Cathartes

La genro Cathartes inkludas mezajn ĝis grandajn kadavromanĝantajn birdojn en la familio de Katartedoj (Cathartidae). La tri vivantaj specioj nuntempe klasigitaj en tiu genro vivas amplekse en Ameriko. Estas krome unu formortinta specio konata el Kvaternaro de Kubo.

Cathartes estas greka vorto καθαρτής, por "purigisto," reference al la rolo de tiuj vulturoj kiel purigistoj kiuj vere purigas malkomponiganta kadavrojn en naturo.

 Taksonomio 
 Priskribo 
La unua membro de tiu genro formale priskribita, nome la Meleagra katarto, estis nomita de Linnaeus kiel Vultur aura en sia veko Systema Naturae en 1758, sed finfine ĝi estis translokigita al la nuntempa genro kiu estis kreita de la germana zoologo Johann Illiger en 1811. La flavkapaj katartoj por la unua fojo priskribita en 1845 de John Cassin estis en du specioj disigita en 1964.

 Sistematiko 
Cathartes estas unu el la kvin genroj de la Katartedoj. La taksonomia lokigo de tiuj vulturoj restas neklara.Remsen, J. V. Jr.; C. D. Cadena; A. Jaramillo; M. Nores; J. F. Pacheco; M. B. Robbins; T. S. Schulenberg; F. G. Stiles; D. F. Stotz & K. J. Zimmer (2007)  A classification of the bird species of South America.  South American Classification Committee] Ĝi estas la nura genro en sia familio kiu ne estas monotipa. La novmondaj kaj malnovmondaj vulturoj estas similaj laŭ aspekto kaj havas similajn ekologiajn rolojn, sed evoluis el diferencaj prauloj en tre apartaj partoj de la mondo. La rilato inter ambaŭ vulturgrupoj estas debatotemo, kaj kelkaj fruaj aŭtoritatoj sugestis, ke la novmondaj vulturoj estas pli proksime rilataj al cikonioj.Sibley, Charles G. kaj Burt L. Monroe (1990)  Distribution and Taxonomy of the Birds of the World. Yale University Press. 

En 2007 la nordamerika listo de la American Ornithologists' Union movis Cathartidae denove reen al ĉefa loko en Falconiformes, sed kun asterisko kiu indikas ĝin kiel taksono "ke ĝi estas probable mislokigita en la nuntempa filogenetika listigo sed kiu informo indikanta taŭgan lokon ne estas ankoraŭ disponebla".American Ornithologists' Union (2009) La skizo de sudamerika listo fare de AOU metas la Cathartidae en ĝia propra ordo, nome Cathartiformes.Remsen et al. (2008) Tamen, ĵusa studo per DNA en la evoluaj rilatoj inter birdogrupoj sugestas ankaŭ, ke ili estas rilataj al aliaj rabobirdoj kaj estu parto de nova ordo Accipitriformes anstatataŭe,Hackett et al. (2008) pozicio adoptita en 2010 fare de la nordamerika listo de AOU,American Ornithologists' Union (2010) kunhavigita kun la International Ornithological Congress.

 Specioj 
La genro Cathartes havas tri agnoskitajn vivantajn speciojn:
 Meleagra katarto, Cathartes aura (Linnaeus, 1758) el suda Kanado suden tra tuta Ameriko
 Malgranda flavkapa katarto, Cathartes burrovianus, Cassin, 1845, el suda Meksiko ĝis suda Brazilo
 Granda flavkapa katarto, Cathartes melambrotus, Wetmore, 1964, en Amazonio

Unu formortinta specio, nome la Emslie vulturo (C. emsliei) estas konata el malfrukvaternara fosilio troviĝinta en Kubo, kaj ĝi plej verŝajne formortis post la formorto de la megafaŭno kies kadavraĵo ĝin antaŭe nutris dum la Kvaternara amasformorto, kune kun la posta perdo de savanaj habitatoj.

 Referencoj 

Kategorio:Katartedoj