Cause célèbre

fam(ul)a kazo (, /kōz selɛbʁ/) estas kazo aŭ okazaĵo, kiu generas polemikon kaj publikan debaton kaj atenton.  La termino estas uzata precipe rilate al juraj kazoj.  La termino originas de la 37-voluma Nouvelles Causes Célèbres de 1763.

La termino povas esti uzata kaj pozitive, por rilati al kortumaj kazoj kun signifa precedenca valoro, kaj negative, por priskribi fifamajn okazaĵojn, skandalojn kaj konspirajn teoriojn.

 Historio 
En la 18-a jarcento, danke al la advokatoj Pitaval kaj Richet , kolektoj de priskriboj de sensaciaj krimaj procesoj — pitalis — komencis disvastiĝi. La plej ampleksa estis la 37-voluma kolekto *Nouvelles Causes Celebres* , kiu rakontis la plej famajn procesojn en Francio en la 17-a kaj 18-a jarcentoj. La sukceso de tiaj publikaĵoj kondukis al la disvastiĝo de la termino "cause célèbre" ekster Francio.

Poste, en la 20-a jarcento, alia kliŝo ekuziĝis por priskribi la plej altprofilajn kortumajn kazojn (kutime kun socipolitika fokuso): "la proceso de la jarcento".

 Ekzemploj 
Rimarkindaj ekzemploj de kazoj kaj okazaĵoj priskribitaj per ĉi tiu termino inkluzivas:

 La falsaĵoj de Shakespeare fare de Irlando
 La Mortara kazo koncerne Edgardo Mortara
 La Proceso de Vera Zasulich
 La kazo de R kontraŭ Dudley kaj Stephens (kanibalismo en alta maro)
 La Kazo de la Bruna Hundo
 La Dreyfus-afero
 La kazo Menahem Mendel Beilis
 La proceso de Sacco kaj Vanzetti
 La proceso Scopes
 La bombado de Dresdeno je la fino de la Dua Mondmilito
 La Petrov-Afero (Malvarmmilito -spionada okazaĵo en Aŭstralio)
 La atenco kontraŭ William Woodward Jr.
 La proceso Commonwealth kontraŭ Abu-Jamal
 La okazaĵo de Rodney King
 La kazo OJ Simpson
 La kidnapo de Ingrid Betancourt
 La Proceso de Amanda Knox
 La morto de Sergej Magnickij
 La kazo Assange kontraŭ la oficejo de la sveda ŝtatadvokato (akuzoj pri seksaj deliktoj kontraŭ Julian Assange)
 La proceso de Pussy Riot
 La kazo de grupa seksperforto en Delhio en 2012
 La skandalo pri elspezoj al la Senato de Mike Duffy

Kategorio:Influo (socipolitika)
Kategorio:Publika opinio
Kategorio:Juraj terminoj