Estona milito de sendependeco

Estona milito de sendependeco aŭ en alternativa, same ĝusta vortordo milito de estona sendependeco, kelkfoje nomita la Estona milito de liberigo () estis armita konflikto en orienta Eŭropo, post la disfalo de la Rusia Imperio dum la revolucio de 1917 kaj la komenco de la bolŝevika agreso, la antaŭe konkerita Estonio komencis lukton por krei apartan ŝtaton kaj, pro la forta memkonscio de la estona socio kaj la manko de lingvaj kaj kulturaj ligoj kun la rusoj, la lukto estis mallongdaŭra kaj finiĝis per la venko de Estonio. Kelkaj historiistoj konsideras ĝin parto de la Rusia Enlanda milito.

 Historio 
Post la Estona Deklaro de Sendependo la 24-an de februaro 1918 kaj la okupado fare de la Germana Imperio, la Ruĝa Armeo lanĉis ofensivon en novembro 1918, celante establi kontrolon super Estonio Mati Graf (ciriligite Мати Граф): «Эстония и Россия 1917—1991: Анатомия расставания» (Estonio kaj Rusio 1917-1991: Anatomio de Disiĝo), Talino, 2007, eldonejo Argo (ciriligite изд. Арго), ISBN 978-9949-415-98-4, paĝo 193.

De decembro 1918 ĝis januaro 1919, sovetiaj trupoj okupis duonon de la lando; la estonoj retiriĝis pro la malegaleco de fortoj, sed kun la subteno de finnaj volontuloj, ili ŝanĝis la situacion John Hiden, Patrick Salmon: «The Baltic Nations and Europe: Estonia, Latvia and Lithuania in the Twentieth Century» (La baltaj nacioj kaj Eŭropo: Estonio, Latvio kaj Litovio en la 20-a jarcento). — Londono: eldonejo Routledge, 1994, paĝo 32 el sume 240 paĝoj.

1919: La estona armeo lanĉis kontraŭofensivon, liberigante la tutan Estonion antaŭ februaro. La milito finiĝis per armistico la 3-an de januaro 1920. La Packontrakto de Tartu certigis la sendependecon de Estonio kaj ĝian rekonon fare de Sovetrusio. Dum la okupado de la lando fare de la NKVD, la estona parlamento estis pafita, kaj poste en Sovetunio, la militestro, Johan Laidoner - nacia heroo, kaj Konstantin Päts - unua prezidanto de Estonio, estis mortigita. La lando retenis sian sendependecon ĝis la soveta okupado kaj reakiris sendependecon en 1991. Похлёбкин В. В. Часть 3 (V. V. Poĥlebkin, 3-a parto): «Внешняя политика Руси, России и СССР за 1000 лет в именах, датах, фактах: справочник» (Ekstera politiko de la Kieva regno, Rusio kaj Sovetunio dum 1000 jaroj en nomoj, datoj, faktoj: Manlibro). — Мoskvo: eldonejo Международные отношения (internaciaj rilatoj), 1999, volumo 2, paĝo 99..

 Galerio 

 Referencoj 

 Fontoj 
 Clifford Kinvig: «Churchill's Crusade: The British Invasion of Russia 1918–1920» (La krucmilito de Winston Churchill: La brita invado de Rusio 1918-1920)
 Tuomas Tepora kaj Aapo Roselius (2014): «The Finnish Civil War 1918: History, Memory, Legacy» (La finna enlanda milito 1918: historio, memoro, heredaĵo). Leiden: eldonejo Brill. ISBN 978-9-0042-8071-7.
 Nigel Thomas kaj Toomas Boltowsky (2019): «Armies of the Baltic Independence Wars 1918–20» (Armeoj de la baltaj militoj de sendependeco 1918–20). Oksfordo: Osprey Publishing. ISBN 978-1-4728-3077-7.

 Vidu ankaŭ 
 Latva milito de sendependeco (1918-1920)
 Litova milito de sendependeco (1918-1920)
 Pola-Soveta Milito aparte pri Ukrainio (1919-1921)
 Rusia enlanda milito (1917-1922)

Milito de Sendependeco