Tibeto (regiono)

Tibeto (;  aŭ Granda Tibeto) estas regiono en Mezazio, en la okcidenta parto de Orienta Azio, kiu estas hejmo de tibetanlingvaj popoloj. Ĉar tiu regiono kuŝas averaĝe ĉirkaŭ  metrojn super la marnivelo, ĝi estas nomita "la tegmento de la mondo".

Izolita de la Himalajo ĉe la suda rando, Tibeto evoluigis sendependan kulturon kaj, eĉ antaŭ la 7-a jarcento, sendependajn ŝtatojn (Shangshung, Tubo) kiuj etendiĝis super partoj de la tibeta altebenaĵo. Por tempo en la mid-13-a jarcento, kaj Tibeto kaj Ĉinio venis sub mongola rego.

Tibeto havis sian propran ŝtaton ĝis la 20-a jarcento. La nuna alligiteco de Tibeto al la Ĉina Popola Respubliko estas kontestata sub internacia juro ( vidu: la statuso de Tibeto). Ekzistis tibeta registaro en ekzilo ekde 1959, kiu ne estas oficiale agnoskita sed estas subtenata de multaj landoj .

La ĉina administra divido de la plej granda parto de la historia pli granda Tibeta regiono hodiaŭ inkluzivas la Tibetan Aŭtonoman Regionon (AGT) kun la ĉefurbo Lasao same kiel en la oriento de la regiono dek aŭtonomajn departementojn kaj du aŭtonoma kantonojn en la provincoj Ĉinghajo, Siĉŭano, Junano kaj Gansuo .

Partoj de la historia setlejo de la tibeta popolo situas ekster la nuna Tibeto, inter ili estas Ladako kaj Sikimo, kiuj apartenas al Barato, kaj malgrandaj areoj de tibeta kultura kaj religia komunumo, kiel ekzemple Nubri, Yolmo, Mustang, Limi kaj Dolpo situas en Nepalo.

 Referencoj 

 Eksteraj ligiloj 

 Tibetan Rimedoj sur la interreto de Columbia Universitataj Bibliotekoj
 britaj fotoj de Tibeto 1920–1950
 La Lingvo de Tibeto
 Blanka Papero pri Tibeta Kulturo liberigita de la Informa Oficejo de la Ŝtata Konsilio de la Popola Respubliko Ĉinio
 Historiaj mapoj kaj bildoj de Tibeto prezentita de ciferecaj kolektoj de la bibliotekoj de Universitato de Viskonsino-Milwaukee 
 La Tibeta & Himalaya Biblioteko (THL)


Kategorio:Tibeto
Kategorio:Historiaj teritorioj
Kategorio:Kulturspacoj
Kategorio:Okcidenta Ĉinio
Kategorio:Regionoj de Ĉinio
Kategorio:Orienta Azio
Kategorio:Centra Azio
Kategorio:Eksaj landoj en Orienta Azio
Kategorio:Proponitaj landoj
Kategorio:Disputeblaj teritorioj
Kategorio:Listo de arkivitaj paĝoj de Retarkivo