŝima (Osumi-insularo, suda Japanio)
 O. s. pryeri (Gurney, JH Sr, 1889) – Okinavo ĝis Iriomote (centraj, sudaj Rjukju-insularo, suda Japanio)

 Aspekto 
Japanaj orelstrigoj estas 16,5–30 cm altaj, kaj ilia enverguro estas 60–66 cm. Ili pezas 130–200 g. Ilia plumaro estas griza kaj bruna, simila al la ŝelo de arbo, kio helpas ilin kamufli en sia medio. Iliaj flugiloj estas longaj, ĉirkaŭ 153–196 mm, kaj pintaj. Krome, kiel plej multaj orelstrigoj, ili havas elstarajn oreltufojn. Ĉi tiu specio havas palgrizbrunan vizaĝdiskon, intense ruĝajn okulojn, verdajn piedojn, kun plumohavaj fingroj, kaj verdan bekon. Ĝi ofte konfuziĝas kun la koluma orelstrigo, kiu estas pli malgranda kaj pli blanka ol la japana orelstrigo. Ĝi ankaŭ konfuziĝas kun la Norda blankvizaĝa strigo, kiu estas ankaŭ pli blanka ol la japana orelstrigo sed relative samgranda. Ĉi tiu specio povas atingi flugrapidojn de 80 km/h.

 Habitato kaj distribuado 
Japanaj orelstrigoj vivas en arbarkovritaj vivejoj kiel malaltebenaĵaj arbaroj, arbarkovritaj ebenaĵoj kaj arbarkovritaj montetoflankoj, same kiel arbaroj kaj montoj. Ili troveblas en vivejoj je altitudoj inter marnivelo kaj 900 metroj. Ili ankaŭ troveblas en parkoj kaj ĝardenoj de vilaĝoj. Ĉi tiu specio estas loĝanta birdo (nemigranta), sed ĝi povas fari malgrandskalajn migradojn. Japanaj orelstrigoj povas moviĝi loke depende de la sezonoj, venante je pli malaltaj altitudoj vintre. Japanaj orelstrigoj troviĝas en Japanio, Koreio, Ĉinio kaj Rusio. O. s. ussriensis troviĝas en Saĥaleno, Ĉemara Regiono kaj Nordorienta Ĉinio. O. s. semitorques loĝas en la Korea Duoninsulo, kaj Jeju-Insulo, Kurilaj Insuloj, Sado-Insulo, Cuŝima, Goto-Insuloj, Hokajdo kaj Jakuŝima. O. s. pryeri loĝas en Izu-Insuloj kaj Rjukju-Insuloj.

 Kutimaro kaj ekologio 

 Ĉasado kaj manĝado 
Japanaj orelstrigoj manĝas ĉefe senvertebrulojn (insektoj, miriapodoj, centpieduloj, krustacoj) sekvataj de malgrandaj ronĝuloj (kamporatoj kaj musoj). Ili ankaŭ povas manĝi malgrandajn birdojn, ranojn, lacertojn, serpentojn kaj fiŝojn. Ili estas aktivaj predantoj, kio signifas, ke ili plejparte serĉas predon dum flugado. Tamen, ili foje ripozas por ĉasi. Kiam ili konsumas ronĝulojn, ili plej ofte celas junulojn, ĉar estas pli facile trovi sideman predon, kiel ekzemple junulojn, en nesto. Ili ĉasas en malfermaj areoj kaj fidas je aŭdaj signaloj por detekti predon kaj predonestojn. Iliaj okuloj estas adaptitaj al nokta vivo, kio klarigas kial ili ĉasas nokte.

 Reproduktado 
Japanaj orelstrigoj estas solemaj ĝis la reprodukta sezono. Ili estas monogamaj specioj, kaj ili formas parojn, kiujn ili konservas dum la reprodukta sezono. Maskloj allogas inojn per sia voĉo al nesto, kiun ili preparis. La maskloj ofte reuzas la malnovajn nestojn de aliaj birdoj. La inoj elektas sian partneron surbaze de siaj nestokonstruaj kapabloj kaj kiom da manĝaĵo estas en la nesto. Japanaj orelstrigoj nestas de marto ĝis julio. Ili nestas plejparte en arbaj kavaĵoj aŭ nestokestoj. Ili demetas siajn ovojn en marto. La ino kovas la ovojn dum 3 ĝis 4 semajnoj, dum kiuj la masklo alportas al ŝi manĝaĵon. Elnestiĝo okazas en majo kaj junio. La strigetoj naskiĝas nudaj kun kelka lanugo, kaj ili povas flugi je 4 ĝis 6 semajnoj. Inoj demetas unu ovodemeton de 2 ĝis 5 ovoj ĉiusezone, krom se la ovoj estas detruitaj. Averaĝe, idoj de 1 ĝis 3 ovoj eloviĝos. La ĉefaj predantoj de ĉi tiu specio estas serpentoj, kaj ili atakas iliajn ovojn. Japanaj orelstrigoj konkurencas kun rjukjuaj orelstrigoj (O. elegans) pri nestoj, ĉar nestoj pli alte situantaj ricevas malpli da serpenta predado. Japanaj orelstrigoj havas vivdaŭron de 12 jaroj.

 Voĉo 
Japanaj orelstrigoj havas diversajn voĉojn, inkluzive de kriegoj, miaŭoj, huadoj kaj babiladoj. Ili kriegas plejparte por fortimigi predantojn. Maskloj kutime elsendas ripetajn profundajn "ŭu"-ojn je malsamaj intervaloj. Kelkaj el iliaj aliaj krioj estas priskribitaj kiel "kŭe" aŭ "ku" notoj. Ili ankaŭ ripetas sonojn "kŭe-kŭe" kaj "peŭ-u, peŭ-u".

 Konservostatuso 
Japanaj orelstrigoj estas konsiderataj Malplej Zorgigaj laŭ la IUCN Ruĝa Listo. Ili troviĝas tra vasta teritorio kaj ilia populacia tendenco estas stabila. Ili estas oftaj kaj vivas proksime al homoj. Tamen, precipe en Koreio, japanaj orelstrigoj estas sentemaj al antropogenaj efikoj. Trafikakcidentoj, vivejodetruo, ĉasado kaj veneniĝo prezentas gravajn minacojn al ĉi tiu specio kaj povus negative influi ĝian populacion longtempe.thumb|Japana incensujo kun formo de strigo, fino de Epoko de Edo

 Kultura gravo 
En la japana kulturo, strigoj simbolas bonŝancon, saĝon kaj protekton kontraŭ malbonŝanco. Orelstrigoj troviĝas reprezentitaj en japana arto kiel ceramiko kaj pentraĵoj. Ili ankaŭ ofte estas prezentitaj en literaturo kaj filmoj pro sia unika kaj mistera aspekto.

Referencoj



 Eksteraj ligiloj 

Kategorio:Strigedoj
Kategorio:Birdoj de Japanio
Kategorio:Birdoj de Azio