Norda bubuko

Norda bubuko (Ninox japonica), konata ankaŭ kiel Japana bubuko, estas specio de strigo en la familio Strigedoj. Ĝi estas specio de strigo indiĝena de orienta kaj sudorientaj landoj de Azio. La specio estis konsiderata, ĝis antaŭ nelonge, samspeciulo de Ninox scutulata aŭ Bruna bubuko, specio de simila distribuo ampleksanta 11 subspeciojn. La specio nuntempe inkluzivas du subspeciojn, la migrantan Ninox japonica japonica kaj la nemigrantan Ninox japonica totogo. Malgraŭ esti konsiderata kiel la plej ofta reprodukta strigo en Japanio, malmulte da esplorado estis farita pri la specio kaj subspecioj, kaj la taksonomia klasifiko de N. j. totogo kaj N. j. japonica estis celo de debato. Ne estas indikoj pri signifa malkresko en nordaj bubukaj populacioj kaj tial ĝia konserva stato estis klasifikita kiel malplej zorgiga fare de la IUCN Ruĝa Listo.

 Aspekto 
Ninox japonica estas specio de akcipitrostrigo kun korpolongo averaĝa inter 29 kaj 33 cm kaj enverguro de proksimume 60 ĝis 70 cm. Nunaj scioj pri la specio montras neniun seksan dimorfismon kaj averaĝan pezon de proksimume 168 g. La norda bubuko havas akcipitrecan aspekton kaj ĝiaj subspecioj estas preskaŭ nedistingeblaj. Individuoj de la specio havas brunan dorson kaj flugilojn kun pli helbrunaj horizontalaj strioj sur la vostoplumoj. La kolo, krono kaj vizaĝo de ĉi tiu birdo estas iomete pli grizecbrunaj krom malgranda blanka makulo super la beko. Ĝi havas okulfrapajn flavorajn okulojn, nigran bekon kaj flavajn ungegojn. Ĝia ventro estas preskaŭ tute blanka krom rustecaj makuloj, kiuj similas al ĝia frata specio, la bruna bubuko (N. scutulata). Krom mitokondria distingo, esplorado determinis, ke subspecioj de Ninox japonica, nome N. j. totogo kaj N. j. japonica, povas esti diferencigitaj per la pli mallonga enverguro (214-217mm) kaj la pli longa vosto (118mm) de N. j. totogo. Ĉi tio estis hipotezita kiel adaptiĝo pro la migranta naturo de N. j. totogo.   

 Taksonomio 
La genro Ninox, ankaŭ nomataj akcipitrostrigoj, enhavas 36 speciojn, kun teritorioj disvastigitaj tra Aŭstralio kaj plejparto de Azio. Elektitaj specioj ene de la genro estas agnoskitaj pro sia inversa seksa dimorfismo kaj unika konduto nomata "predotenado" aŭ "kovrado".  

La specio Ninox japonica estis origine konsiderata damspecia kun N. scutulata, kiel unu el la tri specioj kiuj formas la komplekson de la bruna bubuko kun la Ĉokolada bubuko, N. randi, kaj la Bruna bubuko, N. scutulata. Tiu grupo de strigoj kun habitatoj etendaj tra Orienta Azio, Sudorienta Siberio, Norda Koreio, Tajvano, Japanio kaj Filipinoj estis agniskitaj kiel havantaj 11 fenotipe variantajn subspeciojn, antaŭ esti dividitaj en tri apartaj specioj komence de la 2000-aj jaroj. N. japonica estis klasita kiel specio diferenca el N. scutulata baze sur specifaj voĉaj trajtoj. Krome, la norda bubuka specio estis ankaŭ dividitaj en migranta subspecio N. j. japonica, kaj la nemigranta N. j. totogo, loĝanta en Tajvano. Tiuj du populacioj estis klasitaj sur la bazo esti mitokondrie diferencaj, kun iome diferencaj reprodduktoperiodoj kaj kelkaj specifaj morfologiaj diferencoj, kiel la enverguro kaj la vostolongo. Ĉu tiuj du populacioj estu konsiderataj apartaj specioj estis diskutita en la scienca komunumo, kie iuj konsideras N. j. totogo kiel pli enigma stirpo (genlinio) kaj sugestas trakti ĝin kiel malvalidan taksonon ĝis plia esplorado estos farita.

 Habitato kaj distribuado 
Ĝia vivejo ĉefe konsistas el malaltecaj foliarbaroj kun densa vegetaĵaro kaj ĝi tipe kreas sian neston ene de arboj, kie ili estas preskaŭ nedistingeblaj. Tiuj bubukoj ankaŭ malofte videblas reuzante siajn nestejojn. Ĉi tiuj birdoj ankaŭ estis identigitaj en arbarkovritaj parkoj, ĝardenoj kaj loĝkvartaloj. Ili tipe travintras en pluvarbaroj sude de sia somera hejma teritorio kaj foje troveblas en miksitaj aŭ koniferaj arbaroj.

Siberio kaj plimulto de Sudorienta Azio estas la geografia distribuado de Ninox japonica. La migranta N. j. japonica okupas la majoritaton de tiu teritorio, dum N. j. totogo vivas en Rjukjuoj kaj Tajvano la tutan jaron. Specife, Vjetnamio, Malajzio, Tajlando kaj Filipinoj estas oftaj vintrejoj de N. j. japonica, dum suda kaj centra Ĉinio, Koreio, Japanio kaj Siberio estas iliaj reproduktejoj kaj somerejoj. Ambaŭ subspecioj de N. japonica estis foje registritaj kunvivantaj en Tajvano.

 Kutimaro 

 Manĝado 
La norda bubuko predas ĉefe senvertebrulojn kaj foje vertebrulojn. Identigitaj senvertebruloj estis plejparte insektoj kaj vertebruloj estis ĉefe pli malgrandaj birdoj, kun la malofta escepto de lacertoj kaj vespertoj. La norda bubuko estas priskribita kiel ĝeneralisto en siaj manĝopreferoj. Ĝi estas noktema ĉasisto, kiu ekvidas sian predon de ripozejo kaj plonĝas malsupren por kapti ĝin mezaere aŭ de la tero. 김한규 (2015). Food-niche Partition and Sexual Dimorphism of Northern Boobooks (Ninox japonica) and Oriental Scops Owls (Otus sunia) in Korea (Disertacio). 서울대학교 대학원. 

 Reproduktado 
Masklaj nordaj bubokoj de la subspecio N. j. totogo komencas okupi siajn reproduktajn teritoriojn jam en januaro kaj ili ligiĝas kun ino antaŭ februaro. Dum ĉi tiu tempo, bubokoj estis observitaj moviĝantaj kune kaj voĉantaj pli ofte. Ĉi tiu konduto tipe indikas la periodon en kiu la birdoj kopulacias, daŭrante ĝis la ovoj estas elovitaj. Kovado tipe daŭras ĉirkaŭ 28 tagojn de frua marto ĝis frua aprilo. Inaj nordaj bubokoj entreprenas kovadon solaj kaj tipe demetas 3 aŭ 4 ovojn. La junaj birdoj restas en la nesto dum ĉirkaŭ 26 tagoj antaŭ elnestiĝo, kiu okazas en majo. La migrantaj nordaj bubokuloj, N. j. japonica, tipe ne okupas reproduktejojn antaŭ aprilo, kaj ilia reprodukta sezono daŭras nur 4 monatojn kompare kun tiu de N. j. totogo, kiu daŭras ĉirkaŭ 5 monatojn.

 Voĉo 
Nordaj bubukoj voĉas per sekvenco de profundaj ho-ho-j kaj ĉi tiu konduto estas specifa por reproduktantaj individuoj dum iliaj reproduktaj periodoj. Sekve, la voĉo de N. japonica malofte aŭdeblas en regionoj kie ĝi estas migranta aŭ vintra loĝanto.

 Konservostatuso 
Ne ekzistas tutmondaj tendencoj pri malkreskoj de la populacio de Ninox japonica kaj ĝia konserva stato estas malplej zorgiga laŭ la Ruĝa Listo de IUCN. Tamen, tre malmultaj informoj haveblas pri ilia populaciograndeco tra ilia geografia arealo.

Referencoj

 Olson, Storrs L. (1985): IX.C. Strigiformes. En: Farner, D.S.; King, J.R. & Parkes, Kenneth C. (eld.): Avian Biology 8: 129–132. Academic Press, New York.

Bibliografio

 Eksteraj ligiloj 




Kategorio:Strigedoj
Kategorio:Birdoj de Azio