Genera artefarita intelekto

Genera artefarita intelekto  aŭ "generipova AI" (angle: Generative AI, mallonge Genera AI, GenAI aŭ GAI) estas specifa speco de artefarita intelekto, kapabla mem generi/produkti novajn tekstojn, bildojn, filmojn aŭ aliajn aŭdvidajn formojn, eĉ kodojn por komputilaj programoj, kiuj similas al tiuj verkitaj de homoj. Tiucele generaj modeloj (novaj enhavoj kreitaj per lernitaj ŝablonoj de ekzistantaj datumoj) kiel grandaj lingvomodeloj (, mallonge LLM) estas uzataj.

Sistemoj de genera AI (GAI) lernas la subkuŝantajn skemojn kaj strukturojn de ilia trejna, validiga kaj testa datumaro (pro enigo de specifa "priskribo" (Prompt (incitilo) estas instruo verkita en "natura" lingvo kaj transdonita al AI por generi respondon. Eblaj ekzemploj de tiaj prompts: "kiel mi povas verki ĉi tion pli bone?" aŭ "ĉu estas eraroj en mia teksto?")(en) Lanxon, Nate; Bass, Dina; Davalos, Jackie, "A Cheat Sheet to AI Buzzwords and Their Meanings". Bloomberg News, la 10-an de marto 2023. Arĥivite de la originalo, la 17-an de novermbro 2023. Alirite la 14-an de marto 2023., funkcianta ankaŭ kiel trejnilon, incitilon, ebligante siavice la kreadon de novaj datumaroj kun kompareblaj trajtoj(en) Pasick, Adam, "Artificial Intelligence Glossary: Neural Networks and Other Terms Explained". The New York Times. la 27-an de marto 2023, ISSN 0362-4331. Arĥivita de la originalo, la 1-an de septembro 2023. Alirite la 22-an de aprilo 2023.. La vera povo de AI estas en la plenumado de ripetitaj kaj datumpelitaj taskoj. La tielnomataj 'chatbots' (babilrobotoj) estas pelitaj de AI.
eta|300x300ra|Astronaŭto/kosmonaŭto rajdanta ĉevalon
Rimarkindaj generaj AI-sistemoj inkluzivas babilrobotojn (chatbots) kiel Copilot, Gemini kaj ChatGPT(en) Roberto Gozalo-Brizuela, Eduardo C. Garrido-Merchan, ChatGPT is not all you need. A State of the Art Review of large Generative AI models, arXiv:2301.04655v1 [cs.LG], lingvomodelon en formo de babilroboto, lanĉita fine de novembro 2022.

Diversaj firmaoj kiel Anthropic, Microsoft, Google sed ankaŭ multnombraj pli malgrandaj firmaoj evoluigis generajn AI-modelojn(en) "The race of the AI labs heats up",The Economist, la 30-an de januaro 2023. Arĥivite de la originalo, la 17-an de novembro 2023. Alirite la 14-an de marto 2023..

Ekestas zorgoj pri GAI interaliee rilate al rajtoj de intelekta propraĵo kaj akademia malhonesteco, propagando, misinformado. Inter giaj riskoj menciindas kreskanta energikonsumo, disvastiĝo de misinformado (profundaj falsaĵoj, propagando), pli granda dependecn de aŭtomataj sistemoj kaj la koncentriĝo de teknologia potenco en la manoj de malmultaj privataj agantoj(nl) Edward Back, Wat hebben we gedaan? : Sam Altman is zowel opgewonden als bezorgd over de komst van ChatGPT-5, die snel beschikbaar zal zijn.  (Kion ni faris? : Sam Altman estas kaj ekscitita kaj maltrankvila pri la alveno de ChatGPT-5, kiu baldaŭ estos havebla), Futura-Sciences.com, la 21-an de aŭgusto 2025 . 

Tamen, GAI povas esti utila ilo ekzemple en edukado post kiam ĝiaj kapabloj, limigoj kaj programado estas komprenataj(en) Generative Artificial Intelligence (GAI) Resource Guide for Faculty, Pri kio GIA kapablas kaj ne kapablas, UmassGlobal, fokusante al instruado de manieroj kiel kritike uzi ĝin (legu GAI-literatia edukado)(en) Amy Wanyu Ou, Baraa Khuder, Sindija Franzetti, Raffaella Negretti, Conceptualising and cultivating Critical GAI Literacy in doctoral academic writing, Journal of Second Language Writing, Volume 66, decembro 2024, 101156. 

 Bildoj 
Aliaj generaj AI-modeloj inkluzivas bildartkapablajn AI-bildgenerigajn sistemojn kiel Stable Diffusion, Midjourney kaj DALL-E.  AI-stiritaj artkreaĵoj (angle: text-based generative art) estas ankaŭ konataj kiel AI-arto(en) Jonas Oppenlaender, Prompt Engineering for Text-Based Generative Art, Studocu..

 Videoj 
Teksto-al-video AI-generatoroj kiel Sora. ebligas kreadon de videaĵo/filmeto surbaze de teksto. Aliaj ekzemploj inkluzivas OpenAI, Gen-1 kaj Gen-2 de Runway kaj Make-A-Video de Meta Platforms.

 Sonoj 
Genera AI ankaŭ povas esti vaste trejnita sur aŭdio-klipoj por produkti natursonan parolsintezon kaj tekston-al-paroladon, kiel ekzempligite per kuntekst-konsciaj sinteziloj de ElevenLabs aŭ Meta Platforms (Voicebox). 

 VALL-E (Microsoft) celas altkvalite voĉsintezigi personecigitan (anglalingvan) paroladon konservante la emocion de la parolanto, mejloŝtono en la teksto-al-parola sintezo. Voĉgeneranta AI estis jam konsiderita ebla defio al voĉaktoroj(en) Shrivastava, Rashi, Keep Your Paws Off My Voice': Voice Actors Worry Generative AI Will Steal Their Livelihoods, Forbes. Arkivita el la originalo, la 2-an de decembro 2023. Alirite la 28-an de novembro 2023..

 Rajtoj 
Generaj AI-sistemoj kiel ChatGPT kaj Midjourney estas trejnitaj pere de grandaj, publike haveblaj datumaroj enhavantaj kopirajtigitajn verkojn. AI-programistoj argumentis ke tia trejnado estas protektita kiel justa uzo, dum posedantoj de kopirajtoj argumentis ke ĝi iras preter iliaj rajtoj(en) Generative Artificial Intelligence and Copyright Law, Congressional Research Service. LSB10922. 29 septembro 2023. Arĥivita de la originalo, la 22-an de marto 2024. Alirite la 30-an de januaro 2024.. 

La rete konsultebla ResearchRabbit estas noviga AI-stirita esplorilo helpante eviti eventualan plagiaton uzante "citaĵo-bazitan literaturo-mapon". La amplekso de tia ilo estas optimumigi vian tempon serĉante referencojn dum vi komencas plani eseon, projekton aŭ literaturrecenzon. La aplikaĵo Discovery (ReseachRabbit), ebligas tutnovan manieron kunlabori kaj serĉi artikolojn, aŭtorojn aŭ monitori novan literaturon. 

 Kritikoj 
En informkunveno al la Sekureca Konsilio de UN en julio 2023, la ĝenerala sekretario António Guterres diris ke "genera AI havas grandegan potencialon por la bono kaj la malbono grandskale", ke AI povus "akceli internacian evoluon", grandskale kontribui al la tutmonda ekonomio antaŭ 2030, sed ĝia malica uzo "povas kaŭzi terurajn nivelojn de morto kaj detruo, ĝeneraligitan traŭmaton kaj profundan psikologian damaĝon je neimagebla skalo"(en) "Rimarkoj de Ĝenerala Sekretario al la Sekureca Konsilio pri Artefarita Inteligenteco" . un.org, la 18-an de julio 2023. Arĥivita de la originalo, la 28-an de julio 2023. Alirite la 27-an de julio 2023.. 

En Ĉinio, ĉiu genera artefarita intelekto montrita al publiko estas reguligita de la "Provizoraj rimedoj por la administrado de genera artefarita Intelekto" de la Ŝtata Informa Oficejo por la Interreto (simpligita ĉina: 电视式电视剧电视服务管理氮衜最理氮衜最). Ĝi inkluzivas postulojn al akvomarko por generitaj bildoj aŭ videaĵoj, regularoj pri trejnado de datumoj kaj etikedokvalito, restriktoj ĉirkaŭ la kolektado de personaj datumoj kaj gvidlinio, ke genera AI devas "adheri al kernaj socialismaj valoroj" (zh) 电视式特許庁服务服务管理性行者, la 13-an de julio 2023. Arĥivite de la originalo, la 27-an de julio 2023. Alirite la 27-an de julio 2023.(en) Ye, Josh, China says generative AI rules to apply only to products for the public, Reuters, la 13-an de julio 2023. Arĥivite de la originalo, la 27-an de julio 2023. Alirite la 13-an de julio 2023.. 

 Lingva kaj kultura partieco 
GAI tendencas fokusi la dominantajn lingvojn kaj kulturojn, kiuj superregas en la datumoj uzataj por trejni la programon. Ĉi tio povas rezultigi malpli precizajn kaj malpli ampleksajn respondojn por uzantoj de marĝenigitaj lingvoj aŭ kulturaj fonoj (ChatGPT, aŭgusto 2023). 

 Deepfakes 
Ekzistas ankaŭ grandega zorgo pri la kresko de AI-generitaj tn. 'deepfakes' (falsaj bildoj) kiuj prezentas pliajn minacojn rilate al la vero en la cifereca spaco(en) Anton Konopliov, Key Statistics on Fake News & Misinformation in Media in 2024, Redline, la 26-an de junio 2024, alirite la 5-an de decembro 2024..

 Financa modelo de novaĵretejoj 
AI-platformoj kiaj ChatGPT kaj aliaj kontribuas al la tendenco de nula alklakado, ĉar uzantoj povas akiri informojn kaj resumojn rekte ene de tiuj AI-platformoj sen devi alklaki aliajn retejojn(en) Ben Jacobson, Making your peace with zero-click searches, Marketingtech, la 4-an de aŭgusto 2025, rezultante en malpli da rettrafiko al la fonto mem de la enhavo(en) David Belson,The crawl before the fall… of referrals: understanding AI’s impact on content providers, Cloudflare, la 1-an de julio 2025.  

Similarweb, retejo kiu mapas la interretan trafikon de pli ol 100 milionoj da retejoj tutmonde(en) AI Referral Traffic Winners By Industry, Similarweb; mla 29-an de julio 2025, raportis ke la nombro de serĉrezultoj por novaĵretejoj kiuj ricevas nul alklakojn en unu jaro (2024-2025) kreskis de 56% al 69% kio instigas pli kaj pli da tiaj retejoj bloki AI-robotojn traserĉi enhavon sur iliaj retejoj(en) News Sites Are Getting Crushed by Google’s New AI Tools - The AI armageddon is here for online news publishers (Novaĵretejoj estas subpremataj de la novaj AI-iloj de Google), The Washtington Post, . 

 Referencoj 

 Vidu ankaŭ 
 Artefarita intelekto
 Esperanto kaj artefarita intelekto
 DeepSeek
 Mistral AI
 ChatGPT
 Sora (artefarita intelekto)
 Claude (lingvomodelo de la usona AI-firmao Anthropic, kiu bone parolas en Esperanto)
 AI kaj korpusa modelo por Esperanto
 Artefarita neŭra reto
 Virtuala asistanto

 Eksteraj ligiloj 
 (angle) Genera AI, kiel ĝi funkcias?
 (angle) ResearchRabbit

Kategorio:Maŝinlernado
Kategorio:Artefarita intelekto