Les liaisons dangereuses

Les liaisons dangereuses (La danĝeraj rilatoj), subtitolita Lettres recueillies dans une société et publiées pour l’instruction de quelques autres (Leteroj kolektitaj en socio kaj publikigitaj por la instruado de aliuloj), estas leterromano de 175 leteroj, verkita el 1779 fare de Pierre Choderlos de Laclos kaj publikigita en 1782.

Priskribo
Tiu grava literatura verko de la 18-a jarcento, kiu rakontas la historion de malicula duo formita de du manipulemaj kaj diboĉulaj nobeloj de la etoso de Klerismo, estas konsiderata majstroverko de la franca literaturo, kvankam ĝi estis ĝenerale forgesita dum la 19-a jarcento, antaŭ esti remalkovrita komence de la 20-a jarcento. Temas pri romano en la tradicio de diboĉemo de kutimoj disvastigita ekzemple de Crébillon la filo, nome romano de psikologia analizo en la ĉeftendenco de La Nouvelle Héloïse de Jean-Jacques Rousseau, kiu atingas perfektecon en la leterara formo, en kiu ĉiu rolulo montras sian propran karakteron kaj esprimmanieron. 

La intrigo temas pri la malica markizino de Merteuil kaj la Vicgrafo de Valmont, nome du narcisismaj rivaloj (kaj eks-amantoj) kiuj uzas delogon kiel armilon por socie kontroli kaj ekspluati aliajn, dum la tuta tempo ĝuas siajn kruelajn ludojn kaj fanfaronante pri sia talento por manipulado. (ankaŭ vidite kiel prezentante la korupton kaj depravacion de la franca nobelaro baldaŭ antaŭ la Franca Revolucio). La markizino klopodas depravaciigi la naivan junulinon Cécile de Volanges por plenumi revenĝon, dum la vicgrafo manovras por seksallogi la virtan prezidantinon de Tourvel. Foje aliancanoj, foje rivaloj, ili lerte trompas ĉiujn kvankam konservante sian reputacion. Sed la maskoludo havas siajn limojn... 

La libro estas kunmetita tute de leteroj skribitaj de la diversaj roluloj unu al la alia.

Adaptoj
Ekde 1959 dek unu filmoj baziĝis sur la romano. Inter ili menciendas Dangerous Liaisons reĝisorita de Stephen Frears laŭ scenaro de Christopher Hampton, bazita sur lia propra teatraĵo de 1985 nome Les Liaisons Dangereuses. En ĝi stelulas Glenn Close, John Malkovich, Michelle Pfeiffer, Uma Thurman, Swoosie Kurtz, Mildred Natwick, Peter Capaldi kaj Keanu Reeves.

Krome estis nombraj adaptoj al aliaj formatoj, nome libroj, televido, teatro, muzikaloj, mangao ktp.

 Eksteraj ligiloj 

 franca teksto en Wikisource.
 franca teksto de la eldono de 1782. En Gallica.
 franca teksto  en Gallica.

Kategorio:Libroj aperintaj en 1782
Kategorio:Francaj romanoj
Kategorio:Franclingvaj romanoj
Kategorio:Erotika literaturo
Kategorio:Romanoj adaptitaj al kino