Peter Mark Roget

Peter Mark ROGET /ˈrɒʒeɪ/ elp. Raĝet (n. la 18-an de januaro 1779 en Londono - m. la 12-an de septembro 1869 en West Malvern, Worcestershire) estis angla kuracisto, enciklopediisto, leksikografo, naturteologo kaj Inventinto.

Biografio
Roget inventis la logaritman glitkalkulilon en 1815. Li ankaŭ evoluigis la spiralon de Roget, formon de memrompiĝanta kontakto, ĉirkaŭ 1835.

De 1834 ĝis 1837 li estis Plena Profesoro pri Fiziologio ĉe la Reĝa Institucio. En 1840 li forlasis sian kuracistan praktikon kaj komencis labori pri diversaj projektoj. Post forlaso de sia posteno kiel Sekretario de la Reĝa Societo, li dediĉis sin tute al leksikografio.

En 1852, lia Thesaurus of English Words and Phrases (Tezaŭro de anglaj vortoj kaj frazoj, post mallonge konata lianomo Rogeta Tezaŭro) estis publikigita, rapide akirante gravecon por la angla lingvo. La unua eldono enhavis 15 000 vortojn. La vortprovizo estas dividita en ses kategoriojn: abstraktaj terminoj, spaco, materio, intelekto, volo kaj emocio.

Fiksante la celon de sia vivo krei specialan vortaron por filozofoj, kiun li nomis la vorto "Thesaurus" de la latina "thesaurus" - "trezorejo", ekde 1805 li kompilis kaj en 1852 publikigis "Roget's Thesaurus", kiu montriĝis tre sukcesa. Antaŭ lia morto la vortaro estis represita 28 fojojn. En ĉi tiu vortaro, ĉiuj vortoj kaj konceptoj priskribantaj nian mondon estis dividitaj en 1000 semantikajn kategoriojn.  

Poste, ĉi tiu tezaŭro kaj aliaj similaj vortaroj komencis esti uzataj ĉefe de verkistoj por serĉi sinonimojn kaj vortojn kun similaj signifoj. Kaj la vorto tezaŭro mem fariĝis konata vorto, signifante "vortaro de sinonimoj". En nia tempo, por la taskoj de Artefarita Inteligenteco rilataj al la konstruado de logika modelo de la mondo, la originala filozofia signifo de tezaŭro ĝenerale kaj la plej unua tezaŭro aparte, denove venas al la avangardo.

Krome, Roget estis la aŭtoro de multaj verkoj pri fiziologio kaj popolsano, inkluzive de la kvina Bridgewater Treatise, Animal and Vegetable Physiology considered with reference to Natural Theology (1834), duvoluma verko pri frenologio (1838), kaj artikoloj por pluraj eldonoj de la Encyclopedia Britannica.

 Referencoj 

 Eksteraj ligiloj 


 la spiralo de Roget ĉe YouTube

Kategorio:Francdevenaj britoj
Kategorio:Anoj de la Reĝa Societo de Londono
Kategorio:Britaj leksikografoj
Kategorio:Anglaj kuracistoj