Ruĝfrunta papageto

Ruĝfrunta papageto (Bolborhynchus ferrugineifrons, laŭ kio ankaŭ Ferecfrunta papageto) estas specio de papagoj en la familio papagedoj, latine Psittacidae. Ĝi troviĝas kiel endemio en Kolombio, kie naturaj vivmedioj estas altaltitudaj arbustaro, altaltitudaj herbejoj kaj plugebla tero. Ĝi estas minacata pro habitatodetruado kaj estas klasita kiel "vundebla" fare de la Internacia Unio por Naturkonservado.

Aspekto
Tiu ĉi papago kreskas ĝis longo de ĉirkaŭ 18 cm kaj ambaŭ seksoj estas similaj. Ĝi estas fortika, malgranda specio kun obtuze verda plumaro supre kaj bluetverdaj flugiloj. La bridoj kaj mallarĝa bendo sur la frunto estas brunetruĝaj, kaj la vangoj, gorĝo, brusto kaj ventro estas flavecverdaj. La mallonga, pinta vosto estas verda supre kaj bluetverda sube. Estas grizaj ringoj ĉirkaŭ la okuloj, la irisoj estas brunaj, la beko estas flaveckorna kaj la piedoj estas grizaj.

Distribuado kaj habitato
La specio estas endemia en Kolombio, kie ĝi troviĝas en du areoj de Altaj Andoj je altitudoj inter ĉirkaŭ 3 000 kaj 4 000 m. La plej granda populacio troviĝas sur la montarmasivo Volcán Ruiz-Tolima en la Centra Montarsistemo, sed ekzistas pli malgranda populacio sur la Vulkano Puracé en la Departemento Kaŭko, kaj la teritorio de la birdo povus bone inkluzivi la interan areon. Ĝia tipa vivejo estas páramo, altaltituda herba kaj arbusta ekosistemo kuŝanta inter la altaj neĝkovritaj montoj kaj la monta arbaro sube, kaj sub-páramo. Ĝi ankaŭ ĉeestas en montaj arbustaroj, kaj eĉ ĉe agrikultura tero je altaj altitudoj. BirdLife International (2016). "Bolborhynchus ferrugineifrons". IUCN Red List of Threatened Species. 2016: e.T22685919A93092239. doi:10.2305/IUCN.UK.2016-3.RLTS.T22685919A93092239.en. Alirita la 17an de Novembro 2021. 

Ekologio
La ruĝfrunta papago estas sociema, formante malgrandajn grupojn de 10 ĝis 100. Ĝi manĝas plejparte surgrunde, manĝante herbosemojn, florojn kaj fruktojn. Ĝi ripozas sur klifoj kaj ankaŭ nestas tie, sed malmulte oni scias pri ĝiaj reproduktaj kutimoj.

Statuso
B. ferrugineifrons iam estis konsiderata "endanĝerigita", sed la Internacia Unio por la Konservo de Naturo nun taksis ĝian konservan statuson kiel "vundebla", taksante, ke ekzistas inter 2000 kaj 4000 individuaj birdoj, kaj ke la nombro verŝajne malpliiĝas. Ĝia vivejo estas pli kaj pli uzata por rikolti lignon kaj por terkultivado; vivejodetruo okazas ĉar la páramo-a vegetaĵaro estas bruligita por antaŭenigi novan kreskon, kaj kreskanta nombro da brutaro estas paŝtata. Tamen, la birdoj ĉeestas en kelkaj protektitaj areoj kaj ŝajnas povi toleri iom da perturbo de sia vivejo, foje manĝante en altaĵaj paŝtejoj kaj plugebla tero.

Referencoj

 Parrots: A Guide to Parrots of the World; Juniper & Parr, 1998, 
 Forshaw, Joseph M. (2006). Parrots of the World; an Identification Guide. Bildoj de Frank Knight. Princeton University Press. ISBN 0-691-09251-6.
 Athan, Mattie Sue (2010). Guide to Companion Parrot Behavior (2a eld.). Hauppauge, N.Y.: Barron's Educational Series. ISBN 978-0-7641-4213-0.

Eksteraj ligiloj

BirdLife Species Factsheet.

Kategorio:Papagoformaj
Kategorio:Papagedoj
Kategorio:Birdoj de Sudameriko
Kategorio:Birdoj de Kolombio