Preĝeja sonorilo

eta| Video de sonorataj preĝejaj sonoriloj
eta|Sonorado de preĝeja sonorilo en Aldeboarn, Frislando (Frisia), Nederlando, junio 2022.
Preĝeja sonorilo estas granda sonorilo uzata rilate al preĝejo, kutime pendanta  en supera etaĝo sonorilturo de la preĝejo, aŭ en sonorilturo aŭ kampanilo ĉe aŭ apud la preĝejo.

Preĝejaj sonoriloj, foje nomataj la trumpetoj de Dio, Historiska museet: Medeltida klanger, läst 2 december 2016 estas uzataj en kristanismo por alvoki homojn al diservoj, same kiel ĉe entombigoj, preĝoj kaj preĝhoroj, funebraj diservoj, ktp aŭ por indiki horon de la tago (sunleviĝo kaj sunsubiro).

Preĝejaj sonoriloj ankaŭ ludis gravan rolon en popolaj kredoj kiel forpelantoj de malbonaj fortoj. Bonniers konversationslexikon, 1927, band VI, spalterna 898–899. Preĝejaj sonoriloj, pro sia pezo, formo, sonoriga metodo kaj alojo, ofte havas potencan sonon, kiu povas esti aŭdita de tre longa distanco. Ne estas nekutime, ke ili estas aŭditaj de pli ol mejlo for.

Kariljono konsistanta el pluraj sonoriloj estas muzikinstrumento ludata aŭtomate aŭ mane per levilo, kiu ankaŭ troveblas ekster preĝejoj. 

La studo de la uzo de preĝejaj sonoriloj nomiĝas kampanologio.

 Historio 
La unuaj kristanaj preĝejoj ne havis sonorilojn, ĉar kristanismo estis konsiderata malamika al la ŝtato. Tial, diservoj okazis en privataj hejmoj kaj sekrete. Kiam kristanismo estis agnoskita de la ŝtato en la jaro 313 , oni komencis konstrui preĝejojn, sed sen sonoriloj, ĉar sonorigado estis konsiderata pagana kutimo.

Oni atribuas al Sabiniano, ke li enkondukis la sonoradon de la preĝejaj sonoriloj je la liturgio de la horoj kaj la celebro de la eŭkaristio.

La plej granda preĝeja sonorilo de la mondo estas la Caro-Sonorilo, farita en 1733–35 en Moskvo. La sonorilo hodiaŭ estas ekspoziciata ĉe la Sonorilturo de Ivano la Granda en la Moskva Kremlo.

 Profana uzo 
Tradicie, preĝejaj sonoriloj ankaŭ havis sekularan funkcion en la civila socio, ekzemple, ili estis uzataj en la pasinteco por alvoki homojn dum katastrofo. Alia sekulara uzo estas la sonorilado por turhorloĝoj en urbodomoj, preĝejoj, ktp. Tamen, ĉi tiu uzo havas eklezian fonon, ĉar la monaĥoj bezonis ĉi tiujn sonorilojn por siaj regulaj taskoj dum la tago, kiel ekzemple preĝtempoj kaj similaj.

 Interkulturo 
Historie en landoj kie estis kristanaj kaj islamaj areoj apude, estis la sonoj de la preĝejaj sonoriloj kaj respektive de la muezino, kiu markis la koncernajn areojn. Tio ankoraŭ pluas en plurreligiaj urboj.

Laŭ legendo, en mezepoka Hispanio islama militestro Almanzor el Kordovo rabadis ĝis Santiago de Compostela kie li elprenis la grandajn sonorilojn el la katedralo de Santiago de Compostela kaj devigis kristanajn sklavigitojn forporti ilin al la Moskeo de Kordovo kie ili utilis renversitaj kiel olelampoj."La Kordovaj sonoriloj de la katedralo de Santiago-de-Kompostelo", Gazeto Andaluzia, 33-a Jarkolekto, Septembro 2019, N-ro 114, pp. 14-17. 

 Referencoj 

 Vidu ankaŭ 

 Tagmeza sonorigado

 Eksteraj ligiloj 

Kategorio:Sonoriloj