Samuel Eilenberg

Samuel EILENBERG (30-an de septembro 1913 – 30-an de januaro 1998) estis pola-usona matematikisto, kiu faris fundamentajn kontribuojn al algebro, topologio kaj kategorio-teorio. Li estas plej konata kiel kunfondinto de homologia algebro kaj por sia kunlaboro kun Saunders Mac Lane en la evoluo de kategorio-teorio.

 Vivo kaj kariero 
Eilenberg naskiĝis en Varsovio, Pollando, kaj ricevis sian doktorecon en 1936 ĉe la Universitato de Varsovio sub la gvidado de Kazimierz Kuratowski. Post migri al Usono en 1939, li instruis ĉe Universitato de Miĉigano, Indiania Universitato, kaj fine ĉe Universitato Kolumbio, kie li restis dum plej granda parto de sia kariero.

 Ĉefaj kontribuoj 
 Homologia algebro: Kun Henri Cartan, li evoluigis la teorion de homologiaj operacioj kaj difinis la koncepton de spacoj de Eilenberg-MacLane.
 Kategorio-teorio: Kun Saunders Mac Lane, li formulis la bazajn difinojn de kategorioj, funktoroj kaj naturaj transformoj.
 Algebra topologio: Lia laboro pri singulara homotopio kaj obstrukca teorio estis revolucia.

 Premioj kaj honoroj 
 Wolf-Premio pri Matematiko (1986) – kun Atle Selberg, pro "liaj fundamentaj kontribuoj al algebra topologio kaj homologia algebro."
 Premio Leroy P. Steele (1987) – Pro sia vivodaŭra atingaro en matematiko.
 Membro de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj kaj la Polta Scienca Akademio.

 Elektitaj publikaĵoj 
 Algebra Topology (kun Norman Steenrod, 1952)
 Homological Algebra (kun Henri Cartan, 1956)
 Categories for the Working Mathematician (kun Saunders Mac Lane, 1971)

 Eksteraj ligiloj 
 AMS nekrologo (angle)
 Premio Wolf - Samuel Eilenberg (angle)

Kategorio:Polaj matematikistoj
Kategorio:Usonaj matematikistoj
Kategorio:Algebristoj
Kategorio:Topologoj
Kategorio:Teorio de kategorioj
Kategorio:Wolf-premiitoj pri matematiko
Kategorio:Membroj de la Usona Nacia Akademio de Sciencoj
Kategorio:Membroj de la Pola Scienca Akademio