George Latimer Bates

George Griswold Latimer BATES [BEJC] (21-a de marto 1863, Abingdon, Ilinojso, Usono - 31-a de januaro 1940 Chelmsford, Britio) estis usona natursciencisto. Li vivis en centra Afriko kaj vojaĝis vaste, kolektante specimenojn de natura historio, el kiuj multaj novaj specioj estis priskribitaj. Tiom multe kiom 62 novaj specioj de mamuloj, reptilioj kaj amfibioj estis priskribitaj el liaj kolektoj, inkluzive de la Goliata rano, la harhava rano kaj la Goliata soriko Crocidura goliath. Li publikigis Handbook of the Birds of West Africa (Manlibron de la Birdoj de Okcidenta Afriko, 1930) kaj kompilis katalogon de la birdoj de Arabio.

Kameruno
En 1895, li veturis al Okcidenta Afriko por labori kiel Presbiteriana misiisto, sed ankaŭ por kolekti naturhistoriajn specimenojn. Tie li interesiĝis pri la loka lingvo kaj komencis dokumenti la gramatikon kaj vortprovizon de Bulua. Tio kondukis al publikigo de lernolibro en 1926. Li vivis komence ĉe Senji, poste ĉe Efulen proksime de Granda Batango en la germana parto de Kameruno, vivtenante sin de terkultivado. Li estis konata fare de lokanoj kiel "Bitye" kaj li nomis sian bienon laŭ la sama nomo.

Li kolektis specimenojn de naturo kaj ĉirkaŭ si kaj dum siaj vojaĝoj kaj sendis multajn el ili al la Muzeo pri Natura Historio de Londono. Li uzis indiĝenajn ĉasistojn por helpi lin en siaj kolektoj. Kelkaj el la indiĝenoj kredis, ke li celis kolekti masklajn kaj inajn specimenojn por loĝigi sian propran landon per la birdospecioj. Richard Bowdler Sharpe rimarkis en 1906, ke la specimenoj de Bates estis valoraj kaj ke ekzistis pluraj novaj specioj.

Ĉirkaŭ 1928, la nombro da specimenoj, kiujn li sendis al la muzeo, estis taksita je 6905. Dum la Unua Mondmilito, Bates ne povis sendi specimenojn kaj li komencis pasigi pli da tempo sur sia bieno kultivante kakao-, kafo- kaj kaŭĉuk-arbojn: liaj eble estis la plej fruaj kaŭĉukplantejoj en la regiono. La germanaj aŭtoritatoj devigis lin transdoni siajn pafilojn (uzatajn por birdokolektado) kaj oni petis lin forlasi la regionon en 1915. Li tiam moviĝis suden piede al Rivero Mbini en la Hispana Gvineo.

Nur en 1916 li revenis al sia plantejo kaj antaŭ 1921 li vojaĝis tra Kameruno, kiu estis tiam kontrolita de Britio kaj Francio. Li skribis pri la strukturo de la subflugilaj kovriloj en 1918. En 1922, li vojaĝis al Niĝerio kaj en 1927, li vizitis la nordokcidenton de Ĉada Lago.

Anglio
Bates forlasis Afrikon kaj translokiĝis al Anglio en Little Watham, Essex, en 1928 kaj ekloĝis en domo, kiun li nomis "Timbuktoo". Li tiam komencis ekzameni la birdokolektojn en la birdoĉambro de la Brita Muzeo, Londono, kaj komencis labori pri Handbook of the Birds of West Africa (Manlibro de la Birdoj de Okcidenta Afriko).
 En 1930, li faris kolektan vojaĝon al Sieraleono por la Muzeo pri Natura Historio, kaj ankaŭ vizitis Gvineon kaj Monton Nimba. En 1931, li iris per alia ekspedicio al Malio. Oni petis lin ekzameni la specimenkolekton de Harry St John Bridger Philby, patro de Kim Philby.

Li lernis la araban lingvon kaj vizitis Arabion en la aĝo de 70 jaroj en 1934 laŭ invito de Philby. Li pasigis tri monatojn kaj kolektis pli ol 500 specimenojn. Bates trejnis la serviston de Philby por senhaŭtigi kaj petis hindan oficiston, Mahbub Elahi Kazi, kolekti specimenojn per 16-kalibra pafilo. Li ankaŭ lasis ĉaspafilon de kalibro 410 por Philby por akiri pli da birdaj specimenoj, kvankam ĉi-lasta trovis malfacile senhaŭtigi birdojn. Pro tio, Norman Kinnear influis la Bombay Natural History Society por sendi senhaŭtigiston nomitan Fateh Khan al Arabio. La senhaŭtigisto, tamen, montriĝis nesperta, malsaniĝis kaj estis devigita reveni al Barato.

La specimenoj de Philby inkluzivis plurajn novajn speciojn, inkluzive de Arabia pego, Dendrocopus dorae, kiun li petis nomi laŭ sia edzino Dora. Li ankaŭ nomis subspecion de strigo nomitan Otus senegalensis pamelae laŭ Fraŭlino Pamela Lovibond, amikino kaj bibliotekistino ĉe la Atenea Klubo de Londono. Bates ne povis publikigi Birds of Arabia (Birdoj de Arabio), sed verkis plurajn artikolojn pri arabaj birdoj por la gazeto Ibis.  Lia neeldonita manuskripto pri la Birdoj de Arabio poste estis uzita de Richard Meinertzhagen, kiu aldonis diversajn ornamaĵojn kaj donis malmultan krediton al Bates. 

Bates mortis en Chelmsford post kirurgio kaj ripetiĝanta grava malsano.

 Taksonoj nomitaj liahonore  
 Specio de afrika serpento, Rhamnophis batesii, estis nomita liahonore,Beolens, Bo; Watkins, Michael; Grayson, Michael (2011). The Eponym Dictionary of Reptiles. Baltimore: Johns Hopkins University Press. xiii + 296 pp. . ("Bates, G. L.", p. 19). 
same kiel tri specioj de afrikaj ranoj 
Astylosternus batesi, 
Phrynobatrachus batesii, kaj 
 Arborano de Bates, Nectophryne batesii, el centra Afriko. 

Krome dudek birdospecioj portas lian nomon, inter kiuj la jenaj:
 Batesa teksisto, Ploceus batesi, el Kameruno.
 Batesa apuso, Apus batesi, estas specio de malgranda apuso de la familio Apusedoj kiu troviĝas en okcidenta Afriko.
 Batesa cinirio, Cinnyris batesi, estas specio de la familio Nectariniidae kiu vivas en Okcidentafrikaj arbaroj kaj Centrafrikaj pluvarbaroj, kaj surloje en aliaj tipoj de arbaroj en Centra Afriko.
 Batesa paradizbirdo, Terpsiphone batesi, estas paseroforma birdo apartenanta al la monarka familio, Monarchidae. 

Kaj ankaŭ kvar mamuloj.

Kaj plantogenro:
Batesanthus estas genro de Angiospermoj apartenanta al la familio Apocynaceae nomita liahonore.

El Kameruno Raiamas batesii estas specio de Ciprinedoj.

Referencoj

Eksteraj ligiloj
 Handbook of Bulu (1904)
 Archives at Knox College
 A photograph of Bates in Cameroon

Kategorio:Usonaj ornitologoj