Ruĝbeka grundokukolo

Ruĝbeka grundokukolo aŭ pli simple Ruĝbeka kukolo (Neomorphus pucheranii) estas specio de kukolo en la tribo Neomorphini de subfamilio Krotofagenoj. Ĝi troviĝas en Brazilo, Kolombio, Peruo, kaj eble en Ekvadoro.HBW and BirdLife International (2021) Handbook of the Birds of the World and BirdLife International digital checklist of the birds of the world. Versio 6a. Disponebla ĉe:  Alirita la 7an de Aŭgusto, 2022Remsen, J. V., Jr., J. I. Areta, E. Bonaccorso, S. Claramunt, A. Jaramillo, D. F. Lane, J. F. Pacheco, M. B. Robbins, F. G. Stiles, kaj K. J. Zimmer. Versio de 24a de Julio 2022. Species Lists of Birds for South American Countries and Territories.  Alirita la 24an de Julio, 2022

Taksonomio kaj sistematiko
La Ruĝbeka grundokukolo havas du subspeciojn, nome la nomiga subspecio N. p. pucheranii kaj N. p. lepidophanes.

Aspekto
La ruĝbeka grundokukolo estas 43 ĝis 55 cm longa, ĉirkaŭ duono de kiu estas ĝia vosto. Unu masklo pezis 330 g. Plenkreskuloj havas pezan kurban ruĝan aŭ oranĝan bekon kun verda aŭ flava pinto. Maskloj kaj inoj de ĉiu subspecio havas la saman plumaron. Plenkreskuloj de la nomiga subspecio havas malhelbluecan nigran kronon kaj vilan kreston kun viola brilo. Ilia nuko kaj dorso estas olivecbrunaj kaj la pugo bruna kun bronzecverda brilo. Ilia vosto estas malhelkaŝtana kun olivecverda brilo sur la supra flanko de la centraj plumoj. Iliaj flugiloj estas plejparte ruĝbrunaj; la eksteraj unuarangaj flugilplumoj estas nigraj kun violblua brilo. Ilia vizaĝo estas cindrecgriza kun ruĝaj bridoj, ruĝa haŭto ĉirkaŭ la okulo, kaj brilblua haŭto malantaŭ la okulo. Ilia gorĝo estas senmarka cindrecgriza, la brusto cindrecgriza kun malfortaj nigraj randoj en la plumoj kaj nigra bendo sub ĝi. Ilia ventro estas flavecbruna ĝis helgriza kaj la flankoj kaj subvostaj kovriloj malhelbrunecaj grizaj. Junuloj havas brunajn suprajn partojn sen brilo, nigrecan kreston, purpurkolorajn kaŝtanajn flugilojn, nigran gorĝon kaj bruston, kaj brunan ventron.Hughes, J. M. (2020). Red-billed Ground-Cuckoo (Neomorphus pucheranii), versio 1.0. En Birds of the World (T. S. Schulenberg, Editor). Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA.  Alirita la 24an de Septembro, 2022

Plenkreskuloj de la subspecio N. p. lepidophanes estas similaj, sed kun argilkoloraj brusto kaj ventro anstataŭ sablokoloraj ĝis helgrizaj. Ankaŭ iliaj brustoplumoj aspektas pli skvamecaj.

Distribuado kaj habitato
La ruĝbeka grundkukolo estas birdo de la supra Amazona baseno. La nomiga subspecio troviĝas en orienta Peruo kaj okcidenta Brazilo norde de la rivero Amazono. Registro de vidaĵo en Ekvadoro instigas la Sudamerikan Klasifikkomitaton de la Usona Ornitologia Societo trakti ĝin kiel hipotezan en tiu lando. Tiu komitato ne taksis alian registron de vidaĵo el Kolombio. Subspecio N. p. lepidophanes troviĝas ankaŭ en orienta Peruo kaj okcidenta Brazilo sed sude de la Amazono. La specio loĝas en humidaj ĉiamverdaj arbaroj de malaltaj teroj, kutime sur iom monteta tereno kun bone drenita grundo je altitudoj ĝis 700 m.

Kutimaro
Movoj
La ruĝbeka grundokukolo estas tutjara loĝanto tra sia tuta teritorio.

La ruĝbeka grundokukolo estas preskaŭ ekskluzive surterema, kvankam ĝi povas flugi malalte al la tero aŭ en arbon por eskapi predanton aŭ salti al malaltaj branĉoj. Ĝi plejparte marŝas aŭ kuras sur la arbara grundo kaj faras saltojn por kapti predon.

Manĝado
La dieto de la ruĝbeka grundokukolo ne estis amplekse studita sed konsistas plejparte el insektoj. Ĝi ankaŭ inkluzivas aliajn artikulojn; malgrandajn vertebrulojn kiel lacertojn, amfibiojn kaj malgrandajn birdojn; kaj kelkfoje fruktojn. Ĝi sekvas armeformikajn svarmojn kaj pekariojn por kapti predon forkurantan de ili, kaj simiajn grupojn por nutri sin per falintaj fruktoj.

Reproduktado
Preskaŭ nenio estas konata pri la reprodukta fenologio de la ruĝbeka grundokukolo kaj ĝia nesto ne estis priskribita. En 1855 observanto rimarkis neston kun du ovoj kovitaj de ambaŭ plenkreskuloj.

Statuso
La IUCN taksis la ruĝbekan grundokukolon kiel Malplej Zorgigan. Ĝi havas tre larĝan teritorion, kaj kvankam ĝia populacio ne estas konata, oni kredas, ke ĝi estas stabila. Neniuj tujaj minacoj estis identigitaj. BirdLife International (2016). "Red-billed Ground-cuckoo, Neomorphus pucheranii". IUCN Red List of Threatened Species. 2016 e.T22684483A93032079. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22684483A93032079.en. Alirita 24a de Septembro 2022.  "Tamen, la dependeco de la ruĝbeka grundkukolo de tropikaj ĉiamverdaj arbaroj sugestas, ke ĝi povus esti sentema al perdo de vivejo pro senarbarigo kaj arbarfragmentiĝo."

 Referencoj 

 The Illustrated Encyclopedia of BIRDS eldonita de Dr. Christopher M. Perrins ISBN 0-13-083635-4
 Grzimek's Animal Life Encyclopedia eldonita de Michael Hutchins ISBN 0-7876-5785-9
 Handbook of Birds of the World eldonita de Josep del Hoyo et al. ISBN 84-87334-22-9

Eksteraj ligiloj

Kategorio:Kukoloformaj
Kategorio:Kukoledoj
Kategorio:Nearktisa faŭno
Kategorio:Birdoj de Sudameriko