Vultura pirilio

La Vultura pirilio (Pyrilia vulturina), konata ankaŭ kiel Vultura papago kaj Vulturpirilio, estas specio de papago de la genro Pyrilia en la subfamilio Arinae de la familio Psittacidae, de afrikaj kaj amerikaj papagoj. Ĝi troviĝas en Brazilo, kiel endemio sude de Amazono. Remsen, J. V., Jr., J. I. Areta, E. Bonaccorso, S. Claramunt, A. Jaramillo, D. F. Lane, J. F. Pacheco, M. B. Robbins, F. G. Stiles, kaj K. J. Zimmer. 30a de Januaro 2023. Species Lists of Birds for South American Countries and Territories.  Alirita la 30an de Januaro, 2023

Taksonomio kaj sistematiko
Ĝis ĉirkaŭ 1970 la vultura papago estis traktata kiel la sola membro de la genro Gypopsitta antaŭ ol esti movita al Pionositta kun la Kronpapago (P. pileata) kaj ses aliaj papagaj specioj. Ĉiuj krom la Kronpapago estis movitaj al la genro Pyrilia komence de la 21-a jarcento.Remsen, J. V., Jr., J. I. Areta, E. Bonaccorso, S. Claramunt, A. Jaramillo, D. F. Lane, J. F. Pacheco, M. B. Robbins, F. G. Stiles, kaj K. J. Zimmer. Versio de 30a de Januaro 2023. A classification of the bird species of South America. American Ornithological Society.  Alirita la 30an de Januaro, 2023Ribas, C., R. Gaban-Lima, C. Miyaki, kaj J. Cracraft (2005). Historical biogeography and diversification within the Neotropical parrot genus Pionopsitta (Aves: Psittacidae). Journal Biogeography 32:1409-1427Tavares, E.S., Baker, A.J., Pereira, S.L. kaj Miyaki, C.Y. (2006). Phylogenetic relationships and historical biogeography of Neotropical parrots (Psittaciformes: Psittacidae: Arini) inferred from mitochondrial and nuclear DNA sequences. Syst. Biol. 55(3): 454–470

En 2002, oni konstatis, ke tio, kion oni antaŭe opiniis nematura plumaro de la vulturpapago, estas aparta specio, nome la Oranĝkapa pirilio (Pyrilia aurantiocephala).Gaban-Lima, R., M. Raposo, kaj E. Höfling (2002). Description of a New Species of Pionopsitta (Aves: Psittacidae) Endemic to Brazil. Auk 119(3): 815–819

La Vultura pirilio estas monotipa.

Aspekto
La vultura papago estas 23 ĝis 25 cm longa kaj pezas 138 ĝis 165 g. La vizaĝo de plenkreskulo estas plejparte nuda nigra haŭto, kun flavecaj lorumoj (bridoj) kaj kolumo el flavaj plumoj kaj bendo de nigraj plumoj sub tio. Iliaj supraj partoj estas verdaj kun ruĝecoranĝa ŝultro. Ilia brusto estas olivecflava, ilia ventro verda kun kelkaj bluaj randoj de la plumoj, kaj iliaj malsupraj femuroj flavaj. Iliaj unuarangaj flugilplumoj estas nigraj kun verdaj randoj kaj la randoj de iliaj karpaloj kaj subflugiloj estas ruĝaj. La supra surfaco de ilia vosto estas verda kun bluaj pintoj kaj la malsupra surfaco verda kaj flava. Nematuraj birdoj havas verdajn plumkovritajn kapojn kun flaveca koloro ĉirkaŭ la lorumoj kaj okulo kaj sen la flava kolumo de plenkreskulo.Collar, N. kaj P. F. D. Boesman (2020). Vulturine Parrot (Pyrilia vulturina), versio 1.0. En Birds of the World (J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D. A. Christie, kaj E. de Juana, Editors). Cornell Lab of Ornithology, Ithaca, NY, USA.  Alirita la 24an de Februaro, 2023

Distribuado kaj habitato
La vultura papago troviĝas en Brazilo sude de la riveroj Amazono, kaj de la rivero Madejro orienten ĝis proksime de la atlantika marbordo en Maranjo. Ĝi loĝas kaj en sufiĉe sekaj "terra firme" kaj en laŭsezone inunditaj "varzea"-arbaroj.

Kutimaro
Movoj
La movoj de la vultura papago, se ekzistas, ne estas konataj.

Manĝado
Malmulto estas konata pri la manĝokonduto aŭ dieto de la vultura papago, sed oni suspektas, ke la nuda kapo estas adaptiĝo por eviti plumkuntiriĝon ĉe grandaj gluecaj fruktoj.

Reproduktado
Nenio estas konata pri la reprodukta biologio de la vultura papago.

 Referencoj 

 Bibliografio 
 Forshaw, Joseph M. & William T. Cooper (1978). Parrots of the World (2a eld.). Melbourne: Landsdowne. ISBN 0-7018-0690-7.

 Juniper, T., kaj M. Parr (1998). A Guide to the Parrots of the World. Pica Press, East Sussex. .

 Eksteraj ligiloj 

Kategorio:Papagoj
Kategorio:Birdoj de Brazilo