Dendrobatinae

Dendrobatinae estas la plej granda subfamilio de la rana familio Dendrobatidae, t.e. la "venensagaj ranoj" de Centra kaj Suda Ameriko, loĝanta de Nikaragvo ĝis Amazonio en Brazilo.

Priskribo
Dendrobatinae normale estas malgrandaj ranoj; Andinobates minutus havas naz-ĝis-kloakan longon de nur 13-16 mm. Multaj specioj havas brilajn kolorojn, ofte kun drastaj varioj ene de unu specio,Patrick, Lisa D., kaj Sasa, Mahmood. 2009. "Phenotypic and molecular variation in the green and black poison-dart frog Dendrobates auratus (Anura: Dendrobatidae) from Costa Rica." Revista de Biología Tropical 57 suppl. 1  kaj ĉiuj akumulas toksojn en sia korpo, kiujn ili akiras de siaj predoj.Tarvin, Rebecca D., k. al. 2024. "Passive accumulation of alkaloids in inconspicuously colored frogs refines the evolutionary paradigm of acquired chemical defenses." eLife 13:RP100011 La alkaloidoj de la filobatoj estas aparte potencaj. 

Dendrobatinae estas aktivaj dum la tago.Patrick, Lisa D., kaj Sasa, Mahmood. 2009. "Phenotypic and molecular variation in the green and black poison-dart frog Dendrobates auratus (Anura: Dendrobatidae) from Costa Rica." Revista de Biología Tropical 57 suppl. 1   Oni kredas ke ĉiuj specioj havas gepatran zorgon, ofte fare de la patro. Tamen ĉe iuj specioj ĝin faras ambaŭ gepatroj (Ranitomeya), kaj ĉe Oophaga nur la patrino zorgas pri la ranidoj, provizante ilin per ovoj, kiuj estas ilia sola nutraĵo. La patro ja protektas la ovojn kontraŭ predantoj, kaj preventas sekiĝon urinante sur ilin.Brust, D. G. (1993). "Maternal Brood Care by Dendrobates pumilio: A Frog that Feeds its Young", Journal of Herpetology.  Vol. 27, No. 1.  pp. 96–98.

Sistematiko
Estas ok genroj en la subfamilio, plus unu specio kies genro ne estas oficiale nomita:Portik, Daniel M., k. al. 2023. "Frog phylogeny: A time-calibrated, species-level tree based on hundreds of loci and 5,242 species." Molecular Phylogenetics and Evolution 188. 
 Bildo  Genro   Vivantaj specioj175px   Adelphobates Grant, Frost, Caldwell, Gagliardo, Haddad, Kok, Means, Noonan, Schargel, kaj Wheeler, 2006   
Adelphobates castaneoticus (Caldwell kaj Myers, 1990)
Adelphobates galactonotus (Steindachner, 1864)
Adelphobates quinquevittatus (Steindachner, 1864)175px  Andinobates Twomey, Brown, Amézquita, kaj Mejía-Vargas, 2011   
Andinobates abditus (Myers kaj Daly, 1976)
Andinobates altobueyensis (Silverstone, 1975)
Andinobates bombetes (Myers kaj Daly, 1980)
Andinobates cassidyhornae (Amézquita et al., 2013)
Andinobates claudiae (Jungfer, Lötters, kaj Jörgens, 2000)
Andinobates daleswansoni (Rueda-Almonacid, Rada, Sánchez-Pacheco, Velásquez-Álvarez, kaj Quevedo-Gil, 2006)
Andinobates dorisswansonae (Rueda-Almonacid, Rada, Sánchez-Pacheco, Velásquez-Álvarez, kaj Quevedo-Gil, 2006)
Andinobates fulguritus (Silverstone, 1975)
Andinobates geminisae (Batista et al., 2014)
Andinobates minutus (Shreve, 1935)
Andinobates opisthomelas (Boulenger, 1899)
Andinobates tolimensis (Bernal-Bautista, Luna-Mora, Gallego, kaj Quevedo-Gil, 2007)
Andinobates victimatus (Márquez, Mejía-Vargas, Palacios-Rodríguez, Ramírez-Castañeda, kaj Amézquita, 2017)
Andinobates viridis (Myers kaj Daly, 1976)
Andinobates virolinensis (Ruiz-Carranza kaj Ramírez-Pinilla, 1992)175px "Colostethus" ruthveni Kaplan, 1997 175px Dendrobates Wagler, 1830 - Dendrobatoj Dendrobates auratus (Girard, 1855)
Dendrobates leucomelas (Steindachner, 1864)
Dendrobates nubeculosus Jungfer kaj Böhme 2004
Dendrobates tinctorius (Schneider, 1799)
Dendrobates truncatus (Cope, 1861)175px  Excidobates Twomey kaj Brown, 2008   
Excidobates captivus (Myers, 1982)
Excidobates condor Almendáriz, Ron, kaj Brito M., 2012
Excidobates mysteriosus (Myers, 1982) Minyobates Myers, 1987  
Minyobates steyermarki175px  Oophaga Bauer, 1994   
 Oophaga anchicayensis Posso-Terranova and Andrés, 2018
 Oophaga andresi Posso-Terranova and Andrés, 2018
 Oophaga arborea (Myers, Daly, kaj Martínez, 1984)
 Oophaga granulifera (Taylor, 1958)
 Oophaga histrionica (Berthold, 1845)
 Oophaga lehmanni (Myers kaj Daly, 1976)
 Oophaga occultator (Myers kaj Daly, 1976)
 Oophaga pumilio (Schmidt, 1857)
 Oophaga speciosa (Schmidt, 1857)
 Oophaga solanensis Posso-Terranova and Andrés, 2018
 Oophaga sylvatica (Funkhouser, 1956)
 Oophaga vicentei (Jungfer, Weygoldt, kaj Juraske, 1996)175px  Phyllobates Duméril kaj Bibron, 1841 - Filobatoj  
Specigrupo P. lugubris
Phyllobates lugubris (Schmidt, 1857)
Phyllobates vittatus (Cope, 1893)
Specigrupo P. bicolor
Phyllobates bicolor (Duméril kaj Bibron, 1841)
Phyllobates aurotaenia (Boulenger, 1913)
Phyllobates sp. aff. aurotaenia 
Phyllobates terribilis (Myers, Daly, kaj Malkin, 1978) - Ora venenrano175px   Ranitomeya Bauer, 1986   
 Ranitomeya aetherea Koch, Mônico, Dayrell, Ferreira, Dantas, Moravec, kaj Lima, 2025
 Ranitomeya amazonica (Schulte, 1999)
 Ranitomeya aquamarina Mônico, Koch, Dayrell, Moravec kaj Lima, 2025
 Ranitomeya benedicta Brown, Twomey, Pepper, kaj Sanchez-Rodriguez, 2008
 Ranitomeya cyanovittata Pérez-Peña, Chávez, Twomey, kaj Brown, 2010
 Ranitomeya defleri Twomey kaj Brown, 2009
 Ranitomeya fantastica (Boulenger, 1884)
 Ranitomeya flavovittata (Schulte, 1999)
 Ranitomeya imitator (Schulte, 1986)
 Ranitomeya reticulata (Boulenger, 1884)
 Ranitomeya sirensis (Aichinger, 1991)
 Ranitomeya summersi Brown, Twomey, Pepper, kaj Sanchez-Rodriguez, 2008
 Ranitomeya toraro Brown, Caldwell, Twomey, Melo-Sampaio, kaj Souza, 2011
 Ranitomeya uakarii (Brown, Schulte, kaj Summers, 2006)
 Ranitomeya vanzolinii (Myers, 1982)
 Ranitomeya variabilis (Zimmermann kaj Zimmermann, 1988)
 Ranitomeya ventrimaculata (Shreve, 1935)
 Ranitomeya yavaricola Pérez-Peña, Chávez, Twomey, kaj Brown, 2010

La plej multaspeciaj genroj estas Ranitomeya (18 specioj) kaj Andinobates (16 specioj). La plejparto de la subfamilio antaŭe estis klasifikata en Dendrobates, sed ĉiuj specioj krom kvin nun estas movitaj en poste nomitajn genrojn.

Referencoj

Kategorio:Avertokoloraj bestoj
Kategorio:Bestaj taksonoj
Kategorio:Anuroj