Hibatullah Aĥundzada

Mulao Hibatullah Aĥundzada, literumita ankaŭ Haibatullah Aĥunzada, estas afgana deobandisma islama fakulo, klerika, kaj juristo kiu estas la suprema estro de Afganio. Li estris la talibojn ekde 2016, kaj enpoviĝis post ilia venko super la uson-apogitaj fortoj en la milito de 2001–2021. Li estas tre sekretema figuro, kaj preskaŭ mankas lia reta aktivado, escepte de nekonfirmita foto kaj kelkaj sonregistraĵoj de diskursoj.

Aĥundzada estas bone konata pro siaj fatvoj pri talibanaj aferoj. Male al multaj talibanestroj, li ne estas aktivuldevena. Li servis kiel Islama juĝisto de ŝariaj tribunaloj de la talibana registaro de 1996–2001. Li estis elektita kiel estro de la talibana juĝsistemo komence de la talibana insurekcio, kaj restis en tiu posteno ĝis li estis elektita supera estro de la taliboj en Majo 2016. Ajman az-Zaŭahiri, estro de Alkaido, apogis Aĥundzada kiel Amir al-Mu'minin, kio plifortigis la ĝihadisman reputacion de Aĥundzada inter la talibanaj aliancanoj. En 2019, Aĥundzada nomumis Abdul Ghani Baradar por pancgocadi kun Usono, kio rezultis en la subskribo en 2020 de la Doha Interkonsento kiu malfermis la vojon por la kompleta retiriĝo de usonaj trupoj el Afganio.

Aĥundzada kondukis la talibojn al venko kontraŭ la afgana registaro en 2021 pere de militofensivo — dum ankoraŭ estis okazanta la usona retiriĝo - kaj poste iĝis la absoluta reganto de Afganio kaj trudis totalisman Islaman registaron. Lia registaro estis kritikita pro konstantaj perfortoj kontraŭ la homaj rajtoj, kiel ekzemple kontraŭ la virinaj rajtoj kaj de junulinoj al laboro kaj edukado. Je liaj ordonoj, la talibana administracio malpermesis al plimulto de junulinoj reveni al mezlernejoj. En Julio 2022, ĉeestante religian kunvenon en Kabulo, Aĥundzada atakis la postulojn de la internacia komunumo al lia registaro, spite al ajnan kompromiso pri sia "islama sistemo" de regado.

 Bibliografio 
 Burnett, M. Troy (2020). Nationalism Today: Extreme Political Movements Around the World [2 Volumoj]. ABC-CLIO. ISBN 978-1440850004.
 Kuehn, Felix; van Linschoten, Alex Strick (2018). The Taliban Reader: War, Islam and Politics in their Own Words. Oxford University Press. ISBN 978-0190935054.
 Provost, René (2021). Rebel Courts: The Administration of Justice by Armed Insurgents. Oxford University Press. ISBN 978-0190912222.



Kategorio:Afganaj politikistoj
Kategorio:Talibano
Kategorio:Islamistoj
Kategorio:Paŝtunoj
Kategorio:Registaro de Afganio
Kategorio:Totalismo