Festamazono

La Festamazono (Amazona festiva, laŭ kio ankaŭ Festema amazono), konata ankaŭ kiel Festema papago, estas papago mezgranda ĉefe verda kiu troviĝas en Brazilo, Kolombio, Ekvadoro, Bolivio, Gujano, Peruo, kaj Venezuelo. 

Ĝi vivas ĉefe ĉe arbaroj (plejparte de várzea) kaj ĉe tiuj apud grandaj riveroj. Surloke ĝi troviĝas ankaŭ en marbordaj manglejoj (ĉefe en Amapá). 

Estas du subspecioj; nome A. f. festiva kaj A. f. bodini.

Taksonomio
La festamazonon formale priskribis en 1758 la sveda natursciencisto Carl Linnaeus, en la deka eldono de sia Systema Naturae. Li metis ĝin kun ĉiuj aliaj papagoj en la genron Psittacus kaj stampis la duvortan nomon Psittacus festivus. 

Lineo mise specigis la tipan lokon kiel "Indies" (KAribio). Ĝi estis poste markita kiel Amazona Rivero en Brazilo. 

La festamazono estas nun unu el ĉirkaŭ tridek specioj metitaj en la genron Amazona, kiun enkondukis la franca natursciencisto René Lesson en 1830. 

La genronomo estas latinigita versio de la nomo Amazone uzita en la 18-a jarcento fare de la Grafo Buffon. La specia epiteto festivus estas Latina por "festema" aŭ "ĝoja".

Oni agnoskis la jenajn du subspeciojn:
 A. f. bodini (Finsch, 1873) – orienta Kolombio, orienta Venezuelo, Gujano
 A. f. festiva (Linnaeus, 1758) – okcidenta Amazonio

Aspekto
La subspecio bodini havas pli da ruĝo ĉe la antaŭa krono kaj pli da bluo ĉe la vizaĝo ol la nomiga. Dumfluge, ambaŭ subspecioj montras tre bluajn eksterajn flugilojn (eksterajn retojn de la unuarangaj flugilplumoj kaj la kovriloj) kaj ruĝan pugon, sed ĉi-lasta estas reduktita ĉe junuloj.

Distribuado kaj habitato
La nomiga subspecio troviĝas proksime de riveroj en la Amazona Baseno, dum la subspecio bodini troviĝas proksime de la Rivero Orinoko.

Statuso
Kvankam ĝi malpliiĝis sur kelkaj lokoj, ĝi restas sufiĉe ofta tra granda parto de sia teritorio kaj eĉ videblas proksime al urboj kiel Manaŭso kaj Ikito. Sekve, ĝi estis konsiderata kiel malplej zorgiga fare de BirdLife International kaj IUCN, kvankam ĝi estis suprenlistigita al statuso de vundebla specio en 2012, pro modeloj de senarbarigo en la Amazona pluvarbaro kaj ĝia vundebleco pro ĉasado, kiu antaŭdiras, ke la populacio rapide malpliiĝos dum la venontaj tri generacioj.

Bildaro

 Notoj 

 Bibliografio 
 Forshaw, Joseph M. & William T. Cooper (1978). Parrots of the World (2a eld.). Melbourne: Landsdowne. ISBN 0-7018-0690-7.
 Russello, Michael A. & George Amato (2004). "A molecular phylogeny of Amazona: implications for Neotropical parrot biogeography, taxonomy, and conservation". Molecular Phylogenetics and Evolution. 30 (2): 421–437. doi:10.1016/S1055-7903(03)00192-1. PMID 14715233.

 Eksteraj ligiloj 

Kategorio:Papagoj
Kategorio:Birdoj de Sudameriko