Jamajka lacertokukolo

La Jamajka lacertokukolo, Coccyzus vetula, estas specio de la kukoledoj, familio de la ordo de birdoj, nome Cuculiformes, kiuj inkludas ankaŭ la Geococcyx, la aniojn, la centropojn kaj la hoacinon. Ĝi estas endemio de Jamajko.HBW and BirdLife International (2021) Handbook of the Birds of the World kaj BirdLife International digital checklist of the birds of the world. Versio 6. Disponebla ĉe:  Alirita la 7an de Aŭgusto, 2022

Taksonomio
La Jamajka lacertokukolo estis formale priskribita en 1758 fare de la sveda natursciencisto Carl Linnaeus en la 10a eldono de lia verko Systema Naturae laŭ la duvortan nomon Cuculus vetula. Linnaeus citis pli fruajn priskribojn de la kolektanto Hans Sloane kaj de la irlanda kuracisto Patrick Browne, ambaŭ el kiuj donis la anglalingvan nomon "Old man" (maljunulo). 

La specia epiteto vetula estas Latina kun la signifo "maljunulino". La Jamajka lacertokukolo estas nun unu el la 13 specioj metitaj en la genron Coccyzus, kiun enkondukis en 1816 la franca ornitologo Louis Pierre Vieillot. La specio estas monotipa: oni agnoskis neniun subspeciojn.

La jamajka lacertokukolo kaj tri aliaj lacertokukoloj estis dumtempe konsiderataj ununura specio. Individue ili antaŭe estis lokigitaj en la genron Saurothera, kiu poste estis kunfandita en la nunan Coccyzus, kaj ili estas konsiderataj superspecio.

Aspekto
La jamajka lacertokukolo estas 38 ĝis 40 cm longa, ĉirkaŭ duono de kiu estas la vosto, kaj pezas 86 ĝis 105 g. Ĝi havas longan, rektan, longan bekon kun nigra supra makzelo kaj pli pala mandiblo. Ambaŭ seksoj havas la saman plumaron. Plenkreskuloj havas brunajn frunton, kronon ĝis sub la okulo, kaj nukon. Iliaj supraj partoj estas grizecaj kun ruĝbrunaj unuarangaj flugilplumoj. Ilia gorĝo estas blankeca kaj la cetero de la subaj partoj estas ruĝecbruna, pli hela sur la subvostaj kovriloj. Iliaj vostoplumoj estas grizaj kun larĝaj blankaj pintoj; la centra paro havas nigran bendon super la pinto. Iliaj okuloj estas ĉirkaŭitaj de po unu nuda ruĝa haŭtaĵo. Junuloj havas pli mallarĝajn vostoplumojn ol plenkreskuloj kaj flavbrunajn pintojn sur la duarangaj.Payne, R. B. (2020). Jamaican Lizard-Cuckoo (Coccyzus vetula), versio 1.0. En Birds of the World (J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D. A. Christie, kaj E. de Juana, Editors). Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA.  Alirita la 26an de Septembro, 2022

Distribuado kaj habitato
La Jamajka lacertokukolo troviĝas tra la tuta insulo de marnivelo ĝis 1 200 m de alteco. Ĝi ĉefe loĝas en tropikaj ĉiamverdaj arbaroj de malaltaj teroj kaj ankaŭ troviĝas en tropikaj foliarbaroj, pli malfermaj arbaroj, kaj duonaridaj pejzaĝoj de arboj kaj arbustoj.

Kutimaro
Movoj
La Jamajka lacertokukolo ne estas migranta.

Manĝado
La Jamajka lacertkukolo manĝoserĉas plejparte de la arbara meze de la etaĝo ĝis la kanopeo, kurante laŭlonge de branĉoj kaj glitante de arbo al arbo. Ĝia dieto estas kosmopolita kaj inkluzivas Anolis-lacertojn, plenkreskajn kaj larvajn insektojn, musojn, nestbirdojn, kaj foje arboranojn. Idoj estas nutrataj ĉefe per lacertoj.

Reproduktado
La reprodukta sezono de la Jamajka lacertokukolo ĝenerale daŭras de marto ĝis aŭgusto, kvankam pariĝado estis observita en oktobro. Ĝi faras platan platforman neston el branĉetoj kovritaj per folioj, bone kaŝite metita en interplektaĵon de branĉoj aŭ bromeliacoj. Ambaŭ plenkreskuloj kovas la ovojn kaj zorgas pri la nestidoj. Do, ili estas neparazitaj kukoloj. 

Voĉo
La ĉefa voĉo de la Jamajka lacertokukolo estas "[r]apida, malalta 'kak-kak-kak-ka-ka-ka-k-k'."

Statuso
La IUCN taksis la Jamajkan lacertokukolon kiel Malplej Zorgiga, kvankam ĝi havas sufiĉe malgrandan teritorion kaj nekonatan populacion, kiu supozeble malpliiĝas. Neniuj tujaj minacoj estis identigitaj. Ĝi estas vaste disvastigita sur la insulo sed neofta, kaj "plia esplorado estas necesa por determini diversajn aspektojn de ĝia reproduktado."

 Referencoj  

 Handbook of the Birds of the World Vol 4, Josep del Hoyo eldonisto, ISBN 84-87334-22-9
 "National Audubon Society" The Sibley Guide to Birds, de David Allen Sibley, ISBN 0-679-45122-6
 Raffaele, Herbert; Wiley, James; Garrido, Orlando; Keith, Allan; Raffaele, Janis (2003). Birds of the West Indies. London: Christopher Helm. ISBN 978-0-7136-5419-6.

 Raffaele, Herbert; James Wiley, Orlando Garrido, Allan Keith & Janis Raffaele (2003) Birds of the West Indies, Christopher Helm, London.

 Eksteraj ligiloj 

Kategorio:Nestoparazitoj
Kategorio:Kukoledoj
Kategorio:Endemismoj ĉe birdoj
Kategorio:Birdoj de Karibio