Juan Pablo Duarte

Juan Pablo DUARTE y DÍEZ nomita en skribaĵoj kiel Juan P. Duarte kaj JP Duarte kaj konata per la pseŭdonimo Arístides (n. la 26-an de januaro 1813 en Sankta Domingo, Hispaniolo; m. la 15-an de julio 1876 en Karakaso, Venezuelo) estis liberecbatalanto en la hispana kolonio Hispaniolo, poste la Dominika Respubliko. Kiel politika figuro de la Dominika Respubliko li estas konsiderata heroo de la nacia liberiga movado de tiu lando kaj fondinto de la patrujo. 

 Vivo 
Li devenis el malalt-burĝaraj rondoj en Sankta Domingo; de 1827 ĝis 1832 li studis juron kaj filozofion en Usono kaj Hispanio.

Post reveno al Sankta Domingo en 1832, Juan Pablo Duarte, kune kun Ramon Mella kaj Francisco Sánchez, fondis la organizaĵon La Trinitaria, kiu celis atingi sendependecon de Hispanio. Duarte pasigis iom da tempo en ekzilo en la sekvaj jaroj, kiam la hispana parto de la lando estis provizore okupita de najbara Haitio. Post la venko de la dominik-hispanaj trupoj kontraŭ la okupantoj en 1844, li revenis al Sankta Domingo. Li rifuzis la oferton de la prezidanteco, anstataŭe kampanjis por liberaj balotoj. Tamen, puĉo sub generalo Pedro Santana denove ekzilis Duarte. La Dominika Respubliko poste estis redonita al Hispanio en 1861.

En 1864, kiam la dominikanoj fine liberiĝis de la hispana regado, Duarte povis reveni al sia patrujo nelonge; tamen, li denove estis ekzilita de la nova ĉefkomandanto, José Antonio Salcedo, kies politikojn Duarte malkonsentis. Li fine mortis en Venezuelo sen iam revidi la Dominikan Respublikon.

En 1884, liaj restaĵoj estis alportitaj al Sankta Domingo. Duarte postmorte ricevis la titolon "Patro de la Patrio" (Patro de la Patrujo). Li estas hodiaŭ adorata kiel la plej grava nacia heroo de la lando. Ne nur sennombraj stratoj en ĉiu urbo tra la lando kaj la ĉefa nord-suda aŭtovojo (la Aŭtovojo Duarte) estas nomitaj laŭ li, sed ankaŭ la plej alta monto de la lando en la Centra Montaro, Pico Duarte.

La devizo de Duarte estis: "Vivir sin patria, es lo mismo que vivir sin honor" ("Vivo sen patrolando estas vivo sen honoro"); li ankaŭ (supoze) elpensis la devizon de la Dominika Respubliko: "Dios, Patria y Libertad" ("Dio, Patrujo kaj Libereco").eta|Statuo de Juan Pablo Duarte en Placo Duarte, en Novjorko, Novjorkio, Usono.

 Verkaro 

 Tristezas de la noche
 Santana
 Canto de guerra
 Antífona
 El Criollo
 Desconsuelo
 Suplica
 Himno
 La Cartera del procrito
 Romántica

 Referencoj 

Kategorio:Domingaj romkatolikoj
Kategorio:Domingaj filozofoj
Kategorio:Domingaj politikistoj