Verda imperikolombo

La Verda imperikolombo (Ducula aenea) estas specio de birdoj de la kolomba familio Columbidae, kaj unu el la kvardeko da specioj de la genro Ducula, kiu vivas en Sudorienta Azio kaj Oceanio. Ĝi estas la tipa specio de specikomplekso Aenea, kiu enhavas pli ol 20 samgenrajn speciojn. Ilia granda teritorio etendiĝas el Nepalo, suda Barato kaj Srilanko orienten ĝis suda Ĉinio, Indonezio kaj Filipinoj.

Taksonomio
En 1760 la franca zoologo Mathurin Jacques Brisson inkludis priskribon de la Verda imperikolombo en sia sesvoluma Ornithologie. Li uzis la franclingvan nomon Le pigeon ramier des Moluques kaj la latinan Palumbus moluccensis. La du steloj (**) starte de la sekcio indikas, ke Brisson bazis sian priskribon en la ekzamenado de specimeno. Kvankam Brisson stampis latinajn nomojn, tiuj ne kongruas kun la dunoma sistemo kaj ne estis agnoskitaj de la Internacia Komisiono pri Zoologia Nomenklaturo. Kiam en 1766 la sveda natursciencisto Carl Linnaeus ĝisdatigis sian verkon Systema Naturae por la 12a eldono, li aldonis 240 speciojn, kiuj estis antaŭe priskribitaj de Brisson. Unu el tiuj estis la verda imperikolombo kiun li metis kun ĉiuj aliaj kolomboj en la genron Columba. Linnaeus inkludis mallongan priskribon, stampis la duvortan nomon Columba aenea kaj citis la verkon de Brisson. Brisson kredis, ke lia specimeno estis veninta el la Molukoj, sed la specio ne vivas tie kaj en 1918 la tipa loko estis markita en la insulo Floreso en Indonezio. La specia nomo aenea devenas el la latina aeneus kun la signifo "bronzkolora" aŭ "kupreca". Tiu specio estas nun metita en la genron Ducula, kiu estis enkondukita de la angla natursciencisto Brian Houghton Hodgson en 1836.

Oni agnoskis dek unu subspeciojn:
 D. a. sylvatica (Tickell, 1833) – Hindia verda imperikolombo – norda Barato kaj Nepalo ĝis suda Ĉinio ĝis Tajlando, kaj Hindoĉinio
 D. a. pusilla (Blyth, 1849) – suda Barato, Srilanko
 D. a. andamanica Abdulali, 1964 – Andamanoj
 D. a. consobrina (Salvadori, 1887) – insuloj de Okcidenta Sumatro escepte insulo Engano
 D. a. polia (Oberholser, 1917) – Sunda verda imperikolombo – Malaja Duoninsulo ĝis Grandaj kaj Malgrandaj Sundaj Insuloj
 D. a. palawanensis (Blasius, W, 1888)	insulo Banggi (norda Borneo) ĝis Palavano kaj apudaj insuloj (sudokcidento de Filipinoj)
 D. a. fugaensis (Haĉisuka, 1930) – nordo de Filipinoj (Kalajano, Kamigino kaj Fuga)
 D. a. nuchalis (Cabanis, 1882) – Kaŝtannuka verda imperikolombo – norda Luzono (nordo de Filipinoj)
 D. a. aenea (Linnaeus, 1766) – Nomiga subspecio – Filipinoj (escepte norda Luzono kaj Palavano)
 D. a. intermedia (Meyer, AB & Wiglesworth, 1894) – Talauda imperikolombo – Talaudaj insuloj kaj Sangihe-insuloj
 D. a. paulina (Bonaparte, 1854) – Brunnuka verda imperikolombo – Sulaveso, Togianoj, Banggai kaj Sula

La subspecio D. a. oenothorax estas foje traktita kiel aparta specio, nome Engana imperikolombo (Ducula oenothorax). La Nikobara imperikolombo (Ducula nicobarica) estis iam traktita kiel samspecia.

Aspekto
La verda imperia kolombo estas granda, diketa kolombo, 45 centimetrojn longa. Ĝiaj dorso, flugiloj kaj vosto estas metalecverdaj. La kapo kaj malsupraj partoj estas blankaj, krom kaŝtanbrunaj subvostaj kovriloj. Ambaŭ seksoj estas similaj. La birdovoko estas profunda kaj resonanca, kaj ofte estas la unua indiko de la ĉeesto de tiu arbopinta specio.

Distribuado kaj habitato
Tiu estas arbara specio kiu estas disvastigita loĝanta reproduktanta birdo en tropika Suda Azio de Nepalo kaj Barato oriente ĝis Indonezio. Ĝi havas plurajn subspeciojn, inkluzive de la karakteriza Celebesa formo, nome kaŝtannuka imperikolombo (Ducula aenea paulina).

Kutimaro kaj ekologio
Ĉi tio estas arbarema kolombo, kiu manĝas plantmaterialon en la arba kanopeo. Ĝia flugo estas rapida kaj rekta, kun la regulaj flugilfrapoj kaj fojfoja akra flugilfrapo kiuj estas karakterizaj por kolomboj ĝenerale. Ĝi konstruas bastonneston en arbo kaj demetas ununuran blankan ovon. La birdoj ne estas tre gregemaj, sed formas malgrandajn arojn.

Bildaro

 Referencoj 

Eksteraj ligiloj

Xeno-canto: sonregistraĵoj de la Verda imperikolombo

Kategorio:Kolombedoj
Kategorio:Birdoj de Azio
Kategorio:Birdoj de la Filipinoj