Nicolas-Claude Fabri de Peiresc

Nicolas-Claude Fabri de PEIRESC (Belgentier, 1-a de decembro 1580 - Aix-en-Provence, 24-a de junio 1637) estis franca astronomo, advokato kaj botanikisto. Fakulo ankaŭ pri aliaj fakoj, li eltenis oftan korespondadon kun aliaj scienculoj kaj intelektuloj (eĉ kun pentristoj kiel Petro Paŭlo Rubens) kaj organizis sukcese kelkajn fruajn ekspediciojn de scienca esplorado. Estis ege vasta la kampo de liaj esploroj.

Biografio
En 1610, lia protektanto, Du Vair, akiris teleskopon, kiu Peiresc kaj Joseph Gaultier uzis por ĉielaj observoj, ekzemple de la Galilejaj satelitoj. Nicolás-Claude malkovris la Nebulozon de Oriono; Gaultier estis la dua persono kiu observis ĝin per teleskopo. Tiu malkovro forgesiĝis ĝis 1916, kiam Guillaume Bigourdan anoncis publike la fakton. 

210ra|thumb|maldekstre|Busto de Peiresc fare de Jean Jacques Caffieri (1787) (Biblioteko Mazarine)
Por determini precize la longitudojn de la mediteraneaj marbordoj, li kunordigis la observadon de la luneklipso de la 28a de aŭgusto 1635 laŭlonge de la Mediteraneo; tio ebligis lin konstati, ke la longo de tiu maro estas preskaŭ 1000 km pli malgranda ol supozite ĝis tiam. Li dediĉis sin ankaŭ al fiziologio, realigante eksperimentojn kun kadavroj kaj de homoj kaj de katoj, al numismatiko, arkeologio, ekologio kaj egiptologio, inter aliaj sciencaj agadoj. 

Post dua reestado en Parizo, li revenis en Provencon kiel senatoro. Li estis mecenato kaj de scienco kaj de artoj, studis fosiliojn kaj gastigis la astronomon Pierre Gassendi el 1634 ĝis 1637.

Nicolas-Claude Peiresc mortis la 24an de junio 1637 en Aix-en-Provence. Oni trovis 17 000 antikvaĵojn en lia hejmo inter medaloj, moneroj, statuoj ktp.

 Verkoj 
 Vita Peireskii 
 Mémoires 
 Bulletin Rubens
 Histoire abrégée de Provence 
 Notes inédites de Peiresc sur quelques points d'histoire naturelle
 Lettres à Malherbe (1606-1628) 
 Traitez des droits et des libertés de l'Eglise gallicane

 Bibliografio 
 G. BIGOURDAN, «La decouverte de la nebuleuse d'Orion (N.G.C. 1976) par Peiresc» en Comptes Rendus, Vol. 162, 1916, p. 489-490.
 P. GASSENDI, The Mirrour Of True Nobility & Gentility Being The Life Of Peiresc, cf. angle rete
 K. GLYN JONES, Messier's Nebulae and Star Clusters. 2nd ed, Cambridge University Press, 1991, p 337.
 J. T. TOLBERT, «Fabri De Peiresc's Quest For A Method To Calculate Terrestrial Longitude» en Historian,  Summer, 1999 cf. angle rete 
 A. MOMIGLIANO, Le radici della storiografia moderna, Sansoni Editore, Florencia 1992, ISBN 88-383-1394-6

 Eksteraj ligiloj 

 Biografio de Peiresc en projekto Galileo
 Vivo de Peiresc

Kategorio:Francaj astronomoj
Kategorio:Francaj sciencistoj
Kategorio:Francaj botanikistoj
Kategorio:Petro Paŭlo Rubens