Madagaskara centropo

La Madagaskara centropo (Centropus toulou) estas specio de centropo de la familio Kukoledoj. Ĝi troviĝas en Madagaskaro, kaj en Sejŝeloj, kie ĝi vivas en Aldabra kaj ekzistis iam en Ĉielira Insulo kaj Kosmoledo. Ĝiaj naturaj vivejoj estas densa vegetaĵaro en subtropikaj aŭ tropikaj humidaj malaltebenaĵaj arbaroj, manglejoj, malglataj herbejoj, marĉoj kaj kanejoj.

Aspekto
La Madagaskara centropo estas mezgranda birdo kun plenkreska longo inter 40 kaj 50 cm. La masklo estas pli malgranda ol la ino, pezante ĉirkaŭ 140 g kontraŭ 190 g por la ino, sed alie ambaŭ seksoj aspektas similaj. En reprodukta plumaro la birdo estas nigra, brilverdeca, escepte de la pintoj de ĝiaj flugiloj, kiuj estas brunaj, kaj ĝia meza kaj malsupra dorso, kiuj estas ruĝecbrunaj. En ne-reprodukta plumaro la kapo, kolo kaj gorĝo estas brunaj striecaj per kremo, la flugiloj ruĝecbrunaj, la supraj vostokovriloj nigraj kun iom da pala strieco, la vosto nigrecbruna kun malforta strieco kaj la ventro nigrecbruna. La irisoj estas ruĝaj, la beko nigra en reprodukta plumaro kaj pala en ne-reprodukta plumaro, kaj la piedoj estas grizaj ĝis nigraj. La krio estas descenda serio de notoj, kiuj sonas kiel akvo verŝiĝanta el botelo, kaj ofte estas kantata kiel dueto kun la partnero de la birdo.

Distribuado kaj habitato
La madagaskara centropo loĝas en Madagaskaro kaj en Aldabra en Sejŝeloj, al kiuj ĝi eble disvastiĝis tra Komoroj, kvankam ĝi ne ĉeestis en ĉi-lastaj en historiaj tempoj. Ĝi troviĝas en diversaj vivejoj, inkluzive de subkreskaĵaro en kaj primaraj kaj sekundaraj arbaroj, arbarlimoj, maldensejoj, palmarbaretoj, kanejoj, marĉoj, manglejoj, malglataj herbejoj, kampoj kaj ĝardenoj je altitudoj ĝis 1 800 metroj.

Estas du subspecioj, 
Centropus toulou toulou: Madagaskaro
Centropus toulou insularis: Aldabra

Kutimaro
La Madagaskara centropo loĝas en densaj, arbustaj lokoj. Ĝi estas predanto kaj manĝas en la subkreskaĵaro kaj sur la tero per persekutado kaj saltado sur sian predon. Ĝia dieto inkluzivas grandajn insektojn, araneojn, moluskojn kaj aliajn senvertebrulojn, gekojn, skinkojn, kameleonojn kaj ronĝulojn, kiujn ĝi englutas tutaj. Ĝi elŝelas lozan ŝelon de arboj por serĉi lacertojn aŭ alian predon kaŝitan sube. Oni registris, ke ĝi atakis birdonestojn kaj formanĝis la ovojn kaj nestidojn.

Reproduktado okazas inter septembro kaj marto kaj la masklo entreprenas grandan parton de la nestagado. La nesto estas granda, kupolforma strukturo kun enirejo ĉe unu fino, kaŝita en densa vegetaĵaro je kelkaj metroj de la grundo. Ĝi konsistas el herboj, folioj, tigoj kaj ĉiroj kaj la ino povas komenci la demetadon antaŭ ol ĝi finiĝas. Ovodemetado de du ĝis tri (foje kvar aŭ kvin) glataj blankaj ovoj estas demetata je intervaloj de pluraj tagoj. Ĉiu ido eloviĝas post ĉirkaŭ dek kvin tagoj da kovado, kiun faras plejparte la masklo. La birdidoj kreskas rapide kaj elnestiĝas ĉirkaŭ dek naŭ tagojn poste.

Statuso
La madagaskara centropo havas vastan teritorion kaj estas tre ofta en Madagaskaro kaj la insulo Aldabra. Oni kredas, ke ĝi estas formortinta sur la Ĉielira Insulo en Sejŝeloj, kie ĝi ne estis registrita ekde 1906. En la aliaj partoj de ĝia teritorio la populacio ŝajnas stabila kaj, kvankam la preciza nombro de ĉi tiuj birdoj ne estas konata, estas probable, ke ekzistas pli ol 10 000 maturaj individuoj; la IUCN tial listigas la birdon kiel "malplej zorgiga".

 Referencoj 

 Eksteraj ligiloj 

Kategorio:Kukoloformaj
Kategorio:Kukoledoj
Kategorio:Birdoj de Madagaskaro